II SA/Gl 244/05

WyrokWSA w Gliwicach2006-04-24

Skład orzekający: Leszek Kiermaszek, Iwona Bogucka, Rafał Wolnik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała Rady Miejskiej w sprawie przystąpienia do sporządzania zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, podjęta po wejściu w życie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, ale z naruszeniem przepisów przejściowych dotyczących zawiadomienia o wyłożeniu projektu planu, jest nieważna?
Ratio decidendi
Uchwała Rady Miejskiej w sprawie przystąpienia do sporządzania zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, podjęta po 11 lipca 2003 r. na podstawie przepisów dotychczasowej ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, jest nieważna, jeśli nie zostały spełnione warunki proceduralne określone w art. 85 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w szczególności dotyczące prawidłowego i terminowego zawiadomienia wszystkich uprawnionych podmiotów o wyłożeniu projektu planu do publicznego wglądu.
Stan faktyczny
Skarżąca I. S. wniosła skargę na uchwałę Rady Miejskiej w G. dotyczącą przystąpienia do sporządzania zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Zarzuciła, że projekt planu narusza jej prawo własności poprzez nieuzasadnione poszerzenie ulicy A. Organ administracji odmówił uwzględnienia zarzutu, wskazując na obowiązujące przepisy dotyczące szerokości ulic lokalnych. Rada Miejska odrzuciła zarzut skarżącej. Sąd administracyjny stwierdził nieważność uchwały z przyczyn proceduralnych, niezwiązanych z merytorycznymi zarzutami skargi.
Rozstrzygnięcie
Stwierdzono nieważność zaskarżonej uchwały i orzeczono, że uchwała ta nie może być wykonywana w całości. Zasądzono od Gminy G. na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący sędzia NSA Leszek Kiermaszek ( spr. ) Sędziowie asesor WSA Iwona Bogucka asesor WSA Rafał Wolnik Protokolant referent staż. Ewa Jędrasik po rozpoznaniu na rozprawie w dniach 29 lipca 2005 r. i 12 września 2005 r. sprawy ze skargi I. S. na uchwałę Rady Miejskiej w G. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego 1. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały i orzeka, że uchwała ta nie może być wykonywana w całości; 2. zasądza od Gminy G. na rzecz skarżącej kwotę [...] ( [...]) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Rada Miejska w G. w dniu [...] r. podjęła uchwałę w sprawie przystąpienia do sporządzania zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta G. dla dzielnicy O., terenu zlokalizowanego po północnej stronie projektowanej autostrady A-[...]. Projekt planu miejscowego wyłożony został do publicznego wglądu w okresie od [...] r. do [...] r. W dniu [...] r. I. S., współwłaścicielka nieruchomości o nr działek A i B, położonych przy ulicy A w G., obręb O., zgłosiła zarzut do projektu planu, kwestionując zapis dotyczący przyjętej w projekcie szerokości ulicy A. Zaproponowała jednocześnie zawężenie pasa drogowego tej ulicy tak, aby nie zachodziła konieczność zajęcia pod drogę części nieruchomości stanowiących jej własność. Prezydent Miasta G., rozpoznając wskazany zarzut w trybie art. 18 ust. 2 pkt 7 i 8 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (t. j. Dz. U. z 1999 r., Nr 15, poz. 139 ze zm.) oraz art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2001 r., Nr 142, poz. 1591 ze zm.) w związku z art. 85 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717), odmówił jego uwzględnienia. Na uzasadnienie przyjętego stanowiska wskazał w szczególności, że ulica A zarówno w obowiązującym miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, jak i w projekcie planu, stanowi drogę lokalną o jednej jezdni i dwóch pasach ruchu. W myśl natomiast rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 43, poz. 430) minimalna szerokość w liniach rozgraniczających dla ulicy tej klasy wynosi 12 m. Stwierdził również, że ze względu na jej usytuowanie i długość, wielkość obszaru jaki obsługuje oraz miejsce w układzie komunikacyjnym, nie jest możliwym obniżenie klasy tej ulicy. Rada Miejska w G. uchwałą nr [...] z dnia [...] r., wydaną w oparciu o art. 18 ust. 2 pkt 5 ustawy o samorządzie gminnym, art. 24 ust. 3 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym w związku z art. 85 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, odrzuciła zarzut zgłoszony przez I. S.. W uzasadnieniu wskazano, że w porównaniu z dotychczas obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego miasta G. projekt planu nie wprowadza istotnych zmian w zakresie przebieg i parametrów ulicy A. Droga ta nadal posiadać będzie status ulicy lokalnej, z jedną jezdnią i dwoma pasami ruchu, nadto nie ulegną zmianie również jej linie rozgraniczające. Podniesiono przy tym, że przez przedłużenie ulicy A droga ta od strony zachodniej uzyska połączenie komunikacyjne z ulicą B i na odcinku tym (od skrzyżowania z ulicą C) przestanie być "sięgaczem" o ponadnormatywnej długości. W skardze do Sądu I. S. wniosła o uchylenie powyższej uchwały, zarzucając jej nieuzasadnione dysponowanie cudzą własnością oraz ograniczanie możliwości korzystania z nieruchomości, a nadto nieuwzględnienie przedstawionego w zarzutach wariantu przebiegu trasy dojazdowej do autostrady A-[...] równolegle do ulicy A przez nieużytki w kierunku pętli tramwajowej W.. Stwierdziła również, że możliwym jest przeprowadzenie dojazdu do węzła autostrady A-[...] w O. poza obszarem zabudowanym. Skoro zaś w projekcie przewiduje się budowę ulicy "D", przebiegającej równolegle do ulicy A i zapewniającej prawidłowe funkcjonowanie układu komunikacyjnego na tym terenie, stąd też w jej opinii nie jest koniecznym poszerzanie i wydłużanie ulicy A. W części końcowej wywodów skarżąca dodała, iż działki znajdujące się przy ulicy A są bardzo wąskie i skrócenie ich długości uczyni je bezużytecznymi. Odpowiadając na skargę Rada Miejska w G. wniosła o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas prezentowane stanowisko. Wyjaśniła ponadto, że ulica A nie została przeznaczona do przeprowadzenia ruchu samochodowego od węzła autostrady A-[...] w O. do centrum miasta, gdyż nie ma z tym węzłem bezpośredniego połączenia. Trasę dojazdową do ww. węzła stanowić będzie natomiast tzw. "obwodnica [...]", ulica oznaczona na projekcie planu symbolem [...], której przebieg w stosunku do poprzednio obowiązującego planu nie uległ zmianie. Zawarte w projekcie ustalenia co do odpowiedniej szerokości linii rozgraniczających ulicy A wynikają z obowiązujących w tym zakresie przepisów, a nadto wyznaczają one jedynie nieprzekraczalne linie zabudowy, które nie są równoznaczne z rozbudową drogi. Dodała również, że przy rozpatrywaniu zarzutu kierowała się nadrzędnością dobra interesu publicznego, przejawiającego się w konieczności stworzenia optymalnego układu dróg obsługujących istniejące i projektowane tereny zabudowy. Pismem procesowym z dnia [...] r. S. S. (mąż skarżącej), będący dalszym współwłaścicielem nieruchomości przy ulicy A nr X w G., zgłosił swój udział w postępowaniu sądowym i poparł wniesioną skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek z przyczyn innych niż przedstawione w zarzutach skargi. Wskazać bowiem należy, iż zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd administracyjny, rozstrzygając sprawę, orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Postępowanie planistyczne w niniejszej sprawie zostało wszczęte i było prowadzone w trybie i na zasadach określonych w ustawie z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym, a zaskarżona uchwała Rady Miejskiej w G. podjęta została na podstawie art. 24 ust. 1 tej ustawy w związku z art. 85 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Jak stanowi międzyczasowy przepis art. 85 ust. 2 ostatnio powołanej ustawy, do miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, w stosunku do których podjęto uchwałę o przystąpieniu do sporządzania lub zmiany miejscowego planu oraz zawiadomiono o terminie wyłożenia tych planów do publicznego wglądu, ale postępowanie nie zostało zakończone przed dniem wejścia w życie ustawy, tj. przed dniem 11 lipca 2003 r., stosuje się przepisy dotychczasowe. Druga z przesłanek kontynuowania procesu planistycznego według dotychczasowych zasad, określona we wskazanej normie intertemporalnej, odnosi się niewątpliwie do art. 18 ust. 2 pkt 5 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym (por. Komentarz do ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym pod redakcją Z. Niewiadomskiego, Warszawa 2004 r., str. 575; Komentarz do ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym pod redakcją T. Będkowskiego, Warszawa 2004 r., str. 218). Warunek zawiadomienia o terminie wyłożenia projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego do publicznego wglądu pozwalający na kontynuację procedury sporządzania i uchwalenia miejscowego planu w trybie przepisów ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym należałoby zatem uznać za spełniony, jeżeli w terminie do dnia 10 lipca 2003 r. zostały zrealizowane dyspozycje określone w art. 18 ust. 2 pkt 5 i 6 powołanej ustawy. Oznacza to, że do tego czasu wójt (burmistrz, prezydent miasta) powinien zawiadomić na piśmie o terminie wyłożenia projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego właścicieli lub władających nieruchomościami, których interes prawny może być naruszony ustaleniami planu, właścicieli nieruchomości, od których może być pobrana jednorazowa opłata z tytułu wzrostu wartości nieruchomości oraz osoby, których wnioski nie zostały uwzględnione w projekcie planu. Następnie, po uzyskaniu potwierdzeń odbioru zawiadomień, winien ogłosić o wyłożeniu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w miejscowej prasie oraz przez obwieszczenie, a także w sposób zwyczajowo przyjęty w danej miejscowości. Przeprowadzenie powyższych czynności powinno odbyć się w podanej kolejności, zgodnej z brzmieniem art. 18 ust. 2 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 maja 2001 r., sygn. akt II SA/Wr 2350/00, OSS z 2001 r. nr 4, poz. 122). Wskazania przy tym wymaga, iż nie do zaakceptowania jest stanowisko przyjmujące, że wymóg zawiadomienia o terminie wyłożenia projektu planu do publicznego wglądu spełniony będzie, gdy zawiadomiono tylko niektóre z w/w podmiotów. Wymogowi temu nie czyni także zadość dokonanie przed tym dniem ogłoszeń w miejscowej prasie oraz obwieszczeń o tym w zwyczajowo przyjęty sposób, o których mowa w art. 18 ust. 2 pkt 6 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Stanowi to bowiem kolejną z czynności wymienionych w powołanym przepisie, wykonywanych według określonej tą regulacją chronologii. Stąd też, zgodnie z tym co rozważono, dopiero po uzyskaniu potwierdzeń odbioru zawiadomień o terminie wyłożenia projektu planu do publicznego wglądu organ ów zobligowany będzie do dokonania wskazanego wyżej ogłoszenia oraz obwieszczenia. Pogląd taki wyraził już Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w wyroku z dnia 29 czerwca 2005 r., sygn. akt II SA/Gl 145/04 (nie publ.). W oparciu o powyższe stwierdzić zatem należy, iż objęte kontrolą Sądu postępowanie planistyczne prowadzone przez organy Gminy G. nie mogło być kontynuowane po dniu 10 lipca 2003 r. na podstawie przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym. Skarżąca I. S. zawiadomienie o terminie wyłożenia projektu planu do publicznego wglądu otrzymała co prawda w dniu [...] r., a ogłoszenie w prasie nastąpiło w dniu [...] r. tj. przed datą wejścia w życie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Istotnym jest jednakże, by zawiadomienie to doręczone zostało przez wskazanym terminem wszystkim objętym tą procedurą podmiotom wymienionym w art. 18 ust. 2 pkt 5 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Jak wynika natomiast z przedłożonych przez Radę Miejską w G. akt administracyjnych, przede wszystkim z załączonych zwrotnych potwierdzeń odbioru, w postępowaniu planistycznym dotyczącym projektowanej zmiany planu zagospodarowania przestrzennego fragmentu miasta G. – dzielnicy O., przed dniem 11 lipca 2003 r. nie powiadomiono wszystkich osób uprawnionych o terminie wyłożenia projektu do publicznego wglądu. Analiza dokumentów znajdujących się w aktach administracyjnych prowadzi do wniosku, że w stosunku do [...] podmiotów, do których organ Gminy wystosował pisemne zawiadomienia, prawidłowe doręczenie nastąpiło bądź po dniu 10 lipca 2003 r., bądź też brak jest w aktach dowodu doręczenia, względnie nie doręczono zainteresowanym stosownych zawiadomień. W tej sytuacji należało dojść do wniosku, że zaskarżona uchwała nie mogła zostać podjęta na podstawie nieobowiązującego w dacie jej wydania art. 24 ust. 3 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, z uwagi na niezachowanie jednego z wymogów przewidzianych w art. 85 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, koniecznych do procedowania po dniu 11 lipca 2003 r. w trybie dotychczasowych przepisów. Zaskarżona uchwała podlega zatem, jako wadliwy prawnie akt, wyeliminowaniu z obrotu prawnego poprzez stwierdzenie jej nieważności. Mając to na względzie podniesione w skardze zarzuty dotyczące niezgodności z prawem zaskarżonej uchwały nie miały znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy i nie mogły zostać objęte merytorycznymi rozważaniami Sądu. Z tych wszystkich powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w pkt 1 sentencji wyroku na podstawie art. 147 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Na mocy art. 152 powołanej ustawy Sąd orzekł natomiast, że zaskarżona uchwała Rady Miejskiej w G. nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. O kosztach postępowania Sąd rozstrzygnął na podstawie art. 200, art. 205 § 1 oraz art. 209 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Koszty te sprowadzają się do uiszczonego przez skarżącą wpisu od skargi, w wysokości określonej w § 2 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193) oraz kosztów zastępstwa procesowego i opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło