I SA/Gl 244/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Eugeniusz Christ (spr.), , , po rozpoznaniu w dniu 4 maja 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] nr [...][...] w przedmiocie zaliczenia nadpłaty na poczet zaległości w zryczałtowanym podatku dochodowym za 2003 r. z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości postanawia: odrzucić skargę. Postanowieniem oznaczonym w sentencji Dyrektor Izby Skarbowej w K. utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji o zaliczeniu kwoty nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych powstałej w wyniku złożenia zeznania rocznego PIT-37 za 2014 r. w kwocie [...] zł na poczet zaległości podatkowej wynikającej z decyzji określającej zobowiązanie w zryczałtowanym podatku dochodowym za 2003 r. z tytułu odpłatnego zbycia (sprzedaży) działki zabudowanej obiektem biurowo – magazynowym wg decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w G. z dnia [...] nr [...] w kwocie [...] zł oraz na poczet odsetek za zwłokę w kwocie [...] zł. Na powyższe postanowienie A. S., reprezentowana przez pełnomocnika, wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. Na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 24 lutego 2016 r., wezwano pełnomocnika strony skarżącej do usunięcia braku formalnego skargi przez złożenie pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu strony skarżącej przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi zgodnie z art. 35 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Ponadto wezwano pełnomocnika strony skarżącej do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł. Wezwanie to opatrzone zostało tym samym rygorem. Przesyłka polecona z dnia 1 marca 2016 r. zawierającą m.in. wezwanie do uzupełnienia braku formalnego skargi oraz odpis zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu została, wobec niemożności doręczenia jej adresatowi, awizowana w dniu 4 marca 2016 r., a następnie wydana A. S. w dniu 21 marca 2016 r. W dniu 29 marca 2016 r. (data nadania) pełnomocnik skarżącej złożył pismo z tego samego dnia, w którym wniósł "o zwolnienie z wniesienia żądanego wpisu od skargi". Do ww. pisma załączył pełnomocnictwo udzielone przez skarżącą. Następnie w odpowiedzi na wezwanie dotyczące awizowania przesyłki poleconej z dnia 1 marca 2016 r., A S.A. wyjaśniła, że przesyłka ta była awizowana dwukrotnie, tj. po raz pierwszy w dniu 4 marca 2016 r. i powtórnie w dniu 14 marca 2016 r. Zawiadomienie pozostawiono w oddawczej skrzynce pocztowej. Przesyłkę tę odebrała skarżąca w urzędzie pocztowym w dniu 21 marca 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 57 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej "ppsa", skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma sądowego, a ponadto zawierać inne, wskazane w ustawie, elementy. Jest ona zatem kwalifikowanym typem pisma sądowego. Wspomniane wyżej wymagania zostały określone w art. 46 ppsa, którego § 3 stanowi, że do pisma należy dołączyć pełnomocnictwo lub jego wierzytelny odpis, jeżeli wnosi je pełnomocnik, który w danej sprawie nie złożył jeszcze tych dokumentów przed sądem. Należy przy tym wskazać na regulację art. 37 § 1 ppsa, zgodnie z którą, pełnomocnik zobowiązany jest do dołączenia do akt sprawy pełnomocnictwa z podpisem mocodawcy lub jego wierzytelnego odpisu już przy pierwszej czynności procesowej. Zgodnie zaś z art. 49 § 1 ppsa, niezachowanie któregokolwiek z wymienionych w art. 46 ppsa warunków formalnych pisma skutkuje brakiem możliwości nadania mu prawidłowego biegu. W takim przypadku przewodniczący wzywa stronę o uzupełnienie pisma lub jego poprawienie w terminie siedmiu dni, pod rygorem pozostawienia go bez rozpoznania, albo z innym skutkiem, przewidzianym przez ustawę dla kwalifikowanych pism procesowych. Skutek taki przewiduje art. 58 § 1 pkt 3 ppsa, w myśl którego sąd odrzuca skargę gdy jej braki formalne nie zostały uzupełnione. Ponadto należy zauważyć, że stosownie do treści art. 220 § 3 ppsa skarga, od której pomimo wezwania nie został uiszczony wpis, podlega odrzuceniu przez sąd. Zwrócić w tym miejscu należy uwagę, że stosownie do art. 73 ppsa, w razie niemożności doręczenia pisma w sposób przewidziany w art. 65–72 cytowanej ustawy, pismo składa się na okres czternastu dni w placówce pocztowej w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. – Prawo pocztowe albo w urzędzie gminy, dokonując jednocześnie zawiadomienia o złożeniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy w terminie siedmiu dni od dnia pozostawienia zawiadomienia, które umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej, a gdy to nie jest możliwe, na drzwiach mieszkania adresata lub w miejscu wskazanym jako adres do doręczeń, na drzwiach biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe. W przypadku niepodjęcia pisma w powyższym terminie, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru pisma w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy. Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia czternastodniowego okresu, liczonego od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej bądź w urzędzie gminy. W rozpatrywanej sprawie ze zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki poleconej zawierającej wezwanie do usunięcia braku formalnego skargi oraz odpis zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego wynika, że została ona doręczona w dniu 21 marca 2016 r. Niemniej jednak, mając na uwadze przytoczoną wyżej regulację, przyjdzie stwierdzić, że skoro przesyłka ta została awizowana po raz pierwszy w dniu 4 marca 2016 r., a następnie po raz drugi w dniu 14 marca 2016 r., to doręczenie zgodnie z przytoczoną regułą zawartą w art. 73 ppsa nastąpiło już wcześniej, tj. z dniem 18 marca 2016 r. Termin bowiem do odebrania tej przesyłki biegł od daty pierwszego awizowania przez kolejnych 14 dni. Jeśli strona nie odbierze przesyłki w ciągu 14 dni od dnia dostarczenia pierwszego awiza, uznać należy, że została ona doręczona prawidłowo (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 października 2012 r., sygn. akt I FSK 1640/11, wydany na podst. art. 150 Ordynacji podatkowej, zawierającego analogiczną regulację; orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w internetowej bazie pod adresem www.orzeczenia.nsa.gov.pl.). Okoliczność, iż adresatowi wydano przesyłkę w terminie późniejszym nie ma żadnego znaczenia dla liczenia terminu wg wskazanego powyżej art. 73 ppsa (zob. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 grudnia 2010 r., sygn. akt II FZ 541/10, a także z dnia 28 maja 2013 r., sygn. akt II FZ 248/13). Odbiór przesyłki przez adresata po upływie 14 dni od daty jej złożenia w urzędzie pocztowym jest to czynność organizacyjno-techniczna, nie mająca znaczenia dla zaistnienia skutku w postaci doręczenia, uzależnionego wyłącznie od spełnienia warunku przewidzianego w ustawie – upływ ostatniego dnia okresu (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 18 września 2009 r., sygn. akt I SA/Łd 609/09, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 sierpnia 2011 r., sygn. akt II FSK 613/10, również wydane na podst. art. 150 Ordynacji podatkowej). Wobec powyższego siedmiodniowy termin na uzupełnienie braku formalnego skargi oraz uiszczenie wpisu od skargi upłynął z dniem 25 marca 2016 r. Pełnomocnik skarżącej uzupełnił natomiast brak formalny skargi w dniu 29 marca 2016 r., a więc już po upływie ustawowego terminu przewidzianego dla dokonania tej czynności. W tym samym dniu, tj. 29 marca 2016 r., odnosząc się do wezwania w przedmiocie wpisu od skargi, pełnomocnik skarżącej złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie z obowiązku uiszczenia tego wpisu. Podkreślić w tym miejscu należy, że złożony przez pełnomocnika skarżącej wniosek o przyznanie prawa pomocy nie zapobiegł upływowi terminu do uiszczenia wpisu od skargi, w szczególności nie przerwał terminu do uiszczenia wpisu. Aby tak bowiem było wniosek ten powinien złożyć w otwartym terminie do uiszczenia wpisu, czyli do dnia 25 marca 2016 r. Tymczasem pełnomocnik skarżącej uczynił to po terminie do uiszczenia wpisu, tj. w dniu 29 marca 2016 r. Nie ulega zatem wątpliwości, że pełnomocnik strony skarżącej uchybił terminowi do uzupełnienia braku formalnego skargi i uiszczenia wpisu od tej skargi, co musi za sobą pociągnąć negatywne konsekwencje dla strony, które to konsekwencje znieść może jedynie ewentualne przywrócenie terminu orzeczone na wniosek, który strona może wnieść. W związku z powyższym skargę, jako dotkniętą brakiem formalnym i brakiem fiskalnym, należało na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 ppsa i art. 220 § 3 ppsa odrzucić i dlatego na podstawie tych przepisów orzeczono jak w sentencji postanowienia.