I SA/Gl 25/14
WyrokWSA w Gliwicach2014-11-18
Skład orzekający: Eugeniusz Christ, Paweł Kornacki, Bożena Pindel
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy podatkowe prawidłowo odmówiły umorzenia zaległości w podatku od nieruchomości wraz z odsetkami, uwzględniając kryteria ważnego interesu podatnika i interesu publicznego, a także przepisy dotyczące pomocy de minimis?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy podatkowe prawidłowo odmówiły umorzenia zaległości podatkowej, ponieważ skarżąca nie wykazała istnienia ważnego interesu podatnika ani interesu publicznego uzasadniającego ulgę. Analiza stanu faktycznego i prawnego sprawy wykazała, że skarżąca posiada majątek, otrzymuje rentę i nie udowodniła, że zapłata podatku zagraża jej egzystencji. Ponadto, organy prawidłowo oceniły zgromadzony materiał dowodowy i nie naruszyły przepisów postępowania, w tym zasady dwuinstancyjności i czynnego udziału strony.Stan faktyczny
Skarżąca, Z. A. prowadząca działalność gospodarczą, wniosła o umorzenie zaległości w podatku od nieruchomości za 2012 r. wraz z odsetkami. Organy podatkowe obu instancji odmówiły umorzenia, uznając, że nie zachodzą przesłanki ważnego interesu podatnika ani interesu publicznego. Skarżąca zarzuciła organom naruszenie art. 153 p.p.s.a. poprzez odstąpienie od wytycznych zawartych w poprzednich orzeczeniach sądowych oraz naruszenie zasady dwuinstancyjności i ograniczenie inicjatywy dowodowej. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając rozstrzygnięcia organów za prawidłowe.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Eugeniusz Christ, Sędziowie WSA Paweł Kornacki, Bożena Pindel (spr.), Protokolant Paulina Nowak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 listopada 2014 r. sprawy ze skargi Z. A. - Firma A w C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie ulg płatniczych - umorzenia zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. (dalej: Kolegium lub SKO), działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 w związku z art. 67b § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 749, ze zm.; dalej: Ordynacja podatkowa) – po rozpatrzeniu odwołania Z. A. (dalej: strona lub skarżąca) od decyzji z dnia [...] Nr [...] wydanej przez Wójta Gminy K. odmawiającej umorzenia zaległości w podatku od nieruchomości za rok 2012 w kwocie [...] zł wraz z należnymi odsetkami w kwocie [...] zł, łącznie [...] zł – utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
Podstawą rozstrzygnięcia organu II instancji był następujący stan faktyczny.
Z. A. prowadząca działalność gospodarczą pod nazwą A w C. (elektrownia wodna w Ś.) pismem z dnia 31 grudnia 2012 r. zwróciła się o umorzenie zaległości w podatku od nieruchomości za 2012 r. wraz z odsetkami. Na wezwanie organu I instancji strona złożyła dokumenty wymagane w przypadku ubiegania się o pomoc de minimis (oświadczenie oraz formularz). Ponadto złożyła PIT-28 za 2010 r. i 2011 r. oraz protokół o stanie majątkowym. Podała, że jej kondycję obrazują zadłużenia: w podatkach od nieruchomości, dochodowym i VAT, składkach ZUS oraz prowadzone postępowania egzekucyjne. W kolejnych pismach zwróciła się, aby organ ustalił jej zadłużenie "we własnym zakresie i na swój koszt", złożyła również PIT-28 za 2012 r. Organ I instancji zwrócił się do Starostwa Powiatowego o uzyskanie informacji dotyczących działalności elektrowni wodnej (ewentualnych strat produkcyjnych). W odpowiedzi (pismo z dnia 14 maja 2013 r.) organ podał, że nie prowadzi postępowania dotyczącego działalności innych podmiotów, natomiast prowadzi postępowanie w sprawie wygaśnięcia pozwolenia wodnoprawnego wydanego stronie.
Organ I instancji ustalił zadłużenie strony wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Urzędu Skarbowego. W celu uzyskania informacji o rzeczywistych zarobkach strony organ zwrócił się do B w C., a następnie C Sp. z o.o. we W., które odmówiły udzielenia informacji powołując się na tajemnicę przedsiębiorstwa kontrahenta. Ponadto strona złożyła wnioski dowodowe związane z problemami w prowadzonej działalności w latach 1990-2012 (w tym dotyczących zdolności produkcyjnych rzeki [...]). Organ stwierdził, że nie mają one znaczenia dla merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, w której należy ustalić czy sytuacja finansowa i majątkowa podatniczki pozwala na uiszczenie zaległego podatku bez zagrożenia jej egzystencji. Powołując się na przepis art. 67b § 1 pkt 2 i art. 67a Ordynacji podatkowej stwierdził, że ulgi podatkowe udzielane są na zasadach uznania administracyjnego. Ustalił, na podstawie oświadczenia podatniczki, że nie korzystała ona z pomocy de minimis, ani innej pomocy w okresie ostatnich trzech lat, nie prowadzi pełnej księgowości i nie sporządza sprawozdań finansowych. Strona w piśmie z dnia 23 kwietnia 2013 r. potwierdziła, że jej firma nie znajduje się w trudnej sytuacji, która wyklucza możliwość udzielenia pomocy de minimis.
Organ I instancji odmawiając umorzenia zaległości podatniczki w podatku od nieruchomości za 2012 r., w decyzji z dnia [...] podniósł, że zapłata podatku nie zagraża jej egzystencji. Posiada ona majątek ruchomy, utrzymuje się z renty rodzinnej (po mężu) w wysokości [...] zł (bez potrąceń egzekucyjnych) i nie ma nikogo na utrzymaniu. Ponadto jest właścicielką elektrowni wodnej w Ś., współwłaścicielką (wraz z synem M.) nieruchomości zabudowanej budynkiem mieszkalnym położonej w C. przy ul. [...][...] oraz nieruchomości położonej w gminie K. we wsi Ł.. Organ odnosząc się do twierdzeń strony, że nie osiąga dochodu z prowadzonej działalności wskazał na złożone przez nią dokumenty (PIT-28), na podstawie których wyliczył roczny przychód (po odliczeniu ryczałtu i składki na ubezpieczenie zdrowotne) za 2010 r. w kwocie [...] zł, za 2011 r. – [...] zł i za 2012 r. – [...] zł. Jednocześnie zaakcentował, że strona nie podała żadnych informacji o wysokości kosztów działalności firmy jak również wysokości strat, które miałyby wpływ na wysokość przychodu.
Organ I instancji podał także, że na terenie gminy znajduje się [...] elektrowni wodnych, których właściciele muszą się liczyć z tym, iż pracują one ze zmienną mocą, lecz regularnie wywiązują się z zobowiązań podatkowych i nie wnoszą o ich umorzenie. Wyjątkiem jest podatniczka, która jednak posiada majątek i nie stwarza obawy, że w wyniku spłaty zobowiązania podatkowego będzie musiała korzystać z pomocy państwa.
W odwołaniu strona wniosła o uchylenie decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, z uwagi na okoliczność rażącego naruszenia prawa poprzez odstąpienie od realizacji wytycznych NSA o.z. w Katowicach zawartych w wyroku sygn. akt I SA/Ka 1817/03 oraz sygn. akt I SA/Gl 353/08. Strona zarzuciła również zaskarżonej decyzji nieprawidłowo ustalony "dochód" firmy. Ponadto wniosła o przedstawienie wszystkich protokołów z niejawnych posiedzeń Kolegium dotyczących rozpoznawanych spraw podatkowych, w których winny się znaleźć wyniki przeprowadzonych trzykrotnie dowodów z płyty CD, ilustrującej zdaniem strony przeszkodę trwałą o charakterze fizykalnym, uniemożliwiającą zarobkowanie firmy A na terenie gminy K..
SKO decyzją z dnia [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Podało, że na podstawie art. 67b § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej organy podatkowe mogą udzielać ulg w spłacie podatków wówczas, gdy spełniają one wymogi pomocy de minimis. Szczegółowe zasady udzielania tego rodzaju pomocy znajdują się w rozporządzeniu Komisji Europejskiej nr 1998/2006 z dnia 15 grudnia 2006 r. w sprawie stosowania art. 87 i 88 Traktatu WE do pomocy de minimis (Dz. Urz. UE L 379 z dnia 28 grudnia 2006 r.). Rozporządzenie to wprowadza podstawowe reguły przyznawania pomocy de minimis. Rozpatrzenie wniosku przedsiębiorcy o udzielenie pomocy de minimis wymaga w pierwszej kolejności weryfikacji, czy ogólna kwota pomocy de minimis przyznana temu podmiotowi nie przekroczy 200.000 EUR w dowolnie ustalonym okresie trzech lat budżetowych (w przypadku przedsiębiorcy działającego w sferze usług transportowych – 100.000 EUR). Ten pułap ma zastosowanie bez względu na formę udzielanej pomocy oraz jej cel. Rozporządzenie uniemożliwia przyznanie pomocy de minimis dla podatników znajdujących się w trudnej sytuacji ekonomicznej. Kryteria wskazujące na to, że podatnik znalazł się w takiej sytuacji zostały określone w Wytycznych wspólnotowych dotyczących pomocy państwa w celu ratowania i restrukturyzacji przedsiębiorstw znajdujących się w trudnej sytuacji (Dz. Urz. WE C 244 z dnia 1 października 2004 r.).
W dalszej części uzasadnienia Kolegium podało, że strona jest podatnikiem prowadzącym działalność gospodarczą a zaległość z tytułu podatku od nieruchomości wraz z odsetkami za zwłokę, o umorzenie których występuje, wiążą się z tą właśnie formą aktywności. We wniosku z 31 grudnia 2012 r. (uzupełnianym w trakcie postępowania) podatniczka określiła, że ubiega się o pomoc de minimis. W aktach sprawy znajdują się oświadczenia, że strona nie otrzymała w trakcie bieżącego roku kalendarzowego ani dwóch lat poprzednich pomocy de minimis, ani żadnej innej pomocy publicznej. Ponadto w piśmie z 23 kwietnia 2013 r. potwierdziła, że jej firma nie znajduje się w trudnej sytuacji, która wyklucza możliwość udzielenia pomocy de minimis. Organ odwoławczy uznał, biorąc pod uwagę wielkość ulgi o udzielenie której strona zabiega, że mogła ona wnosić o udzielenie pomocy de minimis, na zasadach określonych art. 67b § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej. Organ odwoławczy stwierdził, że postępowanie zostało przeprowadzone w sposób zgodny z przepisami, organ gminy uwzględnił normy prawa wspólnotowego dotyczącego udzielania pomocy de minimis i obszernie uzasadnił swoją decyzję.
Organ II instancji wywiódł, po stwierdzeniu że ulga mieści się w kategorii pomocy de minimis, iż dalsze postępowanie dotyczy przesłanek wynikających z art. 67a § 1 tj. "ważnego interesu podatnika" i "interesu publicznego". Badając zasadność zastosowania wnioskowanej ulgi przyjął te kryteria i pod ich kątem zbadał możliwości płatnicze podatniczki, w szczególności zbadał stan majątkowy (majątek nieruchomy i ruchomości) oraz przychód przedsiębiorcy za 2012 r. (wg PIT-28). Zaznaczył, że organ I instancji wskazał na przychody podatnika za lata 2010-2012. Strona zarzuciła organowi podatkowemu błędne wyliczenie dochodu. Według strony prowadzona działalność gospodarcza nie generuje dochodu, jednak nie przedstawiła na tą okoliczność żadnych dowodów. Zauważył także, że zgodnie z art. 123 § 1 Ordynacji podatkowej strona miała zapewnione prawo do czynnego udziału w prowadzonym postępowaniu i z prawa tego korzystała.
Dokonując oceny "ważnego interesu strony" w umorzeniu zaległości podatkowych organ rozważył czy odmowa umorzenia zaległości podatkowych i w konsekwencji ich egzekwowanie nie spowoduje nadmiernego (wyjątkowego) obciążenia podatnika (zgodnie z aktualnym orzecznictwem). Powołując się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 26 lutego 2008 r. sygn. akt I SA/Bd 780/07 zwrócił uwagę, że w sytuacji gdy podatnik posiada znaczny majątek nieruchomy, który potencjalnie można wykorzystać w celu uzyskania przychodu poprzez najem czy dzierżawę, to jest to okoliczność, która nie przemawia za wystąpieniem "ważnego interesu podatnika", koniecznego do przyznania ulgi w postaci umorzenia zaległości.
Zdaniem Kolegium organ I instancji prawidłowo określił "interes publiczny" poprzez który rozumie się dyrektywę postępowania nakazującą respektowanie wartości wspólnych dla całego społeczeństwa, takich jak sprawiedliwość, bezpieczeństwo, zaufanie obywateli do organów władzy, sprawność działania aparatu państwowego, korektę błędnych decyzji itp. (wyrok NSA z dnia 21 maja 2003 r. sygn. akt III SA 2752/01; Lex nr 145004). Nie zgodziło się z poglądem, że ewentualne umorzenie zaległości podatkowej w sytuacji gdy podatnik jest w stanie ją uiścić bez istotniejszego uszczerbku dla swego istnienia i rodziny pozostawałoby w sprzeczności z interesem publicznym, który wymaga, by przypadające budżetowi (w tym wypadku Gminy) należności publicznoprawne były płacone we właściwych wielkościach i we właściwym czasie.
SKO odniosło się do złożonego w odwołaniu wniosku o przedstawienie wszystkich protokołów z niejawnych posiedzeń Kolegium dotyczących rozpoznawanych spraw podatkowych, w których winny się znaleźć dowody z płyty CD, ilustrującej zdaniem strony przeszkodę trwałą o charakterze fizykalnym, uniemożliwiającą zarobkowanie firmy A na terenie gminy K.. Nawiązując do treści art. 180 § 1 i art. 188 Ordynacji podatkowej Kolegium stwierdziło, że protokoły (wymienione przez stronę) nie mogą mieć wpływu na treść niniejszego rozstrzygnięcia, bowiem dotyczą innych spraw prowadzonych w latach wcześniejszych. Podobnie płyta CD nie została dołączona do akt prowadzonego postępowania, bowiem dotyczyła postępowania w przedmiocie zastosowania ulgi podatkowej za lata 2007-2008. Żądanie uznało za bezzasadne, ponieważ w prowadzonym postępowaniu uwzględnić należało obecną sytuację podatnika, a nie sytuację sprzed kilku lat. Odnośnie szeroko podnoszonych przez stronę okoliczności wystąpienia dewastacji biegu rzeki [...], które powodują zaniżenie rentowności prowadzonego przez nią przedsiębiorstwa, SKO wskazało, że właściwą drogą dochodzenia naprawienia szkód jest droga postępowania cywilnego.
W skardze strona zaskarżyła decyzje obu organów zarzucając im:
1) odstąpienie od realizacji wytycznych zawartych w prawomocnych orzeczeniach wydanych w tym samym przedmiocie, przy niezmienionym stanie faktycznym:
- w wyroku NSA o.z. w Katowicach z dnia 17 sierpnia 2004 r. sygn. akt I SA/Ka 1817/03,
- w wyroku WSA w Gliwicach z dnia 16 września 2006 r. sygn. akt I SA/Gl 353/08, co stanowi naruszenie art. 153 p.p.s.a.;
2) naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania podatkowego z konsekwencją:
- ograniczenia inicjatywy dowodowej podatnika i wypaczenia pozycji zagwarantowanej przepisem art. 122, 180 i 187 Ordynacji podatkowej,
- pozorowanie czynności dowodowo-wyjaśniających (co dokumentuje zał. Nr 2 i Nr 3), wbrew art. 120, 191 i 240 § 4 Ordynacji podatkowej,
- naruszenia zasady czynnego udziału strony we wszystkich etapach postępowania podatkowego wbrew art. 200 § 1 i 123 § 1 Ordynacji podatkowej.
Wobec zaniechania zebrania materiału dowodowego, poczynienia wadliwych ustaleń faktycznych, arbitralności w rozstrzygnięciu wniosków o wyłączenie organów od dalszego rozpoznawania spraw dotyczących firmy A skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej decyzji organu I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania.
Dołączony do skargi Załącznik Nr 2 (pismo z dnia 24 kwietnia 2013 r. kierowane przez organ I instancji do C) Załącznik Nr 3 (pismo z dnia 14 maja 2013 r. organu I instancji kierowane do Wójta Gminy K.) opatrzone zostały komentarzem wskazującym na ich pozorność i fałszywy charakter.
W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie i podtrzymało dotychczasowe stanowisko. Zdaniem tego organu w postępowaniu nie miało miejsce naruszenie przepisów powołanych przez skarżącą, gdyż organy wydały rozstrzygnięcia na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego niezbędnego do wydania decyzji, zaś strona miała zapewnione prawo do czynnego udziału w prowadzonym postępowaniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2002, nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stwierdzenie zatem, iż zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy obliguje Sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270; dalej: p.p.s.a.).
Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji – w granicach i według kryteriów określonych cytowanymi wyżej przepisami – Sąd stwierdza, że nie narusza ona prawa. Zarzuty podniesione w skardze są niezasadne, zatem nie mogła być uwzględniona.
Poddanym kontroli Sądu rozstrzygnięciem Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy K. odmawiającej stronie umorzenia zaległości w podatku od nieruchomości za rok 2012 w kwocie [...] zł wraz z należnymi odsetkami w kwocie [...] zł (łącznie [...] zł).
W skardze strona zarzuciła organom odstąpienie od realizacji wytycznych zawartych w prawomocnych orzeczeniach wydanych w tym samym przedmiocie, przy niezmienionym stanie faktycznym w wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach: z dnia 17 sierpnia 2004 r. sygn. akt I SA/Ka 1817/03 oraz z dnia 16 września 2006 r. sygn. akt I SA/Gl 353/08. W ocenie skarżącej został naruszony przepis art. 153 p.p.s.a.
Zgodnie z tym przepisem ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. Z treści przepisu wynika, że zarówno organy administracyjne, jaki i sąd orzekający w sprawie, ilekroć dana sprawa będzie ponownie przez nie rozpoznawana, będą związane oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi w orzeczeniu tego sądu, jeżeli nie zostanie ono uchylone lub nie ulegną zmianie przepisy prawne na podstawie, których ten sąd orzekał. Ocena prawna wyrażona w orzeczeniu sądu wiąże w sprawie ten sąd oraz organ administracji publicznej w przyszłości, ilekroć dana sprawa będzie przedmiotem rozpoznania przez ten sąd i organ, jeżeli ocena prawna wyrażona w tym orzeczeniu nie zostanie uchylona w prawem określonym trybie i jeżeli nie uległy zmianie przepisy prawne stanowiące podstawę oceny w danej sprawie. Obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku sądu administracyjnego, ciążący na organie administracji oraz sądzie, może być wyłączony tylko w przypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego.
Tut. Sąd w sprawach (ze skarg Z. A.): o sygn. akt I SA/Ka 1817/03 wyrokiem z dnia 17 sierpnia 2004 r. uchylił zaskarżoną decyzję dotycząca odmowy umorzenia zaległości w podatku od nieruchomości za rok 2002, natomiast o sygn. akt I SA/Gl 353/08 wyrokiem z dnia 16 września 2008 r. uchylił zaskarżoną decyzję w przedmiocie ulgi płatniczej – umorzenia zaległości w podatku od nieruchomości za lata 2005-2006. Związanie przepisem art. 153 p.p.s.a. i obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w ww. wyrokach sądu administracyjnego, ciążył na organach i na sądzie ponownie rozpatrującym tą samą sprawę, a więc dotyczącą umorzenia zaległości podatkowej za 2002 r. oraz za lata 2005-2006. Sprawa będąca obecnie przedmiotem rozpoznania dotyczy wniosku skarżącej o umorzenie zaległości w podatku od nieruchomości za 2012 r., a więc w sprawie, w której organy były obowiązane orzekać na podstawie przepisów prawa obowiązujących w dacie złożenia przez stronę wniosku, na podstawie zebranego w tej sprawie materiału dowodowego obrazującego jej sytuację prawną i materialną. Przede wszystkim należy zwrócić uwagę (w odniesieniu do pierwszej z wymienionych spraw), że uległ zmianie stan prawny. Z dniem 1 września 2005 r. został uchylony przepis art. 67 Ordynacji podatkowej i został dodany rozdział 7a (Ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych) regulujący problematykę przyznawania przez organ podatkowy ulg w spłacie zobowiązań podatkowych. W odniesieniu natomiast do obu ww. spraw uległ zmianie stan faktyczny sprawy. Rozpoznając niniejszą sprawę, Sąd nie pozostaje związany ww. prawomocnymi wyrokami tut. Sądu, a zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Nie ma zatem racji skarżąca, że ww. wyroki zapadły w tożsamym stanie faktycznym i prawnym. Obowiązkiem organów było zebranie materiału dowodowego dotyczącego sytuacji prawnej i materialnej podatnika celem rozpoznania wniosku o umorzenie zaległości podatkowej za rok 2012 i dokonania jego oceny. W dalszej części uzasadnienia Sąd odniesie się do wytycznych Sądu zawartych w wyroku z dnia 16 września 2008 r., sygn. akt I SA/Gl 353/08.
Stan faktyczny sprawy jest po części sporny. Skarżąca kwestionuje ustalenia dowodowe, wskazując zarówno na niewykonanie obowiązku wyczerpującego zebrania materiału dowodowego w sprawie, jak też na istotne naruszenia proceduralne w zakresie pozyskiwania materiału dowodowego, na którym organy oparły rozstrzygnięcie. Organy rozstrzygając niniejszą sprawę powołały się na przepisy w art. 67a i 67b § 1 Ordynacji podatkowej. Zgodnie z pierwszym z tych przepisów organ podatkowy, na wniosek podatnika, z zastrzeżeniem art. 67b, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, może:
1) odroczyć termin płatności podatku lub rozłożyć zapłatę podatku na raty;
2) odroczyć lub rozłożyć na raty zapłatę zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę lub odsetki określone w decyzji, o której mowa w art. 53a;
3) umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe, odsetki za zwłokę lub opłatę prolongacyjną (§ 1).
Umorzenie zaległości podatkowej powoduje również umorzenie odsetek za zwłokę w całości lub w takiej części, w jakiej została umorzona zaległość podatkowa (§ 2).
Zgodnie natomiast z art. 67b § 1 Ordynacji podatkowej organ podatkowy na wniosek podatnika prowadzącego działalność gospodarczą może udzielać ulg w spłacie zobowiązań podatkowych, określonych w art. 67a:
1) które nie stanowią pomocy publicznej;
2) które stanowią pomoc de minimis - w zakresie i na zasadach określonych w bezpośrednio obowiązujących aktach prawa wspólnotowego dotyczących pomocy w ramach zasady de minimis;
3) które stanowią pomoc publiczną: a) udzielaną w celu naprawienia szkód wyrządzonych przez klęski żywiołowe lub inne nadzwyczajne zdarzenia, b) udzielaną w celu zapobieżenia lub likwidacji poważnych zakłóceń w gospodarce o charakterze ponadsektorowym, c) udzielaną w celu wsparcia krajowych przedsiębiorców działających w ramach przedsięwzięcia gospodarczego podejmowanego w interesie europejskim, d) udzielaną w celu promowania i wspierania kultury, dziedzictwa narodowego, nauki i oświaty, e) będącą rekompensatą za realizację usług świadczonych w ogólnym interesie gospodarczym powierzonych na podstawie odrębnych przepisów, f) na szkolenia, g) na zatrudnienie, h) na rozwój małych i średnich przedsiębiorstw, i) na restrukturyzację, j) na ochronę środowiska, k) na prace badawczo-rozwojowe, l) regionalną, m) udzielaną na inne przeznaczenia określone na podstawie § 6 przez Radę Ministrów.
W cytowanych przepisach ustawodawca przewidział wyjątek od obowiązującej zasady obowiązkowego płacenia podatków, realizowany poprzez dopuszczenie możliwości udzielenia ulgi, między innymi w postaci umorzenia zaległości podatkowej. Umorzenie to może nastąpić w razie zaistnienia ściśle określonych przesłanek, tj. ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego. Każdy z tych warunków samodzielnie, jak również oba łącznie mogą stanowić podstawę umorzenia zaległości podatkowej. Wzajemna relacja obu przepisów jest taka, że art. 67a Ordynacji podatkowej reguluje podstawowe kwestie w zakresie udzielania ulg w spłacie zobowiązań podatkowych, a mianowicie wskazuje podstawowe przesłanki udzielenia ulgi, formy, w jakich możliwe jest udzielenie ulgi i rodzaje należności, które mogą być objęte ulgą. Przepis art. 67b tej ustawy dotyczy tylko podatników prowadzących działalność gospodarczą. Skoro udzielenie ulgi w spłacie podatku jest odstępstwem od zasady płacenia podatków, to również dla podatników będących przedsiębiorcami powinny być określone podstawy odstąpienia od tej zasady i są one określone właśnie w art. 67a § 1. Stwierdzić zatem należy, że przepis art. 67a i art. 67b Ordynacji podatkowej są ze sobą powiązane. Oznacza to, że przepis art. 67b ustawy powinien być stosowany łącznie z art. 67a, a więc przy uwzględnianiu zarówno form udzielanych ulg jak i przesłanki ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego. Organ podatkowy nie może zatem udzielić ulgi podatkowej osobie prowadzącej działalność gospodarczą, o ile nie zachodzą łącznie przesłanki udzielania takiej ulgi określone w ww. przepisach. Brak którejkolwiek z tych przesłanek uniemożliwia udzielanie ulgi. Dodanie art. 67b w Ordynacji podatkowej w świetle jego brzmienia, stanowi o ograniczeniu stosowania ulg podatkowych określonych w art. 67a tej ustawy, w stosunku do osób prowadzących działalność gospodarczą, gdyż ulgi te mają być udzielane po spełnieniu też ściśle określonych wymogów, uwzględniających unormowania unijne (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 czerwca 2011 r. sygn. akt II FSK 243/10; powołane w uzasadnieniu wyroki są dostępne w internetowej bazie orzeczeń http://orzeczenia.nsa.gov.pl.). Na wezwanie organu podatkowego I instancji strona przedstawiła wymagane dokumenty dotyczące pomocy de minimis.
Kryterium "ważnego interesu podatnika" wymaga wykazania konkretnych okoliczności, które są wyjątkowe, niezależne od woli i sposobu postępowania podatnika (np. klęski żywiołowe, zdarzenia losowe) uniemożliwiające mu wywiązanie się z ciążących na nim względem Skarbu Państwa obowiązków, które w żaden sposób nie mogą zostać zaspokojone bez doraźnej pomocy ze strony organów administracji. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że ważnego interesu podatnika, będącego jedną z przesłanek udzielenia ulgi w postaci umorzenia zaległości podatkowej, o której mowa w art. 67a § 1 Ordynacji podatkowej nie można utożsamiać z subiektywnym przekonaniem podatnika o potrzebie umorzenia zaległości podatkowej. Przez ważny interes podatnika należy rozumieć nadzwyczajne względy, które mogłyby zachwiać podstawami egzystencji podatnika, a umorzenie zaległości podatkowych lub odsetek uzasadnione będzie jedynie w takich wypadkach, które spowodowane zostały działaniem czynników, na które podatnik nie może mieć wpływu i które są niezależne od sposobu jego postępowania (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 29 maja 2009 roku, sygn. akt I SA/Łd 173/09; opubl. w Systemie Informacji Prawnej Lex nr 534559).
Z kolei nakaz uwzględnienia "interesu publicznego" oznacza dyrektywę postępowania, zgodnie z którą należy mieć na względzie respektowanie wartości wspólnych dla całego społeczeństwa takich jak sprawiedliwość, równość, bezpieczeństwo, zaufanie obywateli do organów władzy, sprawność działania aparatu państwowego, a także sytuację, gdy zapłata zobowiązania podatkowego spowoduje konieczność sięgania przez podatnika do środków pomocy państwa (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 11 maja 2010 roku, sygn. akt I SA/Gd 120/10; Lex nr 590327).
Pojęcia: ważny interes podatnika lub interes publiczny są pojęciami niedookreślonymi, których konkretyzacja jest dokonywana na tle stanu faktycznego indywidualnej sprawy. Użyty w ww. przepisie spójnik "lub" oznacza, że wymienione przesłanki mają charakter równorzędny. Należy podkreślić, że decyzje podejmowane przez organy podatkowe na podstawie art. 67a § 1 w związku z art. 67b § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej mieszczą się w ramach tzw. uznania administracyjnego. Oznacza to, że decyzja w tym zakresie pozostawiona została swobodnemu uznaniu organu podatkowego. Ustalenie nawet przez organ, że istnieje ważny interes podatnika lub interes publiczny uzasadniający zastosowanie ulgi, stanowi jedynie konieczną przesłankę do rozważenia takiej możliwości, ale nie zobowiązuje organu do wydania decyzji pozytywnej dla podatnika. To do organu podatkowego należy wybór jednego z możliwych sposobów rozstrzygnięcia, przy czym w sytuacji odmowy organ powinien w sposób szczegółowy, wnikliwy, oparty o zebrany w sprawie materiał dowodowy oraz logiczny uzasadnić dlaczego nie załatwił sprawy zgodnie wnioskiem strony (art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej). Nie powinno budzić wątpliwości, że ocena ta musi odnosić się do aktualnej sytuacji podatnika, tj. sytuacji istniejącej w dniu wydania decyzji. Przyznana organom podatkowym swoboda w rozstrzygnięciu nie oznacza zatem dowolności.
Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę podziela stanowisko zawarte w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 sierpnia 2013 r., sygn. akt II FSK 2523/11 zgodnie, z którym w przypadku rozpatrywania wniosku o udzielenie ulgi w spłacie zaległości podatkowej, pochodzącego od osoby prowadzącej działalność gospodarczą dla jego uwzględnienia spełnione być muszą łącznie przesłanki określone w art. 67a i w art. 67b Ordynacji podatkowej. Jeżeli zatem organ podatkowy stwierdzi, że w sprawie nie występują określone w art. 67a tej ustawy przesłanki w postaci ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego, zbędne staje się badanie, czy ulga jest dopuszczalną pomocą publiczną. Pogląd taki jest utrwalony w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. wyroki: z dnia 7 lipca 2009 r., I FSK 518/08, z dnia 20 sierpnia 2010 r., II FSK 610 i 799/09 i z dnia 28 czerwca 2011 r., II FSK 243/10). NSA zauważył również, że udzielenie ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych podatnikowi prowadzącemu działalność gospodarczą nie zawsze oznacza udzielenie mu pomocy publicznej, ponieważ art. 67b § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej wprost przewiduje możliwość udzielenia ulgi nie stanowiącej takiej pomocy. Podzielając przy tym pogląd B. Dautera (w: "Ordynacja podatkowa. Komentarz", Wyd. LexisNexis 2011, teza 2 i 6 do art. 67b, s. 390-391 i 393-394) podniósł, że ani przepisy Ordynacji podatkowej, ani przepisy ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (Dz. U. z 2007 r. Nr 59, poz. 404 ze zm.), nie definiują pojęcia ulgi nie stanowiącej pomocy publicznej, definicję tę można wyprowadzić z analizy przesłanek wymienionych w art. 107 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej (wersja skonsolidowana: Dz. Urz. UE 2010 C 83/1 ze zm.) a także orzecznictwa Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości i późniejszego Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. W oparciu o wskazane kryteria za pomoc publiczną należy uznać takie ulgi i zwolnienia podatkowe, które spełniają kumulatywnie następujące warunki: są udzielane przez państwo lub ze środków publicznych, uprzywilejowują tylko niektórych przedsiębiorców lub produkcję tylko niektórych towarów, przynoszą przedsiębiorcy określone korzyści oraz wywierają wpływ na handel wewnętrzny Unii Europejskiej; w konsekwencji ulgi lub zwolnienia, które nie spełniają któregokolwiek z wymienionych warunków, za pomoc publiczną uznane być nie mogą.
W rozpatrywanej sprawie organy podatkowe odniosły się do kwestii udzielenia skarżącemu pomocy publicznej de minimis, lecz rozstrzygając sprawę stwierdziły brak przesłanek określonych w art. 67a § 1 Ordynacji podatkowej.
Decyzje z zakresu uznania administracyjnego podlegają kontroli sądowej. Kontrola ta sprowadza się, po pierwsze do oceny, czy organ podatkowy dokładnie wyjaśnił stan faktyczny sprawy, a więc uwzględnił całokształt okoliczności faktycznych mających wskazywać na ważny interes podatnika lub ważny interes publiczny oraz po drugie, czy nie naruszył on w ramach uznania zasady swobodnej oceny dowodów. Sąd nie jest natomiast władny wkraczać w sferę samego uznania organów podatkowych. Mając na uwadze powyższe należy stwierdzić, że rola Sądu w przedmiotowej sprawie sprowadza się do zbadania poprawności przeprowadzonego przez organy podatkowe postępowania, jak również oceny wypływających z tego postępowania konkluzji (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 4 marca 2011 roku, sygn. akt I SA/Po 484/10; Lex nr 740878).
W ocenie Sądu uzasadnienie zarówno decyzji organu I jak i II instancji analizuje przesłanki ważnego interesu podatnika i interesu publicznego na tle opisanego we wniosku stanu faktycznego. Organ podatkowy podjął wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w szczególności umożliwił podatnikowi czynny udział w postępowaniu, wyznaczając mu – przed wydaniem rozstrzygnięcia – termin do zapoznania się i wypowiedzenia się w sprawie, jak również zebrał i w sposób wyczerpujący rozpatrzył cały materiał dowodowy, dokonując szczegółowej analizy sytuacji finansowej strony skarżącej oraz odniósł się do okoliczności wskazanych we wniosku i odwołaniu.
Skarżąca prowadzi działalność gospodarczą i zgodnie z jej oświadczeniem nie osiąga dochodów. Złożyła do akt protokół o stanie majątkowym (sporządzony w dniu 15 grudnia 2012 r. przez pracownika Urzędu Skarbowego w C.) oraz deklaracje podatkowe (PIT-28) za lata 2010-2012. Nie podała jednak jakie ponosi koszty związane z prowadzoną działalnością, nie wykazała również strat, które mogłyby mieć wpływ na wysokość deklarowanych przychodów. Organ I instancji, mając na uwadze materiał dowodowy sprawy, wyliczył należny skarżącej przychód: za rok 2010 – w kwocie [...] zł, za rok 2011 – [...] zł i za rok 2012 – [...] zł. Organ ustalił również, że skarżąca posiada zadłużenie wobec Urzędu Skarbowego (w kwocie [...] zł) oraz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (w kwocie [...] zł). Ponadto ustalił, że posiada majątek w postaci: elektrowni wodnej w Ś., zabudowanej nieruchomości położonej w C. przy ul. [...][...] (współwłasność z synem) oraz nieruchomości położonej we wsi Ł. (gmina K.). Skarżąca otrzymuje również rentę rodzinną w kwocie [...] zł miesięcznie (bez potrąceń egzekucyjnych). Niepowodzeniem zakończyły się podejmowane przez organ próby uzyskania informacji dotyczących zakupu energii elektrycznej wytwarzanej przez firmę skarżącej na rzecz C sp. z o.o., który odmówił jej udzielenia powołując się na tajemnicę kontrahenta (tj. skarżącej). Skarżąca również nie przedłożyła dokumentów pozwalających na ustalenie czy sprzedaż energii ma miejsce, czy zgodnie z jej twierdzeniami generuje z tego tytułu tylko straty. Wykazanie tej okoliczności w sprawie spoczywało na stronie, łącznie z udokumentowaniem wysokości ponoszonych strat. Organ uzyskał także informację od Starosty [...] (pismo z dnia 14 maja 2013 r.), z której wynika, że obecnie nie prowadzi żadnego postępowania dotyczącego działalności innych podmiotów, mający wpływ na działalność elektrowni wodnej w Ś.. Prowadzi jedynie postępowanie w sprawie wygaśnięcia pozwolenia wodnoprawnego wydanego dla firmy skarżącej. Skarżąca w skardze zakwestionowała ten dowód zarzucając podanie w nim nieprawdy. Nie przedstawiła jednak przekonujących argumentów pozwalających na dokonanie odmiennej od organu jego oceny. W komentarzu do ww. pisma Starostwa Powiatowego w C. (Załącznik nr 3 do skargi) powołuje się na sprawy, które miały miejsce w 2002 i w 2003 r. Organ w piśmie tym zaznaczył, że aktualnie nie prowadzi żadnego postępowania.
Pokreślić w tym miejscu należy, że postępowanie w przedmiocie ulg płatniczych wszczynane jest na wniosek strony i to ona powinna starać się wykazać wszelkie okoliczności przemawiające za uwzględnieniem jej żądania. Zdaniem Sądu organ dokonał prawidłowych ustaleń na podstawie uzyskanych dokumentów i informacji.
WSA w Gliwicach w wyroku z dnia 16 września 2008 r. (I SA/Gl 353/08) uchylając decyzję SKO w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w podatku od nieruchomości za lata 2005-2006 zwrócił uwagę, że skarżąca – zgodnie z jej oświadczeniem – nie osiąga dochodów od 8 lat. Powołując się na przesłankę ważnego interesu podatnika Sąd podniósł, że "o ile rzeczywiście wskutek działań osób trzecich i to takich, których nie można było przewidzieć w toku normalnej działalności, doszło do szkód w otoczeniu przedsiębiorstwa podatnika, wskutek których nie może on prowadzić działalności gospodarczej, a za brak usunięcia szkody ponosi również odpowiedzialność organ administracji publicznej, istnienie przesłanki ważnego interesu podatnika, w przedstawionym wyżej rozumieniu jest oczywiste. Z tych też względów za nieprawidłową należy uznać tezę organu odwoławczego, że dowody przedstawione (i żądane) w tym zakresie przez stronę nie mają związku z poruszanym problemem."
Skarżąca w toku niniejszego postępowania domagała się: dołączenia płyty CD złożonej w toku postępowania o umorzenie należności za lata 2007-2008, przeprowadzenia oględzin koryta rzeki [...] na odcinku użytkowanym przez zakład D w Z. od 1990 r. do 2012 r. z jej udziałem, wystąpienia do Starosty [...] o udostępnienie opinii w związku z postępowaniem o cofnięcie uprawnień wodnoprawnych, dopuszczenia dowodu z nagrania VHS wykonanego w czasie komisyjnych oględzin koryta rzeki z udziałem pracowników Starostwa [...], zarządcy jazów oraz sprawców wielomilionowych szkód w środowisku rzeki, a także powołania biegłego celem uzyskania opinii dotyczącej "wysokości strat". W piśmie z dnia 28 stycznia 2013 r. podała, że straty produkcyjne przekroczyły [...] kilowatogodzin. Niewątpliwie skarżąca już na etapie sprawy o umorzenie zaległości w podatku od nieruchomości za 2002 r. (sprawa o sygn. akt I SA/Ka 1817/03) sygnalizowała trudności w prowadzonej działalności (co najmniej od 2000 r.). Z pism skarżącej dołączonych do niniejszej sprawy wynika, że negatywne zjawiska w biegu rzeki [...] datują się nawet od 1990 r. W złożonych do tej sprawy pismach cytowane są fragmenty pism, wniosków, ekspertyz i decyzji z lat 2000-2002 obrazujące problemy w prowadzonej przez stronę działalności.
Zestawiając powyższe ustalenia Sąd stwierdza, że w postępowaniu związanym z wnioskiem strony o umorzenie zaległości podatkowej za rok 2012, nie jest możliwe analizowanie problemów podatnika związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą, zaś skarżąca wnosząc ww. dowody oczekuje przeprowadzenia postępowania mającego na celu właśnie ich wyjaśnienie. Niewątpliwie sygnalizowane trudności mają wpływ na osiągane z tego tytułu dochody (lub ich brak), lecz skarżąca dotąd nie wykazała rozmiaru ponoszonych strat oraz zakresu zawinienia organów administracji. Zarzuty skargi zmierzają do wykazania, że organy podatkowe zaniechały przeprowadzenia dowodów, wbrew zaleceniom wynikającym z prawomocnych wyroków tut. Sądu. Aby móc ocenić, czy organy wywiązały się z tej powinności to przede wszystkim na podatniku spoczywało wskazanie środków dowodowych pozwalających na ustalenie jej aktualnej sytuacji przejawiającej się zarówno w braku możliwości prowadzenia działalności jak i osiągania dochodów. W szczególności wyjaśnienia, jakie strona podjęła działania w ostatnich latach celem ich zapobieżenia, trudno bowiem oczekiwać jedynie od organu wyjaśnienia tych kwestii. Z tych względów Sąd podzielił stanowisko organów, że w tym postępowaniu należało ocenić obecną sytuację podatnika. Przedstawiony przez skarżącą stan (istniejący według jej relacji co najmniej od 2000 r.) nie może bowiem w sposób niezmienny stanowić podstawy do umarzania należności podatkowych. Podatnik, w szczególności prowadzący działalność gospodarczą, winien podjąć czynności zmierzające do ich usunięcia, wykazać jakie podjął kroki i przedstawić na tę okoliczność stosowne dowody organom podatkowym, które w dalszej kolejności będą podlegały jego ocenie i ewentualnej kontroli sądowej.
Ustalenia i ocena organów odnoszących się do sytuacji majątkowej, rodzinnej i osobistej skarżącej świadczy o podjęciu wszelkich niezbędnych i możliwych prób w celu wyjaśnienia istotnych okoliczności sprawy, a więc w celu ustalenia, czy te konkretne okoliczności odpowiadają jednej z dyrektyw kierunkowych art. 67a Ordynacji podatkowej. Prawidłowo, zdaniem Sądu, organy podatkowe ustaliły i oceniły, że za uwzględnieniem wniosku o zastosowanie ulgi podatkowej nie przemawia ani ważny interes podatnika, ani interes publiczny. W toku postępowania organy podatkowe podjęły niezbędne działania celem wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Świadczą o tym liczne pisma kierowane do różnych podmiotów (wymienionych wyżej) mające na celu wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy. Należy podzielić dokonane przez organy podatkowe ustalenia oraz zajęte w niniejszej sprawie stanowisko. Zasada wynikająca z art. 122 i art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej nie ma charakteru bezwzględnego. Gromadzenie materiału dowodowego nie może polegać na zbieraniu wszelkich informacji dotyczących zjawisk i zdarzeń, lecz przede wszystkim tych, które pozostają w związku podmiotowo-przedmiotowym z sytuacją prawno-podatkową podatnika. Skuteczność prawna żądania przeprowadzenia dowodu, uzależniona jest od stwierdzenia, że przedmiotem dowodu jest okoliczność mająca znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, a jednocześnie okoliczność ta nie została potwierdzona innym dowodem. Oznacza to, że jeżeli organ podatkowy, na podstawie zebranych w toku postępowania dowodów, może dokonać niebudzącego wątpliwości ustalenia stanu faktycznego, wówczas dalsze prowadzenie postępowania dowodowego nie jest zasadne (por. wyrok tut. Sądu z dnia 29 stycznia 2013 r. sygn. akt I SA/Gl 834/12). Zebrany w niniejszej sprawie materiał dowodowy wskazuje, że organy podjęły wszelkie możliwe działania dla wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Poprawnie, z zachowaniem reguł określonych w art. 191 Ordynacji podatkowej, dokonano oceny zebranych dowodów. Tak poczynione ustalenia czynią bezprzedmiotowym zarzut naruszenia zasad postępowania. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełnia wymogi zawarte w art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej, zawiera bowiem zarówno wyjaśnienie podstawy prawnej, jak i wskazanie faktów i dowodów na podstawie których organ podjął rozstrzygnięcie w sprawie i nie podważa zaufania do organów państwowych.
Organ I instancji prawidłowo odniósł się do wniosku skarżącej dotyczącego wyłączenia organu podatkowego od dalszego rozpoznawania sprawy (pismo z dnia 21 maja 2013 r.). Skarżąca doręczając Kolegium pismo Ministerstwa Administracji i Cyfryzacji Departamentu Administracji Publicznej z dnia 29 października 2012 r. domagała się także wyłączenia wszystkich składów orzekających SKO w C.. Kwestie związane z wyłączeniem pracownika organu podatkowego oraz organu podatkowego uregulowane są w Rozdziale 2 Ordynacji podatkowej (art. 130 i nast. tej ustawy). Instytucja wyłączenia pracownika organu podatkowego ma ścisły związek z zasadą zaufania do organów podatkowych oraz ich konsekwencjami pozaprawnymi, takimi jak bezstronność i obiektywizm, dlatego wniosek strony nie może opierać się jedynie o subiektywne przekonanie o arbitralnym rozstrzyganiu jej wniosków. Zatem i ten zarzut strony należy uznać za nieuzasadniony.
Zdaniem Sądu organ nie naruszył także przepisu art. 123 § 1 Ordynacji podatkowej. Stronie umożliwiono wypowiedzenie się w sprawie zebranego materiału dowodowego, na podstawie art. 123 § 1 i art. 200 § 1 w związku z art. 216 Ordynacji podatkowej, wyznaczając jej siedmiodniowy termin (postanowieniem z dnia 8 lipca 2013 r., doręczone w dniu 17 lipca 2013 r.). Skarżąca skorzystała z przysługującego jej uprawnienia i w dniu 22 lipca 2013 r. zapoznała się z aktami sprawy (oświadczenie skarżącej załączone do akt administracyjnych). W toku postępowania składała pisma popierające wniosek o umorzenie zaległości podatkowej.
Dokonując kontroli we wskazanym zakresie Sąd nie stwierdził, że przy wydaniu zaskarżonej decyzji nie doszło do naruszenia prawa materialnego oraz zasad postępowania w określonym wyżej zakresie.
W ocenie Sądu nie był także podstaw do zawieszenia postępowania sądowego (wniosek skarżącej z dnia 17 listopada 2014 r.) w związku z toczącym się postępowaniem karnym dotyczącym Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w C.. Zgodnie art. 125 § 1 p.p.s.a. Sąd może zawiesić postępowanie z urzędu:
1) jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym;
2) jeżeli ujawni się czyn, którego ustalenie w drodze karnej lub dyscyplinarnej mogłoby wywrzeć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy sądowoadministracyjnej.
Wskazane podstawy zawieszenia postępowania mają charakter fakultatywny, zaś Sąd nie dopatrzył się potrzeby zawieszenia postępowania, bowiem wskazana przez skarżącą przyczyna nie pozostaje w związku z niniejszym postępowaniem.
Z tych przyczyn Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu i na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a., skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło