I SA/Gl 394/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Pindel (spr.), , , po rozpoznaniu w dniu 1 października 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi D. D. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2009 r. postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Decyzją oznaczoną w sentencji niniejszego postanowienia Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Katowicach utrzymał w mocy decyzję organu I instancji określającą D. D. zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2009 r. w kwocie [...] zł. W skardze na powyższą decyzję, skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, pełnomocnik skarżącego, mając na uwadze treść zarzutów skargi, wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Postanowieniem z dnia [...] organ odwoławczy odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302, dalej "ppsa"), w razie wniesienia skargi organ, który wydał zaskarżoną decyzję lub postanowienie, może z urzędu lub na wniosek skarżącego wstrzymać ich wykonanie w całości lub w części. Stosownie jednak do art. 61 § 3 ppsa odmowa wstrzymania wykonania aktu przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu, który po przekazaniu doń skargi może wydać postanowienie uwzględniające taki wniosek. Należy w tym miejscu zwrócić uwagę, że w myśl art. 61 § 1 ppsa wniesienie skargi do sądu co do zasady nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Tym samym postanowienie o wstrzymaniu wykonania przełamuje tę zasadę i może być wydane jedynie w okolicznościach faktycznych o charakterze wyjątkowym, które w świetle treści przywołanego już art. 61 § 3 ppsa, polegają na niebezpieczeństwie wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wskazać zatem przyjdzie, że w art. 61 § 3 ppsa przewidziano stosunkowo restrykcyjne przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, nadając tej instytucji charakter wyjątkowy i uzależniając jej zastosowanie od wystąpienia okoliczności nadzwyczajnych. Zauważyć nadto należy, że przytoczona wyżej regulacja niewątpliwie nakłada określone obowiązki nie tylko na Sąd, ale i na wnioskodawcę. Postępowanie w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji prowadzi do wyłomu od zasady jej wykonalności, wobec czego strona nie może ograniczyć się w uzasadnieniu wniosku do ogólnikowego stwierdzenia żądania, lecz precyzyjnie musi wskazać na zagrożenie płynące z jej wykonania (zob. postanowienie NSA z dnia 11 kwietnia 2012 r., sygn. akt II OSK 768/12; orzeczenia sądów administracyjnych dostępne na: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Wnioskodawca jest zatem zobowiązany "do rzeczowego uzasadnienia swego wniosku poprzez poparcie go twierdzeniami, tezami oraz stosownymi dokumentami na okoliczność spełnienia tych ustawowych przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej" (zob. postanowienie NSA z dnia 24 czerwca 2008 r., sygn. akt I FSK 983/08). Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych zdarzeń lub okoliczności, jednakże w taki sposób, aby Sąd miał możliwość dokonania kontroli ich prawdziwości. Nie jest bowiem wystarczające, by okoliczności przemawiające za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji występowały w sprawie – Sąd musi mieć o nich wiedzę i możliwość zweryfikowania tej wiedzy, a dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciąża stronę (zob. postanowienie NSA z dnia 29 maja 2009 r., sygn. akt I FZ 148/09). Ponadto zaznaczyć przyjdzie, że Sąd wydając orzeczenie w omawianym przedmiocie, powinien swoje rozstrzygnięcie oprzeć zarówno o wniosek strony skarżącej, jak i materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy i ocenić, czy występują przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu wymienione w art. 61 § 3 ppsa. Konieczność uwzględnienia w postępowaniu sądowoadministracyjnym całości akt sprawy nie oznacza jednak, że sąd w odniesieniu do wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu miałby się domyślać lub przewidywać, jakie zajdzie realne niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Uprawdopodobnienie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji spoczywa na stronie skarżącej (por. postanowienie NSA z dnia 31 sierpnia 2004 r., sygn. akt FZ 267/04). Przenosząc powyższe uwagi na grunt omawianej sprawy należy stwierdzić, że pełnomocnik skarżącego nie wykazał, że wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia w czasie trwania postępowania sądowoadministracyjnego znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Pełnomocnik strony skarżącej na poparcie swojego wniosku nie przedstawił jakiejkolwiek dokumentacji, ponadto nie uzasadnił swojego żądania. Trzeba zatem stwierdzić, że ogólnikowy wniosek, pozbawiony uzasadnienia i stosownych dowodów, nie może stanowić podstawy do orzeczenia o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu (por. postanowienie NSA z dnia 16 października 2014 r., sygn. akt II OZ 1099/14). Warto zarazem zwrócić uwagę, że właśnie wspomniany mankament wniosku wytknął już pełnomocnikowi strony skarżącej organ odwoławczy w postanowieniu z dnia [...]. Mógł on mieć zatem świadomość, iż jego wniosek może nie odnieść zamierzonego skutku, a mimo to nie uzupełnił go, nie przedkładając też niezbędnych dowodów. Sąd, analizując akta sprawy, również nie dostrzegł nadzwyczajnych okoliczności, które zgodnie z art. 61 § 3 ppsa pozwalałyby na wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Brak jest zatem dowodów, by przypuszczać, że wykonanie decyzji będzie się wiązać z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, jak wymaga tego art. 61 § 3 ppsa. Należy w tym miejscu podkreślić, że każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Nie jest to sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym, gdyż w razie uwzględnienia przez sąd skargi i uchylenia decyzji skarżąca może otrzymać zwrot uiszczonej kwoty (zob. postanowienie NSA z dnia 13 listopada 2013 r., sygn. akt II GZ 640/13). Wykonanie zaskarżonej decyzji – związane bezpośrednio ze świadczeniem pieniężnym – ze swej natury ma charakter odwracalny. W sytuacji bowiem ewentualnego wzruszenia przez sąd decyzji administracyjnej istnieje oczywista możliwość zwrotu nadpłaconych kwot. Na marginesie wskazać należy, iż rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Sąd nie dokonuje oceny prawidłowości zaskarżonego aktu, jako że przesłanki z art. 61 § 3 ppsa nie są tożsame z tymi, które decydują o zasadności skargi (por. postanowienia NSA z dnia 26 kwietnia 2004 r., sygn. akt FZ 33/04 i FZ 38/04 oraz z dnia 8 stycznia 2015 r., sygn. akt I GZ 604/14). Dlatego też przy rozpatrywaniu wniosku Sąd nie mógł brać pod uwagę merytorycznych zarzutów skargi. Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 61 § 3 ppsa orzekł jak w sentencji.