II SA/Gl 131/12

WyrokWSA w Gliwicach2012-08-17

Skład orzekający: Rafał Wolnik, Łucja Franiczek, Włodzimierz Kubik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, ustalając wynagrodzenie za dozór pojazdu przejętego na rzecz Skarbu Państwa, jest związany stawkami określonymi w uchwale rady powiatu, czy też może opierać się na średnich stawkach rynkowych?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie jest związany stawkami określonymi w uchwale rady powiatu przy ustalaniu wynagrodzenia za dozór pojazdu przejętego na rzecz Skarbu Państwa. W przypadku braku przedstawienia przez dozorcę dowodów na poniesione wydatki, organ może oprzeć się na średnich stawkach rynkowych stosowanych przez podobne podmioty gospodarcze, uwzględniając przy tym konieczne wydatki i wynagrodzenie.
Stan faktyczny
Skarżący, M.G., domagał się wynagrodzenia za dozór i zwrotu kosztów holowania pojazdu, który przeszedł na własność Skarbu Państwa. Organ pierwszej instancji przyznał część żądanej kwoty, opierając się na średnich stawkach rynkowych, ponieważ skarżący nie przedstawił dokumentów potwierdzających poniesione wydatki. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji, uznając, że skarżący nie wykazał poniesionych kosztów, a ekspertyza przez niego przedłożona nie stanowiła opinii biegłego. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Rafał Wolnik, Sędziowie Sędzia NSA Łucja Franiczek, Sędzia WSA Włodzimierz Kubik (spr.), Protokolant st. sekretarz sądowy Anna Trzuskowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 sierpnia 2012 r. sprawy ze skargi M.G. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie dozoru pojazdu oddala skargę. Naczelnik Urzędu Skarbowego w B. decyzją z dnia [...] r. orzekł o przejściu na rzecz Skarbu Państwa z mocy ustawy prawa własności samochodu marki [...], nr rejestracyjny [...]. W podstawie prawnej tej decyzji powołany został przepis art. 130a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tekst jednolity: Dz. U. z 2005 r., Nr 108, poz. 908 z późn. zm. –dalej zwanej p.r.d.) oraz § 8 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 października 2007 r. w sprawie usuwania pojazdów (Dz. U. Nr 191, poz. 1377 ze zm.). Pismem z dnia [...] r. M. G. złożył do Naczelnika Urzędu Skarbowego w C. wniosek o przyznanie wynagrodzenia za wykonywanie dozoru nad tym pojazdem w okresie od [...] r. do [...] r. oraz o zwrot kosztów holowania, w związku z nieodebraniem pojazdu przez właściciela i przejściem prawa jego własności na rzecz Skarb Państwa. Powołując się na uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 listopada 2010 r., sygn. I OSP 1/10 podniósł, że żądane przez niego wynagrodzenie winno być przyznane od Skarbu Państwa za cały okres dozoru nad pojazdem usuniętym z drogi, natomiast jego wysokość należy ustalić w oparciu o pokwitowania i rachunki, bądź z zastosowaniem stawki z uchwały właściwej rady powiatu dotyczącej opłat za usunięcie i przechowanie pojazdu. We wniosku podniesiono, że usługa holowania i parkingu jest świadczona w wykonaniu umowy zawartej z organami administracji publicznej. Z chwilą zaś przejęcia prawa własności przez Skarb Państwa, nie dochodzi do zawarcia umowy przechowania między Skarbem Państwa a właścicielem parkingu, a tylko wstąpienie tego podmiotu w stosunek administracyjnoprawny w miejsce właściciela pojazdu. Skarżący kierując się stawkami opłat ustalonymi uchwałą Rady Miasta C. z dnia [...] r. dokonał obliczenia przysługującego mu wynagrodzenia, na które składał się koszt holowania w kwocie [...] zł i [...]zł netto oraz koszt parkowania za [...] dni po [...] zł za dobę, tj. łącznie [...] zł netto, zatem kwota należności przysługującej skarżącemu wyniosła [...] zł. Pismem z dnia [...] r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w C. wezwał M. G. do przedstawienia dokumentów związanych z wydatkami poniesionymi przy sprawowaniu dozoru oraz przy holowaniu, wzywając jednocześnie do wskazania sposobu ich obliczenia w terminie 14 dni od daty otrzymania wezwania. Pismem z dnia [...] r. skarżący poinformował organ, że nie jest możliwe przedstawienie w zakreślonym terminie żądanych wyliczeń. W dniu [...] r. wpłynęło do organu pismo M. G. z dnia [...] r., w którym dla wyliczenia żądanego wynagrodzenia i kosztów wniósł on o dopuszczenie dowodów z opinii biegłego z listy Sądu Okręgowego w K. na koszt Urzędu Skarbowego, przy uwzględnieniu stawek uchwalanych przez Radę Miasta C. dotyczących wysokości opłat uiszczanych za usunięcie pojazdów z drogi i parkowanie na parkingu strzeżonym. Do pisma załączono również szereg porozumień w sprawie usuwania pojazdów z drogi i prowadzenia parkingu strzeżonego, na którym umieszcza się usunięty pojazd, zawartych między Miastem C. a M. G., prowadzącym działalność gospodarczą pod firmą [...], względnie z E. G. działającą pod tym samą firmą. Następnie w dniu [...]r. do Urzędu Skarbowego w C. wpłynęła ekspertyza dotycząca kalkulacji stawek do rozliczeń usług parkingowych wykonana na zlecenie Firmy [...] M. G. w C.. Postanowieniem z dnia [...] r., nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego przyznał M. G. zwrot wydatków oraz wynagrodzenie za dozór przedmiotowego pojazdu we wnioskowanym okresie od [...] do [...]roku w wysokości [...] zł oraz koszty holowania przedmiotowego pojazdu w wysokości [...] zł, co daje łączną kwotę [...] zł brutto. W podstawie prawnej powołano art. 17 § 1 oraz art. 102 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jednolity: Dz. U. z 2005 r., Nr 229, poz. 1954 z późn. zm. – zwana dalej u.p.e.a.) oraz art. 130a p.r.d. Organ nie uwzględnił wysokości postulowanego przez skarżącego wynagrodzenia. W uzasadnieniu wskazał, że skarżący mimo wezwania, nie przedstawił dokumentacji potwierdzającej poniesione wydatki przy sprawowaniu dozoru. Dodatkowo wyjaśnił, że stawki uchwalone przez Radę Miasta C., na które powołuje się strona, dotyczą wyłącznie właścicieli pojazdów, którzy w ciągu 6 miesięcy winni odebrać pojazd ze wskazanego parkingu. Organy w takich przypadkach natomiast stosują przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W związku z faktem, że skarżący nie przedstawił żadnych dowodów w sprawie, organ dokonał wyliczenia średniej stawki w oparciu o stosowane przez podmioty prowadzące podobną działalność ceny, które kształtowały się na poziomie od [...] zł do [...] zł. Na tej podstawie organ ustalił średnią stawkę na poziomie [...] zł za każdy rozpoczęty miesiąc. Podkreślono, że zasadne jest przyjęcie miesięcznej stawki abonamentowej (a nie za każdą dobę, o co wnioskował skarżący), gdyż w przypadku dłuższych okresów przechowywania ruchomości na rynku stosowane są jedynie takie ceny. Odnośnie wniosku skarżącego o powołanie biegłego, organ uznał go za bezzasadny. Wskazując na powołaną przez skarżącego uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego organ jednocześnie przyznał, że istotnie zgodnie z twierdzeniem strony jednostce wyznaczonej do prowadzenia parkingu, może być przyznany zwrot wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za cały okres wykonywania dozoru oraz koszty usunięcia pojazdu. Mając te wskazania na uwadze oraz fakt, że właściciel pojazdu nie odebrał go i nie uiścił należności za parking, organ przyznał wynagrodzenie od momentu jego usunięcia z drogi do momentu odbioru pojazdu z parkingu w kwocie [...] zł brutto, przy czym uznał, że stawka ta obejmuje zdaniem organu zarówno zwrot wydatków, jak i wynagrodzenie za dozór. Natomiast koszty holowania organ określił na kwotę [...] zł brutto. Na powyższe postanowienie organu pierwszej instancji M. G. wniósł zażalenie, domagając się jego uchylenia oraz przyznania zwrotu kosztów i wynagrodzenia za dozór przedmiotowego pojazdu w kwocie [...] zł za dobę. Skarżący nie zgadzając się ze sposobem obliczenia należnego wynagrodzenia i zwrotu wydatków przez organ powołał się na przepis art. 130a ust. 6 p.r.d. i domagał się ich ustalenia według stawki określonej uchwałą Rady Miasta C. z dnia [...] r., nr [...] w sprawie wysokości opłat uiszczanych za usunięcie pojazdów z drogi i parkowanie na parkingu strzeżonym. Powołując się ponownie na uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z 2010 r. stwierdził, że opłaty ustalone przez radę powiatu mają również zastosowanie w przypadku, gdy właściciel nie odebrał pojazdu w określonym terminie. Podniósł także, że opłaty wskazane w uchwałach Rady Miasta C. zostały zatwierdzone w porozumieniach zawartych między nim a Miastem C.. Ponadto zarzucił organowi pierwszej instancji, że nie wskazał on dokładnie, w jakiej części ustalona stawka miesięczna dotyczy wynagrodzenia, a w jakiej poniesionych wydatków. Postanowieniem z dnia [...] r., nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w K. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. Organ ten nie podzielił stanowiska skarżącego dotyczącego sposobu obliczania wynagrodzenia za dozór i związanych z tym koniecznych wydatków. W uzasadnieniu wyjaśnił, że na podstawie § 6 rozporządzenia z dnia 28 lutego 2011 r. w sprawie rozciągania stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. Nr 46, poz. 237) do przechowania ruchomości stosuje się odpowiednio przepisy art. 100 - 103 u.p.e.a. Zgodnie zaś z art. 102 § 2 u.p.e.a. organ likwidacyjny przyzna na żądanie dozorcy zwrot koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za dozór. Warunkiem przyznania należności jest zatem zgłoszenie żądania oraz wykazanie przez przechowawcę koniecznych wydatków i wynagrodzenia za dozór w stosunku do określonego pojazdu. Organ stwierdził jednocześnie, że skarżący mimo wezwania, nie przedstawił żadnych wyliczeń, a jedynie wniósł o zastosowanie stawek z uchwały rady powiatu bądź o powołanie biegłego. Tym samym należało uznać, że nie wykazał on, jakie poniósł koszty dozoru. Zdaniem organu przedłożona zaś w dniu [...]r. ekspertyza sporządzona przez mgr inż. A. S. nie mogła znaleźć zastosowania w sprawie. Przedłożony dokument nie jest bowiem opinią biegłego, gdyż jej autor nie jest biegłym z zakresu księgowości i nie posiada wiedzy specjalistycznej w tej dziedzinie. Ponadto do ekspertyzy nie zostały dołączone dokumenty księgowe, które mogłyby zostać poddane ocenie organu w zakresie poniesionych przez dozorcę kosztów dozoru. Dokumentem takim nie jest również porozumienie zawarte z Urzędem Miasta C., które bez wykazania sposobu wyliczenia poniesionych wydatków i należnego wynagrodzenia nie mogło zostać przyjęte. W ocenie organu odwoławczego prawidłowe było ustalenie przez organ pierwszej instancji miesięcznej stawki abonamentowej w oparciu o ceny stosowane na terenie miasta C. i S.. Podkreślił również, że wbrew stanowisku skarżącego, w powoływanej przez niego uchwale Naczelny Sąd Administracyjny nie przesądził, jak należy obliczać poniesione koszty i należne przechowawcy wynagrodzenie. Skarb Państwa nie jest związany stawkami określonymi przez organ jednostki samorządowej, co nie wyklucza stanowiska, że mogą one stanowić jeden z elementów ustalenia wynagrodzenia za dozór. Stanowisko takie zajął Naczelny Sąd Administracyjny wyroku z dnia 28 stycznia 2011 r., sygn. akt I OSK 494/10, wydanym w wyniku rozpoznania skargi kasacyjnej M. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 26 listopada 2009 r., sygn. akt II SA/Gl 708/09. Odnosząc się natomiast do wniosku żalącego się o powołanie biegłego Dyrektor Izby Skarbowej w K. podkreślił, że to przechowawca jest obowiązany do wykazania koniecznych wydatków w związku ze sprawowaniem dozoru nad konkretnym pojazdem. Podkreślił przy tym, że treść art. 84 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm. - zwanej dalej k.p.a.) jednoznacznie wskazuje, że powołanie biegłego stanowi uprawnienie organu, a nie jego obowiązek, zatem to organ decyduje czy w danych okolicznościach skorzystanie z wiedzy specjalistycznej jest niezbędne dla prawidłowego rozpatrzenia sprawy. Zdaniem organu II instancji, w niniejszym postępowaniu materiał dowodowy nie budzi wreszcie wątpliwości, a zatem nie była konieczna ekspertyza biegłego. Zaakcentował również, że ustalenie kosztów przechowywania pojazdów na podstawie cen oferowanych przez przedsiębiorców działających na obszarze właściwości organu pierwszej instancji było prawidłowe, gdyż należy przyjąć, że przedsiębiorcy ci prowadząc działalność zarobkową kalkulują ceny z uwzględnieniem ponoszonych kosztów oraz zysku. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na opisane postanowienie M. G., reprezentowany przez pełnomocnika w osobie adwokata, wniósł o jego uchylenie w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania. Wskazał na naruszenie zaskarżonym postanowieniem przepisów prawa materialnego, tj. art. 102 § 2 u.p.e.a. i art. 836 Kodeksu cywilnego poprzez ich błędną wykładnię oraz prawa procesowego, tj. art. 7, art. 8, art. 15, art. 75 § 1, art. 77 §1, art. 78 § 1, art. 80, art. 84 § 1, art. 136, art. 138 § 1 pkt 2 i § 2 oraz art. 144 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie lub niewłaściwe zastosowanie. W obszernym uzasadnieniu poszczególnych zarzutów skarżący powołał się na materialnoprawny charakter dyspozycji art. 102 § 2 u.p.e.a. wskazując, że kwota należna za dozór pojazdu winna składać się z dwóch składników: kosztów koniecznych poniesionych w związku z dozorowaniem pojazdu oraz wynagrodzenia przechowawcy. Przy czym jedynie w odniesieniu do drugiej z wymienionych pozycji można zastosować posiłkowo art. 836 Kodeksu cywilnego i obliczyć należne wynagrodzenie na podstawie cen stosowanych przez innych dozorców na danym terenie. Natomiast kwestię wydatków poniesionych w celu należytego przechowywania rzeczy reguluje art. 842 Kodeksu cywilnego. Niewłaściwym zatem było zdaniem skarżącego przyjęcie przez organ stawki miesięcznej bez rozbicia jej na część dotyczącą kosztów i wynagrodzenia, czym organ naruszył art. 102 § 2 u.p.e.a., a to z kolei wpłynęło na wysokość przyznanej kwoty. Skarżący powołując się na przepis art. 180 Kodeksu cywilnego zwrócił uwagę, że organ nie ustalił okoliczności, w jakich faktycznie doszło do wyzbycia się prawa własności pojazdu przez dotychczasowego właściciela. Przy założeniu, że Skarb Państwa mógł stać się właścicielem pojazdu już od momentu jego usunięcia z drogi nie można byłoby uznać, że w sprawie nie należało zastosować stawek za parkowanie zgodne z uchwałą rady powiatu (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 marca 2011 r., sygn. akt I OSK 2000/10). Nadto podkreślił, że w przypadku braku przedstawienia przez zgłaszającego roszczenie dowodów i wyliczeń dotyczących wydatków za dozór konkretnego pojazdu, organ ma obowiązek przeprowadzenia rzetelnego i wyczerpującego postępowania dowodowego z urzędu. Tymczasem powołując się na art. 836 Kodeksu cywilnego, który operuje pojęciem wynagrodzenia przyjętego w danych stosunkach, organ oparł się na cenach stosowanych przez przedsiębiorców prowadzących parkingi strzeżone na podstawie umów cywilnoprawnych zawieranych z właścicielami pojazdów. W rozpatrywanej sprawie mamy zaś do czynienia, zdaniem skarżącego, ze stosunkami administracyjnoprawnymi, łączącymi organy administracji publicznej z jednostkami wyznaczonymi w trybie art. 130a ust. 5c i ust. 5d p.r.d. Parkingami podobnymi będą zatem jedynie inne parkingi depozytowe. Skarżący wskazał przy tym na różnice pomiędzy różnymi rodzajami parkingów i odwołując się do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 lutego 1999 r., sygn. akt I SA/Wr 2390/97 podkreślił, że przy określaniu wynagrodzenia za dozór należy uwzględnić zakres obowiązków dozorcy, okoliczności towarzyszące przechowaniu, warunki sprawowania pieczy nad ruchomością, wielkość składowanego przedmiotu i powierzchnię niezbędną do jego składowania. Dodatkowo zaakcentował, że rada powiatu obowiązana jest wziąć pod uwagę ww. okoliczności podejmując uchwałę w sprawie wysokości opłat za usunięcie i parkowanie pojazdu, gdyż przeciwnym razie naraziłaby się na zarzut niegospodarności. Stąd ustalone przez ten organ stawki pozostają miarodajne dla określenia wysokości wynagrodzenia dozorcy. Dalej skarżący podniósł, że przyjęcie przez organ miesięcznych stawek abonamentowych z powołaniem się na długi okres przechowywania pojazdu, naruszyło art. 80 k.p.a. poprzez uznanie za udowodnioną okoliczność, która nie znajduje podstawy w materiale dowodowym. Zwrócił uwagę na fakt, że na parkingu świadczącym usługi klientom indywidualnym płatności dokonywane są przed rozpoczęciem wykonania usługi, umożliwiając samofinansowanie się działalności gospodarczej, tymczasem działalność parkingu depozytowego jest kredytowana przez przedsiębiorcę do czasu otrzymania zapłaty od właściciela pojazdu lub organu administracji publicznej. Nadto przedsiębiorca celem zachęcenia klienta indywidualnego do stałego korzystania z usług, uprawniony jest do obniżenia wysokości należnego mu wynagrodzenia. Organowi zarzucił również wybiórczą oraz dokonaną w sposób dowolny ocenę materiału dowodowego, wskazując, że wbrew regulacji art. 7 k.p.a., art. 75 § 1 k.p.a. i art. 78 § 1 k.p.a., nie uwzględnił on przedłożonej ekspertyzy, sporządzonej przez rzeczoznawcę motoryzacyjnego. Dalej skarżący zwrócił uwagę, że w analogicznym stanie faktycznym, dotyczącym jednak innego pojazdu usuniętego w trybie art. 130a p.r.d., organ przyznał stronie należność zgodną z wnioskiem, która odpowiadała stawce określonej uchwałą rady powiatu. Ponadto skarżący podniósł, że zwrócił się z wnioskiem o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego, który nie został jednak przez organ uwzględniony. Powołując się na art. 78 § 1 k.p.a. zauważył też, że organ winien przychylić się do żądania strony, jeśli przedmiotem dowodu jest okoliczność istotna dla sprawy. Skoro kwestią sporną była metoda kalkulacji wynagrodzenia przechowawcy, względnie możliwość odpowiedniego zastosowania stawek określonych uchwałą rady powiatu, to problem należnej skarżącemu kwoty powinien być oceniany w kategoriach okoliczności istotnej, uzasadniającej dopuszczenie dowodu z opinii biegłego. Ze względu bowiem na skalę prowadzonej przez M. G. działalności, przy określeniu wydatków, jakie zostały poniesione w związku z dozorem pojazdu, należało posłużyć się metodami szacunkowymi zastosowanymi przez osobę dysponującą wiedzą specjalistyczną z zakresu księgowości, a nie ograniczyć się do ustalenia abstrakcyjnej kwoty przy zastosowaniu metody porównawczej. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w K. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację i stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności wskazać należy, że w rozpoznawanej sprawie nabycie przez Skarb Państwa własności przedmiotowego pojazdu nastąpiło w trybie art. 130a p.r.d. co potwierdza dołączona do akt administracyjnych decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...]r. Organ ten orzekał o przepadku pojazdu na rzecz Skarbu Państwa zgodnie z właściwością miejscową, tj. zgodnie z miejscem zamieszkania właściciela pojazdu. Konsekwencją tego jest fakt, że organem egzekucyjnym w sprawie był Naczelnik Urzędu Skarbowego (w tym wypadku w C. – z uwagi na przechowywanie przedmiotowego pojazdu na terenie właściwości tego organu), a zatem zdaniem składu orzekającego, organ ten był właściwy rzeczowo i miejscowo do orzekania w przedmiocie zwrotu wydatków i wynagrodzenia za dozór pojazdu, mimo zmiany stanu prawnego, dokonanego ustawą z dnia 22 lipca 2010 r.(Dz. U. Nr 152, poz. 1018) w zakresie właściwości organów egzekucyjnych. Ustawa nowelizująca nie przewiduje bowiem, w tym wypadku, właściwości starosty, a jedynie reguluje tryb postępowania z pojazdami, wobec których do dnia [...]r. nie orzeczono o przepadku pojazdu, co nie dotyczy niniejszej sprawy. Przedmiotem niniejszego postępowania jest rozstrzygnięcie o koniecznych wydatkach i wynagrodzeniu za dozór pojazdu za cały okres od dnia wydania dyspozycji jego usunięcia z drogi. Przywołany w skardze przepis art. 102 § 2 u.p.e.a., mający w tym wypadku zastosowanie w związku z § 3 pkt 1 lit. b rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 kwietnia 2002 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. Nr 50, poz. 449), stanowi zaś o przyznaniu na żądanie dozorcy zwrotu koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenia z tego tytułu. Zdaniem składu orzekającego, wysokość poniesionych wydatków winien wykazać dozorca, zaś w kwestii wysokości wynagrodzenia należy posiłkować się przepisem art. 836 Kodeksu cywilnego, który przewiduje wynagrodzenie w danych stosunkach przyjęte. Tymczasem skarżący mimo wezwania organu I instancji, nie przedłożył żadnych dokumentów, z których wynikałoby, jakie wydatki poniósł w tym przedziale czasowym z tytułu dozoru pojazdu, domagając się przyznania tytułem wydatków i wynagrodzenia kwoty [...] zł za jeden dzień sprawowania dozoru, a więc stawki wynikającej z uchwały Rady Miasta C. podjętej w trybie art. 130a ust. 6 p.r.d. i wówczas obowiązującej, bądź też powołania biegłego celem dokonania stosownych obliczeń. Zdaniem składu orzekającego, należy podzielić pogląd organów obydwu instancji, że uchwała podjęta na podstawie art. 130a ust. 6 p.r.d., określała wyłącznie wysokość opłat za usunięcie i parkowanie pojazdu usuniętego z drogi, które obowiązany był uiścić właściciel przy odbiorze pojazdu z parkingu, co wynika jednoznacznie z treści art. 130a ust. 6 i 7 tej ustawy. Wydanie pojazdu właścicielowi następowało bowiem po okazaniu dowodu uiszczenia opłaty, o której mowa w ust. 6, a ustalanej przez radę powiatu. Jak wyjaśnił Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 19 czerwca 2007 r. sygn. akt III CZP 47/07 (OSNC 2008/7-8/80), stosunek prawny, którego przedmiotem jest przechowywanie na parkingu usuniętych z drogi pojazdów jest typowym stosunkiem administracyjnoprawnym, powstałym na skutek władczych działań organów administracji. Brak jednak podstaw prawnych do przyjęcia, że Skarb Państwa wstępując w miejsce byłego właściciela, przejmuje w całości jego uprawnienia i obowiązki. Przy takim rozumowaniu zbędne byłoby odesłanie do art. 102 § 2u.p.e.a., celem przyznania dozorcy wynagrodzenia i zwrotu wydatków za cały okres sprawowania dozoru, o czym stanowi przywołana przez organ egzekucyjny uchwała NSA z dnia 29 listopada 2010 r., sygn. akt I OPS 1/10. Z tego punktu widzenia nieistotna jest też data, w której Skarb Państwa stał się właścicielem pojazdu, przejętego w trybie art. 130a ust. 10 p.r.d. . Oczywiście można stawiać tezę, że rada powiatu podejmując uchwałę na podstawie art. 130a ust. 6 ustawy winna kierować się przesłankami z art. 102 § 2 u.p.e.a. (vide: wyrok NSA z dnia 2 marca 2011 r., sygn. akt I OSK 2000/10). Jednakże nie zmienia to postaci rzeczy, że uchwała taka nie ma waloru wiążącego Skarb Państwa. Zdaniem Sądu, z treści przywołanego wyroku NSA nie wynika też jednoznacznie, że Skarb Państwa staje się właścicielem pojazdu od daty jego usunięcia z drogi w trybie ustawy – Prawo o ruchu drogowym. Wręcz przeciwnie, Naczelny Sąd Administracyjny rozważał kwestię, czy Skarb Państwa jest zobowiązany do zapłaty należności związanych z dozorem także za okres poprzedzający, czyli okres pierwotnych 6 miesięcy, gdy nie był jeszcze właścicielem pojazdu z mocy prawa, w sytuacji, gdy właściciel nie odebrał pojazdu, podkreślając, że także w okresie poprzedzającym przejście pojazdu na rzecz Skarbu Państwa powstaje nowy stosunek administracyjny, powstały na skutek władczych działań organów administracji. Istotny jest też okres sprawowania dozoru nad pojazdem. Nie powinno budzić wątpliwości, że w przypadku jedynie kilkudniowego przechowywania pojazdu związane z tym wydatki są wyższe, niż w sytuacji, gdy pojazd jest unieruchomiony przez okres powyżej 6 miesięcy, co ma zawsze miejsce w przypadku przejęcia go na rzecz Skarbu Państwa. Składowanie takiego pojazdu nie wymaga zajęcia większej powierzchni, ani przestrzeni manewrowej. Dozorca parkingu jest też z góry uprzedzony o fakcie jego odbioru, co nie ma miejsca przy typowej umowie przechowania na parkingu, kiedy to właściciel w dowolnej chwili może odebrać pojazd, co wymaga zapewnienia stałego dostępu i odpowiedniej drogi dojazdowej oraz odpowiedniej szerokości miejsca postojowego. Stąd też zasadnie organy obydwu instancji uznały, że średnia stawka abonamentowa na terenie C. i S. jako sąsiadujących miast, stosowana przez podmioty gospodarcze przy zawieraniu umów na okres jednego miesiąca, jest miarodajna i najbardziej zbliżona do rzeczywistych wydatków i godziwego wynagrodzenia w przypadku sprawowania dozoru nad pojazdem przez dłuższy okres czasu. Wszak podmioty gospodarcze, świadczące tego rodzaju usługi, są zmuszone do właściwej kalkulacji kosztów i kierowania się prawami rynku. Skarżący, gdyby nie zawarte porozumienia w tej sprawie, mógłby jedynie liczyć na tego rodzaju przychód, który zawierał w sobie zarówno konieczne wydatki jak i wynagrodzenie. Faktem jest, że stawka abonamentowa wnoszona jest za dany miesiąc z góry, lecz z drugiej strony wiąże się ona z większym zakresem obowiązków z racji możliwości odbioru pojazdu przez właściciela w dowolnej chwili, co nie ma miejsca w przypadku parkingu dozorowanego, prowadzonego na podstawie porozumienia. Zawarte porozumienie nie gwarantowało zaś przyznania skarżącemu stawki w kwocie [...] zł dziennie od Skarbu Państwa, co jednoznacznie wynikało z jego treści. W ocenie Sądu zasadnie też organy obydwu instancji stwierdziły, że skoro skarżący pomimo wezwania, nie przedstawił dokumentów dotyczących poniesionych przez niego wydatków przy sprawowaniu dozoru, nie było celowe powołanie biegłego. Brak było bowiem materiału źródłowego, który mógłby stanowić przedmiot opinii, a i tak organ egzekucyjny (Naczelnik Urzędu Skarbowego) mógłby dokonać weryfikacji dokumentów we własnym zakresie. Wszak jest to organ dysponujący wiedzą w tym przedmiocie z uwagi na zakres swojej właściwości. Jeżeli natomiast jeśli chodzi o zarzut pominięcia przedłożonej przez skarżącego w dniu [...] r. ekspertyzy, wskazać przyjdzie, że dokument ten został sporządzony przez osobę, która nie posiada wiedzy specjalistycznej z zakresu określania wydatków dotyczących dozorowania pojazdów oraz określania wynagrodzenia za sprawowanie dozoru, a tym samym nie mogła występować jako biegły w sprawie. W konsekwencji zdaniem sądu administracyjnego, chybione są zarzuty skargi wskazujące na naruszenia prawa materialnego, jak i reguł procedury administracyjnej (art. 7, 8, 75, 77 § 1, 78 § 1 i 84 § 1 k.p.a.). Organy obydwu instancji wobec bezczynności skarżącego i nieprzedstawienia dowodów celem uzasadnienia jego żądania, prawidłowo oparły się na uśrednionych stawkach abonamentowych komercyjnych parkingów strzeżonych, działających na przedmiotowym terenie. Zauważyć również należy, że podobny pogląd był już prezentowany przez tutejszy Sąd w sprawach z udziałem skarżącego (sygn. akt II SA/Gl 708/09 i II SA/Gl 707/09). Od wydanych w nich wyroków z dnia 26 listopada 2009 r. zostały wniesione skargi kasacyjne, które Naczelny Sąd Administracyjny oddalił wyrokami z dnia 28 stycznia 2011 r. (sygn. akt I OSK 494/10 i I OSK 464/10). Biorąc pod uwagę powyższe, nie stwierdzając naruszenia prawa materialnego, ani też reguł procedury administracyjnej w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bądź skutkujących wznowieniem postępowania, Wojewódzki Sąd Administracyjny skargę oddalił jako nieuzasadnioną na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło