I SA/Gl 538/18

WyrokWSA w Gliwicach2018-12-12

Skład orzekający: Wojciech Gapiński, Adam Nita, Anna Tyszkiewicz-Ziętek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy powinien odmówić wszczęcia postępowania w sprawie zawieszenia postępowań dotyczących odpowiedzialności podatkowej płatnika, jeśli wnioskodawca, który twierdzi, że działa w imieniu spółki, nie przedstawił dokumentów potwierdzających jego umocowanie do reprezentowania tej spółki, a jednocześnie został wykreślony z Krajowego Rejestru Sądowego jako jedyny członek zarządu?
Ratio decidendi
Organ podatkowy, w sytuacji gdy wnioskodawca domaga się wszczęcia postępowania w imieniu osoby prawnej i nie przedkłada dokumentów potwierdzających jego umocowanie do reprezentowania tej osoby, nie powinien od razu odmawiać wszczęcia postępowania na podstawie art. 165a § 1 Ordynacji podatkowej. Zamiast tego, organ powinien wezwać wnioskodawcę do uzupełnienia braków formalnych pisma w trybie art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej, informując o skutkach ich nieuzupełnienia. Dopiero brak reakcji na wezwanie lub inne przyczyny uniemożliwiające wszczęcie postępowania mogą stanowić podstawę do pozostawienia podania bez rozpoznania lub odmowy wszczęcia postępowania.
Stan faktyczny
Strona skarżąca, działając jako Prezes Zarządu Spółki A Sp. z o.o., złożyła wnioski o zawieszenie postępowań dotyczących odpowiedzialności podatkowej Spółki za niewpłacenie zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych. Organ I instancji odmówił wszczęcia postępowania, uznając, że skarżący nie był umocowany do reprezentowania Spółki, ponieważ został wykreślony z Krajowego Rejestru Sądowego. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji, argumentując, że skarżący nie mógł skutecznie żądać podejmowania działań w imieniu Spółki, gdyż nie był jej reprezentantem. Skarżący w skardze podniósł, że jego wykreślenie z KRS jest nieprawomocne i oparte na fałszywym dokumencie.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach i zasądził od Dyrektora na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Gapiński (spr.), Sędziowie WSA Adam Nita, Anna Tyszkiewicz-Ziętek, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 12 grudnia 2018 r. sprawy ze skargi W. S. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie zawieszenia postępowań dotyczących odpowiedzialności podatkowej płatnika. 1) uchyla zaskarżone postanowienie, 2) zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach na rzecz strony skarżącej kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Katowicach (dalej – organ II instancji, DIAS) postanowieniem z dnia [...] r. nr [...], działając na podstawie art. 216 oraz art. 233 § 1 pkt 1 w związku z art. 239 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 201 z późn. zm. - dalej o.p.), po rozpatrzeniu zażalenia W. S. (dalej – skarżący, strona), utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w B. (dalej – organ I instancji) z dnia [...] r. nr [...] odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie zawieszenia postępowań dotyczących odpowiedzialności podatkowej płatnika – A Sp. z o.o. w G. (dalej – Spółka) za niewpłacenie w ustawowym terminie pobranych od zatrudnionych pracowników zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za: – styczeń, luty, marzec, kwiecień, maj, czerwiec, lipiec, sierpień, wrzesień, październik, listopad, grudzień 2013 r.; – styczeń, luty, marzec, kwiecień, maj, czerwiec, lipiec, sierpień, październik, listopad, grudzień 2014 r.; – styczeń, luty, marzec, kwiecień, maj, czerwiec, lipiec, sierpień, wrzesień, październik, listopad, grudzień 2015 r.; – styczeń, luty, marzec, kwiecień, maj, czerwiec, lipiec 2016 r. Przedmiotowe postanowienie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym. Organ I instancji prowadził wobec Spółki postępowanie kontrolne w zakresie prawidłowości wywiązywania się z obowiązków płatnika podatku dochodowego od osób fizycznych w związku z wypłacanymi wynagrodzeniami. Objęto nim okres od [...] r. do [...] r. Zostało ono zakończone w dniu [...] r. Postanowieniami z dnia [...] r. organ I instancji wszczął z urzędu wobec Spółki postępowania podatkowe w sprawie jej odpowiedzialności podatkowej, jako płatnika za niewpłacenie w ustawowym terminie pobranych od zatrudnionych pracowników zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za: – styczeń, luty, marzec, kwiecień, maj, czerwiec, lipiec, sierpień, wrzesień, październik, listopad, grudzień 2013 r. - postanowienie nr [...], – styczeń, luty, marzec, kwiecień, maj, czerwiec, lipiec, sierpień, październik, listopad, grudzień 2014 r. - postanowienie nr [...], – styczeń, luty, marzec, kwiecień, maj, czerwiec, lipiec, sierpień, wrzesień, październik, listopad, grudzień 2015 r. - postanowienie nr [...], – styczeń, luty, marzec, kwiecień, maj, czerwiec, lipiec 2016 r. - postanowienie nr [...]. Postanowienia te przesłano pocztą na adres Spółki, pod którym w dniu [...] r. zostały odebrane przez pracownika Spółki – K. P. posługującą się pieczątką Spółki. Następnie w dniu [...] r. organ I instancji: – wezwał Spółkę do złożenia oświadczenia o nieruchomościach i prawach majątkowych, które mogą być przedmiotem hipoteki przymusowej i rzeczach ruchomych oraz zbywalnych prawach majątkowych, które mogą być przedmiotem zastawu skarbowego (pismo nr [...]; – wyznaczył termin do przedstawienia uwierzytelnionej kopii wyciągów bankowych i dowodów kasowych potwierdzających wypłatę wynagrodzeń za wyszczególnione okresy (postanowienie nr [...]. W reakcji na wskazane żądania organu I instancji, wnioskami z dnia 14 listopada 2017 r. (złożono dwa wnioski, każdy z nich jest odpowiedzią na powyższe wezwania) skarżący – podpisując się jako Prezes Zarządu Spółki - wniósł o zawieszenie toczących się postępowań. Podania uzasadnił tym, że Spółka obecnie nie posiada Zarządu. Organ I instancji postanowieniem z dnia [...] r. odmówił wszczęcia postępowania z wniosku skarżącego. W motywach rozstrzygnięcia wskazano, że skarżący w jednoosobowym Zarządzie Spółki pełnił funkcję Prezesa. Następnie podniesiono, że wpisem z dnia [...] r. został on wykreślony z KRS, a jednocześnie nie dokonano nowego wpisu. W związku z tym przyjęto, że od dnia [...] r. Spółka nie miała organu uprawnionego do jej reprezentowania. Z tych względów organ I instancji stwierdził, że w dacie składania wniosków skarżący nie był uprawniony do występowania w imieniu Spółki i wnioskowania o zawieszenie postępowań. Ponadto uznał, że skoro już w dniu [...] r. Spółka nie miała reprezentanta, to nie mogło być wobec niej skutecznie dokonane doręczenie postanowień o wszczęciu postępowań podatkowych, a to oznacza, że postępowania, których zawieszenia domagał się skarżący nie zostały wszczęte. Wobec tego, w ocenie organu I instancji, przedstawione okoliczności wyczerpywały przesłanki odmowy wszczęcia postępowania z art. 165a § 1 o.p. W zażaleniu z dnia 9 stycznia 2018 r. złożonym na rozstrzygnięcie pierwszoinstancyjne, skarżący stwierdził w pierwszej kolejności, że działa osobiście oraz jako Prezes Zarządu Spółki. Następnie wskazał, że jego wykreślenie z KRS-u, jako Prezesa Zarządu, nastąpiło z rażącym naruszeniem prawa na podstawie fałszywego dokumentu. Ponadto postanowienie dotyczące wspomnianego wykreślenie jest nieprawomocne z uwagi na jego zaskarżenie. Z tego też względu zasadnym jest, w jego ocenie, uchylenie postanowienia organu I instancji i zawieszenie postępowania do czasu rozpoznania zażalenia na postanowienie, na mocy którego dokonano wpisu o wykreśleniu jego osoby z Zarządu Spółki. DIAS nie przychylając się do argumentacji skarżącego postanowieniem z dnia [...] r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu i instancji. W uzasadnieniu przedstawiono przebieg postępowania oraz przywołano przepisy istotne dla sprawy. Następnie dokonano wykładni art. 165a § 1 o.p. W jej ramach wyjaśniono, że ustawodawca we wspomnianym przepisie wykluczył możliwość zainicjowania postępowania przez podmiot, który nie dysponuje interesem prawnym. Objaśniając natomiast znaczenie drugiej podstawy i użytego w art. 165a § 1 o.p. zwrotu "z jakichkolwiek innych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte" organ II instancji zwrócił uwagę na jej nieostre sformułowanie. Kontynuując ten wątek organ II instancji wyjaśnił, że przytoczone sformułowanie należy odnieść do sytuacji, gdy wszczęciu postępowania podatkowego stoi na przeszkodzie przepis prawa, bądź poszczególne jego przepisy, których wykładnia uniemożliwia prowadzenie tego postępowania i rozpatrzenie treści żądania w sposób merytoryczny. Organ II instancji przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy przyjął, że bezspornym jest, że w dniu [...] r. doszło do wykreślenia z rejestru przedsiębiorców skarżącego, jako Prezesa Zarządu Spółki, gdzie Zarząd był jednoosobowy. Implikowało to, zdaniem DIAS, różnorakie skutki, z których zasadnicze znaczenie ma ten, że skarżący w imieniu Spółki nie mógł skutecznie żądać podejmowania przez organ podatkowy jakichkolwiek działań, gdyż w dacie składania wniosków nie był osobą umocowaną do jej reprezentowania. W tym aspekcie, jak wskazał DIAS, żądanie zawieszenia postępowań toczących się wobec Spółki nie mogło odnieść rezultatu wobec niej, a jednocześnie nie mogło wywrzeć skutków w sferze praw i obowiązków skarżącego, bowiem wnioski nie dotyczyły jego własnego interesu prawnego, lecz interesu prawnego Spółki. Z tego też powodu, jak stwierdził DIAS, skarżący nie mógł być uznany za stronę postępowania, którego wszczęcia żądał. Zajmując się podnoszoną w zażaleniu nieprawomocnością postanowienia, na mocy którego dokonano wspomnianego wykreślenia skarżącego z KRS-u, DIAS odwołał się do art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 986 z późn. zm.), zgodnie z którym domniemywa się, że dane wpisane do Rejestru są prawdziwe. Ponadto wskazał, że w myśl art. 6945 § 2 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 1360 z późn. zm. – dalej k.p.c.) postanowienia o wpisie do KRS są skuteczne i wykonalne z chwilą ich wydania, z wyjątkiem postanowień dotyczących wykreślenia podmiotu z Krajowego Rejestru Sądowego (wyjątek wymieniony w tym przepisie dotyczy wykreślenia, powodującego ustanie bytu prawnego podmiotu). Zwrócił również uwagę, że w postępowaniu rejestrowym o wpis do KRS-u oraz rejestru zastawów w razie wniesienia skargi na orzeczenie referendarza sądowego zarządzające wpis, pozostaje ono w mocy do chwili rozpatrzenia skargi przez sąd rejonowy rozpoznający sprawę jako sąd pierwszej instancji (art. 5181 § 3a k.p.c.). Podsumowując tą część uzasadnienia, organ II instancji stwierdził, iż wniesienie skargi na postanowienie o wykreśleniu wnoszącego zażalenie z rejestru przedsiębiorców nie mogło odnieść skutków postulowanych przez skarżącego. Wpis dotyczący skarżącego został zamieszczony w rejestrze (bez wzmianki o jego nieprawomocności) i mimo wniesienia skargi skutki związane z jego zamieszczeniem powstały i istniały w dacie wniesienia wniosków, a tym samym nie mogły być pominięte przez organ podatkowy. W skardze z dnia 13 kwietnia 2018 r., skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, strona stwierdziła, że działając jako Prezes Zarządu Spółki oraz w imieniu własnym, wnosi o uchylenie postanowienia organu II instancji. W jej ocenie, rozstrzygnięcie to rażąco narusza prawo. Ponadto wskazała, że skoro organ podatkowy dysponuje wiedzą o tym, że Spółka nie posiada organu uprawnionego do jej reprezentowania, to winien z urzędu zawiesić postępowanie w sprawie. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko oraz argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie jednak z innych przyczyn niż te, które były w niej podniesione. Spór koncentruje się wokół tego, czy skarżący umocowany był do reprezentowania Spółki, a tym samym czy skutecznie zostały przez niego złożone wnioski o zawieszenie postępowań dotyczących odpowiedzialności podatkowej Spółki za niewpłacenie w ustawowym terminie pobranych od zatrudnionych pracowników zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych. Ocenie podlega więc prawidłowość zastosowania przez DIAS art. 165a § 1 o.p. Według skarżącego, wydanie przez sąd rejestrowy postanowienia o jego wykreśleniu z KRS-u, gdzie figurował jako Prezes Zarządu Spółki, nie wpływa na jego umocowanie do występowania w jej imieniu. Otóż orzeczenie, mocą którego dokonano wspominanego wpisu do KRS-u, jest nieprawomocne, a tym samym nie może ono stanowić o pozbawieniu go prawa do bycia prezesem spółki prawa handlowego. Odmiennego zdania są organy podatkowe. Twierdzą one, że analiza KRS-u uzasadnia twierdzenie, że skarżący w dniu [...] r. pozbawiony został prawa do reprezentowania Spółki. Świadczy o tym, w ich ocenie, wpis ujawniony w KRS-ie o dokonaniu wykreślenia skarżącego, jako Prezesa Zarządu Spółki. W tej sytuacji DIAS stanął na stanowisku, że wnioski skarżącego z dnia 14 listopada 2017 r. nie mogły zainicjować postępowania w przedmiocie zawieszenia wskazanych przez skarżącego postępowań. Przed przystąpieniem do rozważań należy dokonać pewnego zastrzeżenia odnoszącego się do zakresu rozpoznawanej sprawy. Jest to konieczne, ponieważ strona w skardze podnosi kwestię potrzeby zawieszenia z urzędu postępowań z racji na występujące braki w składzie organów uprawnionych do działania w imieniu Spółki. Otóż w myśl art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 – dalej p.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a (który nie znajduje zastosowania w niniejszym przypadku). Nakaz "rozstrzygnięcia w granicach danej sprawy", oznacza, że sąd nie może uczynić przedmiotem oceny innej sprawy administracyjnej, niż ta w której wniesiono skargę (zob. wyrok NSA z dnia 21 czerwca 2017 r. sygn. akt I FSK 227/17, Lex nr 2312988). Wobec tego, że zaskarżone postanowienie dotyczy odmowy wszczęcia postępowania, Sąd nie może poddać kontroli kwestii występowania przesłanek zawieszenia postępowania, o których mowa w art. 201 § 1 o.p. Podkreślić należy jeszcze raz, że kontrola sądowa w rozpatrywanej sprawie dotyczy wyłącznie zasadności zastosowania art. 165a § 1 o.p. w stosunku do wniosków skarżącego z dnia 14 listopada 2017 r. Przechodząc do meritum problemu przywołać należy w pierwszej kolejności art. 165a § 1 o.p. Stanowi on, że gdy żądanie, o którym mowa w art. 165 o.p., zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z jakichkolwiek innych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ podatkowy wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Z treści tego przepisu wynika, że ustawodawca wprowadził w tej regulacji dwie samodzielne i niezależne przesłanki wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania. Jedną z ich jest wniesienie podania przez osobę, która nie jest stroną. Drugą przesłanką jest zaistnienie innych przyczyn uniemożliwiających wszczęcie postępowania. Przyczyny te nie zostały w ustawie skonkretyzowane. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że należy przez nie rozumieć takie wszelkie sytuacje, gdy wszczęciu postępowania podatkowego stoi na przeszkodzie przepis prawa bądź poszczególne przepisy, których interpretacja uniemożliwia prowadzenie tego postępowania i rozpatrzenie treści żądania w sposób merytoryczny. Chodzi o przypadki, gdy w sprawie toczy się już postępowanie podatkowe, zapadła już decyzja ostateczna lub nieostateczna, bądź w przepisach ustaw podatkowych nie istnieje podstawa do rozpatrzenia tej treści żądania w trybie postępowania podatkowego (zob. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 2 grudnia 2014 r. sygn. akt I SA/Gl 533/14, Lex nr 1647915). Organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego, gdy spełnione są następujące przesłanki: 1) żądanie wszczęcia postępowania zostało wniesione do organu administracji publicznej; 2) żądanie zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub postępowanie nie może być wszczęte z innych uzasadnionych przyczyn, z wyłączeniem wszakże przyczyn wskazanych w przepisach rozdziału 1 działu II k.p.a., w tych bowiem przypadkach organ administracji publicznej pozostawia podanie bez rozpoznania albo przekazuje sprawę organowi właściwemu w sprawie lub zwraca podanie wnoszącemu z odpowiednim pouczeniem (zob. A. Wróbel. Art. 61a. W: Komentarz aktualizowany Kodeksu postępowania administracyjnego. System Informacji Prawnej LEX 2018). Pogląd ten wprawdzie został zaprezentowany na gruncie ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 2096), to jednak z uwagi na niemal identyczne brzmienie przepisów regulujących odmowę wszczęcia postępowania, tak w Kodeksie postępowania administracyjnego, jak i Ordynacji podatkowej, zasadnym jest jego odniesie również do art. 165a § 1 o.p. Wynika z powyższego, że odmowa wszczęcia postępowania (art. 165a § 1 o.p.) nie jest instytucją konkurencyjną względem uregulowania art. 169 § 1 o.p. Jeżeli istnieją więc uwarunkowania do pozostawienia podania bez rozpatrzenia, to brak jest uzasadnienia dla wydawania postanowienia w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania. Każda sprawa wymaga indywidualnej oceny co do zasadności zastosowania jednej z powyższych instytucji prawnych. Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że wnioski z dnia 14 listopada 2017 r. o zawieszenie postępowań w sprawie odpowiedzialności podatkowej Spółki zostały złożone przez skarżącego i przez niego też zostały podpisane. Istotnym jest przy tym to, że w ich treści w sposób wyraźny skarżący wyartykułował, że działa w imieniu Spółki, a ponadto posłużył się pieczęcią określającą go, jako Prezesa Zarządu. Poinformował w ten sposób, że nie działa w imieniu własnym, lecz osoby prawnej. Charakter w jakim występuje skarżący w sprawie został następnie wskazany w zażaleniu, gdzie przy oznaczeniu swych danych dodał: "działający w imieniu A Spółki z o.o." Dalej w treści tego środka zaskarżenia zawarł zwrot "działający osobiście oraz jako Prezes Zarządu". Podobne określenie znalazło się w skardze. Do wniosków oraz późniejszych pism nie zostały dołączone jakiekolwiek dokumenty mogące potwierdzać uprawnienie strony do działania w imieniu Spółki. Przedstawiona analiza pism procesowych związanych z żądaniem zawieszenia postępowania podatkowego prowadzi do jednoznacznego wniosku, że skarżący nie działał w imieniu własnym, lecz na rzecz Spółki. Faktu tego nie zmienia wspomniane określenie "działania w imieniu własnym", które było wymieniane równolegle z oświadczeniem o reprezentowaniu Spółki. Przypuszczać należy, że skarżący zdecydował się na sformułowanie informacji o występowaniu w imieniu własnym z racji na to, że postanowienia organów obu instancji kierowane były nie do Spółki, ale do niego imiennie. Skoro we wnioskach o zawieszenie postępowań skarżący jasno sprecyzował, że występuje w imieniu Spółki, to powstała wobec tego potrzeba zbadania jego umocowania do reprezentowania wymienionego wcześniej podmiotu. Ponadto, co należy podkreślić, we wnioskach strona poinformowała, że Spółka nie posiada organu uprawnionego do jej reprezentowania. W myśl art. 135 o.p. zdolność prawną i zdolność do czynności prawnych w sprawach podatkowych ocenia się według przepisów prawa cywilnego, jeżeli przepisy prawa podatkowego nie stanowią inaczej. Sięgając do tych przepisów stwierdzić należy, że w odniesieniu do osób prawnych ma zastosowanie art. 38 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 1025 z późn. zm.), który stanowi, że osoba prawna działa poprzez swoje organy w sposób przewidziany w ustawie i w opartym na niej statucie. W razie gdy stroną postępowania administracyjnego jest osoba prawna, organ administracji publicznej powinien ocenić, czy w sprawie występuje należycie umocowany przedstawiciel tej osoby prawnej. Osoba prawna może być również reprezentowana przez pełnomocnika (art. 138a § 1 o.p.). Z kolei nieprzedłożenie wraz z pismem procesowym dokumentu wskazującego na umocowanie przedstawiciela do działania na rzecz osoby prawnej, bądź stosownego pełnomocnictwa, jest uznawane za brak formalny, który winien zostać usunięty w trybie art. 169 § 1 o.p. Organ ma w takiej sytuacji obowiązek wezwania wnoszącego podanie do nadesłania dokumentu, z którego wynika uprawnienie do reprezentowania danego podmiotu, w ustawowym terminie i ze stosownym pouczeniem o skutkach niewykonania wymaganej czynności w zakreślonym terminie (zob. wyrok NSA z dnia 14 sierpnia 2018 r. sygn. akt II FSK 2049/18, Lex nr 2537050). Wspomniany art. 169 § 1 o.p. stanowi: jeżeli podanie nie spełnia wymogów określonych przepisami prawa, organ podatkowy wzywa wnoszącego podanie do usunięcia braków w terminie 7 dni, z pouczeniem, że niewypełnienie tego warunku spowoduje pozostawienie podania bez rozpatrzenia. Analiza art. 169 § 1 o.p. wskazuje, że gdy strona uzupełni braki formalne i procesowe pisma w terminie, postępowanie uważa się za wszczęte z dniem doręczenia pisma lub z dniem uzupełnienia braków. Natomiast w razie nieuzupełnienia tych braków w terminie podanie pozostawia się bez rozpoznania, co oznacza, że postępowanie w tej sprawie nie zostało wszczęte. Od tej sytuacji należy odróżniać przypadki, w których pismo nie może wszcząć postępowania pomimo tego, że spełnia wszelkie wymagania formalne. Jest to następstwem wystąpienia przeszkód, o których mowa w art. 165a § 1 o.p. W świetle art. 169 § 1 o.p. należy zatem przyjąć, że jeżeli strona nie usunęła na żądanie organu w wyznaczonym terminie wad formalnych wniosku o wszczęcie postępowania, to organ nie wydaje postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania (art. 165a § 1 o.p.)., ale pozostawia podanie bez rozpoznania w trybie art. 169 § 1 o.p. Wobec tego, że skarżący składając wnioski z dnia 14 listopada 2017 r. nie występował w imieniu własnym, a działał na rzecz Spółki (co zostało wykazane we wcześniej części uzasadnienia) oraz ze względu na brak dokumentów pozwalających na stwierdzenie jego umocowania do składania oświadczeń w imieniu Spółki, organ zobligowany był wezwać wnoszącego podanie do uzupełnienia zaistniałego braku formalnego. Zatem winien zwrócić się do skarżącego o jego uzupełnienia w terminie 7 dni poprzez przedstawienie pełnomocnictwa lub innych dokumentów uprawniających go do reprezentowania Spółki, informując jednocześnie, że niedopełnienie wspomnianych czynności skutkować będzie pozostawieniem podania bez rozpatrzenia. Organy obu instancji posiadając wiedzę o dokonanym wpisie do KRS-u z dnia [...] r., mocą którego doszło do wykreślenia skarżącego, jako jedynego członka Zarządu Spółki, dysponowały uzasadnionymi wątpliwościami co do jego umocowania do działania w imieniu Spółki. Nie zwalniało to jednak organu od wspomnianego obowiązku wezwania wnoszącego podanie do uzupełnienia braków formalnych poprzez przedstawienie stosownego dokumentu mającego wykazać jego uprawnienie we wspomnianym zakresie. W świetle powyższych uwag zasadnym jest twierdzenie, iż nie było podstaw ku temu, aby zaniechać stosowania trybu z art. 169 § 1 o.p. i badać interes prawny skarżącego. Na tym etapie nie bada się również występowanie innych przeszkód wszczęcia postępowania w rozumieniu art. 165a § 1 o.p. W świetle powyższego, organ podatkowy w toku dalszego postępowania zobowiązany jest do wezwania skarżącego w trybie art. 169 § 1 o.p. do wykazania umocowania do działania w imieniu Spółki poprzez przedłożenie odpowiedniego dokumentu, przy jednoczesnym jego poinformowaniu, iż nie usuniecie braku formalnego podania skutkować będzie jego pozostawieniem bez rozpatrzenia. W zależności od wyniku wspomnianego wezwania organ podejmie właściwe czynności w sprawie. W tym stanie rzeczy, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. orzekł o uchyleniu zaskarżonego postanowienia. O kosztach postępowania w kwocie 100 zł orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a., zaliczając do nich uiszczony wpis od skargi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło