II SA/Gl 1273/24

WyrokWSA w Gliwicach2025-03-07

Skład orzekający: Artur Żurawik, Edyta Kędzierska, Krzysztof Nowak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pozwolenie wodnoprawne wydane na podstawie ustawy Prawo wodne z 2001 r. może stanowić podstawę do określenia opłaty zmiennej za odprowadzanie wód opadowych lub roztopowych na podstawie przepisów ustawy Prawo wodne z 2017 r., w sytuacji braku urządzeń pomiarowych i nieprzedstawienia przez stronę oświadczenia o faktycznej ilości odprowadzanych wód?
Ratio decidendi
Pozwolenie wodnoprawne wydane na podstawie ustawy Prawo wodne z 2001 r. może stanowić podstawę do określenia opłaty zmiennej za odprowadzanie wód opadowych lub roztopowych na podstawie przepisów ustawy Prawo wodne z 2017 r., nawet w sytuacji braku urządzeń pomiarowych i nieprzedstawienia przez stronę oświadczenia o faktycznej ilości odprowadzanych wód. W takim przypadku organ jest zobowiązany do skorzystania z alternatywnych możliwości ustalenia opłaty wynikających z art. 552 P.w., w tym danych zawartych w pozwoleniu wodnoprawnym.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Miejskiego Zarządu Dróg i Mostów w J. na decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni Wód Polskich w K. ustalającą opłatę zmienną za odprowadzanie wód opadowych lub roztopowych. Skarżący kwestionował sposób ustalenia tej opłaty, argumentując, że organ błędnie przyjął do obliczeń maksymalną ilość wód określoną w pozwoleniu wodnoprawnym wydanym na podstawie ustawy Prawo wodne z 2001 r., zamiast rzeczywistej ilości odprowadzanych wód. Organ argumentował, że w braku danych o rzeczywistej ilości odprowadzanych wód i braku urządzeń pomiarowych, zasadne jest korzystanie z danych zawartych w pozwoleniu wodnoprawnym.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Artur Żurawik, Sędziowie Sędzia WSA Edyta Kędzierska, Sędzia WSA Krzysztof Nowak (spr.), Protokolant Monika Rał, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 marca 2025 r. sprawy ze skargi Miejskiego Zarządu Dróg i Mostów w J. na decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni Wód Polskich w K. z dnia 14 sierpnia 2024 r. nr CK.ZUT.4701.1518.OZ.2024.AP w przedmiocie określenia opłaty za odprowadzanie wód opadowych lub roztopowych oddala skargę. Dyrektor Zarządu Zlewni w K. decyzją z dnia 14 sierpnia 2024 r. nr CK.ZUT.4701.1518.0Z.2024.AP na podstawie art. 273 ust. 6 w zw. z art. 272 ust. 5, art. 552 ust. 2 pkt 1, art. 14 ust. 2 i ust. 6 pkt 2 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1087 ze zm.) – dalej "P.w." oraz art. 21 § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 ze zm.) w związku z art. 300 ust. 1 P.w., § 8 pkt 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 2017 r. w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne (Dz.U. z 2023 r. poz. 2471) – dalej "rozporządzenie RM", art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r. poz. 572 t.j.), określił obecnie Skarżącemu - Miejskiemu Zarządowi Dróg i Mostów w J. za okres I kwartału 2024 r. opłatę zmienną w wysokości 559,00 zł za odprowadzanie wód opadowych lub roztopowych do wód cieku [...] wylotami W1 i W2. Decyzja została wydana na skutek wniesionej przez Skarżącego reklamacji od Informacji z dnia 27 czerwca 2024 r. Nr [...], OZ/I kwartał/2024, ustalającej Skarżącemu za okres I kwartału 2024 r. opłatę zmienną w wysokości 559 zł za odprowadzanie wód opadowych lub roztopowych do wód potoku [...], obliczoną zgodnie z art. 272 ust. 5 P.w. jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty zmiennej za odprowadzanie wód opadowych i roztopowych bez urządzeń do retencjonowania wody z terenów uszczelnionych (0,75 zł/m3), ilości odprowadzonych wód wylotami W1 i W2 (745,50 m3) i czasu (kwartał). Ilość odprowadzanych w kwartale wód została obliczona na podstawie pozwolenia wodnoprawnego, które określa ilość wód w m3 na rok. Wysokość jednostkowej stawki opłaty zmiennej została określona na podstawie § 8 pkt 1 rozporządzenia RM w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne – przyjęto stawkę za odprowadzanie wód opadowych lub roztopowych bez urządzeń do retencjonowania wody z terenów uszczelnionych. W reklamacji podniesiono, że posłużenie się przy ustaleniu opłaty zmiennej wyłącznie danymi wskazanymi w pozwoleniu wodnoprawnym jest nieprawidłowe. Zdaniem Skarżącego w przypadku korzystania z usługi wodnej na podstawie wydanego pod rządami ustawy Prawo wodne z 2001 r. pozwolenia wodnoprawnego, brak jest podstaw dla ustalania ilości odprowadzonych wód na podstawie wskazanej w pozwoleniu wodnoprawnym maksymalnej ilości m3 na rok, albowiem wielkość ta ustalona została na podstawie innej niż aktualnie obowiązująca ustawy i nie dotyczyła ilości wód opadowych i roztopowych planowanych do wprowadzenia do wód, lecz maksymalnej dopuszczalnej ilości odprowadzanych wód opadowych i roztopowych w skali roku. Podkreślono również brak podstaw domagania się od właścicieli systemów deszczowych szacowania ilości odprowadzanych wód opadowych do wód płynących, w przypadku braku odpowiednich urządzeń pomiarowych, a w przypadku braku stosownych oświadczeń o ich ilości – obliczania opłat na podstawie parametrów zawartych w pozwoleniu wodnoprawnym, ilości te nie będą bowiem nigdy wartościami rzeczywistymi. Zdaniem wnoszącego reklamację organ błędnie przyjął do ustalenia opłaty zmiennej maksymalną ilość odprowadzanych wód opadowych lub roztopowych podaną w pozwoleniu wodnoprawnym, zamiast ustalenia ich rzeczywistej ilości, do czego został uprawniony przez przeprowadzenie np. pomiarów w ramach kontroli. Organ przyjął zatem tylko jeden ze sposobów jakie ustawodawca wskazał w Prawie wodnym do ustalania przedmiotowej opłaty. Dyrektor Zarządu Zlewni w K. nie uwzględnił reklamacji Skarżącego. Przywołaną na wstępie decyzją z dnia 14 sierpnia 2024 r. określił Skarżącemu za okres I kwartału 2024 r. opłatę zmienną w wysokości 559 zł za odprowadzanie wód opadowych lub roztopowych do wód potoku [...] wylotami W 1 i W2. Organ w uzasadnieniu decyzji przedstawił dotychczasowy stan faktyczny sprawy, zwracając uwagę na skierowane do Skarżącego wezwania do złożenia pisemnych wyjaśnień w sprawie oraz pouczenie, że w przypadku braku wyjaśnień reklamacja zostanie rozpoznana w oparciu o dotychczas zgromadzone dokumenty, w szczególności o pozwolenie wodnoprawne. Wskazał, iż Skarżący nie udzielił informacji o faktycznej ilości odprowadzanych wód w analizowanym okresie. Wyjaśnił, iż przy ustalaniu opłaty zmiennej, opierając się na danych z pozwolenia wodnoprawnego udzielonego decyzją Prezydenta Miasta S. z dnia 19 lutego 2014 r., znak [...] w przeciwieństwie do metodologii przyjętej dla opłaty stałej, uwzględnił ilość wód opadowych i roztopowych odprowadzanych do wód wyrażoną w m3/rok, która stanowiła wartość najbardziej korzystną dla podmiotu zobowiązanego do ponoszenia opłaty. Na poparcie swojego stanowiska organ przywołał szereg wyroków zarówno tut. Sądu, jak i innych wojewódzkich sądów administracyjnych, które zapadły w podobnych sprawach. Podkreślił, że w sprawie zaistniała przesłanka obligująca organ do zastosowania środków dowodowych, wskazanych w art. 552 ust. 2 pkt 1 P.w., pozwalających ustalić opłatę na podstawie pozwolenia wodnoprawnego. Zgodnie zaś z pozwoleniem Strona korzysta z usługi wodnej na odprowadzanie wód opadowych i roztopowych do wód potoku [...]: wylotem W1 w ilości maksymalnej rocznej 853,93 m3/rok, wylotem W2 w ilości maksymalnej rocznej 4.603,11 m3/rok, zatem zgodnie z art. 298 pkt 1 P.w. obowiązana jest ponosić opłaty za usługi wodne. Określenia wysokości opłaty zmiennej organ dokonał w oparciu o normę prawną wynikającą z art. 272 ust. 5, art. 552 ust. 2 pkt 1 P.w. oraz § 8 pkt 1 rozporządzenia RM. Opłata została obliczona jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty zmiennej za odprowadzanie wód opadowych i roztopowych bez urządzeń do retencjonowania wody z terenów uszczelnionych (0,75 zł /1 m3), ilości odprowadzonych wylotami W1 i W2 wód (745,50 m3) i czasu (kwartał). Podaną w pozwoleniu wodnoprawnym ilość odprowadzanych w roku wód, tj. 5.457,04 m3 podzielono przez 366 i pomnożono przez ilość dni w kwartale, kiedy obowiązywało pozwolenie wodnoprawne (50 dni) jako że opłata jest ustalona za kwartał za ilość odprowadzanych w tym okresie wód. Końcowo organ odnotował, że w dniu 19 kwietnia 2024 r. Strona dokonała wpłaty należności wynikającej z informacji w wysokości 559 zł. Z decyzją nie zgodził się Skarżący. W skardze wniesionej w ustawowym terminie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach zaskarżonej decyzji zarzucił: 1. art. 272 ust. 5 P.w. poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu do ustalenia opłaty zmiennej maksymalnej ilości odprowadzanych wód opadowych lub roztopowych ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych w granicach administracyjnych miast, podanej w pozwoleniu wodnoprawnym, zamiast ustalenia rzeczywistej ilości wód opadowych lub roztopowych odprowadzanych do wód płynących, 2. art. 272 ust. 5 w zw. z art. 272 ust. 10 P.w. poprzez niewłaściwe zastosowanie tych przepisów - na niekorzyść strony wbrew art. 7a § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 572) - dalej "k.p.a." i w rezultacie określenie opłaty zmiennej na podstawie pozwolenia wydanego w oparciu o ustawę Prawo wodne z 2001 r., które określa wartości maksymalne ilości wód możliwych do odprowadzenia, a zatem w wysokości zawyżonej, 3. art. 7, art. 77 ust. 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak ustalenia ilości rzeczywiście odprowadzanych wód opadowych lub roztopowych ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych w granicach administracyjnych miast, 4. art. 7, art. 7a § 1, art. 75 art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. poprzez przyjęcie do ustalenia opłaty zmiennej średniodobowej ilości wód opadowych możliwych do odprowadzenia na podstawie pozwolenia wodnoprawnego wydanego w 2014 r. na podstawie przepisów ustawy Prawo wodne z 2001 r. zamiast ustalenia rzeczywistej ilości odprowadzanych wód opadowych lub roztopowych. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu rozwinął zarzuty skargi oraz przedstawił argumentację zbieżną ze stanowiskiem prezentowanym na etapie wniesionej reklamacji, przywołując w tym zakresie stanowisko sądów administracyjnych. Zaznaczył, że zarówno opłaty stałe, jak i opłaty zmienne za usługi wodne, wprowadzone zostały dopiero ustawą Prawo wodne z 2017 r. i obejmowały korzystanie przez podmioty uprawnione z usług wodnych w okresie od 1 stycznia 2018 r. Podmioty te samo uprawnienie do odprowadzania do wód - wód opadowych i roztopowych wywodzić mogą z pozwoleń na szczególne korzystanie z wód, wydanych na podstawie przepisów ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne, która to ustawa nie przewidywała obowiązku uiszczania opłat stałych i zmiennych oraz nie było jej znane pojęcie usług wodnych. Określenie w pozwoleniu ilości odprowadzanych wód opadowych i roztopowych nie skutkowało istnieniem bądź brakiem obowiązku wnoszenia opłat i tym bardziej nie miało wpływu na ich ilość. Wskazał też, iż pozwolenie wodnoprawne wydawane na podstawie przepisów Prawa wodnego z 2001 r. różniło się w zasadniczy sposób od pozwolenia wydawanego na podstawie aktualnie obowiązującej ustawy, określało ilość pobieranej lub odprowadzanej wody, w tym maksymalną ilość m3 na rok, natomiast pozwolenie wydawane na podstawie ustawy Prawo wodne z 2017 r. określa średnią ilość m3 na rok. Zaakcentował, że w przedmiotowej sprawie brak jest podstaw dla ustalania ilości odprowadzanych wód, rozumianej jako ilość wód planowanych do odprowadzenia w roku, na podstawie wskazanej w pozwoleniu wodnoprawnym maksymalnej ilości m3/rok. W czasie, gdy Skarżący starał się o wydanie pozwolenia, nie miał świadomości, iż w przyszłości może ono potencjalnie stanowić podstawę dla ustalenia jakiejkolwiek opłaty. Z tych przyczyn w ocenie Skarżącego organ błędnie przyjmuje do obliczeń opłaty zmiennej parametry określone w pozwoleniu wodnoprawnym. Nadto, zdaniem Skarżącego, organ bezpodstawnie domaga się szacowania ilości odprowadzanych wód opadowych do wód płynących, w przypadku braku odpowiednich urządzeń pomiarowych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi. W uzasadnieniu podtrzymał w całości stanowisko prezentowane na etapie wydanej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Na wstępie należy wskazać na regulację art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024r., poz. 1267) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.) – dalej "p.p.s.a.", stosownie do której sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (pkt 1). Zgodnie z brzmieniem art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. uchylenie zaskarżonej decyzji w całości albo w części następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku nieuwzględnienia skargi sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części - art. 151 p.p.s.a. Przedmiotem kontroli rozpoznawanej sprawy, w oparciu o wymienione powyżej kryteria, stała się ocena zgodności z prawem zaskarżonej decyzji Dyrektora Zarządu Zlewni w K. z dnia 21 maja 2024 r. w przedmiocie ustalenia opłaty zmiennej za odprowadzanie wód opadowych lub roztopowych. Dokonując kontroli sądowoadministracyjnej Sąd uznał, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Stosownie do przepisu art. 273 ust. 1 P.w., podmiot obowiązany do ponoszenia opłat za usługi wodne, któremu przekazano informację, o której mowa w art. 271 ust. 1 oraz w art. 272 ust. 17 albo 22, może złożyć reklamację, jeżeli nie zgadza się z wysokością opłaty. W razie nieuznania reklamacji właściwy organ Wód Polskich albo wójt, burmistrz lub prezydent miasta określają wysokość opłaty za usługi wodne w drodze decyzji (art. 273 ust. 6 P.w.). Zgodnie z treścią art. 272 ust. 5 P.w., wysokość opłaty zmiennej za odprowadzanie do wód - wód opadowych lub roztopowych ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych w granicach administracyjnych miast, ustala się jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty, ilości odprowadzonych wód, wyrażonej w m3, i czasu, wyrażonego w latach, z uwzględnieniem istnienia urządzeń do retencjonowania wody z terenów uszczelnionych oraz ich pojemności. Z kolei, jak stanowi art. 552 ust. 1 P.w., wymóg stosowania urządzeń pomiarowych umożliwiających pomiar ilości pobranej wody oraz ilości ścieków wprowadzonych do wód lub do ziemi, o którym mowa w art. 36, stosuje się od dnia 31 grudnia 2026 r. Uwzględniając wskazane regulacje, rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy, z uwagi na wniesioną reklamację, powinno nastąpić w drodze decyzji administracyjnej, stosownie do treści art. 273 ust. 6 P.w. Kluczową kwestią w rozpoznawanej sprawie pozostawało udzielenie odpowiedzi czy pozwolenie wodnoprawne wydane na podstawie ustawy Prawo wodne z 2001 r. może stanowić postawę do określenia opłaty zmiennej, o której mowa w regulacjach ustawy Prawo wodne z 2017 r. Zauważyć należy, że kwesta ta była już przedmiotem kontroli przez tut. Sąd w sprawach dotyczących innych okresów lub innych wylotów, a wydane orzeczenia w tych sprawach były jednolite co do rozstrzygnięcia i opierały się na konkluzji, że kontrolowane decyzje nie naruszają przepisów prawa (zob. m.in. wyroki tut. Sądu z dnia: 24 maja 2022 r. sygn. akt II SA/Gl 433/22; z dnia 8 czerwca 2022 r. sygn. akt II SA/Gl 442/22 i II SA/Gl 432/22; z dnia 22 czerwca 2022 r. sygn. akt II SA/Gl 431/22; z dnia 13 lipca 2022 r. sygn. akt II SA/Gl 434/22; z dnia 5 marca 2024 r. sygn. akt II SA/Gl 2005/23, z dnia 8 sierpnia 2024 r. sygn. akt II SA/Gl 750/24). Sąd zauważą, że wskazane wyroki na dzień rozpoznania niniejszej sprawy nie są prawomocne, jednak skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela zaprezentowane w nich poglądy i dokonaną wykładnię przepisów prawa. Odnotowania w tym miejscu wymaga, że wejście w życie z dniem 1 stycznia 2018 r. ustawy - Prawo wodne z 2017 r. było wynikiem realizacji spoczywającego na Polsce obowiązku implementacji do krajowego porządku prawnego Dyrektywy 2000/60/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 23 października 2000 r. ustanawiającej ramy wspólnotowego działania w dziedzinie polityki wodnej (Dz. Urz. WE L 327 z 22 grudnia 2000, s. 1 - 73 z późn. zm. - Dz.Urz.UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 15, t. 5, s. 275 - 346, dalej: RDW). W uzasadnieniu do projektu tej ustawy wskazano, że RDW podkreśla konieczność zastosowania instrumentów ekonomicznych w celu racjonalizacji użytkowania zasobów i wynikających z tego strat w środowisku. Zgodnie z art. 5, art. 9 ust. 1 oraz załącznikiem nr III do RDW, kraje członkowskie Unii Europejskiej są zobowiązane do opracowania analiz ekonomicznych korzystania z wody dla każdego obszaru dorzecza z uwzględnieniem zwrotu kosztów usług wodnych, który opiera się w szczególności na zasadzie "zanieczyszczający płaci", "użytkownik płaci". Analiza zwrotu kosztów wymaga również uwzględnienia kosztów środowiskowych oraz zasobowych (Druk nr 1529; Rządowy projekt ustawy - Prawo wodne). Z treści art. 9 RDW wynika postulat wprowadzenia systemowego rozwiązania zrównoważonego gospodarowania zasobami wodnymi poprzez zbudowanie systemu usług wodnych opartego na zasadzie zwrotu kosztów usług wodnych i korzystaniu z wód poza zwykłym lub powszechnym korzystaniem. Zasadę tę ujęto w art. 9 ust. 3 ustawy - Prawo wodne z 20 lipca 2017 r., zgodnie z którym gospodarowanie wodami opiera się na zasadzie zwrotu kosztów usług wodnych, uwzględniających koszty środowiskowe i koszty zasobowe oraz analizę ekonomiczną. Ideą przewodnią RDW było wyrażone w pierwszym motywie stanowisko, że woda nie jest produktem handlowym, takim jak każdy inny. Działania w dziedzinie polityki wodnej nie powinny opierać się wyłącznie na rezultatach analiz ekonomicznych. W tym celu powinno się uwzględnić zasadę zwrotu kosztów usług wodnych opartą na długoterminowych prognozach zapotrzebowania i wykorzystania wody w dorzeczu, także kosztów ekologicznych dotyczących zasobów związanych ze szkodliwym lub negatywnym wpływem na środowisko wodne (np. motywy 36 i 38). W świetle art. 35 ust. 3 pkt 7 P.w. usługi wodne obejmują m.in. odprowadzanie do wód lub do urządzeń wodnych - wód opadowych lub roztopowych, ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych albo w systemy kanalizacji zbiorczej w granicach administracyjnych miast. Według art. 268 ust. 1 pkt 3 lit. a P.w., opłaty za usługi wodne uiszcza się m.in. za: odprowadzanie do wód - wód opadowych lub roztopowych. Opłata za usługi wodne za odprowadzanie do wód - wód opadowych lub roztopowych ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych albo systemy kanalizacji zbiorczej w granicach administracyjnych miast składa się z opłaty stałej oraz opłaty zmiennej, zależnej od istnienia urządzeń do retencjonowania wody z terenów uszczelnionych (art. 270 ust. 11 P.w.). Zwrócić przyjdzie uwagę, że wobec brzmienia art. 552 ust. 2b P.w., obowiązującego od dnia 20 września 2018 r., Skarżący miał obowiązek złożenia stosownego oświadczenia o treści wynikającej z ust. 2g w terminie 30 dni od dnia, w którym upływa dzień przypadający na koniec każdego kwartału, ale takiego oświadczenia nie złożył. W trakcie postępowania reklamacyjnego Organ wezwał Skarżącego do złożenia pisemnych wyjaśnień niezbędnych do wykonywania przez Organ prowadzący postępowanie czynności urzędowych poprzez przedstawienie informacji o ilości odprowadzonych wód opadowych lub roztopowych do wód potoku [...] w I kwartale 2024 r. wyrażonej w m3 wraz z informacją czy odprowadzanie wód następuje z wykorzystaniem urządzeń do retencjonowania. W dniu 5 sierpnia 2024 r. wpłynęła odpowiedź Skarżącego na wezwanie, w którym poinformował, że podtrzymuje stanowisko zawarte w piśmie z dnia 15 lipca 2024 r., uchylając się jednocześnie od podania informacji o faktycznej ilości odprowadzanych wód w analizowanym okresie. Wykładnia literalna i systemowa art. 552 P.w. w brzmieniu obowiązującym od 20 września 2018 r. wskazuje, że ustalenie opłaty za usługi wodne następuje w pierwszym rzędzie na podstawie oświadczeń składanych przez podmioty zobowiązane do wnoszenia opłat. Brak oświadczenia powoduje, że organ ustalający wysokość opłaty może, a wręcz jest zobowiązany do skorzystania z alternatywnych możliwości ustalenia tej opłaty wynikających z art. 552 P.w. W sprawie nie pozostaje sporne, że Skarżący nie przedstawił w oświadczeniu informacji niezbędnych do ustalenia wysokości opłaty zmiennej na podstawie art. 552 ust. 2a pkt 2 P.w. Zgodnie z art. 552 ust. 2 P.w., ustalenie wysokości opłaty za usługi wodne w okresie od dnia wejścia w życie ustawy do dnia 31 grudnia 2026 r. następuje na podstawie: 1) określonego w pozwoleniu wodnoprawnym albo w pozwoleniu zintegrowanym celu i zakresu korzystania z wód, 2) pomiarów dokonywanych przez organy administracji w ramach kontroli gospodarowania wodami lub ustaleń z przeglądów pozwoleń wodnoprawnych, 3) pomiarów dokonywanych przez organy administracji w ramach kontroli pozwoleń zintegrowanych. Przywołany przepis znajduje zastosowanie w niniejszej sprawie. Skoro brak jest urządzeń pozwalających na ustalenie faktycznych ilości odprowadzonych wód, to prawidłowo organ oparł się na posiadanych danych, w tym określonych w pozwoleniu wodnoprawnym, bowiem do tego był zobowiązany wskazaną regulacją. Powyższego nie zmienia wydanie pozwolenia w 2014 r. W rezultacie jedyną możliwością ustalenia ilości odprowadzonych wód pozostawało pozwolenie wodnoprawne. Organ w uzasadnieniu wskazał na sposób wyliczenia opłaty, w tym przywołał podstawę prawną dla dokonanych obliczeń, tj. art. 272 ust. 5 P.w. oraz § 8 ust. 1 rozporządzenia RM. Wyjaśnił szczegółowo, iż opłata została obliczona jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty zmiennej za odprowadzanie wód opadowych i roztopowych bez urządzeń do retencjonowania wody z terenów uszczelnionych (0,75 zł za m3), ilości odprowadzonych wylotami W1 i W2 wód (1.364,26 m3) i czasu (kwartał). Ilość odprowadzonych w kwartale wód została obliczona na podstawie pozwolenia wodnoprawnego, które określa ilość wód opadowo - roztopowych, odprowadzanych do wód wylotami W1 i W2 w m3 na rok. Podaną w pozwoleniu wodnoprawnym ilość odprowadzanych w roku wód, tj. 5.457,04 m3 (decyzja Prezydenta Miasta S. z dnia 19 lutego 2014 r., znak[...]) podzielono przez 366 i pomnożono przez ilość dni, kiedy obowiązywało pozwolenie wodnoprawne (50 dni), z tego względu, że opłata jest ustalona za kwartał za ilość odprowadzanych w tym okresie wód. W pełni zasadna jest akcentowana w przywołanych orzeczeniach tut. Sądu argumentacja, iż podmiot korzystający ze stanowiącego dobro publiczne środowiska i ewentualnie zanieczyszczający je w związku z prowadzoną działalnością, powinien ponosić za to stosowne opłaty. Ochrona środowiska i oczyszczanie go są działaniami Państwa i Unii Europejskiej wymagającymi ogromnych nakładów finansowych. W pierwszej kolejności powinny być one ponoszone przez podmioty korzystające ze środowiska. W odniesieniu do zarzutów skargi Sąd zważył, że zarzut wskazany w pkt 1 petitum skargi, a dotyczący naruszenia przepisów prawa materialnego, nie mógł zostać uwzględniony z przyczyn podanych powyżej. Ustawodawca dopuścił bowiem wprost taki sposób ustalania opłaty, który znajduje oparcie w treści pozostającego w mocy pozwolenia wodnoprawnego. Sąd nie dopatrzył się również naruszenia przepisów postępowania mogących mieć wpływ na rozstrzygnięcie, tj. naruszenia art. 7, art. 75, art. 77 § 1, art. 80 czy art. 107 § 3 k.p.a. o którym mowa w zarzucie nr 2 petitum skargi. Organ oparł rozstrzygnięcie o ustalenia wystarczające dla jego podjęcia oraz dokonał prawidłowej oceny materiału dowodowego. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełniało wymogi art. 107 § 3 k.p.a. W sprawie brak było wątpliwości co do treści normy prawnej, które należałoby w myśl art. 7a § 1 k.p.a. rozstrzygnąć na korzyść strony. Przeprowadzone obliczenie wysokości opłaty zmiennej jako wynikające z danych zawartych w aktach administracyjnych, nie budzą zastrzeżeń. Natomiast co do podniesionych w skardze różnic pomiędzy pozwoleniami wodnoprawnymi wydanymi na podstawie uchylonej ustawy z 2001 r. i obecnie obowiązującej, zwrócić należy uwagę, iż wskazany przepis art. 552 ust. 2 pkt 1 P.w. nie zawęża rozumienia pozwolenia wodnoprawnego w oparciu, o które dopuszczalne jest ustalenie przedmiotowej opłaty, jedynie do pozwolenia wydanego na podstawie przepisów ustawy Prawo wodne z 2017 r. Zasadne pozostawało zatem dokonanie powyższych ustaleń przy uwzględnieniu danych wynikających z treści pozwolenia wodnoprawnego wydanego na podstawie ustawy Prawo wodne z 2001 r. Sąd nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi, dokonując kontroli w granicach danej sprawy, ale poza granicami zarzutów, także nie dopatrzył się przyczyn mogących stanowić podstawę do zastosowania kompetencji kasacyjnych. Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. Orzeczenia przywołane w treści niniejszego uzasadnienia dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło