I SA/Gl 820/12

WyrokWSA w Gliwicach2013-02-20

Skład orzekający: Ewa Madej, Beata Kozicka, Bożena Pindel

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy infrastruktura kolejowa, będąca przedmiotem umowy dzierżawy, może korzystać ze zwolnienia od podatku od nieruchomości na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, jeśli jest wykorzystywana przez właściciela do przewozu własnych towarów oraz przez dzierżawcę do udostępniania jej innym przewoźnikom?
Ratio decidendi
Infrastruktura kolejowa, która jest dzierżawiona innemu podmiotowi i wykorzystywana przez właściciela do przewozu własnych towarów, nie spełnia przesłanki wyłącznego wykorzystania na potrzeby publicznego transportu kolejowego, co wyklucza zastosowanie zwolnienia od podatku od nieruchomości. Dzierżawa stanowi działalność gospodarczą właściciela, a samo udostępnianie infrastruktury przez dzierżawcę nie przywraca jej charakteru wyłącznie publicznego transportu kolejowego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K., która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta P. określającą zobowiązanie A S.A. w Z. w podatku od nieruchomości za 2003 r. Podatnik ubiegał się o zwolnienie dla infrastruktury kolejowej, argumentując, że była ona wykorzystywana na potrzeby publicznego transportu kolejowego. Organy podatkowe odmówiły zwolnienia, wskazując na wykorzystywanie infrastruktury do przewozu własnych towarów oraz jej wydzierżawienie innemu podmiotowi, co zdaniem organów naruszało przesłankę wyłączności wykorzystania na potrzeby publicznego transportu kolejowego. Strona skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Madej (spr.), Sędziowie WSA Beata Kozicka, Bożena Pindel, Protokolant Paulina Nowak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 lutego 2013 r. sprawy ze skargi A S.A. w Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości oddala skargę. 1. Decyzją z dnia [...] r. nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity: Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm., dalej w skrócie: O.p.), po rozpoznaniu odwołania A S.A. z siedzibą w Z., utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za rok 2003 w kwocie [...] zł. 2. W uzasadnieniu organ odwoławczy przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania, wszczętego w związku ze złożeniem przez A’ S.A. (obecnie A S.A.) w dniu 11 stycznia 2007 r. wniosku o stwierdzenie nadpłaty wraz ze skorygowaną deklaracją na podatek od nieruchomości za rok 2003, w której wykazano nadpłatę w łącznej wysokości [...] zł. 2.1. Organ podatkowy pierwszej instancji wszczął z urzędu postępowanie w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2003 r. Decyzje wydane w wyniku tego postępowania były trzykrotnie uchylane przez SKO, a sprawa przekazywana organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. Ostatecznie organ ten w dniu [...] r. wydał decyzję określającą zobowiązanie podatkowe, w podanej wyżej wysokości. W uzasadnieniu wskazał, że w stanie prawnym obowiązującym w 2003 r. na mocy art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2010 r. Nr 95, poz. 613 ze zm., dalej: u.p.o.l.) zwolnione od podatku od nieruchomości były budowle kolejowe stanowiące całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami, służące do ruchu pojazdów kolejowych, organizacji i sterowania tym ruchem, umożliwiające dokonywanie przewozów osób lub rzeczy – wykorzystywane wyłącznie na potrzeby publicznego transportu kolejowego, a także zajęte pod nie grunty. Ustawa uzależniała zatem nabycie prawa do zwolnienia od podatku od łącznego spełnienia wszystkich, następujących przesłanek: - zwolnienie dotyczyło wyłącznie budowli stanowiących całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami, służące do ruchu pojazdów kolejowych, organizacji i sterowania tym ruchem, umożliwiające dokonywanie przewozów osób lub rzeczy - zwolnienie dotyczyło powyższych budowli, jednakże pod warunkiem ich wykorzystania na potrzeby "publicznego transportu kolejowego", - wykorzystywanie budowli na potrzeby "publicznego transportu kolejowego" miało charakter wyłączny, - grunty pod budowlami kolejowymi korzystały ze zwolnienia jedynie wówczas, gdy posadowione na nich budowle również korzystały z takiego zwolnienia. Przedstawiając ustalenia faktyczne organ wskazał, że w 2003 r. budowle, wykazane przez podatnika w korekcie deklaracji jako zwolnione od opodatkowania wraz z zajętymi pod nie gruntami, były wykorzystywane przez podatniczkę (wówczas –A’) dla przewozu własnych towarów, a ponadto - były udostępniane przez nią koncesjonowanym przewoźnikom kolejowym (np. B SA w D., C SA w K., D Sp. z o.o. w Z.). Organ poddał ponadto analizie warunki umowne, określone w kontraktach zawartych z poszczególnymi przewoźnikami i stwierdził, że podatnik stosował różne stawki cenowe, różne okresy wypowiedzenia, a także różne terminy opłatności. Następnie organ stwierdził, że na podstawie umowy z dnia 6 listopada 2003 r. podatniczka oddała teren i infrastrukturę kolejową w dzierżawę E’ Sp. z o.o. (aktualnie E Sp. z o.o.) z przeznaczeniem na prowadzenie działalności gospodarczej , w tym na realizację zarządu dzierżawioną infrastrukturą kolejową. W umowie ustalono czynsz dzierżawny na rzecz podatniczki z tytuł u korzystania z dzierżawionych środków trwałych. W oparciu o te ustalenia organ wyprowadził wniosek, że zróżnicowanie warunków umownych wskazuje iż infrastruktura kolejowa skarżącej nie była wykorzystywana wyłącznie na potrzeby publicznego transportu kolejowego tzn. nie była udostępniania uprawnionym przewoźnikom kolejowym na równych prawach. Ponadto od listopada 2003 r. infrastruktura była dzierżawiona innemu podmiotowi, nie służyłam więc realizowaniu przez podatniczkę publicznego transportu kolejowego. 2.2. W odwołaniu od tej decyzji strona zarzuciła naruszenie: 1) art. 21 § 3 O.p. - przez błędne określenie wysokości zobowiązania podatkowego, 2) art. 75 § 4 O.p. – przez jego niezastosowanie na skutek uznania, że nie istnieje nadpłata podatku, 3) art. 7 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. (w brzmieniu obowiązującym w 2003 r.) wskutek uznania, że w niniejszej sprawie nie zachodzi została spełniona przesłanka "wyłączności", gdyż infrastruktura byął udostępniana na realizację własnych celów gospodarczych innych niż transport kolejowy (dzierżawa infrastruktury będącej własnością skarżącej), 4) art. 7 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l., art. 5 ust. 3 ustawy o transporcie kolejowym oraz art. 120 i 123 O.p. przez uznanie, że wykonywanie funkcji zarządcy infrastruktury kolejowej przez podmiot niebędący jej właścicielem wyłącza po stronie właściciela tej nieruchomości prawa do przedmiotowego zwolnienia z podatku od nieruchomości, 5) błędną wykładnię art. 7 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. oraz art. 120 i 121 § 1 O.p. wskutek uznania, że nie została spełniona przesłanka "wyłączności" wykorzystania na cele "publicznego transportu kolejowego", gdyż udostępnienie infrastruktury odbywało się na niejednolitych i nierównych warunkach, 6) naruszenie art. 693 K.c., 7) naruszenie art. 544 § 1 K.c. oraz 8) naruszenie art. 210 § 4 O.p. przez niezawarcie w uzasadnieniu decyzji dowodów, którym organ dał wiarę oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności. W uzasadnieniu pełnomocnik podatniczki wskazał, że Spółka realizowała zadania publicznego transportu kolejowego, stosownie do wykładni tego pojęcia, wypracowanej w orzecznictwie sądowym (wyroki NSA z dnia 24 lutego 2009 r. sygn. akt II FSK 1596/07 i II FSK 8/08). przedstawił obszerny wywód zmierzający do wykazania, że wydzierżawienie infrastruktury innemu podmiotowi gospodarczemu nie może być traktowane jako przejaw wykorzystywania tej infrastruktury przez wydzierżawiającego dla własnych celów, innych niż publiczny transport kolejowy. Wskazał także na błędne przekonanie organu iż przewożenie własnych towarów przez podatniczkę nie stanowi realizacji publicznego transportu kolejowego, skoro towary te były przewożone na zlecenie ich nabywców. Wreszcie – zarzucił, że odwołanie się przez organ podatkowy do treści umów zawartych z przewoźnikami i stwierdzone w tych ramach różnice niektórych klauzul umownych, stanowi wprowadzenie innych, pozaustawowych przesłanek uznania transportu kolejowego za publiczny, a przyznanie organom podatkowym prawa do oceniania treści umów uznać należy za przekraczające ich kompetencje. Różnice cen i warunków płatności nie stanowiły zatem żadnego ograniczenia w dostępności linii kolejowych dla nieograniczonej liczby uprawnionych przewoźników. 2.3. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. nie uwzględniło odwołania i decyzją z dnia [...] r. utrzymało w mocy decyzję organu podatkowego I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy przytoczył ponownie treść art. 7 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. w brzmieniu obowiązującym w 2003 r. i wynikające z tej regulacji przesłanki korzystania ze zwolnienia podatkowego. Wskazał, że w 2003 r. podatnik początkowo pełnił funkcję zarówno zarządcy infrastruktury kolejowej, jak i przewoźnika kolejowego. Następnie umową z dnia 6 listopada 2003 r. podatnik oddał tę infrastrukturę w dzierżawę za czynsz dzierżawny w wysokości [...] zł + VAT. W dalszym wywodzie organ odwoławczy przytoczył argumentację stanowiąca uzasadnienie decyzji organu I instancji i stwierdził, że zarówno zróżnicowanie warunków umów zawartych przez podatniczkę jako zarządcę z przewoźnikami jak i przewóz liniami kolejowymi własnych produktów w postaci piasku i jego sprzedaż stanowiły podstawę do uznania, że na wskazanych przez podatnika liniach nie był realizowany wyłącznie publiczny transport kolejowy. Dalej organ przywołał ustalenie dotyczące wydzierżawienia infrastruktury kolejowej i wskazał, że od listopada 2003 r. była ona udostępniana w pierwszej kolejności za odpłatnością innemu podmiotowi gospodarczemu tj. E Sp. z o.o. czyli była wykorzystywana dla realizacji własnych celów gospodarczych właściciela. Z tego powodu nie została spełniona przesłanka "wyłączności", a zebrany materiał dowodowy pozwalał na wydanie decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego bez uwzględnienia korekty sporządzonej przez podatnika. 3. W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego pełnomocnik A S.A. zarzucił: a) naruszenie art. 21 § 3 O.p. przez błędne określenie wysokości zobowiązania podatkowego za 2003 r.; b) naruszenia art. 75 § 4 O.p. poprzez jego niezastosowanie; c) naruszenie art. 7 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. poprzez uznanie, że nie została spełniona przesłanka "wyłączności", gdyż infrastruktura kolejowa nie była udostępniania na równych prawach (warunki umów były zróżnicowane); d) naruszenia art. 7 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. poprzez uznanie, że nie można mówić o "publicznym transporcie Kolejowym" oraz o spełnieniu przesłanki "wyłączności, gdy infrastruktura kolejowa jest wykorzystywana także przez właściciela do przewozu własnych towarów; e) naruszenie art. 7 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. poprzez uznanie, że w niniejszej sprawie nie została spełniona przesłanka "wyłączności", gdyż infrastruktura była wykorzystywana do realizacji innych niż transport kolejowy celów gospodarczych polegających na jej wydzierżawieniu za odpłatnością. W oparciu o te zarzuty sformułowany został wniosek o uchylenie decyzji odwoławczej i decyzji organu I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania. Uzasadniając skargę pełnomocnik w znacznym zakresie ponowił argumenty zawarte w odwołaniu. Dodatkowo, ustosunkowując się do wywodu uzasadnienia decyzji odwoławczej dotyczącego wydzierżawienia infrastruktury kolejowej innemu podmiotowi, pełnomocnik strony skarżącej obszernie omówił cechy umowy dzierżawy, wynikające z niej władztwo dzierżawcy, a – na gruncie prawa podatkowego – podkreślił, że zwolnienie przewidziane w art. 7 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. ma charakter czysto przedmiotowy, co przesądza o tym, że wykorzystywanie infrastruktury kolejowej wyłącznie na cele publicznego transportu kolejowego przez dzierżawcę nie pozbawia właściciela prawa skorzystania ze zwolnienia podatkowego. 4. Odpowiadając na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swe dotychczasowe stanowisko. Sprecyzował przy tym, że w swej decyzji nie kwestionował realizacji publicznego transportu kolejowego, a jedynie "wyłączność" przeznaczenia budowli na realizację tego transportu. Raz jeszcze podkreślił, że przez ostatnie 3 miesiące 2003 r. infrastruktura kolejowa nie była przez podatnika wykorzystywana wyłącznie w tym celu, gdyż została wydzierżawiona innemu podmiotowi odpłatnie, co wyczerpuje znamiona prowadzenia działalności gospodarczej. Powołał się w tym względzie m. in. na wyrok WSA w Gliwicach z dnia 11 sierpnia 2010 r. sygn. akt I SA/Gl 302/10. 5. Na rozprawie pełnomocnik strony skarżącej w całości podtrzymał zarzuty skargi i argumenty podniesione na jej uzasadnienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. 6. Skarga nie jest zasadna, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. 6.1. Stan faktyczny został w sprawie ustalony w sposób bezsporny, ustalenia te opierają się zresztą w głównej mierze na informacjach i dokumentach przedstawionych przez samego podatnika i nie są one kwestionowane. Przedmiotem sporu pozostają natomiast wnioski wyprowadzone z tych ustaleń przez organy podatkowe obu instancji, odmienne od wniosków formułowanych przez stronę skarżącą. 6.2. Na wstępie wypada przypomnieć regulację prawną dotyczącą zwolnienia podatkowego, przewidzianego w art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, w brzmieniu obowiązującym w 2003 r. Zgodnie z treścią tego przepisu zwolnione od podatku od nieruchomości były "budowle kolejowe stanowiące całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami, do ruchu pojazdów kolejowych, organizacji i sterowania tym ruchem, umożliwiające dokonywanie przewozów osób lub rzeczy – wykorzystywane wyłącznie na potrzeby publicznego transportu kolejowego, a także zajęte pod nie grunty". Można przyjąć, że poza sporem pozostaje (co wyraźnie oświadczył organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę), iż przedmiotowe budowle kolejowe odpowiadały warunkom z art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy podatkowej, w tym sensie, że "wykorzystywane była na potrzeby publicznego transportu kolejowego". Spór dotyczy zatem tego czy budowle te były w badanym roku podatkowym wykorzystywane wyłącznie na te potrzeby. Właśnie brak cechy wyłączności, zdaniem organów podatkowych, przesądził o uznaniu, że skarżąca nie może korzystać z omawianego zwolnienia podatkowego. 6.3. Sąd uznał, że zasadny zarzut dotyczący uznania przez organy podatkowe różnic w treści poszczególnych umów zawartych przez skarżącą z przewoźnika za przejaw pozbawienia publicznego transportu kolejowego cechy "wyłączności". Wystąpienie takich zróżnicowań mogłoby ewentualnie przesądzić o ocenie czy transport ma charakter publiczny czy też nie, a więc czy udostępnienie infrastruktury kolejowej następuje na równych zasadach wobec nieograniczonej liczby uprawnionych (koncesjonowanych) podmiotów. W niniejszej sprawie nie wykazano, aby jakikolwiek zainteresowany podmiot został pominięty w dostępie do linii kolejowych skarżącej, bądź też by warunki umowne i reguły regulaminowe powodowały utrudnienie lub wykluczenie jakiegoś przewoźnika. Jak zasadnie podnoszono w odwołaniu i w skardze, kształtowanie treści umów w warunkach gospodarki rynkowej zgodnie z wolą stron tych umów nie musi świadczyć o nierównym traktowaniu podmiotów. Równy dostęp do infrastruktury kolejowej jako cecha publicznego transportu kolejowego, nie wymaga stosowania sztywnych cen i ujednolicenia wszystkich innych elementów umownych. Stawianie takiego wymogu przez organy podatkowe wykracza poza zakres stosowania art. 7 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l., będącego przedmiotem analizy w niniejszej sprawie. Jednakże argument odnoszący się do zróżnicowanych warunków umownych nie był jedyną podstawą zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, zatem ta wadliwość uzasadnienia decyzji nie może być uznana za mającą istotny wpływ na wynik sprawy, i z tego powodu – nie uzasadnia uchylenia decyzji przez Sąd. 6.4. Zdaniem Sądu, nie można natomiast mówić o wyłącznie publicznym charakterze transportu kolejowego w przypadku, gdy dana infrastruktura kolejowa udostępniona jest do użytku nie tylko uprawnionym przewoźnikom kolejowym lecz również jest wykorzystywana przez jej właściciela (będącego równocześnie przewoźnikiem), w celu wykonywania przewozów rzeczy wyłącznie dla jego własnych potrzeb. Tego rodzaju transport można nazwać transportem na potrzeby wewnątrzzakładowe, jako transport, w ramach jednego przedsiębiorstwa, np. z miejsca produkcji do miejsca zbytu. Przewóz własnych towarów w tych warunkach nie może zatem być uznany za realizowanie publicznego transportu kolejowego. Skoro, jak w niniejszej sprawie, podatnik, w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, wykorzystywał infrastrukturę, której był właścicielem, w celu wykonywania przewozów rzeczy dla własnych potrzeb, przewożąc własne produkty, po własnych liniach kolejowych do miejsca odbioru tych towarów przez nabywców, to tak wykorzystywane budowle kolejowe nie były budowlami wykorzystywanymi wyłącznie na potrzeby publicznego transportu kolejowego. Dlatego też organy podatkowe słusznie uznały, że przedmiotowe budowle kolejowe nie spełniają warunków opisanych w art. 7 ust. 1 pkt 4 u.p.o.l. i nie korzystają z przewidzianego tym przepisem zwolnienia od podatku od nieruchomości. Przyjęcie poglądu, prezentowanego w skardze, prowadziłoby do wniosku, że każdy przypadek wykorzystywania linii kolejowych przez przewoźnika na potrzeby publicznego transportu kolejowego jest wykorzystywaniem "wyłącznym". Postawienie takiego znaku równości pozostaje jednak w oczywistej sprzeczności z treścią przepisu i wskazywałoby na nieracjonalność ustawodawczy, który wymóg "wyłączności" wyraźnie ustanowił jako przesłankę zwolnienia podatkowego. 7. Sąd nie podzielił także poglądu strony skarżącej, że wydzierżawienie infrastruktury kolejowej nie pozbawiło jej właściciela prawa do korzystania ze zwolnienia podatkowego, określonego w art. 7 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. W tym przedmiocie Sąd w pełni akceptuje poniższe wywody, zawarte w uzasadnieniu wyroku o sygn. akt I SA/Gl 918/11. 7.1. W wyroku tym wskazano, że zgodnie z treścią art. 29 ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym udostępnianie infrastruktury kolejowej polega na przydzielaniu przewoźnikowi kolejowemu trasy pociągu na liniach kolejowych oraz umożliwieniu mu korzystania z niezbędnej infrastruktury kolejowej z zastrzeżeniem ust. 2 (ust. 1), zarządca jest obowiązany do udostępniania infrastruktury kolejowej na podstawie wniosków składanych zgodnie z regulaminem przydzielania tras pociągów i korzystania z przydzielanych tras pociągów przez licencjonowanych przewoźników kolejowych, o których mowa w art. 32, zwanym dalej "regulaminem", z zachowaniem zasady równego ich traktowania (ust. 2), przewoźnik kolejowy nabywa prawo do korzystania z przydzielonych i wyznaczonych w rozkładzie jazdy pociągów tras pociągów po zawarciu odpowiedniej umowy z zarządcą ( ust. 3), z tytułu udostępniania infrastruktury kolejowej jej zarządca pobiera opłaty, o których mowa w art. 33 (ust. 4). Kolejne przepisy tej ustawy, w art. od 30 do 35 stanowią m.in. o kierowaniu i przydzielaniu tras pociągów, sposobach i warunkach korzystania z tras pociągów, regulaminie opracowywanym przez zarządcę, wysokości opłat za korzystanie z infrastruktury kolejowej przez przewoźników kolejowych, ich podwyższeniu czy obniżeniu. Natomiast stosowanie do art. 36 pkt 2 ustawy przepisów art. 29 – 35 nie stosuje się do infrastruktury kolejowej przeznaczonej do użytku właściciela w celu wykonywania przewozów rzeczy wyłącznie dla jego własnych potrzeb. Dalej podkreślono, że obowiązujące w 2003 r. przepisy ustawy podatkowej nie odsyłały do stosowania przepisów ustawy kolejowej w zakresie opodatkowania bądź zwolnienia z opodatkowania budowli kolejowych oraz nie posługiwały się pojęciem infrastruktury kolejowej. Przepisy ustawy kolejowej nie wyłączały możliwości wykonywania funkcji zarządcy infrastruktury kolejowej przez podmioty nie będący jej właścicielem czy samoistnym posiadaczem. 7.2. Za wywodami przywołanego wyroku należy przypomnieć, że stosownie do brzmienia art. 693 § 1 K.c. przez umowę dzierżawy wydzierżawiający zobowiązuje się oddać dzierżawcy rzecz do używania i pobierania pożytków przez czas oznaczony lub nie oznaczony, a dzierżawca zobowiązuje się płacić wydzierżawiającemu umówiony czynsz. W umowie dzierżawy można zawrzeć zastrzeżenie, że oprócz czynszu dzierżawca będzie obowiązany uiszczać podatki i inne ciężary związane z własnością lub z posiadaniem przedmiotu dzierżawy (art. 702 K.c.). Zastrzeżenie to ma na celu zwolnienie dłużnika z obowiązku świadczenia. W niniejszej sprawie zastrzeżenie takie nie miało miejsca. Umowa dzierżawy jest umową konsensualną i wzajemną, dochodzącą do skutku poprzez zgodne oświadczenie woli obu stron, z których każda zobowiązuje się wobec drugiej do określonych świadczeń, będących odpowiednikiem świadczeń drugiej strony. Umowa dzierżawy nie przenosi prawa własności, oddanych do używania dzierżawcy, rzeczy. Przenosi wyłącznie posiadanie takiej rzeczy w zakresie możliwości jej użytkowania i pobierania z niej pożytków. Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 19 listopada 1999 r. – Prawo działalności gospodarczej (Dz. U. Nr 101, poz. 1178 ze zm.) działalnością gospodarczą jest zarobkowa działalność wytwórcza, budowlana, handlowa, usługowa oraz poszukiwanie, rozpoznawanie i wydobywanie kopalin ze złóż, a także działalność zawodowa, wykonywana w sposób zorganizowany i ciągły. Działalność gospodarcza może polegać na wykonywaniu transportu kolejowego towarów, wynajmie i dzierżawie, czy zarządzaniu nieruchomościami na zlecenie lub zarządzaniu infrastrukturą kolejową. 7.3. Poza sporem jest, że "infrastruktura kolejowa" jako zbiór rzeczy, które nie ulegają zniszczeniu przez samo ich używanie i pobieranie z nich pożytków, może stanowić przedmiot dzierżawy. Zaś jej wydzierżawienie innemu podmiotowi (dzierżawcy) stanowiło rodzaj działalności gospodarczej skarżącej Spółki (wydzierżawiającego), gdyż z tego tytułu otrzymała ona zarobek (czynsz dzierżawny), a działalność ta wykonywana była w sposób zorganizowany i ciągły oraz we własnym imieniu. Wydzierżawiając przedmiotową infrastrukturę skarżąca pozostawała właścicielem wchodzących w jej skład budowli kolejowych ( w rozumieniu art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy podatkowej). Infrastruktura ta stanowiła – jako rzeczy o określonych właściwościach, "przedmiot" wykorzystywany w prowadzonej przez skarżącą działalności gospodarczej. Tak określony "przedmiot" (infrastruktura kolejowa ) służyła jej zatem, jako właścicielowi, do realizacji jej własnej działalności gospodarczej – w postaci wydzierżawienia (wynajęcia) majątku, nie związanej z potrzebami publicznego transportu kolejowego. Skarżąca, będąca właścicielem budowli kolejowych, poprzez ich wydzierżawienie wykorzystała je na własne potrzeby, we własnym interesie. Udostępniła przedmiotową infrastrukturę wyłącznie dzierżawcy (zarządcy infrastruktury ), a nie zainteresowanym przewoźnikom kolejowym, na równych prawach. Dlatego też można stwierdzić, że od zawarcia umowy dzierżawy w dniu 6 listopada 2003 r., a w realiach niniejszej sprawy od dnia jej obowiązywania tj. od 1 października 2003 r. budowle kolejowe, a także zajęte pod nie grunty, nie korzystały ze zwolnienia od podatku od nieruchomości, przewidzianego w art. 7 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l., w sytuacji, gdy podatnik będący ich właścicielem (wieczystym użytkownikiem gruntów), w ramach prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej, wydzierżawił je innemu podmiotowi pełniącemu funkcję zarządcy, obejmującej również te budowle, infrastruktury kolejowej. 7.4. Zarządca infrastruktury kolejowej, o ile nie spełnia warunków z art. 3 ustawy podatkowej, nie jest podatnikiem podatku od nieruchomości. Tym samym nie dotyczy go zwolnienie, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 1 tej ustawy. Należy przy tym zauważyć, że omawiane zwolnienie ma charakter przedmiotowy co powoduje, że jakakolwiek inne niż wskazane w powołanym wyżej przepisie wykorzystanie wymienionych tam budowli kolejowych skutkuje jego niezastosowaniem. Wydzierżawienie budowli kolejowych innemu podmiotowi (zarządcy infrastruktury kolejowej) wyłącza możliwość uznania, że budowle te wykorzystywane są wyłącznie, a więc jedynie, na potrzeby publicznego transportu kolejowego nawet wówczas, gdy ich dzierżawca jako zarządca infrastruktury w skład której wchodzą te budowle, udostępnia ją zainteresowanym przewoźnikom, w tym wydzierżawiającemu. Budowle kolejowe, które w 2003 roku nie były wykorzystywane wyłącznie na potrzeby publicznego transportu kolejowego, lecz również na potrzeby innego rodzaju, w tym do prowadzenia działalności gospodarczej ich właściciela, nie korzystały ze zwolnienia opisanego w art. 7 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. 8. Przedstawione wyżej okoliczności wskazują, że zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa procesowego ani materialnego, zatem skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło