II SA/Gl 1790/13
WyrokWSA w Gliwicach2014-05-21
Skład orzekający: Łucja Franiczek, Piotr Broda, Włodzimierz Kubik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji architektoniczno-budowlanej jest zobowiązany do zawieszenia postępowania o pozwolenie na budowę na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. w sytuacji, gdy prawo inwestora do dysponowania nieruchomością na cele budowlane jest kwestionowane przez współwłaścicieli, a rozstrzygnięcie tego sporu wykracza poza jego kompetencje?Ratio decidendi
Organ administracji architektoniczno-budowlanej nie jest zobowiązany do zawieszenia postępowania o pozwolenie na budowę na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., gdy prawo inwestora do dysponowania nieruchomością na cele budowlane jest kwestionowane przez współwłaścicieli, a rozstrzygnięcie tego sporu wykracza poza jego kompetencje. Instytucja zagadnienia wstępnego ma zastosowanie tylko wtedy, gdy rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej jest bezwzględnie uzależnione od uprzedniego rozstrzygnięcia przez inny organ lub sąd, co uniemożliwia wydanie decyzji. W przypadku kwestionowania prawa do dysponowania nieruchomością, organ powinien ocenić, czy planowane roboty budowlane mieszczą się w zakresie zwykłego zarządu. Jeśli tak, inwestor posiada tytuł prawny do dysponowania nieruchomością. Jeśli nie, organ powinien wezwać do uzupełnienia wniosku o zgodę współwłaścicieli lub odmówić wydania pozwolenia.Stan faktyczny
Spółdzielnia Mieszkaniowa "A" złożyła wniosek o pozwolenie na budowę wewnętrznej instalacji centralnej ciepłej wody. Starosta C. zawiesił postępowanie, uznając, że prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane jest zagadnieniem wstępnym wymagającym rozstrzygnięcia przez sąd. Wojewoda utrzymał w mocy postanowienie o zawieszeniu. Spółdzielnia wniosła skargę, argumentując, że ocena prawa do dysponowania nieruchomością należy do organu administracji architektoniczno-budowlanej, a spór o tytuł prawny nie zaistniał.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił zaskarżone postanowienie Wojewody oraz poprzedzające je postanowienie Starosty C., orzekł, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, i zasądził od Wojewody na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek, Sędziowie Sędzia WSA Piotr Broda (spr.),, Sędzia WSA Włodzimierz Kubik, Protokolant Izabela Maj- Dziubańska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 maja 2014 r. sprawy ze skargi "A" na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie pozwolenia na budowę 1) uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Starosty C. z dnia [...] r. nr [...]; 2) orzeka, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3) zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącej kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
W dniu 15 stycznia 2013r. inwestor - Spółdzielnia Mieszkaniowa "A" z siedzibą w C. wystąpiła do Starosty C. z wnioskiem o udzielenie pozwolenia na budowę wewnętrznej instancji centralnej ciepłej wody w budynku mieszkalnym wielorodzinnym, usytuowanym na działce nr 1, obręb [...], przy ul. [...] w C.
Załączone do wniosku Spółdzielni o pozwolenie na budowę oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane zostało zakwestionowane w postępowaniu prokuratorskim prowadzonym na wniosek jednej ze stron postępowania. Z uwagi na tę okoliczność organ pierwszej instancji postanowieniem z dnia [...] r. zawiesił postępowanie w sprawie udzielenia wskazanego na wstępie pozwolenia. Następnie postanowieniem z dnia
[...] r. Starosta C. podjął postępowanie w tej sprawie, wskazując na zakończenie postępowania prokuratorskiego odmową wszczęcia śledztwa. W dalszej kolejności organ pierwszej instancji, na podstawie art. 100 §1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego – Dz. U. z 2012 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej zwanej k.p.a.) wezwał inwestora o wystąpienie do właściwego sądu powszechnego o rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego w zakresie ustalenia jego tytułu prawnego w rozumieniu art. 3 pkt 11 ustawy Prawo budowlane i postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] ponownie zawiesił postępowanie w powyższej sprawie dotyczącej udzielenia pozwolenia na budowę. Powołując się na regulację art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Starosta C. wskazał, że postępowanie zawiesza do czasu rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez organ lub sąd. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia, opisując powyższy stan faktyczny sprawy, organ pierwszej instancji podał, że zgodnie z przedłożoną przez inwestora kopią pisma Prokuratury Rejonowej w C. postępowanie w sprawie złożenia fałszywego oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane zostało zakończone, lecz nie rozstrzygało ono procedur, jakie mają być podjęte w toku dalszego postępowania administracyjnego, ani o zasadności przyjęcia posiadania zgody wszystkich współwłaścicieli nieruchomości. Organ pierwszej instancji podkreślił, że kwestionowanie tytułu prawnego, na który inwestor powołuje się w oświadczeniu o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane wykracza poza jego kompetencje. Wobec tego zagadnienie to winien rozstrzygnąć sąd lub inny organ, zaś rozstrzygnięcie rozpatrywanej sprawy zależy od uprzedniego zakończenia postępowania w tej kwestii.
W zażaleniu na powyższe postanowienie Spółdzielnia Mieszkaniowa "A" z siedzibą w C. wskazała na błędne przyjęcie przez Starostę C., że w sprawie zachodzi konieczność rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez właściwy organ lub sąd. Zwróciła uwagę, że zgodnie z orzecznictwem posiadanie przez inwestora prawa dysponowania nieruchomością na cele budowlane jest jedną z przesłanek udzielenia pozwolenia na budowę i winno być oceniane przez organ administracji architektoniczno- budowlanej w postępowaniu w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę. Według Spółdzielni organ administracji architektoniczno-budowlanej winien zatem ocenić, czy posiada ona tytuł prawny do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oparty na podstawie art. 27 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych (zarząd nieruchomością wspólną), zatem czy roboty budowlane objęte wnioskiem o udzielenie pozwolenia na budowę mieszczą się w zakresie pojęcia eksploatacji i utrzymania zarządzanej nieruchomości wspólnej.
Wojewoda [...] zażalenia tego nie uwzględnił i postanowieniem z dnia
[...]r. nr [...] utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy wyjaśnił, że oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane stanowi środek dowodowy podlegający ocenie na zasadach i w trybie przepisów ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz domniemaniu prawdziwości, jeżeli nie jest sprzeczny z innymi dowodami lub okolicznościami i faktami znanymi organowi z urzędu. Gdy takie oświadczenie jest jedynym środkiem dowodowym, a nasuwa wątpliwości to obowiązkiem organu jest ustalenie istnienia tytułu prawnego inwestora do nieruchomości w rozumieniu art. 3 pkt 11 ustawy – Prawo budowlane. Przywołując wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 września 2010 r. sygn. akt II OSK 1423/09 organ odwoławczy wskazał, że gdy tytuł prawny, na który powołuje się inwestor jest kwestionowany w trakcie postępowania to rozstrzygniecie zagadnienia dotyczącego prawa inwestora do dysponowania nieruchomością na cele budowlane wykracza poza kompetencje organów administracji architektoniczno-budowlanej, gdyż organy te nie są powołane do rozstrzygania sporów o prawa, z których może wynikać uprawnienie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W takiej sytuacji powstaje zagadnienie wstępne, które winien rozstrzygnąć sąd lub inny organ (art. 97 §1 pkt 4 k.p.a.). Zdaniem Wojewody [...] w rozpatrywanej sprawie organy administracji architektoniczno-budowlanej nie są uprawnione do ustalenia, czy konkretny tytuł prawny rzeczywiście pozwala Spółdzielni na dysponowanie nieruchomością na cele budowlane. Wobec tego Starosta C. zasadnie zastosował regulację art. 101 § 1 k.p.a. oraz prawidłowo zawiesił postępowanie w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę do czasu rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez właściwy sąd.
Skargę na powyższe postanowienie Wojewody [...] złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Spółdzielnia Mieszkaniowa "A" z siedzibą w C., wnosząc o jego uchylenie i zasądzenie kosztów postępowania sądowego. Podnosząc zarzut naruszenia art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. skarżąca wskazała, że w sprawie nie zachodzi konieczność rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez właściwy organ lub sąd. Zwróciła uwagę, że pod pojęciem zagadnienia wstępnego należy rozumieć zagadnienie prawne o charakterze materialnym, które wyłoniło się w toku postępowania w sprawie administracyjnej i do którego rozstrzygnięcia nie jest właściwy organ prowadzący postępowanie, ale inny organ lub sąd, a rozstrzygnięcie tego zagadnienia jest koniecznym warunkiem wydania decyzji przez organ administracji. Wskazała także na przesłanki warunkujące zawieszenie postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Następnie podniosła, że ustawodawca ułatwił inwestorowi wykazanie, że posiada prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane poprzez złożenie pod odpowiedzialnością karną oświadczenia według urzędowego wzoru, że takie prawo posiada. Zbadanie zaś tego uprawnienia jest kwestią z zakresu prawa budowlanego i prawa administracyjnego, a nie tylko cywilnego. Nie ma przy tym znaczenia, że tytuły prawne, z których prawo do dysponowania nieruchomością na celu budowlane wynika, są z reguły tytułami cywilnoprawnymi. Organy administracji właściwe w sprawach uregulowanych w Prawie budowlanym są uprawnione i zobowiązane do badania, czy inwestor realizuje prawo zabudowy na nieruchomości, do której ma tytuł prawny uprawniający do wykonania robót budowlanych. Tym samym organy te są uprawnione do badania, czy inwestor posiada tytuł cywilnoprawny. Skarżąca, w ślad za wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 24 października 2012 r. sygn. akt II SA/Gd 380/12, podniosła, że kwestia prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane nie podlega ustaleniu na gruncie prawa cywilnego, lecz należy do zakresu prawa administracyjnego, skoro jest jedynym z warunków wydania decyzji przewidzianych w prawie budowlanym. Zaznaczyła przy tym, że nie oznacza to, iż powyższe organy są właściwe do rozstrzygania sporów w zakresie posiadania tytułu prawnego do określonej nieruchomości. Tymczasem zagadnienie wstępne uzasadniające zastosowanie regulacji art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. pojawi się dopiero w razie wystąpienia takiego sporu. W rozpatrywanej sprawie taki spór nie istniał, gdyż żaden podmiot nie wystąpił przeciwko Spółdzielni z pozwem o naruszenie posiadania, własności czy też z powództwem opartym o treść art. 189 Kodeksu postępowania cywilnego. Skarżąca ponownie zaznaczyła, że posiada tytuł prawny do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oparty na art. 27 ust. 2 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych Podała, że zarząd nieruchomością wspólną stanowiącą współwłasność spółdzielni uprawnia ją od samodzielnego dysponowania nieruchomością wspólną na cele budowlane w rozumieniu art. 3 pkt 11 Prawa budowlanego, bez potrzeby uzyskania zgody właścicielu lokali mieszkalnych stanowiących odrębny przedmiot własności, wyłącznie w zakresie eksploatacji i utrzymania zarządzanej nieruchomości wspólnej (tak Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 13 listopada 2012 r. sygn. akt II OPS 2/12). Natomiast, ocena czy dane przedsięwzięcie mieści się w powyższym zakresie należy do kompetencji organu administracyjnego orzekającego w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...], wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał stanowisko i argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Sądowa kontrola zaskarżonego postanowienia dokonana według kryterium zgodności z prawem wykazała, że skarga zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest postanowienie Wojewody [...] utrzymujące w mocy postanowienie organu I instancji o zawieszeniu, na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. postępowania w sprawie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę wewnętrznej instalacji centralnej ciepłej wody w budynku mieszkalnym wielorodzinnym stanowiącym współwłasność.
Mając na uwadze wywody skargi, należy wskazać, że istota sądowej kontroli, objętego skargą postanowienia, sprowadza się do wykładni art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. oraz do oceny, czy w ustalonym przez organ stanie faktycznym wystąpiła przesłanka zagadnienia wstępnego.
Zgodnie z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. organ administracji publicznej zawiesza postępowanie gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Z powołanego przepisu wynika, że warunkiem zawieszenia postępowania administracyjnego, jest pojawienie się w toku rozpoznania sprawy tzw. zagadnienia wstępnego (prejudycjalnego). Ustawodawca nie zdefiniował tego pojęcia. W doktrynie i orzecznictwie przyjmuje się, że zagadnieniem wstępnym jest określona w przepisach prawa materialnego przesłanka wydania decyzji administracyjnej, której rozstrzygnięcie wykracza poza kompetencje organu administracji publicznej. Zagadnienie takie powstaje niezależnie od postępowania, w którym można je rozstrzygnąć. Przy czym należy podkreślić, że instytucja zawieszenia postępowania z uwagi na przesłankę zagadnienia wstępnego znajduje zastosowanie, o ile pomiędzy rozstrzygnięciem kwestii prejudycjalnej a rozstrzygnięciem postępowania administracyjnego istnieje zależność, o której mowa w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Chodzi tu o istnienie bezpośredniego związku przyczynowego wyrażającego się w tym, że rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej uzależnione jest bezwzględnie od uprzedniego rozstrzygnięcia przez inny organ lub sąd istotnej dla sprawy okoliczności prawnej stanowiącej przesłankę wydania decyzji. Sformułowanie użyte w analizowanym przepisie "zależy od uprzedniego" wskazuje, że rozstrzygnięcie kwestii prejudycjalnej warunkuje rozpoznanie sprawy administracyjnej. Taka sytuacja ma miejsce, gdy organ nie dysponuje elementem pozwalającym na wydanie w ogóle decyzji. Tak więc, słuszny jest podgląd wyrażony w skardze, że zagadnieniem wstępnym jest tylko taka kwestia, która uniemożliwia wydanie rozstrzygnięcia w danej sprawie. Natomiast to, że wynik innego postępowania może mieć wpływ na treść decyzji nie przesądza o istnieniu zagadnienia wstępnego.
Powyższe stanowisko znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądowoadmistracyjnym. W wyroku z dnia 16 lutego 2012 r. sygn. akt II OSK 2274/10 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że hipoteza określona w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. zachodzi jedynie wówczas, gdy bez uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia prejudycjalnego przez inny organ lub sąd wydanie decyzji nie byłoby możliwe. Również w wyrokach wojewódzkich sądów administracyjnych wskazuje się, że od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego powinno zależeć rozpatrzenie sprawy administracyjnej w ogóle. Wystąpienie zagadnienia wstępnego i brak jego rozstrzygnięcia wykluczać ma zarówno pozytywne, jak i negatywne dla strony merytoryczne zakończenie postępowania administracyjnego. Samo zatem stwierdzenie, że wynik innego postępowania może mieć, a nawet niewątpliwie będzie miał wpływ na losy sprawy administracyjnej, nie daje jeszcze podstaw do zawieszenia postępowania, jeżeli w chwili orzekania możliwe jest rozpatrzenie sprawy przez organ administracyjny i wydanie decyzji (por. wyroki: WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 27 lipca 2011r. sygn. akt II SA/Go 141/11, WSA w Rzeszowie z dnia 7 lutego 2012 r. sygn. akt II SA/Rz 917/11, WSA w Krakowie z dnia 26 marca 2012r., sygn. akt II SA/Kr 112/12, WSA w Krakowie z dnia 12 kwietnia 2011r., sygn. akt II SA/Kr 131/11,opublikowane na www.orzeczenia.nsa.gov.pl)
Mając na uwadze powyższy sposób rozumienia art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. należy stwierdzić, że konieczność postępowania przed sądem cywilnym, o wyrażenie zgody zastępczej za współwłaścicieli nieruchomości nie stanowi zagadnienia wstępnego warunkującego zawieszenie postępowania prowadzonego w przedmiocie pozwolenia na budowę. Rozstrzygnięcie sądu powszechnego niewątpliwie wpływa na wynik postępowania administracyjnego o pozwolenie na budowę, jednakże brak tego orzeczenia nie uniemożliwia zakończenia sprawy administracyjnej, ani nie powoduje powstania wątpliwości co do oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Tym bardziej, że skarżąca z takim wnioskiem nie wystąpiła i stoi na stanowisku, że posiada prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, wskazując na art. 27 ust.2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000r. o spółdzielniach mieszkaniowych ( zarząd nieruchomością wspólną).
W niniejszej sprawie nie znajduje zastosowania pogląd wyrażony w cytowanym przez organy orzeczeniu NSA z dnia 15 września 2010r. sygn. akt II OSK 1423/09 zgodnie z którym organ administracji architektoniczno - budowlanej nie jest uprawniony do rozstrzygania sporów o prawa, z których może wynikać uprawnienie do dysponowania nieruchomością wspólną. Wskazać bowiem należy, że dotyczy on sytuacji w których istnieją wątpliwości co do prawa własności nieruchomości objętych wnioskiem i w tym zakresie niewątpliwie właściwym jest sąd powszechny.
Stosownie do 32 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010r. Nr 243, poz. 1623) pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością. Przesłanką udzielenia pozwolenia na budowę jest zatem posiadanie przez inwestora prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, co oznacza - w myśl art. 3 pkt 11 ustawy Prawo budowlane - posiadanie tytułu prawnego wynikającego z prawa własności, użytkowania wieczystego, zarządu, ograniczonego prawa rzeczowego albo stosunku zobowiązaniowego, przewidującego uprawnienia do wykonywania robót budowlanych.
W przedmiotowej sprawie skarżąca jako inwestor wskazuje, że dysponuje tytułem prawnym do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, powołując się przy tym na prawo do zarządu nieruchomością wspólną wynikające z art. 27 ust.2 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych oraz treść uchwały NSA z dnia 13 listopada 2012r. sygn. akt II OPS 2/12, zgodnie z którą zarząd nieruchomością wspólną stanowiącą współwłasność spółdzielni uprawnia ją do samodzielnego dysponowania nieruchomością wspólną na cele budowlane w rozumieniu art. 3 pkt 11 Prawa budowlanego, bez potrzeby uzyskania zgody właścicieli lokali mieszkalnych stanowiących odrębny przedmiot własności, wyłącznie w zakresie eksploatacji i utrzymania zarządzanej nieruchomości wspólnej.
Zatem istotą sprawy jest dokonanie przez organy oceny, czy zamierzone roboty budowlane mieszczą się w zakresie czynności zwykłego zarządu i w konsekwencji przyjęcie, że skarżąca posiada tytuł prawny do dysponowania przedmiotową nieruchomością na cele budowlane, czy też są to czynności przekraczające zwykły zarząd i wówczas skarżąca jest zobowiązana uzyskać zgodę wszystkich właścicieli lokali. Wskazać przy tym należy, że nie ma podstaw do domniemywania zakresu uprawnień spółdzielni mieszkaniowej sprawującej zarząd nieruchomością wspólną, a w konsekwencji do rozszerzania zakresu uprawnień spółdzielni, co pozostaje w sprzeczności z konstytucyjnymi zasadami ochrony prawa własności.
W prawie cywilnym czynności zwykłego zarządu to takie, które mają na celu załatwienie bieżących spraw związanych z eksploatacją rzeczy i utrzymaniem jej w stanie niepogorszonym w ramach aktualnego jej przeznaczenia. Należą do nich w szczególności: bieżące administrowanie nieruchomością wspólną, wynajmowanie lokali, pobieranie czynszu, instalacja kanalizacji, odnowienie elewacji budynku ( E. Gniewek, w: System Prawa Prywatnego. Prawo rzeczowe, tom.3, pod red. T. Dybowskiego, Warszawa 2003, s.439-442). Czynności przekraczające zwykły zarząd, to poza rozporządzeniem nieruchomością wspólną i jej obciążeniem, między innymi modernizacja i większy remont, nadbudowa i przebudowa, a także podział nieruchomości i łączenie lokali ( R. Dziczek Własność Lokali. Komentarz. Wzory pozwów i wniosków sądowych, Warszawa 2012, s.25 i n.).
W kwestii tej nie wypowiedział się zarówno organ I instancji jak i Wojewoda uznając, że sam fakt zakwestionowania tytułu prawnego do dysponowania nieruchomością wspólną przez jednego ze współwłaścicieli wykracza poza kompetencje organu administracji architektoniczno-budowalnej, a tym samym stanowi zagadnienie wstępne. Ze stanowiskiem tym nie sposób się zgodzić, bowiem w niniejszej sprawie nie ma wątpliwości, kto posiada tytuł prawny do przedmiotowej nieruchomości, o ile organ dokona oceny czy planowane roboty budowlane przekraczają, bądź też nie przekraczają zwykłego zarządu. W przypadku przyjęcia, że są to czynności mieszczące się w ramach zwykłego zarządu, to zgodnie z powołaną już uchwałą NSA z dnia13 listopada 2012r. sygn. OPS 2/12, która jest wiążąca dla sądu, należy przyjąć, że skarżąca spółdzielnia w ramach zarządu nieruchomością wspólną stanowiącą współwłasność spółdzielni uprawniona jest do samodzielnego dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W przypadku przyjęcia, że planowane czynności przekraczają zwykły zarząd, organ powinien wezwać spółdzielnię do uzupełnienia wniosku o zgodę pozostałych współwłaścicieli a w przypadku nie uzupełnienia wniosku odmówić wydania pozwolenia na budowę.
W tej sytuacji należy wskazać, że okoliczności sprawy związane z prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane i brakiem zgody niektórych współwłaścicieli są jasne i znane, a zatem nie wymagają wyjaśnienia w odrębnym postępowaniu. Umożliwiają tym samym dokonanie przez organ oceny prawa do dysponowania przez inwestorów nieruchomością na cele budowlane, na którą to ocenę ma wpływ jedynie prawidłowe zakwalifikowanie robót budowlanych do czynności przekraczających , bądź nie przekraczających zwykłego zarządu.
Należy również przypomnieć, że w postępowaniu administracyjnym obowiązuje zasada wskazana w art. 6 k.p.a. zgodnie z którą organ administracji publicznej wydaje decyzję według okoliczności faktycznych i prawnych istniejących w chwili orzekania. Tak więc zaistnienie okoliczności pozwalających na stwierdzenie, czy w sprawie spełnione zostały przesłanki warunkujące wydanie decyzji, obliguje organ do załatwienia sprawy co do jej istoty. Niewyrażenie zgody przez współwłaścicieli na budowę wewnętrznej instalacji ciepłej wody jest okolicznością, która podlega uwzględnieniu przy ocenie złożonego oświadczenia przez inwestora, o którym mowa w art. 33 ust. 4 pkt 2 ustawy Prawo budowlane. Niewykazanie prawa do dysponowania nieruchomością nie uniemożliwia nadania dalszego biegu sprawie, lecz uniemożliwia jedynie uzyskanie pozwolenia na budowę. Brak orzeczenia sądu powszechnego zastępującego zgodę współwłaścicieli nie stanowi zatem przeszkody do rozpoznania sprawy, co przesądza o tym, że pomiędzy postępowaniem administracyjnym w przedmiocie pozwolenia na budowę, a postępowaniem prowadzonym przed sądem powszechnym o wyrażenie zgody zastępczej na dokonanie czynności przekraczającej zakres zwykłego zarządu nie występuje bezpośredni związek przyczynowy, o którym mowa w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.
Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że zarówno organ odwoławczy utrzymując w mocy postanowienie organu I instancji, jak i organ I instancji zawieszając postępowanie naruszyły art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.
W tym stanie rzeczy, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. dalej "p.p.s.a."), orzekł jak w wyroku. Jednocześnie na mocy art.152 p.p.s.a. Sąd orzekł, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200, art. 205 § 1 i art. 209 p.p.s.a.
Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ orzekający, wydając rozstrzygnięcie, będzie miał na uwadze poczynione powyżej ustalenia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło