II SA/Gl 266/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Nitecki (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Edyta Kędzierska, Asesor WSA Aneta Majowska, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 2 lipca 2025 r. sprawy ze skargi R. Sp. z o.o. w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z dnia 13 grudnia 2024 r. nr SKO.4117.1030.2023 w przedmiocie kary pieniężnej za nieosiągnięcie poziomu przygotowania odpadów do ponownego użycia i recyklingu oddala skargę. Decyzją z 29 czerwca 2023 r., nr [...] wydaną na podstawie art. 9g pkt 1, art. 9x ust. 2 pkt 1 i ust. 3 oraz art. 9zb ust. 1 ustawy z 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (aktualnie Dz. U. z 2025 r., poz. 733) Prezydent Miasta Z. orzekł o nałożeniu na R. Sp. z o.o. Oddział w C. kary pieniężnej w wysokości 1.605 zł za nieosiągnięcie w 2021 roku wymaganego z mocy art. 3b powołanej ustawy poziomu przygotowania do ponownego użycia i recyclingu odpadów komunalnych. W uzasadnieniu tej decyzji organ administracji powołał się na złożone przez wspomniany podmiot sprawozdanie w zakresie odbioru odpadów komunalnych z nieruchomości niezamieszkałych na terenie Miasta Z., z którego wynika, że ilość tych odpadów odebranych w analizowanym roku wyniosła łącznie 69,4700 Mg, z czego masa odpadów przekazanych do ponownego użycia i recyklingu to 8,0840 Mg, co stanowi 11,64 % wskazanej masy łącznej, czyli mniej niż minimalny poziom wynoszący 20 %, określony w art. 3b ust. 1 pkt 1 ustawy o utrzymaniu porządku i czystości w gminach (co odpowiadałoby 13,894 Mg). W rezultacie, różnica pomiędzy wymaganym ustawowo poziomem przygotowania do ponownego użycia i odzysku, a poziomem osiągniętym przez stronę wyniosła 5,81 Mg, co uzasadnia nałożenie kary pieniężnej w wysokości, którą oblicza się w sposób wskazany w art. 9x ust. 3 cytowanej ustawy, jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty za umieszczenie niesegregowanych (zmieszanych) odpadów komunalnych na składowisku, określonej w stosownym akcie wykonawczym na rok 2021 jako 279,21 zł/Mg oraz wspomnianej brakującej masy odpadów komunalnych (5,81 Mg), co po zaokrągleniu daje kwotę 1605 zł. Równocześnie organ pierwszej instancji rozważył okoliczności sprawy pod kątem ewentualnego odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej i poprzestania na pouczeniu na podstawie art. 189f Kodeksu postępowania administracyjnego, nie stwierdzając podstaw do zastosowania tej instytucji. Wywiódł bowiem, że wspomniany podmiot nie przywołał okoliczności mogących świadczyć o spełnieniu przesłanek określonych w tym unormowaniu, a w szczególności nie wykazał, aby podjął wszelkie niezbędne działania zmierzające do uniknięcia naruszenia przepisów nakładających na nią obowiązek zachowania wymaganego poziomu przygotowania odpadów do ponownego użycia i recyklingu. Odwołanie od powyższej decyzji złożyła R. Sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej jako strona, skarżąca lub spółka) domagając się stwierdzenia nieważności tego aktu ewentualnie jego zmiany, poprzez odstąpienie od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej względnie uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji wraz z wyraźnym wskazaniem wytycznych dotyczących wykładni mających zastosowanie w sprawie przepisów. Skarżąca podniosła w pierwszej kolejności zarzut naruszenia art. 156 § 1 pkt 4 w związku z art. 29 Kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez skierowanie decyzji do oddziału spółki nie posiadającego osobowości prawnej ani zdolności do czynności prawnych, czyli do osoby niebędącej stroną, co stanowi przesłankę stwierdzenia nieważności decyzji. Równocześnie wskazała na inne naruszenia przepisów procesowych, a mianowicie art. 7, art. 7a, art. 8, art. 11, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 powołanego Kodeksu w związku z art. 8, art. 10 i art. 11 ustawy z 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2024 r., poz. 236), a także art. 189d pkt 1, 2 i 5 oraz art. 189f §1 pkt 1 tego Kodeksu. Nadto zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego, a to art. 9g i art. 9x ust. 3 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. W obszernym uzasadnieniu strona między innymi wywiodła, że organ pierwszej instancji nie zebrał w sposób wystarczający całego materiału dowodowego, nie podjął wszelkich czynności zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i nie ocenił jej okoliczności w sposób obiektywny bezzasadnie przyjmując, że nieosiągnięcie przez nią wymaganego poziomu recyclingu nastąpiło wskutek przyczyn od niej zależnych i z jej winy podczas, gdy nie miała na to wpływu, gdyż podjęła wszelkie dostępne działania w celu zrealizowania obowiązków wynikających z przywołanego art. 9g wspomnianej ustawy. Wskazano także na nieprawidłowe przyjęcie, jakoby w sprawie nie zachodziły przesłanki do odstąpienia od nałożenia kary administracyjnej i błędne uznanie, że odstępstwo od wymaganego poziomu przygotowania do ponownego użycia i recyklingu wynoszące nieco ponad 8 % nie wyczerpuje przesłanki znikomego naruszenia prawa, choć za takim jej potraktowaniem przemawia zasięg oraz znaczenie następstw zaistniałego naruszenia. Podniosła również, że orzekający w sprawie organ nie rozważył zasadności zastosowania instytucji odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej na podstawie art. 189f § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego, w szczególności wydania w trybie § 2 pkt 2 tego przepisu, postanowienia nakładającego na nią obowiązek powiadomienia właściwych podmiotów o stwierdzonym naruszeniu prawa z równoczesnym poprzestaniem na pouczeniu, a także odstąpienia od wymierzenia kary w trybie art. 189f § 1 pkt 1 wskazanego Kodeksu. W tych ramach zaznaczyła, że niezachowanie przez nią spornego poziomu recyklingu, w tym jego rozmiar, nie wywołuje żadnych następstw, które byłyby określone w prawie i wywierałyby wpływ na społeczne bezpieczeństwo ani też nie spowoduje negatywnych konsekwencji finansowych dla Gminy, skoro w jej skali wspomniany poziom został zachowany. Tym samym waga spornego naruszenia prawa jest jej zdaniem znikoma, nie skutkowało ono znaczną ingerencją w dobro chronione prawem i nie rzutowało na całościową ocenę zgodności z prawem działalności, której częścią jest niedochowany obowiązek. Zważywszy powyższe strona wywiodła, że wszystkie te okoliczności nie zostały poddane analizie w uzasadnieniu wydanej w sprawie decyzji, chociaż motywowały one odstąpienie od wymierzenia kary pieniężnej i zastosowanie wskazanych środków prawnych. Kolejnym pismem datowanym na 1 września 2023 r. Spółka podtrzymała zarzuty podniesione w odwołaniu oraz przywołała na ich poparcie wydane w stosunku do niej decyzje, mocą których właściwe organy administracji odstępowały od nałożenia na nią kary za niedopełnienie analogicznego obowiązku w odniesieniu do działalności prowadzonej przez nią na terenie innych gmin. Decyzją z 13 grudnia 2024 r. nr SKO.4117/1030.2023 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Częstochowie utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu tego aktu wpierw zaprezentowano dotychczasowy przebieg postępowania podzielając dokonane w jego ramach ustalenia faktyczne. Podkreślono, że wynikający z tych ustaleń fakt niezachowania przez stronę poziomu, o którym mowa w art. 9g ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach jest bezsprzeczny, co słusznie uznano za delikt administracyjny określony w art. 9x ust. 2 powołanej ustawy, zagrożony karą wymienioną w ust. 3 rzeczonej normy. Odnosząc się natomiast do zarzutów odwołania Kolegium zaaprobowało stanowisko organu pierwszej instancji o tym, że w sprawie nie zachodzą podstawy do zastosowania uregulowanej w art. 189f § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, instytucji odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestania na pouczeniu. Wskazało bowiem, że w przepisie tym uzależniono zastosowanie go od wystąpienia dwóch przesłanek, a mianowicie: znikomej wagi naruszenia prawa oraz zaprzestania naruszania prawa. W tym kontekście zwrócono uwagę, że brakującą do osiągnięcia wymaganego poziomu recyklingu masę odpadów wynoszącą niemal połowę obowiązującego limitu nie sposób uznać za znikomą wartość. Nadto zaznaczono, że organ nie bada w tym zakresie takich okoliczności, jak stopień zawinienia czy też przyczynienia się przedsiębiorcy do nieosiągnięcia przewidzianych w ustawie o utrzymaniu porządku i czystości w gminach poziomów przygotowania do ponownego użycia i recyklingu. Wskazano bowiem, że obciążający przedsiębiorcę obowiązek wynikający z art. 9g ustawy o utrzymaniu porządku i czystości w gminach wyklucza przyjęcie, że nie ma on obiektywnych możliwości wpływania na uzyskanie obowiązujących poziomów recyclingu i odzysku w odniesieniu do masy odbieranych przez nią odpadów komunalnych na podstawie umów z właścicielami nieruchomości. Skoro bowiem będąc profesjonalnym podmiotem świadomym obowiązujących uregulowań prawnych zdecydował się na prowadzenie działalności gospodarczej, w ramach której odbiera odpady komunalne, to na nim spoczywa obowiązek osiągnięcia w danym roku kalendarzowym odpowiednich poziomów przygotowania odpadów do ponownego użycia i recyklingu a w rezultacie powinien tak zorganizować są działalność oraz tak skonstruować treść zawieranych umów, aby zagwarantować sobie wykonanie przedmiotowego obowiązku. Skarżąca nie wykazała, aby podejmowała tego rodzaju działania, a zatem nie można przyjąć, by nie miała wpływu na niezachowanie poziomów przewidzianych w art. 9g ustawy o zachowaniu czystości i porządku w gminach, zaś w takich warunkach odstąpienie od wymierzenia kary kolidowałoby z zasadą równości wobec prawa, w szczególności wobec podmiotów, które owe limity zachowują. W dalszej części uzasadnienia decyzji organ odwoławczy zakwestionował podnoszony przez stronę zarzut nieważności postępowania podkreślając, że w świetle poglądu wyrażonego w orzecznictwie NSA, w sytuacji, gdy oddział spółki nie stanowi samodzielnego podmiotu prawa, prowadzenie postępowania ze wskazaniem spółki i tego właśnie oddziału nie przestaje być postępowaniem prowadzonym w stosunku do spółki. W takim bowiem przypadku decyzja zostaje skierowana do spółki, nawet jeżeli jej nazwa jest uzupełniona wskazaniem oddziału. Niezadowolona z powyższej decyzji strona reprezentowana przez radcę prawnego wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach domagając się uchylenia tego aktu oraz poprzedzającej go decyzji organu pierwszej instancji i przekazania sprawy temu organowi do ponownego rozpatrzenia, a także zasądzenia kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Skarżąca podniosła zarzut naruszenia przepisów prawa procesowego zawartych w Kodeksie postępowania administracyjnego, a mianowicie: art. 29, poprzez wydanie zaskarżonej decyzji w stosunku do podmiotu nie będącego stroną, co stanowi przesłankę stwierdzenia nieważności określoną w art. 156 § 1 pkt 4 oraz poprzez utrzymanie w mocy tej decyzji; art. 6, art. 7, art. 7a, art. 8, art. 11, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 w związku z art. 10 i art. 11 ustawy - Prawo przedsiębiorców, poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego polegające na: - niepodjęciu wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, a w szczególności niewyjaśnieniu czy skarżąca miała jakikolwiek wpływ na wykonanie obowiązku z art. 9g ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz czy podjęła działania w celu osiągnięcia poziomu, o którym mowa w tym przepisie, a także czy podjęcie jakichkolwiek działań dawałoby możliwość osiągnięcia wymaganych poziomów recyklingu, podczas gdy organy obu instancji ograniczyły się wyłącznie do ogólnej konstatacji dotyczącej samego faktu nieosiągnięcia poziomów, podczas gdy w istocie problem jest poważniejszy, bowiem wskazuje na niewystarczające działania podejmowane przez samą Gminę, m.in. w zakresie edukacji ekologicznej, przez co mieszkańcy w sposób nieprawidłowy segregują odpady, a w przypadku nawet odpadów segregowanych - są to odpady wytwarzane z produktów, w przypadku których utrudnione jest lub niemożliwe wręcz przeprowadzenie recyklingu; - niezebraniu w sposób wyczerpujący i błędnym rozpatrzeniu całego zebranego materiału dowodowego, co skutkowało błędnym ustaleniem stanu faktycznego, a w konsekwencji nieuzasadnionym przyjęciem, że skarżąca miała jakikolwiek wpływ na osiągnięcie wymaganego poziomu recyklingu i przygotowania do ponownego użycia, a jego nieosiągnięcie nastąpiło z przyczyn zależnych od skarżącej, podczas gdy podjęła ona wszelkie dostępne działania w celu zrealizowania wymagań wynikających z art. 9g powołanej ustawy, w szczególności przekazała wszystkie odebrane odpady komunalne do właściwych instalacji; - niedokonaniu oceny na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy udowodniono okoliczność polegającą na tym, że brak osiągnięcia wymaganych poziomów recyklingu wynika wyłącznie z przyczyn niezależnych od skarżącej, w konsekwencji uznaniu, że powinna ona osiągnąć poziomy recyklingu, przygotowania do ponownego użycia na podstawie art. 9g cytowanej ustawy, podczas gdy kwestią istotną w sprawie pozostaje to, jaki poziom uzyskuje się z poszczególnych frakcji odpadów oraz w jakich ilościach poszczególne frakcje odpadów były przekazywane przez właścicieli nieruchomości skarżącej, co wprost wpływa na możliwość osiągnięcia poziomów recyklingu; - niezastosowaniu przez organy obu instancji przyjaznego stosowania przepisów prawa i rozstrzygania wszelkich wątpliwości na korzyść skarżącej, zgodnie z art. 7a Kodeksu postępowania administracyjnego i art. 10 oraz art. 11 ustawy - Prawo przedsiębiorców; - pominięciu przez organy obydwu instancji okoliczności, że podstawy do obliczenia kary zostały oparte na przestarzałych badaniach morfologii dla całego kraju, przeprowadzonych jeszcze w roku 2008; - błędnym nieodstąpieniu od nałożenia kary administracyjnej pomimo braku winy w działaniu spółki; - nieprawidłowym ustaleniu, że w sprawie nie zaistniały przesłanki do odstąpienia od nałożenia kary administracyjnej i poprzestania na pouczeniu, pomimo faktu, że skarżąca Spółka spełniła wszystkie przesłanki do zastosowania wobec niej instytucji odstąpienia od kary administracyjnej; - błędnym przyjęciu, że spółka ma możliwość oceniania własnych możliwości technicznych i wymagań prawnych - jak to określono - "w tym poziomów odzysku czy osiąganie w danym roku, przy określonej ilości podmiotów, wymagany poziom recyklingu"; - braku wyjaśnienia okoliczności, czy Gmina w pełni wywiązuje się z obowiązku prowadzenia działań informacyjnych i edukacyjnych w zakresie prawidłowego gospodarowania odpadami komunalnymi, w szczególności w zakresie selektywnego zbierania tych odpadów; Podniesiono zarzut wydania decyzji z naruszeniem art. 7, art. 7a, art. 8, art. 10, art. 11, art. 77 § 1, art. 80 w związku z art. 8 ustawy - Prawo przedsiębiorców, poprzez pominięcie słusznego interesu skarżącej, a w konsekwencji wydanie decyzji w oparciu o fragmentaryczny materiał dowodowy, oceniony jednostronnie, selektywnie i nieobiektywnie; art. 107 § 1 i 3 w związku z art. 8 ustawy - Prawo przedsiębiorców, poprzez dowolne i niepełne uzasadnienie zaskarżonej decyzji, co przejawia się w braku precyzyjnego wyjaśnienia podstawy faktycznej i prawnej decyzji, a w szczególności braku konsekwencji organów obu instancji poprzez nieuwzględnienie okoliczności wskazanych powyżej; art. 189d pkt 1, 2 i 5 w związku z art. 189f § 1 ust. 1, poprzez ich niezastosowanie; art. 138 § 1 pkt 1, poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji, która powinna zostać uchylona, a poprzedzające ją postępowanie umorzone. Nadto strona zarzuciła naruszenie norm prawa materialnego, a to: art. 9g ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach w związku z art. 14 ust. 1 Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/98/WE z 19 listopada 2008 r. poprzez uznanie, że skarżąca nie wypełniła nałożonych na nią obowiązków z własnej winy; art. 9x ust. 3 powołanej ustawy w związku z art. 14 ust. 1 wspomnianej Dyrektywy, poprzez uznanie, że skarżąca nie dopełniła obowiązku z art. 9g rzeczonej ustawy i nałożenie administracyjnej kary pieniężnej za nieosiągnięcie wymaganych poziomów podczas, gdy nie miała ona wpływu na ich nieosiągnięcie, zatem nałożenie kary było bezpodstawne; art. 9x ust. 3 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach poprzez uznanie, że skarżąca nie dopełniła obowiązku wskazanego w art. 9g tej ustawy i uznaniu za słuszne nałożenie administracyjnej kary pieniężnej za nieosiągnięcie wymaganego poziomu recyklingu, przygotowania do ponownego użycia, podczas gdy nie miała ona wpływu na ich nieosiągnięcie, zatem nałożenie administracyjnej kary pieniężnej było bezpodstawne; art. 189f § 2 ust. 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez jego niezastosowanie - nawet jeśli uznać, że faktycznie należało nałożyć administracyjną karę pieniężną na skarżącą. W obszernym uzasadnieniu skargi spółka przedstawiła argumentacje na poparcie swoich zarzutów. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i zasadniczo powtórzył argumentację z uzasadnienia swojej decyzji stwierdzając, że nie znajduje podstaw do zmiany zajętego w sprawie stanowiska. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy podnieść, że po myśli art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.) sądy administracyjne w zakresie swojej właściwości sprawują kontrolę działalności administracji publicznej stosując środki określone w ustawie. Zgodnie zaś z treścią art. 134 § 1 tej regulacji, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Z brzmienia art. 145 § 1 powołanej ustawy wynika natomiast, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Dokonana w tym kontekście sądowa kontrola legalności, przeprowadzona stosownie do wskazań zawartych w art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) wykazała, że kwestionowany przez strony akt odpowiada wymogom prawa. Mocą tego rozstrzygnięcia na skarżącą nałożono administracyjną karę pieniężną za brak osiągnięcia w roku 2021 wymaganego prawem poziomu przygotowania do ponownego użycia i recyklingu odpadów komunalnych odbieranych od właścicieli nieruchomości z terenu miasta Z. czyli za niedopełnienie obowiązku wynikającego z art. 9g pkt 1 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. W tym miejscu przyjdzie zauważyć, że w ostatnim okresie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gliwicach toczyło się, bądź nadal się toczy, wiele spraw, których przedmiot jest analogiczny do przedmiotu sprawy niniejszej, a wśród nich także postępowania zainicjowane przez skarżącą spółkę. Skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela dominującą w dotychczasowym orzecznictwie tutejszego Sądu wykładnię przepisów ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz Rozdziału 14, Działu IVa Kodeksu postępowania administracyjnego (vide m.in. wyroki: z 24 kwietnia 2025 r., sygn. akt II SA/Gl 28/25 z 4 kwietnia 2025 r., sygn. akt 1694/24; z 5 marca 2025 r., sygn. akt II SA/Gl 1483/24; z 17 grudnia 2024 r., sygn. akt II SA/Gl 1164/24 oraz z 18 września 2024 r., sygn. akt II SA/Gl 372/24 - publ. CBOSA). W rozpoznanej sprawie pozostają poza sporem ustalone w wyniku postępowania administracyjnego okoliczności faktyczne, w szczególności brak osiągnięcia przez stronę w roku 2021 - w odniesieniu do masy odebranych przez nią odpadów komunalnych - poziomów przygotowania do ponownego użycia i recyklingu. Istota zarzutów skargi sprowadza się natomiast zasadniczo do kwestionowania podstaw uzasadniających wymierzenie kary z niniejszego tytułu, a to ze względu na brak analizy przesłanek odpowiedzialności administracyjnej, a zwłaszcza okoliczności, że brak osiągnięcia wymaganych poziomów przygotowania do ponownego użycia i recyklingu odpadów wynikał z przyczyn od niezależnych od skarżącej. Strona wywodzi, że podjęła wszelkie dostępne jej działania zmierzające do realizacji w 2021 r. wymogów wynikających z art. 9g pkt 1 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz, że nie miała wpływu na to, jakie frakcje odpadów są jej przekazywane przez właścicieli nieruchomości. Dokonując analizy legalności kwestionowanej przez stronę decyzji przyjdzie wskazać, że na mocy art. 9g powołanej ustawy, podmiot odbierający odpady komunalne na podstawie umowy z właścicielem nieruchomości jest obowiązany do osiągnięcia w danym roku kalendarzowym w odniesieniu do masy odebranych przez siebie odpadów komunalnych poziomów: (1) przygotowania do ponownego użycia i recyklingu określonych w art. 3aa albo art. 3b ust. 1; (2) ograniczenia masy odpadów komunalnych ulegających biodegradacji przekazywanych do składowania określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 3c ust. 2 pkt 1; (3) nieprzekraczających poziomów składowania określonych w art. 3b ust. 2a. W niniejszym przypadku znajduje zastosowanie minimalny limit wskazany w art. 3b ust. 1 pkt 1 powołanej ustawy określony dla roku 2021 jako 20% wagi odpadów. Niedopełnienie powyższych obowiązków skutkuje nałożeniem sankcji finansowej wskazanej w art. 9x ust. 2 cytowanej ustawy stanowiącym, że przedsiębiorca odbierający odpady komunalne na podstawie umowy z właścicielem nieruchomości, który nie wykonuje obowiązku określonego w art. 9g - podlega karze pieniężnej, obliczonej odrębnie dla wymaganego poziomu: (1) przygotowania do ponownego użycia i recyklingu; (2) ograniczenia masy odpadów komunalnych ulegających biodegradacji przekazywanych do składowania; (3) składowania. Metodę ustalania wysokości przedmiotowej kary określono w art. 9x ust. 3 i 4 powołanej ustawy. Z treści zaprezentowanych wyżej unormowań wynika, że - jak trafnie zauważyły orzekające w sprawie organy - kara pieniężna za niewykonanie obowiązku określonego w art. 9g ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach należy do kategorii bezwzględnie określanych, jej wysokość zależy w głównej mierze od brakującej masy odpadów komunalnych, wyrażonej w Mg wymaganej do osiągnięcia odpowiedniego poziomu recyklingu, przygotowania do ponownego użycia i odzysku innymi metodami, a przesłanką jej wymierzenia jest obiektywnie pojęta bezprawność administracyjna polegająca na braku realizacji obowiązków wynikających z powołanego przepisu (zob. wyrok NSA z 17 października 2023 r., sygn. akt III OSK 2849/21, publ. Lex nr 3631558). Skarżąca Spółka w roku 2021 była podmiotem odbierającym odpady komunalne na podstawie umów z właścicielami nieruchomości na terenie Z. i w tych ramach złożyła odpowiednie sprawozdanie za wskazany okres. Niewątpliwie zatem ciążył na niej obowiązek, o którym mowa w art. 9g ust. 1 wspomnianej ustawy, a skoro obowiązku tego bezspornie nie dopełniła, podlegała karze pieniężnej określonej w art. 9x ust. 2 pkt 1 tej regulacji obliczonej zgodnie z ust. 3 rzeczonego przepisu. Skład orzekający w pełni aprobuje stanowisko sformułowane w wyrokach tutejszego Sądu: z 12 lipca 2024 r., sygn. akt II SA/Gl 369/24 oraz z 24 kwietnia 2025 r., sygn. akt 28/25 (publ. CBOSA), gdzie zaakcentowano, że przesłanką wymierzenia przedmiotowej kary jest obiektywnie pojęta bezprawność administracyjna polegająca na braku realizacji obowiązków wynikających z art. 9g cytowanej ustawy. Oznacza to, że organ prowadzący w tym zakresie postępowanie nie bada, jak chciałaby tego skarżąca, innych okoliczności sprawy, takich jak stopień przyczynienia się przedsiębiorcy do nieosiągnięcia przewidzianych ustawą poziomów, zawinienia zobowiązanego, czy też sytuacji rynkowej. Tym samym, za chybione należy uznać wszelkie zarzuty skargi oparte na argumentacji dotyczącej braku winy skarżącej w nieosiągnięciu wymaganego poziomu przygotowania do ponownego użycia i recyklingu. Jak trafnie dostrzegły wypowiadające się w sprawie organy, strona będąca podmiotem profesjonalnym była świadoma zasad obowiązujących przy prowadzeniu tego rodzaju działalności oraz związanych z tym konsekwencji, zatem planując swoje funkcjonowanie powinna czynić to w taki sposób, by spełnić wymagania prawem przewidziane. Jeśli bowiem podmiot chce wykonywać działalność gospodarczą, czyli zarobkową, przyjmuje na siebie zobowiązania wynikające z obowiązujących przepisów i ponosi odpowiedzialność za ich niewypełnienie. Zdaniem Sądu na uwzględnienie nie zasługują również zarzuty dotyczące naruszeń przepisów Działu IVa Kodeksu postępowania administracyjnego. Stosownie do treści art. 189f § 1 tego Kodeksu organ administracji publicznej, w drodze decyzji, odstępuje od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestaje na pouczeniu, jeżeli: waga naruszenia prawa jest znikoma, a strona zaprzestała naruszania prawa (pkt 1) lub za to samo zachowanie prawomocną decyzją na stronę została uprzednio nałożona administracyjna kara pieniężna przez inny uprawniony organ administracji publicznej lub strona została prawomocnie ukarana za wykroczenie lub wykroczenie skarbowe, lub prawomocnie skazana za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe i uprzednia kara spełnia cele, dla których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna (pkt 2). Instytucja odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej jest przejawem odejścia ustawodawcy od konstrukcji administracyjnej odpowiedzialności obiektywnej za naruszenie prawa polegającego na niedopełnieniu obowiązku (naruszeniu zakazu) o charakterze administracyjnym. Istotą odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej jest nienakładanie tej kary, mimo że doszło do naruszenia prawa przez obowiązanego (zob. A. Wróbel w: M. Jaśkowska, M. Wilbrandt-Gotowicz, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Lex el. 2020). Przesłanka określona w pkt 2 cytowanego unormowania nie ma w niniejszym przypadku zastosowania, gdyż jest to możliwe jedynie pod warunkiem spełnienia przesłanki tożsamości (identyczności) zachowania będącego przedmiotem odrębnych postępowań, a w sprawie brak jest okoliczności wskazujących na to, aby strona została wcześniej ukarana za to samo zachowanie, które spowodowało wydanie zaskarżonej decyzji. Z kolei instytucja przewidziana w art. 189f § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego musi być stosowana ze szczególną rozwagą. Jeśli bowiem ustawodawca nałożył określony obowiązek, to podmiot jest zobligowany ten obowiązek wykonać, a kara administracyjna stanowi naturalną reakcję na jego niewypełnienie. Wypowiadające się w sprawie organy dokonały dostatecznie wnikliwej analizy możliwości odstąpienia od wymierzenia kary i zasadnie, zdaniem Sądu, przyjęły, że brak było podstaw do zastosowania tej instytucji. Wypada jedynie dodać, że waga naruszenia stanowiącego przyczynę wymierzenia spornej należności nie jest, wbrew twierdzeniom strony nieznaczna, gdyż poziom odzysku i recyklingu w objętym decyzją okresie wyniósł 11,64 %, czyli nieznacznie przekraczał zaledwie połowę wymaganego w 2021 r. limitu określonego w wysokości 20 % Równocześnie brak jest dowodów mogących potwierdzać, że strona podejmowała w powyższym okresie działania zmierzające do poprawy tej sytuacji. Brak było także podstaw do miarkowania wysokości nałożonej kary pieniężnej na podstawie art. 189d Kodeksu postępowania administracyjnego. Z brzmienia tej normy wynika, że wymierzając administracyjną karę pieniężną, organ administracji publicznej bierze pod uwagę: (1) wagę i okoliczności naruszenia prawa, w szczególności potrzebę ochrony życia lub zdrowia, ochrony mienia w znacznych rozmiarach lub ochrony ważnego interesu publicznego lub wyjątkowo ważnego interesu strony oraz czas trwania tego naruszenia; (2) częstotliwość niedopełniania w przeszłości obowiązku albo naruszania zakazu tego samego rodzaju co niedopełnienie obowiązku albo naruszenie zakazu, w następstwie którego ma być nałożona kara; (3) uprzednie ukaranie za to samo zachowanie za przestępstwo, przestępstwo skarbowe, wykroczenie lub wykroczenie skarbowe; (4) stopień przyczynienia się strony, na którą jest nakładana administracyjna kara pieniężna, do powstania naruszenia prawa; (5) działania podjęte przez stronę dobrowolnie w celu uniknięcia skutków naruszenia prawa; (6) wysokość korzyści, którą strona osiągnęła, lub straty, której uniknęła oraz (7) w przypadku osoby fizycznej - warunki osobiste strony, na którą administracyjna kara pieniężna jest nakładana. Wymaga jednak podkreślenia, że stosownie do art. 189a § 2 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, przepisy Działu IVa nie mają zastosowania w przypadku uregulowania przesłanek wymiaru administracyjnej kary pieniężnej w przepisach odrębnych. Tymczasem właśnie taka sytuacja ma miejsce w rozpoznanej sprawie albowiem zasady wymiaru spornej kary uregulowano w art. 9x ust. 3 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, a zarazem ustawa ta nie przewiduje możliwości uwzględniania przy wymiarze tej należności innych przesłanek, takich jak stopień szkodliwości czynu, zakres naruszenia oraz dotychczasowa działalność podmiotu. Zdaniem Sądu chybione są również zarzuty naruszenia przepisów procedury administracyjnej. Organy obydwu instancji podjęły bowiem czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, a także zebrały i rozpatrzyły cały materiał dowodowy (art. 7 i 77 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego), zaś ocena tego materiału nie naruszyła zasady swobodnej oceny dowodów (art. 80 wskazanego Kodeksu). Dokonane w tym postępowaniu ustalenia znalazły stosowne odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji. W sprawie nie doszło też do naruszenia zasad procesowych wyrażonych w art. 6, art. 7, art. 7a, art. 8, art. 11, art. 77 § 1, art. 80 powołanego Kodeksu. Jej stan faktyczny został prawidłowo ustalony, trafnie zastosowano doń przepisy prawa materialnego, a uzasadnienia obu decyzji czynią zadość wymogom określonym w art. 107 § 3 powołanego Kodeksu. W sprawie nie było również podstaw do zastosowania art. 10 oraz art. 11 ustawy z 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców albowiem nie zaistniały wątpliwości, o których mowa w tych przepisach a obowiązek osiągnięcia w danym roku kalendarzowym wymaganego poziomu recyklingu został wprost przewidziany przez ustawodawcę w art. 9g ust. 1 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Nie doszło też do naruszenia art. 8 ustawy - Prawo przedsiębiorców, gdyż brak jest przesłanek do formułowania twierdzeń, jakoby skarżąca została obciążona konsekwencjami działań oraz zaniechań innych podmiotów, skoro kara była rezultatem niewykonania jej własnego obowiązku. Nie są także zasadne zarzuty naruszenia wskazanych w skardze przepisów ustawy o utrzymaniu porządku i czystości w gminach w powiązaniu z art. 14 ust. 1 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/98/WE z 19 listopada 2008 r. w sprawie odpadów oraz uchylającej niektóre dyrektywy (Dz.U.UE.L.2008.312.3). Ten ostatni przepis odnosi się bowiem do kosztów gospodarowania odpadami, które mogą zostać nałożone bądź na ich wytwórcę, bądź na posiadacza niebędącego wytwórcą, z kolei kara nałożona na skarżącą jest innym rodzajem należności, a mianowicie sankcją za brak realizacji obowiązku nałożonego ustawą. O uwzględnieniu skargi nie mógł wreszcie przesądzić zarzut naruszenia art. 29 Kodeksu postępowania administracyjnego. W treści obu wydanych w sprawie decyzji ich adresat w istocie został oznaczony jako oddział skarżącej spółki z siedzibą w C. Wymaga jednak podkreślenia, że skoro oddział ten bezspornie nie posiada osobowości prawnej ani nie stanowi odrębnego podmiotu prawnego, jest w istocie częścią wspomnianej spółki, a w konsekwencji prowadzenie postępowania ze wskazaniem spółki i tego właśnie oddziału nie przestaje być postępowaniem prowadzonym w stosunku do spółki jako jedynego podmiotu, który może być i jest podmiotem tego postępowania. Skład orzekający w pełni przychyla się do stanowiska zajętego przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach: z 18 września 2012 r., sygn. akt II GSK 1074/11 (publ. Lex nr 1244464) oraz z 6 maja 2008 r., sygn. akt II GSK 73/08 (publ. Lex nr 472217), w myśl którego, w takim przypadku nie sposób zgodzić się, aby decyzja została skierowana do osoby nie będącej stroną w sprawie. Oddział spółki jest jedynie wydzieloną częścią jej majątku nie posiadającą podmiotowości prawnej, a to oznacza, że postępowanie prowadzone było w stosunku do spółki i decyzja była skierowana do spółki, nawet jeśli jej nazwa została uzupełniona nazwą oddziału. W tych warunkach nie można więc mówić o wydaniu decyzji w stosunku do osoby nie będącej stroną w sprawie, czyli o istnieniu przesłanki stwierdzenia nieważności określonej w art. 156 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego. Wada tego rodzaju, polegająca na skierowaniu decyzji do podmiotu błędnie nazwanego według przyjmowanych kryteriów oznaczania tożsamości może natomiast stanowić uchybienie procesowe będące postawą uchylenia decyzji na podstawie art. 107 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, aczkolwiek tylko wtedy, gdy mogła mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności, gdyby wskutek skierowania i doręczenia decyzji (oraz poprzedzającej ją korespondencji) na adres oddziału spółka została pozbawiona możliwości zajęcia w sprawie stanowiska lub poważnie utrudniono jej udział w toczącym się postępowaniu. W rozpoznanej sprawie taki stan rzeczy nie miał jednak miejsca, gdyż w toku postępowania administracyjnego, pomimo kierowania korespondencji na adres oddziału w C., skarżąca spółka złożyła pismo podpisane przez jej prezesa, gdzie zawarła wyczerpujące wyjaśnienia i zgłosiła żądania poparte stosowną argumentacją, a następnie skutecznie wniosła odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji złożone przez radcę prawnego upoważnionego do działania w jej imieniu na zasadzie pełnomocnictwa udzielonego przez organy tego podmiotu. Równocześnie, jak opisano powyżej, dokonane przez organy obydwu instancji ustalenia są pełne i wyczerpujące, a wydane rozstrzygnięcie trafne i dostatecznie uzasadnione. Wszystko to powoduje, że nie sposób przyznać, aby wzmiankowane uchybienie polegające na skierowaniu decyzji na adres oddziału skarżącej mogło w sposób istotny rzutować na prawidłowość tego aktu. Zważywszy wszystkie zaprezentowane wyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu mogącym uzasadniać jej uchylenie i dlatego działając na podstawie art. 132 oraz art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym orzekł o oddaleniu skargi. Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym nastąpiło na podstawie art. 119 pkt 2 w związku z art. 120 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.