I SA/Gl 41/16
WyrokWSA w Gliwicach2016-03-15
Skład orzekający: Bożena Suleja-Klimczyk, Paweł Kornacki, Dorota Kozłowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy podatkowe prawidłowo ustaliły podstawę opodatkowania podatkiem od nieruchomości dla telekomunikacyjnych linii kablowych, nie wzywając podatnika do przedstawienia wartości wynikającej z ewidencji środków trwałych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy podatkowe naruszyły przepisy postępowania (art. 122 i art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej) poprzez zaniechanie wezwania podatnika do wykazania wartości budowli wynikającej z ewidencji środków trwałych lub złożenia wyjaśnień w tym zakresie. W konsekwencji, zaskarżona decyzja została uchylona, a sprawa przekazana do ponownego rozpoznania organom, które mają obowiązek uzupełnić materiał dowodowy i umożliwić stronie zapoznanie się z nim.Stan faktyczny
Spółka A S.A. złożyła deklarację na podatek od nieruchomości za 2008 r., pomniejszając wartość zobowiązania o linie kablowe ułożone w kanalizacji. Organy podatkowe uznały te linie za budowlę podlegającą opodatkowaniu. Po postępowaniach przed organami pierwszej i drugiej instancji oraz wyrokach WSA i NSA, sprawa wróciła do WSA w Gliwicach w celu ponownego rozpoznania. Skarżąca podnosiła zarzuty dotyczące braku przeprowadzenia postępowania dowodowego w zakresie ustalenia wartości budowli.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. i zasądza od SKO na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Suleja-Klimczyk (spr.), Sędziowie WSA Paweł Kornacki, Dorota Kozłowska, Protokolant Paulina Nowak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 marca 2016 r. sprawy ze skargi A S.A. w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2008 r. 1) uchyla zaskarżoną decyzję; 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. na rzecz strony skarżącej kwotę 3 760 (trzy tysiące siedemset sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. (dalej SKO lub Kolegium), decyzją z dnia [...] r. nr [...], działając m.in. na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm. - obecnie t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 749 ze zm.), dalej "O.p.", utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy L. z dnia [...] r. nr [...] określającą A S.A. w W., obecnie A’ S.A. w W. (dalej "Spółka" lub strona skarżąca") wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2008 r. w kwocie [...] zł.
Uzasadniając rozstrzygnięcie Kolegium stwierdziło, że Wójt Gminy L. postanowieniem z dnia [...] r. wszczął postępowanie w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości, wskutek złożenia przez Spółkę deklaracji na podatek od nieruchomości za 2008 r. w dniu 15 stycznia 2008 r. pomniejszonej w stosunku do 2007 r. o wartość linii kablowych ułożonych w kanalizacji kablowej. Po wyznaczeniu stronie 7 - dniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zgromadzonego materiału dowodowego organ I instancji decyzją z dnia [...] r., działając na podstawie art. 21 § 1 pkt 1 i § 3, art. 47 § 3 O.p., art. 1a, art. 2, art. 3 ust. 1 pkt 1, art. 4, art. 5 ustawy
z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz. U. z 2006 r. Nr 121, poz. 844 ze zm. - obecnie t.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 849 ze zm.), dalej "u.p.o.l." określił Spółce wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2008 r. w kwocie [...] zł.
W toku postępowania, Spółka reprezentowana przez doradcę podatkowego wyjaśniła, że linie kablowe położone w kanalizacji nie są budowlami w rozumieniu prawa budowlanego, nie stanowią całości użytkowo-technicznej z kanalizacją kablową oraz nie mogą być uznane za urządzenia budowlane w rozumieniu art. 3 pkt 9 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2006 r., Nr 156, poz. 1118 ze zm. – obecnie t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm.), dalej "u.p.b.".
Dalej organ odwoławczy wskazał na uchylenie pierwotnej decyzji organu
I instancji i przekazaniu sprawy do ponownego jej rozpoznania, na skutek przesłania do Kolegium deklaracji na podatek od nieruchomości na łączną kwotę [...] zł (dotyczącej budek telefonicznych), co wskazywało na to, że Spółka złożyła dwie deklaracje na podatek, a organ I instancji nie uwzględnił drugiej z nich przy określaniu wysokości zobowiązania podatkowego.
W kolejnej decyzji z dnia [...] r. organ I instancji ponownie określił Spółce wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2008 r. w kwocie [...] zł. Jako podstawę opodatkowania organ przyjął, wartość budowli wykazaną przez podatnika w deklaracji za rok 2007.
W odwołaniu od ww. decyzji pełnomocnik Spółki zarzucił organowi naruszenie:
1) art. 121 § 1, art. 122, art. 124, art. 187 § 1, art. 190, art. 191 i art. 210 § 4 O.p.;
2) art. 1 ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. w zw. z art. 3 pkt 1 u.p.b.
Rozpoznając odwołanie Kolegium podniosło, że spór w niniejszej
sprawie dotyczy opodatkowania podatkiem od nieruchomości telekomunikacyjnych linii kablowych umieszczonych w kanalizacji kablowej.
W jego ocenie rozstrzygnięcie spornej kwestii nie wymagało przeprowadzania czynności dowodowych (opodatkowane obiekty zostały wystarczająco precyzyjnie określone w pismach strony postępowania), lecz jedynie procesu myślowego, polegającego na ocenie faktów w kontekście hipotezy normy prawnej. Za chybiony Kolegium uznało zarzut pominięcia przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 października 2005 r. Wyjaśniło przy tym, że powołany akt prawny jest aktem wykonawczym prawa budowlanego wyłącznie na użytek procesu budowlanego, a nie dla celów podatkowych.
Odnosząc się do zarzutów naruszenia prawa materialnego organ odwoławczy w pełni podzielił stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w wyroku z dnia 27 stycznia 2006 r., sygn. akt FSK 2316/04, z którego wynika, że linie telekomunikacyjne są budowlą stanowiącą przedmiot opodatkowania podatkiem
od nieruchomości, przy czym na budowle składają się zarówno kanały, jak i kable.
W skardze na powyższą decyzję Spółka, reprezentowana przez pełnomocnika będącego doradcą podatkowym, wniosła o jej uchylenie oraz uchylenie poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, zarzucając naruszenie przepisów:
1) art. 122 w zw. z art. 180, art. 187 § 1 oraz art. 191 O.p. gdyż, pomimo obowiązku wykazania nieprawidłowości deklaracji podatkowej złożonej przez podatnika, organy podatkowe nie przedstawiły nawet jednego dowodu, z którego wynikałoby, że linie kablowe położone w kanalizacji kablowej stanowią - wraz z kanalizacją kablową - całość techniczną (powiązanie techniczne) oraz całość użytkową (powiązanie funkcjonalne) i dlatego jako całość podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości jako budowle, a ponadto przyjęcie, że ich wartość odpowiada wartości wykazanej przez podatnika w deklaracji za poprzedni rok;
2) art. 210 § 4 O.p. w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 3 oraz art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. ze względu na wadliwość uzasadnienia prawnego zaskarżonej decyzji, które polega przede wszystkim na błędnej interpretacji przepisów Prawa budowlanego przy ocenie, czy obiekt jest budowlą w rozumieniu przepisów u.p.o.l.;
3) art. 2 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.I., gdyż obciążono podatkiem od nieruchomości linie telekomunikacyjne kablowe położone w kanalizacji kablowej, mimo iż nie stanowią one budowli w rozumieniu przepisów u.p.o.l.;
4) art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. gdyż jako podstawę opodatkowania przyjęto wartość inną niż wartość określona w tym przepisie;
5) art. 21 § 3 oraz art. 207 w związku z art. 165 § 1, § 2 i § 4 oraz w związku z art. 151 i art. 151a O.p., gdyż nie zostało wszczęte postępowanie podatkowe w sprawie podatku od nieruchomości za 2008 r., w związku z tym decyzja ta została wydana poza postępowaniem podatkowym.
W uzasadnieniu skargi wskazano, że decyzje obu instancji podatkowych wydane zostały bez przeprowadzenia postępowania dowodowego. Organy nie ustaliły, ani tego czy istniał przedmiot opodatkowania (czy sporne linie kablowe spełniają cechy budowli podlegającej opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości), ani jaka jest wartość spornych linii kablowych (nie określono podstawy opodatkowania).
W postępowaniu podatkowym nie zgromadzono żadnych dowodów uzasadniających istnienie związku techniczno-użytkowego linii kablowych z kanalizacją kablową. Zdaniem skarżącej nieuprawnione było przyjęcie za miarodajne danych zawartych w deklaracji dotyczącej roku 2007. Stąd w aktach administracyjnych nie ma dowodów, które pozwalają określić wartość "budowli".
Wadliwość uzasadnienia prawnego zaskarżonej decyzji polegała w ocenie Spółki na braku wyjaśnienia powodów uznania linii kablowych za budowlę w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. oraz na uznaniu za nieistotną dla określenia zakresu znaczeniowego pojęcia "budowla", treści rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 października 2005 r., które zalicza się do przepisów prawa budowlanego, a więc do przepisów, do których odsyła art. 1a ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy.
Konkludując strona skarżąca podała, że linie kablowe umieszczone w kanalizacji kablowej nie stanowią samodzielnej budowli w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, nie stanowią części składowej kanalizacji, ani nie są urządzeniami budowlanymi związanymi z obiektem budowlanym i zapewniającym jego użytkowanie zgodnie z przeznaczeniem. W konsekwencji sporne linie kablowe nie stanowią budowli w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych i nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. We wszystkich powołanych powyżej kwestiach, autor skargi odwoływał się bądź to do orzecznictwa bądź doktryny cytując ich obszerne fragmenty.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko i argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji.
Na rozprawie przeprowadzonej w dniu 20 sierpnia 2013 r. pełnomocnik złożył pismo procesowe pt. "Załącznik do protokołu rozprawy", w którym rozszerzył zarzuty o naruszenie przez SKO art. 200 O.p. poprzez niewyznaczenie Spółce przez organ odwoławczy terminu do zapoznania się z materiałem dowodowym.
Wyrokiem z dnia 20 sierpnia 2013 r. wydanym w sprawie o sygn. akt I SA/Gl 919/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę Spółki na ww. decyzję SKO z dnia [...] r.
Następnie, w wyniku wniesionej od tego wyroku skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 14 października 2015 r., sygn. akt II FSK 122/14 uchylił zaskarżony wyrok w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2002, nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stwierdzenie zatem, iż zaskarżona decyzja lub postanowienie zostało wydane z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy obliguje Sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 - dalej p.p.s.a.).
Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji - w granicach i według kryteriów określonych cytowanymi wyżej przepisami - Sąd uznał, iż skarga zasługuje na uwzględnienie albowiem decyzja ta narusza prawo.
Na wstępie podkreślenia wymaga, iż w sprawie będącej przedmiotem rozpoznania zapadł już wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 października 2015r., mocą którego uchylono wyrok WSA w Gliwicach o sygn. akt I SA/Gl 919/13 oddalający skargę Spółki. Sąd, któremu sprawa została przekazana po uchyleniu wyroku przez Naczelny Sąd Administracyjny, musi uwzględnić treść art. 190 p.p.s.a., który przesądza o związaniu sądu wykładnią prawa dokonaną przez NSA. Dotyczy to zarówno wykładni prawa materialnego jak i procesowego.
Powyższe oznacza, że w sprawie będą miały zastosowanie przepisy art. 153 i art. 190 zd. 1 p.p.s.a., zgodnie z którymi "ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie" (art. 153). Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny (art. 190).
Ratio legis unormowania art. 190 P.p.s.a. sprowadza się do przyśpieszenia postępowania sądowoadministracyjnego poprzez uznanie, że pomimo uchylenia orzeczenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania, pewne kwestie sporne zostały już ostatecznie przesądzone. Należy zauważyć, że zgodnie z utrwalonym poglądem judykatury przy ponownym rozpoznaniu sprawy przez sąd I instancji "granice sprawy", o których mowa w art. 134 § 1 i art. 135 cyt. ustawy podlegają zawężeniu do granic, w jakich rozpoznał skargę kasacyjną Naczelny Sąd Administracyjny i wydał orzeczenie na podstawie art. 185 § 1 tej ustawy (por. wyrok NSA z dnia 20 września 2006 r. sygn. akt II OSK 1117/05).
Stwierdzić zatem trzeba, iż ocena legalności zaskarżonego aktu musi być dokonana w oparciu o stanowisko sądu wyższej instancji.
Dokonując kontroli kasacyjnej skład orzekający Naczelnego Sądu Administracyjnego uznał przede wszystkim, że sąd I instancji nie naruszył przepisów prawa materialnego dotyczących przedmiotu opodatkowania, a mianowicie art. 1a ust. 1 pkt 2, art. 2 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. w zw. z art. 1, art. 3 pkt 1 i 3 Prawa budowlanego. Jako w pełni prawidłowe ocenił wyrażone w zaskarżonym wyroku stanowisko, że położone w kanalizacji kablowej (technicznej) kable należy (w stanie prawnym obowiązującym w badanym roku podatkowym) uznać za budowlę w rozumieniu u.p.o.l., czyli obiekt budowlany stanowiący całość techniczno-użytkową. NSA wywiódł, że pojęcie "całość techniczno-użytkowa" odnosi się do budowli, a nie do związku obiektu budowlanego z urządzeniami i instalacjami. Całość techniczno-użytkową należy, jego zdaniem, rozumieć jako połączenie poszczególnych elementów w taki sposób, aby zgodnie z wymogami techniki nadawały się one do określonego użytku. Nie można przy tym wykluczyć, że każdy z tych elementów może być samodzielnym obiektem, choć nie zawsze samodzielnie wykorzystywany będzie mógł służyć określonemu celowi. Obiektem budowlanym może zatem w zależności od konkretnego stanu faktycznego być budowla wraz z instalacjami i urządzeniami, a także traktowane jako jeden obiekt budowlany różne budowle, pozostające w funkcjonalnym związku i tworzące w nim całość techniczno-użytkową (por. Prawo budowlane. Komentarz pod red. Z. Niewiadomskiego, Warszawa 2007, s. 41-42). Jak wskazał NSA, nie budzi wątpliwości, że całość techniczno-użytkową mogą tworzyć zarówno kable, jak i kanalizacja kablowa. Jeżeli jednak kable nie są położone bezpośrednio w ziemi, ale w kanalizacji kablowej, to wówczas obie te budowle tworzą całość techniczno-użytkową, a tym samym stanowią jedną budowlę. Sama kanalizacja kablowa, bez wypełnienia jej kablami, nie mogłaby służyć celowi świadczenia usług telekomunikacyjnych. Ta złożona z kanalizacji kablowej i kabli wraz z urządzeniami i instalacjami jako jedna budowla stanowi przedmiot opodatkowania podatkiem od nieruchomości, jeżeli jest związana z prowadzeniem działalności gospodarczej.
Sąd kasacyjny zaakcentował, iż pogląd, że budowlą w rozumieniu art. 1a ust.1 pkt 2 u.p.o.l. w zw. art. 1, art. 3 pkt 1 i 3 Prawa budowlanego, w stanie prawnym obowiązującym w 2008 r., jest kanalizacja kablowa wraz ze znajdującymi się w niej liniami kablowymi jest ugruntowany w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego. Na poparcie tej tezy powołał wyroki NSA: z dnia 21 stycznia 2011r. sygn. akt II FSK 2017/10, z dnia 13 kwietnia 2011 r. sygn. akt II FSK 1310/10, z dnia 25 lutego 2011 r. sygn. akt II FSK 1951/09, z dnia 29 października 2010 r. sygn. akt II FSK 1468/09, z dnia 27 października 2011 r. sygn. akt II FSK 484/10).
Tym samym Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że zarzuty skargi kasacyjnej w ww. kwestii nie zasługują na uwzględnienie. Ponadto, odnosząc się m.in. do zarzutu skargi kasacyjnej dotyczącego naruszenia przez Sąd I instancji art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez nieodniesienie się do podnoszonego przez Spółkę zarzutu naruszenia art. 4 ust. 7 i ust. 8 u.p.o.l. stwierdził, że Spółka zarzutu naruszenia tychże przepisów u.p.o.l. w postępowaniu przed tym Sądem w ogóle nie podnosiła, ani też w żaden sposób, do przepisów tych nie nawiązywała.
Sąd kasacyjny zgodził się natomiast z zarzutem naruszenia przepisów postępowania w zakresie dotyczącym ustalenia podstawy opodatkowania.
Jak zauważył, stosownie do art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., w brzmieniu obowiązującym w 2008 r., podstawę opodatkowania dla budowli lub ich części związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, z zastrzeżeniem ust. 4-6, stanowi wartość, o której mowa w przepisach o podatkach dochodowych, ustalona na dzień 1 stycznia roku podatkowego, stanowiąca podstawę obliczenia amortyzacji w tym roku, niepomniejszona o odpisy amortyzacyjne, a w przypadku budowli całkowicie zamortyzowanych - ich wartość z dnia 1 stycznia roku, w którym dokonano ostatniego odpisu amortyzacyjnego.
Podniósł dalej, że wartość budowli, co do zasady, podatnik powinien określić (w deklaracji na podatek od nieruchomości lub w innym oświadczeniu wiedzy).
Podkreślił, że w orzecznictwie sądów administracyjnych za przeważający można uznać pogląd, prezentowany zresztą głównie w innych sprawach dotyczących określenia zobowiązania w podatku od nieruchomości ww. Spółce, że wartość budowli może być określona również na podstawie deklaracji poprzedzającej rok podatkowy, za który zobowiązanie ma być określone (wyroki NSA: z dnia 19 lipca 2013 r. sygn. akt II FSK 2260/11, z dnia 18 lutego 2014 r. sygn. akt II FSK 470/12, z dnia 6 listopada 2014 r. sygn. akt II FSK 491/13). Deklaracja taka mieści się w otwartym katalogu środków dowodowych, określonym w art. 180 § 1 i art. 181 O.p. Jednakże pogląd ten wyrażany był w sprawach, w których organy podatkowe najpierw podjęły działania zmierzające do uzyskania od podatnika dowodu w postaci ewidencji środków trwałych, z której to ewidencji wynikać będzie wartość środków trwałych, stanowiąca podstawę opodatkowania, bądź oświadczenia o tożsamości wartości kabli w roku poprzedzającym badany rok podatkowy i w badanym roku. Odmowa przedstawienia przez podatnika ewidencji środków trwałych (którą jak zauważył NSA należało uwzględnić przy ocenie materiału dowodowego zgodnie z art. 191 O.p.) uprawniała wówczas organy podatkowe do ustalenia podstawy opodatkowania w oparciu o inne posiadane dowody, w tym niekwestionowane deklaracje za rok poprzedzający, w których wykazano wartość budowli podlegającej opodatkowaniu. Powołując się wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego skład orzekający podniósł, iż sądy wskazywały również, że w odniesieniu do tej wartości podatnik nie podnosił merytorycznych zarzutów, pozwalających na jej podważenie.
Sąd wyższej instancji wskazał dalej, że w niniejszej sprawie organ podatkowy w ramach czynności sprawdzających, powołując się na art. 274a § 2 O.p., pismem z dnia 3 kwietnia 2008 r. wezwał Spółkę do złożenia wyjaśnień w sprawie podatku od nieruchomości za 2008 r., a następnie pismem z dnia 23 kwietnia 2008 r. do złożenia korekty deklaracji w sprawie podatku od nieruchomości za 2008 r. wraz z pisemnym uzasadnieniem przyczyn korekty. Natomiast po wszczęciu postępowania podatkowego (postanowieniem z dnia [...] r.) organ podatkowy nie wzywał Spółki do wykazania wartości budowli wynikającej z ewidencji środków trwałych ani też do złożenia jakichkolwiek wyjaśnień odnośnie do podanej przez Spółkę w deklaracji podatkowej za 2008 r. wartości budowli, ale od razu wezwał Spółkę do zapoznania się z zebranym materiałem dowodowym. Podobnie było w ponownym postępowaniu przed organem I instancji przeprowadzonym w wyniku uchylenia przez SKO decyzją z dnia [...] r. pierwotnej decyzji organu podatkowego pierwszej instancji z dnia [...] r. W postępowaniu odwoławczym również nie uzupełniono materiału dowodowego. Zdaniem NSA powyższe stanowiło o uchybieniu przez organy podatkowe w tym zakresie sprawy art. 122 i art. 187 § 1 O.p., co z naruszeniem art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. nie zostało dostrzeżone przez Sąd I instancji. W tym kontekście - a więc naruszenia przez organy podatkowe powyższych przepisów Ordynacji podatkowej - NSA uznał, ż należało także ocenić zarzut Spółki odnoszący się do naruszenia przez organ odwoławczy art. 200 § 1 O.p. Sąd wyższej instancji zauważył, że chociaż znany mu z urzędu sposób działania Spółki w szeregu innych postępowań mających za przedmiot określenie jej wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości ku takiemu wnioskowi nie skłania, to jednak nie można a priori wykluczyć, że w tej akurat sprawie w przypadku wyznaczenia Spółce przez organ odwoławczy siedmiodniowego terminu z art. 200 § 1 O.p., skorzystałaby ona z ostatniej szansy zgłoszenia argumentów oraz wniosków dowodowych, w tym wniosku o przeprowadzenie dowodu z ewidencji środków trwałych. W tym stanie rzeczy za przedwczesną NSA uznał ocenę zasadności zarzutu naruszenia art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l.
Rozpoznając sprawę w tak zakreślonych ramach, mając na względzie wiążącą wykładnię prawa dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny, należy zatem uwzględnić zarzuty strony skarżącej odnoszące się do uchybień natury procesowej w kwestii ustalenia wartości budowli podlegających opodatkowaniu.
Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., w brzmieniu obowiązującym w 2008 r., podstawę opodatkowania stanowi dla budowli lub ich części związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, z zastrzeżeniem ust. 4-6 - wartość, o której mowa w przepisach o podatkach dochodowych, ustalona na dzień 1 stycznia roku podatkowego, stanowiąca podstawę obliczania amortyzacji w tym roku, niepomniejszona o odpisy amortyzacyjne, a w przypadku budowli całkowicie zamortyzowanych - ich wartość z dnia 1 stycznia roku, w którym dokonano ostatniego odpisu amortyzacyjnego. Podzielając co do zasady pogląd, że wyżej opisany sposób ustalania podstawy opodatkowania w przypadku budowli wymaga aktywności ze strony podatnika, powtórzyć przyjdzie za Naczelnym Sądem Administracyjnym, że organ podatkowy miał powinność w toku postępowania podatkowego wezwać Spółkę do wykazania wartości budowli wynikającej z ewidencji środków trwałych lub do złożenia jakichkolwiek wniosków dowodowych i wyjaśnień odnośnie podanej przez nią w deklaracji podatkowej za 2008 r. wartości budowli. Dopiero bowiem odmowa przedłożenia stosownych dowodów bądź też całkowita bierność podatnika w tym zakresie będzie uprawniała organy podatkowe do ustalenia podstawy opodatkowania w oparciu o inne posiadane dowody, w tym o dane wskazane w deklaracji za rok 2007 i porównania ich z wartościami wskazanymi w deklaracji sporządzonej w 2008 rok.
Zaniechanie podjęcia działań zmierzających do uzyskania wartości budowli wynikających z ewidencji środków trwałych stanowiło naruszenie zasad z art. 122 i art. 187 § 1 O.p. przez organy podatkowe obu instancji. Powyższe prowadzić musi do uchylenia zaskarżonej decyzji.
Ponownie rozpoznając sprawę organy podatkowe obowiązane będą podjąć kroki zmierzające do uzupełnienia materiału dowodowego poprzez wezwanie podatnika do przestawienia stosownych dowodów - w celu prawidłowego ustalenia podstawy opodatkowania, zgodnie z przepisami u.p.o.l. Winny także zapełnić stronie możliwość zapoznania się z materiałem dowodowym w terminie określonym w art. 200 § 1 O.p. W przypadku niewykazania wartości spornych budowli przez podatnika organy dokonają oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego i ustalą wartość budowli, uwzględniając ich wartość zadeklarowaną (i nie kwestionowaną) przez Spółkę za poprzedni rok podatkowy (2007 r.)
Z tych przyczyn, uznając za zasadne zarzuty strony w zakresie naruszenia przepisów postępowania podatkowego w sposób opisany w art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. oraz stosując przepis art. 200 tej ustawy, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło