I SA/Gl 377/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Tyszkiewicz-Ziętek, Sędzia NSA Przemysław Dumana (spr.), Sędzia WSA Bożena Miliczek-Ciszewska, Protokolant Karolina Czaplicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 grudnia 2012 r. sprawy ze skargi J. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji oddala skargę. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., działając m.in. na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (obecnie Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.; dalej w skrócie: “O.p."), utrzymało w mocy własne postanowienie z dnia [...] r. nr [...]. Zaskarżone postanowienie zapadło w następującym stanie faktycznym. 1. Prezydent Miasta R. decyzją z dnia [...] r. nr [...] ustalił J.S. wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2007 r. w kwocie [...] zł. 2. Pismem z dnia 29 kwietnia 2011 r. J. S. wystąpił do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości m.in. za 2007 r. W tych ramach wniósł nadto o wstrzymanie jej wykonania w oparciu o art. 252 § 1 O.p. 3. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. odmówiło stwierdzenia nieważności z dnia [...] r. nr [...] w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za 2007 r. 4. Z kolei postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. postanowiło odmówić wstrzymania ww. decyzji organu pierwszej instancji. W motywach rozstrzygnięcia zaakcentowano między innymi, że Kolegium nie dopatrzyło się naruszenia art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, a także rażącego naruszenia art. 6 ust. 2 tej ustawy. 5. Pismem z dnia 20 września 2011 r. J.R. wniósł zażalenie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. na przywołane wyżej postanowienie tego organu. W tych ramach zarzucił organowi podatkowemu naruszenie art. 121 § 1 oraz art. 252 § 2 O.p. poprzez wydanie zaskarżonego postanowienia w tym samym dniu, w którym wydano decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji organu pierwszej instancji w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości. Zdaniem żalącego oznacza to uchylanie się przez organ od podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie wstrzymania wykonania decyzji oraz skutkuje faktycznym pozbawieniem podatnika prawa do złożenia skutecznego pod względem merytorycznym zażalenia, o którym mowa w art. 252 § 2 O.p. Podatnik zarzucił nadto organowi naruszenie art. 121 § 1, art. 139 § 1 oraz art. 140 O.p. poprzez podjęcie rozstrzygnięcia po upływie ponad pięciu miesięcy od dnia złożenia wniosku, bez uprzedniego zawiadomienia o niezałatwienia sprawy w ustawowym terminie. 6. W wyniku rozpoznania zażalenia, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] utrzymało w mocy poprzednie postanowienie z dnia [...] r. W motywach rozstrzygnięcia Kolegium, przytaczając uprzednio treść art. 252 § 1 O.p. oraz stanowisko sądów administracyjnych w tym zakresie, odnotowało, że w niniejszym przypadku nie dopatrzyło się możliwości rażącego naruszenia przez Prezydenta Miasta R. art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Kolegium uznało, że w rozpatrywanej sprawie było możliwie przyjęcie, że od 2005 r. istniał obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości położonych w R. przy Placu [...]. Wskazuje na to treść decyzji w sprawie ustalenia wysokości podatku od nieruchomości oraz decyzji w sprawie zmiany pozwolenia na budowę budynku położonego w R. przy Placu [...], z których wywieść można, że obowiązek podatkowy powstał już od 2005 r. z uwagi na zrealizowanie parteru budynku. Z kolei nawiązując do zarzutów podnoszonych przez podatnika w treści zażalenia, Kolegium zauważyło, iż nie mają one znaczenia z punktu widzenia formalnej i merytorycznej oceny zaskarżonego postanowienia. Organ zauważył, iż żaden przepis prawa nie określa w jakim terminie, przed rozpoznaniem sprawy w zakresie stwierdzenia nieważności decyzji, ma być rozpoznany wniosek o jej wstrzymanie wykonania. Kolegium wyjaśniło nadto, że o kolejności załatwiania spraw nie świadczy sygnatura akt sprawy. Numer ten oznacza natomiast kolejność wpływu do organu i jej rejestracji. 7. W skardze z dnia 23 lutego 2012 r., wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, pełnomocnik J.S. wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości. Zarzucił zaskarżonemu postanowieniu naruszenie: a) art. 252 § 1 O.p. poprzez: - utrzymanie w mocy postanowienia organu pierwszej instancji, pomimo istnienia – na dzień, w którym winno być wydane rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji – prawdopodobieństwa, że ww. decyzja dotknięta jest wadą nieważności, o której mowa w art. 247 § 1 pkt 3 O.p.; - utrzymanie w mocy postanowienia organu pierwszej instancji, z którego wynika, że rozpoznanie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji nastąpiło po przeprowadzeniu postępowania dowodowego, podczas, gdy do wstrzymania wykonania decyzji nie jest niezbędne udowodnienie wystąpienia wad decyzji, o których mowa w art. 247 § 1 O.p., a jedynie ich uprawdopodobnienie; b) art. 121 § 1, art. 125 i art. 139 O.p., które mogło mieć istotny wpływ na treść wydanego postanowienia poprzez uznanie, iż przepisy prawa nie określają w jakim terminie winien zostać rozpatrzony wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji, podczas gdy sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów winny być rozpatrywane niezwłocznie; c) naruszenie art. 121 § 1, art. 124, art. 217 § 2 oraz art. 210 § 4 w zw. z art. 219 O.p. poprzez brak wyczerpującego uzasadnienia utrzymania w mocy postanowienia organu pierwszej instancji o odmowie wstrzymania wykonania decyzji, w tym powierzchowne odniesienie się do zarzutów skarżącego zawartych w zażaleniu oraz niewskazanie podstawy prawnej uznania zarzutów skarżącego za nieuzasadnione. 8. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o oddalenie skargi podtrzymując dotychczasowe stanowisko w tej sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. 9. Kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej w skrócie: "P.p.s.a."), sprawowana jest o kryterium zgodności z prawem. Z tych względów, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a - c P.p.s.a.), a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). W razie nieuwzględnienia skargi sąd skargę oddala (art. 151 P.p.s.a.). 10. W punkcie wyjścia należy zaakcentować, że postępowanie w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji jest postępowaniem pobocznym w odniesieniu do postępowania głównego, którego przedmiotem jest stwierdzenie nieważności tejże decyzji. Co do zasady, stosownie do treści art. 252 § 1 O.p. organ podatkowy, właściwy w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, wstrzymuje z urzędu lub na żądanie strony wykonanie decyzji, jeżeli zachodzi prawdopodobieństwo, że jest ona dotknięta jedną z wad wymienionych w art. 247 § 1 O.p. Z przepisu tego wynika, że zastosowanie tymczasowej ochrony, jaką stanowi wstrzymanie wykonania decyzji, jest możliwe tylko wtedy, gdy istnieją pozytywne przesłanki do prowadzenia postępowania o stwierdzenie nieważności. W tym miejscu należy zaakcentować, że szczegółowej analizy użytego w tym przepisie sformułowania "zachodzi prawdopodobieństwo" dokonał Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu (patrz wyrok z dnia 7 października 2008 r. sygn. akt I SA/Wr 801/08; LEX nr 512309). Skład obecnie orzekający przychyla się do wniosków i tez przyjętych w tamtym wyroku. Zasadnym jest zatem nawiązanie tutaj do rozważań przyjętych w treści tamtego orzeczenia. Otóż "uprawdopodobnienie należy rozumieć jako obiektywny stan wiedzy, w świetle której istnienie faktu (w tym przypadku wady dającej podstawę do stwierdzenia nieważności) jest wysoce prawdopodobne. Fakt przedstawienia przez podatników określonych argumentów nie oznacza samo przez się, że takie prawdopodobieństwo zaistniało." Pogląd przytoczony w poprzednim akapicie znalazł nadto uznanie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy (patrz wyrok z dnia 21 października 2010 r., sygn. akt I SA/Bd 812/10; LEX 821125) oraz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie (patrz wyrok z dnia 9 listopada 2012 r., sygn. akt I SA/Kr 1611/11; dostępne w bazie orzeczeń na stronie internetowej: www.nsa.gov.pl). 11. W przedmiotowej sprawie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. odmówiło wstrzymania wykonania decyzji organu pierwszej instancji w przedmiocie ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od nieruchomości za 2007 r. To poboczne rozstrzygnięcie zapadło w oparciu o analizę zebranego w sprawie materiału dowodowego oraz argumentów przedstawionych przez stronę we wniosku z dnia 29 kwietnia 2011 r. Kolegium uznało, że nie zachodzi prawdopodobieństwo wystąpienia wady kwalifikowanej decyzji wymiarowej. 12. Symptomatyczne dla tej sprawy jest to, że w dacie rozstrzygania w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji przez organ działający w wyniku złożonego zażalenia na postanowienie, jako organ drugiej instancji, podjęta została także decyzja pierwszoinstancyjna odmawiająca stwierdzenia nieważności decyzji, wydana na podstawie art. 247 § 1 pkt 3 O.p. (decyzja z dnia 13 września 2011 r.). Przyjmuje się natomiast w orzecznictwie, że skoro organ ma obowiązek wstrzymać wykonanie decyzji z urzędu, w każdym stadium postępowania aż do wydania decyzji, jeżeli istnienie wady powodującej nieważność stało się już prawdopodobne, chociaż nie będzie ono jeszcze pewne i stwierdzone, to a contrario organ nie może abstrahować od faktu, że we właściwym trybie została już rozstrzygnięta, chociażby w sposób nieostateczny, kwestia nieważności decyzji (por. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 13 grudnia 2007 r., sygn. akt I SA/Wr 1531/07, LEX nr 493259). Tym samym obiektywnie stwierdzić należy, że wydanie decyzji odmawiającej stwierdzenia nieważności spowodowało, iż w sprawie nie występuje prawdopodobieństwo rażącego naruszenia prawa. Uznanie w ramach instytucji wstrzymania wykonania decyzji, na tym etapie procedowania, iż istnieje prawdopodobieństwo istnienia wady z art. 247 § 1 pkt 3 w sytuacji, gdy wydano już decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności, byłoby sprzeczne z treścią tej decyzji. 13. Ze wskazanych w poprzednim punkcie względów nie znajduje – zdaniem Sądu - uzasadnienia zarzut pełnomocnika strony skarżącej wskazany w pkt 7a tiret pierwsze niniejszego wyroku. W opisanym wyżej stanie faktycznym Sąd nie dopatrzył się nadto uzasadnienia dla zarzutu przywołanego w pkt 7a tiret drugie wyroku. W uznaniu Sądu, stwierdzenie Kolegium, że "już po wstępnej analizie materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie nie dopatrzyło się możliwości rażącego naruszenia przez Prezydenta Miasta R. art. 1a ust. 1 pkt 3 i art. 6 ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych", nie jest równoznaczne z tym, że w sprawie przeprowadzone było postępowanie dowodowe. Sąd nie dopatrzył się nadto w działaniu organu odwoławczego naruszenia przepisów prawa procesowego mających istotny wpływ na wynik sprawy, bo tylko takie dają podstawę do uchylenia zaskarżonego postanowienia, a to przepisów art. 121 § 1, art. 124, art. 125, art. 139, art. 217 § 2, art. 210 § 4 w zw. z art. 219 O.p. W szczególności należy podkreślić, że naruszenie art. 139 O.p. w tej sprawie nie było uchybieniem procesowym rzutującym na wynik sprawy. 14. W wyniku przyjętych wyżej rozważań Sąd oddalił skargę, działając na podstawie art. 151 P.p.s.a.