I SA/Gl 366/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Dorota Kozłowska (spr.) po rozpoznaniu w dniu 29 grudnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej A w C. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia postanowienia o zaliczeniu wpłat z tytułu opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi postanawia odrzucić skargę. Wspólnota Mieszkaniowa A w C. (dalej: "skarżąca" albo "wspólnota"), reprezentowana przez pełnomocnika w osobie adwokata Ł.N., wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C., oznaczone w sentencji postanowienia, w przedmiocie odmowy uchylenia postanowienia o zaliczeniu wpłat z tytułu opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Do skargi zostało dołączone pełnomocnictwo udzielone przez zarząd A sp. z o.o. w C. (dalej jako "A sp. z o.o. w C."). Zarządzeniem Zastępcy Przewodniczącego Wydziału I z dnia 17 marca 2016 r. wezwano pełnomocnika skarżącej do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez nadesłanie dokumentów wykazujących umocowanie osoby podpisanej pod skargą do reprezentowania skarżącej w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym albo sądami administracyjnymi, w szczególności poprzez nadesłanie statutu skarżącej Wspólnoty Mieszkaniowej oraz uchwały o powołaniu członków jej zarządu, nadesłanie dokumentu, z którego wynika powierzenie A sp. z o.o. w C. zarządu przez skarżącą Wspólnotę, wskazującego na umocowanie do reprezentowania jej w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym albo sądami administracyjnymi, nadesłanie dokumentu, z którego wynika upoważnienie do podpisania pełnomocnictwa udzielonego adwokatowi Ł.N. i określającego sposób reprezentacji A sp. z o.o. w C., w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi, zgodnie z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Wskazane zarządzenie doręczono pełnomocnikowi skarżącej w dniu 31 marca 2016 r. W dniu 7 kwietnia 2016 r. pełnomocnik skarżącej przedłożył: – umowę z dnia [...] zawartą pomiędzy jednoosobowym zarządem Wspólnoty a A sp. z o.o. w C. o zarządzanie nieruchomością wspólną; – aneks do ww. umowy z dnia [...]; – pismo zatytułowane "Uchwała zebrania właścicieli lokali Wspólnoty Mieszkaniowej nieruchomości położonej w C. ul. [...] z dnia [...]", zgodnie z którym do zarządu Wspólnoty w określonym składzie jednoosobowym wybrana została dodatkowo druga osoba, podpisane przez powyższe dwie osoby, oznaczone jako zarząd wspólnoty mieszkaniowej; – wydruk z rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego dotyczący A sp. z o.o. w C. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu wskutek niewykonania wezwania do uzupełnienia jej braków formalnych. Należy bowiem mieć na względzie, że w myśl art. 28 § 1 i art. 29 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu, które mają obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu. W przypadku gdy pierwsza czynność sprowadza się do złożenia pisma, konieczne jest więc załączenie do niego takiego dokumentu. W razie braku przesądzenia kwestii możności podpisania pisma przez osobę, która to uczyniła, nie jest możliwe ustalenie, czy pismo to wyraża wolę podmiotu, w którego imieniu zostało wniesione. Jeśli zaś pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu na skutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni (art. 49 § 1 p.p.s.a.). Niewykonanie takiego wezwania skutkuje wydaniem przez przewodniczącego zarządzenia o pozostawieniu pisma bez rozpoznania, co następuje na podstawie art. 49 § 2 zd. 1 p.p.s.a., a jeżeli pismem tym jest skarga, to zastosowanie ma art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., zgodnie z którym podlega ona odrzuceniu przez sąd. Jest przy tym oczywiste, że w przypadku, gdy strona działa przez pełnomocnika, to na nim spoczywa powinność spełnienia powyższego wymogu i to on jest adresatem wspomnianego wezwania. W niniejszej sprawie skarga została wniesiona przez pełnomocnika Wspólnoty Mieszkaniowej. Wyjaśnienie, czy pełnomocnik ten został umocowany do działania w imieniu skarżącej przez osoby upoważnione do jej reprezentacji było zatem niezbędne do nadania skardze dalszego biegu. W tym celu, mając na względzie pełnomocnictwo załączone do skargi, wezwano pełnomocnika skarżącej do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez nadesłanie dokumentów wykazujących umocowanie osoby podpisanej pod skargą do reprezentowania skarżącej w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym albo sądami administracyjnymi, w szczególności poprzez nadesłanie statutu skarżącej Wspólnoty Mieszkaniowej oraz uchwały o powołaniu członków jej zarządu, nadesłanie dokumentu, z którego wynika powierzenie A sp. z o.o. w C. zarządu przez skarżącą Wspólnotę, wskazującego na umocowanie do reprezentowania jej w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym albo sądami administracyjnymi oraz nadesłanie dokumentu, z którego wynika upoważnienie do podpisania pełnomocnictwa udzielonego adwokatowi Ł.N. i określającego sposób reprezentacji A sp. z o.o. w C. W udzielonej terminowo odpowiedzi na wezwanie do akt niniejszej sprawy zostały złożone: umowa z dnia [...] zawarta pomiędzy jednoosobowym zarządem Wspólnoty a A sp. z o.o. w C. o zarządzanie nieruchomością wspólną oraz aneks do tej umowy z dnia [...], pismo zatytułowane "Uchwała zebrania właścicieli lokali Wspólnoty Mieszkaniowej nieruchomości położonej w C. ul. [...] z dnia [...]", zgodnie z którym do zarządu Wspólnoty w określonym składzie jednoosobowym wybrana została dodatkowo druga osoba, podpisane przez powyższe dwie osoby, oznaczone jako zarząd wspólnoty mieszkaniowej oraz wydruk z rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego dotyczący A sp. z o.o. w C. Mając na względzie powyższe, odnotować należy, że zasady reprezentacji wspólnot mieszkaniowych są określone w ustawie z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (t.j. Dz.U. z 2015 r., poz. 1892, dalej w skrócie: "u.w.l."). Zgodnie z art. 18 u.w.l. właściciele lokali mogą w umowie o ustanowieniu odrębnej własności lokali albo w umowie zawartej później w formie aktu notarialnego określić sposób zarządu nieruchomością wspólną, a w szczególności mogą powierzyć zarząd osobie fizycznej albo prawnej (ust. 1). Jeżeli sposobu zarządu nie określono w umowie, o której mowa w ust. 1, lub w uchwale zaprotokołowanej przez notariusza, obowiązują zasady określone w niniejszym rozdziale (ust. 3). Następnie należy podnieść, że stosownie do art. 20 ust. 1 u.w.l. jeżeli lokali wyodrębnionych, wraz z lokalami niewyodrębnionymi, jest więcej niż siedem, właściciele lokali są obowiązani podjąć uchwałę o wyborze jednoosobowego lub kilkuosobowego zarządu. Członkiem zarządu może być wyłącznie osoba fizyczna wybrana spośród właścicieli lokali lub spoza ich grona, zaś według art. 21 u.w.l. zarząd kieruje sprawami wspólnoty mieszkaniowej i reprezentuje ją na zewnątrz oraz w stosunkach między wspólnotą a poszczególnymi właścicielami lokali (ust. 1), gdy zarząd jest kilkuosobowy, oświadczenia woli za wspólnotę mieszkaniową składają przynajmniej dwaj jego członkowie (ust. 2). Z regulacji tych wynika, że ze względu na organ albo osobę (osoby) sprawujące zarząd nieruchomością wspólną można wyodrębnić zarząd bezpośredni, sprawowany przez wszystkich współwłaścicieli nieruchomości, oraz zarząd pośredni, sprawowany: a) przez zarząd, jako organ wspólnoty mieszkaniowej, albo b) przez zarządcę, ustanawianego zgodnie z art. 18 ust. 1 u.w.l., którym może być osoba fizyczna bądź osoba prawna. Wymaga jednocześnie podkreślenia, że ustanowienie zarządu wspólnoty (art. 20, art. 21 u.w.l.) wyklucza ustanowienie zarządcy w rozumieniu art. 18 u.w.l. i odwrotnie, tj. ustanowienie zarządcy zgodnie z art. 18 u.w.l. wyklucza ustanowienie zarządu, o którym mowa w art. 20 i art. 21 u.w.l. (por. uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 16 lutego 2012 r., III CZP 96/11, Lex nr 1112715, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14 września 2005 r., III CZP 62/05, Lex nr 171751, uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 27 listopada 2003 r., III CZP 74/03, Lex nr 81625 oraz postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach: z dnia 29 lutego 2016 r., I SA/Gl 1477/16 i I SA/Gl 1446/15, z dnia 15 lipca 2016 r., II SA/Gl 308/16 oraz z dnia 26 września 2016 r., I SA/Gl 309-312/16, I SA/Gl 1478-1481/16 i I SA/Gl 1472/16, dostępne na: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Właścicielom nieruchomości powierzono wybór w kwestiach związanych ze sposobem zarządzania, jednak względy natury organizacyjno-gospodarczej przemawiają za brakiem potrzeby mnożenia struktur zarządu nieruchomością wspólną i wynikających z tego konsekwencji (np. problemu rozkładu uprawnień pomiędzy te struktury). Z powyższego wynika, że przedkładając wskazane wyżej dokumenty profesjonalny pełnomocnik nie udokumentował rzeczywistego sposobu zarządzania nieruchomością wspólną, a w konsekwencji nie nadesłał dokumentów wykazujących swe umocowanie do reprezentowania skarżącej w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym, do czego był wezwany. Przypomnienia wymaga, że załączone do skargi pełnomocnictwo podpisały dwie osoby uprawnione do reprezentowania A Sp. z o.o. w C., co potwierdza nadesłany dokument z Krajowego Rejestru Sądowego. Tymczasem na mocy cytowanego wyżej art. 18 u.w.l. nie ulega wątpliwości, że powierzenie tej spółce zarządu nieruchomością wspólną powinno wynikać z umowy o ustanowieniu odrębnej własności lokali albo z umowy zawartej później w formie aktu notarialnego. Na takie dokumenty pełnomocnik skarżącej nie powołał się ani ich nie przedłożył. Na marginesie (abstrahując od różnic pomiędzy regulacjami dotyczącymi podmiotów, którym może przysługiwać status pełnomocnika przed sądami powszechnymi i sądami administracyjnymi) warto zacytować pogląd wyrażony w uchwale Sądu Najwyższego z dnia 21 stycznia 2009 r., III CZP 129/08, Lex nr 470697, że reprezentowanie wspólnoty mieszkaniowej przed sądem przez zarządcę ustanowionego na podstawie art. 18 ust. 1 u.w.l. wymaga umocowania w umowie o określeniu sposobu zarządu nieruchomością wspólną bądź w uchwale o zmianie tej umowy. Mając zatem na uwadze, że pojęcie pełnomocnictwa, o którym mowa w art. 37 § 1 p.p.s.a. rozumieć należy całościowo, jako komplet dokumentów niezbędnych dla wykazania umocowanie pełnomocnika do działania za mocodawcę [por. J. Drachal, J. Jagielski, M. Cherka (w:) R. Hauser (red.), M. Wierzbowski (red.), "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz", Beck 2013, s. 217, nb 11 oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 lutego 2015 r., I OSK 319/14, Lex nr 1643279] stwierdzić należy, że działający adwokat nie nadesłał dokumentów wykazujących jego umocowanie do reprezentowania skarżącej w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym. Nie wykonał zatem wezwania do usunięcia tego braku formalnego skargi i dlatego skargę należało odrzucić na podstawie wyżej powołanego art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Z tych względów wydanie niniejszego postanowienia stało się konieczne.