I SA/Gl 902/08

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Piotr Łukasik po rozpoznaniu w dniu 9 lutego 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z. A. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...]. nr [...] w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych wskutek wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym postanawia ustanowić dla skarżącego radcę prawnego; Prawomocnym postanowieniem z dnia 4 listopada 2008 r. referendarz sądowy WSA w Gliwicach zwolnił skarżącego od kosztów sądowych. W ustalonym wówczas stanie faktycznym sprawy przyjęto, że Z. A. samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe. Po wyjściu z jednostki penitencjarnej został osobą bezrobotną, bez majątku i niewypłacalną. Z uwagi na chorobę o podłożu neurologicznym nie może podjąć jakiegokolwiek zatrudnienia. Skarżący podniósł wtedy, że żyje w skrajnym ubóstwie i nie stać go na podstawowe potrzeby, w tym na niezbędne lekarstwa. W złożonym wówczas oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżący wskazał, że jedynym źródłem jego dochodu jest świadczenie emerytalne w kwocie [...] zł. Okoliczność ta została później przez niego wykazana. Z nadesłanej w tamtym czasie dokumentacji źródłowej wynikało, że skarżący jest osobą bezrobotną od [...] . Z kolei od 2006 r. figuruje w [...]. Z orzeczenia Orzecznika ZUS nr akt [...] wynika, że skarżący jest osobą niezdolną do jakiejkolwiek pracy. W dniu 4 lutego 2009 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach wpłynął urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym Z. A. wniósł ponownie w tej sprawie o przyznanie prawa pomocy. Tym razem zwrócił się o ustanowienie radcy prawnego. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach ponownie wskazał na otrzymywane świadczenie emerytalne oraz ponownie przywołał argumentację, która była już przedmiotem oceny w ramach uprzednio rozpoznanego wniosku. Wśród obecnie złożonych dokumentów skarżący nadesłał między innymi decyzję Prezydenta Miasta G. z dnia [...]., na mocy którego Z. A. został zwolniony od opłaty skarbowej w kwocie [...]zł. Ponownie w tej sprawie należy nadmienić, że skarżący wielokrotnie korzystał już z instytucji prawa pomocy przed tutejszym Sądem. Wypada wspomnieć, że na mocy postanowienia z dnia 27 lipca 2007 r., sygn. akt III SA/Gl 518/07, zwolniono go od kosztów sądowych i ustanowiono adwokata. Tożsame orzeczenia zapadły w sprawach III SA/Gl 1477/06 (postanowienie z dnia 31 stycznia 2007 r.) oraz III SA/Gl 1545/06 (postanowienie z dnia 9 marca 2007 r.). Z kolei postanowieniem z dnia 25 września 2007 r. skarżącego zwolniono od kosztów sądowych (sygn. akt I SA/Gl 741/07). Po rozpoznaniu wniosku zważono, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej w skrócie: P.p.s.a., przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym – czyli w myśl art. 245 § 3 przywołanej ustawy obejmującym tylko zwolnienie od kosztów sądowych lub tylko ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika – następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Stosując przytoczony przepis w rozpatrywanej sprawie, należy mieć przy tym na względzie, że skarżącemu przyznano już postanowieniem z dnia 4 listopada 2008 r. prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie go od kosztów sądowych. Tym samym zadośćuczynienie jego obecnemu wnioskowi o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika będzie w praktyce oznaczać, że niejako "na raty," w dwóch etapach, przyznano mu prawo pomocy w zakresie całkowitym, na który – w myśl art. 245 § 2 P.p.s.a. – składają się oba analizowane dobrodziejstwa procesowe. To z kolei skłania do uwzględnienia podczas oceny wniosku także surowszych kryteriów wynikających z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy. Według niego przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Odnosząc te uwagi do najogólniej pojmowanej sytuacji materialnej skarżącego, stwierdzić trzeba, że już na etapie poprzednio rozpoznanego wniosku wykazał on, iż omówione okoliczności zachodzą w jego przypadku (poprzedni wniosek został jednak rozpoznany zgodnie z jego zakresem, wskazanym przez skarżącego w druku PPF z dnia 27 października 2008 r.) Nie ulega bowiem wątpliwości, że nie może on ponieść – ze względu na bardzo niskie dochody w zestawieniu z wydatkami związanymi przede wszystkim z utrzymaniem gospodarstwa domowego – jakichkolwiek dodatkowych wydatków bez zagrożenia dla podstawowych wręcz warunków swojej egzystencji, w tym na pokrycie wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika. Konkluzje te znajdują przy tym pełne potwierdzenie w materiale dowodowym zgromadzonym podczas rozpoznawania pierwszego wniosku o przyznanie prawa pomocy. Uznano przy tym, że od wydanego w tej sprawie rozstrzygnięcia w przedmiocie prawa pomocy upłynęło relatywnie niewiele czasu, co w zestawieniu z zawartością obecnie złożonego formularza, pozwoliło przyjąć, że sytuacja materialna skarżącego nie uległa zmianie. W tym stanie rzeczy orzeczono jak w sentencji działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a. oraz w oparciu o wskazane wyżej przepisy.