II SA/Gl 1095/12

PostanowienieWSA w Gliwicach2012-10-31

Skład orzekający: Łukasz Strzępek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych powinien zostać oddalony, jeśli strona skarżąca nie wykazała swojej trudnej sytuacji materialnej pomimo wezwania sądu do uzupełnienia informacji?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych został oddalony, ponieważ strona skarżąca nie wykazała swojej trudnej sytuacji materialnej, mimo wezwania sądu do przedstawienia dokumentów potwierdzających wydatki związane z utrzymaniem, wysokość renty i alimentów oraz informacji o lokalu mieszkalnym. Brak wykazania tych okoliczności uniemożliwia sądowi ocenę, czy strona nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny.
Stan faktyczny
Skarżący A. L. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej wymeldowania, motywując go trudną sytuacją materialną i zdrowotną. Mimo wezwania sądu do udokumentowania wydatków, przedstawienia wysokości renty i alimentów oraz wskazania właściciela lokalu, skarżący nie udzielił odpowiedzi. Sąd rozpoznał wniosek, opierając się na dostępnych informacjach.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 31 października 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. L. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy Skarżący, na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy zwrócił się o zwolnienie od kosztów sadowych, wniosek ów motywując trudną sytuacja materialną - złym stanem zdrowia oraz koniecznością sprawowania opieki nad synem. Następnie, na wezwanie Sądu skarżący nadesłał druk urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym zaznaczył, że nie posiada żadnego majątku, w tym papierów wartościowych, oszczędności ani też przedmiotów o wartości przekraczającej 3.000 euro. Wnioskodawca pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z synem, a ich jedynymi źródłami dochodu jest renta A. L. - 1049 zł miesięcznie oraz alimenty syna w wysokości 350 zł. Pismem z dnia 28 września 2012 r. referendarz sądowy wezwał A. L. do uprawdopodobnienia okoliczności podniesionych we wniosku poprzez: - udokumentowanie wydatków związanych z utrzymaniem się: opłat za energię elektryczną, dostawy gazu, wody, usługi telekomunikacyjne itp., - nadesłanie kopii dokumentów obrazujących aktualną wysokość uzyskanej renty, - wskazanie, do kogo należy lokal mieszkalny lub budynek, w którym skarżący obecnie zamieszkuje wraz z synem. Wezwanie to pozostało bez odpowiedzi. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje: Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r. Poz. 270. – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim oraz swojej rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Przede wszystkim, przy ocenie wniosku o przyznanie prawa pomocy zasadnicze znaczenie mają informacje uzyskane od strony na temat jej statusu materialnego. Nieprzypadkowo bowiem ustawodawca w art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. posłużył się zwrotem "wykaże". Oznacza to, że to na osobę ubiegającą się o przyznanie prawa pomocy został przerzucony ciężar przedstawienia swojej sytuacji materialnej w taki sposób, aby przekonać o zasadności złożonego wniosku. Instrumentem służącym wyjaśnieniu wątpliwości w tym zakresie jest wezwanie, o którym mowa w art. 255 P.p.s.a. Uzyskanie dodatkowego oświadczenia strony lub dokumentów źródłowych dotyczących jej stanu majątkowego w trybie art. 255 P.p.s.a. służy uzupełnieniu stanu wiedzy sądu o sytuacji strony (por. postanowienie NSA z dnia 28 stycznia 2009 r. sygn. akt II GZ 332/08 – System Informacji Prawniczej Lex nr 551914). Konsekwencją uchylenia się od tego obowiązku lub udzielenia niekompletnych informacji może być odmowa przyznania prawa pomocy (tak orzekł NSA np. w postanowieniu z dnia 30 lipca 2009 r. sygn. akt I FZ 180/09 – Lex nr 552208, w postanowieniu z dnia 28 lipca 2009 r. sygn. akt I OZ 744/09 – Lex nr 552504, w postanowieniu z dnia 23 marca 2012 sygn. akt I OZ 184/12 - 1136769 oraz w postanowieniu z dnia 28 marca 2012 r. sygn. akt I OZ 182/12 - Lex 1136768). W realiach rozpoznawanej sprawy, poza podaną przez skarżącego wysokością uzyskiwanej przezeń renty oraz alimentów syna brak jest jakichkolwiek innych informacji na temat jego kondycji materialnej. W szczególności nie wiadomo do kogo należy lokal mieszkalny (lub budynek) w którym mieszka wnioskodawca, jakie koszty wiążą się z utrzymaniem tej nieruchomości, a tym samym jaką pozycję w budżecie domowym strony zajmują. Z tego powodu trudno bezkrytycznie przyjąć twierdzenia A. L. o braku możliwości poniesienia kosztów sądowych, zwłaszcza, że na obecnym etapie postępowania sądowego sprowadzają się one w zasadzie do wpisu od skargi, którego wysokość - zgodnie z treścią § 2 ust. 3 pkt 7 rozporządzenia Rady Ministrów, z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.) wynosi 100 zł Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło