II SA/Gl 288/17
WyrokWSA w Gliwicach2017-06-14
Skład orzekający: Bonifacy Bronkowski, Elżbieta Kaznowska, Maria Taniewska-Banacka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy, rozpoznając sprawę ponownie po uchyleniu jego poprzedniej decyzji przez sąd administracyjny, prawidłowo zastosował się do wskazań sądu zawartych w wyroku, w szczególności w zakresie oceny naruszeń przepisów o transporcie drogowym dotyczących nieokazania dokumentów podczas kontroli oraz terminowości wczytywania danych z kart kierowców?Ratio decidendi
Organ odwoławczy, rozpoznając sprawę ponownie po uchyleniu jego poprzedniej decyzji przez sąd administracyjny, nie zastosował się w pełni do wskazań sądu zawartych w wyroku. W szczególności, wbrew wytycznym sądu, organ nadal utrzymywał swoje stanowisko co do prawidłowości nałożenia kary za nieokazanie dokumentów podczas kontroli, nie badając wnikliwie złożonych przez stronę dokumentów i nieprawidłowo określając moment zakończenia kontroli. Jedynie w zakresie naruszenia dotyczącego wczytywania danych z kart kierowców organ uwzględnił wskazania sądu. W związku z naruszeniem art. 153 PPSA, sąd uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej kary za nieokazanie dokumentów.Stan faktyczny
Skarżąca J. D. została ukarana karą pieniężną za naruszenia przepisów o transporcie drogowym, w tym za nieokazanie podczas kontroli wykresówek i dokumentów potwierdzających fakt nieprowadzenia pojazdu (lp. 6.3.7) oraz za naruszenie obowiązku wczytywania danych z karty kierowcy (lp. 6.3.11). Po uchyleniu przez WSA poprzedniej decyzji organu odwoławczego, organ ponownie rozpoznał sprawę, jednak zdaniem sądu nie zastosował się w pełni do wskazań sądu, szczególnie w zakresie oceny naruszenia z lp. 6.3.7. Skarżąca kwestionowała sposób przeprowadzenia kontroli i ocenę naruszeń przez organy obu instancji.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego w części dotyczącej kary nałożonej zgodnie z lp 6.3.7. załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, a w pozostałym zakresie oddala skargę. Zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski, Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska (spr.), Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka, Protokolant Agnieszka Jurczak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi J. D. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego w W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] r. nr [...] w części dotyczącej kary nałożonej zgodnie z lp 6.3.7. załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, 2. w pozostałym zakresie skargę oddala, 3. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego w W. na rzecz skarżącej kwotę 250 (dwieście pięćdziesiąt) złotych tytułem częściowego zwrotu kosztów postępowania.
W dniu [...] r. J. D., prowadząca działalność gospodarczą pod firmą "A" powiadomiona została przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego w K. o zamiarze wszczęcia w dniu [...] r. i przeprowadzenia, w miejscu prowadzenia przez przedsiębiorcę działalności gospodarczej, kontroli w zakresie przestrzegania warunków i obowiązków przewozu drogowego określonych w art. 4 pkt 22 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym.
Z przeprowadzonej w dniach od [...] co [...] r. kontroli sporządzono protokół wskazujący jej zakres oraz ustalenia wraz ze szczegółowym stwierdzeniem potwierdzonych naruszeń.
Następnie pismem z dnia [...]r. zawiadomiono Spółkę o wszczęciu z urzędu postępowania w przedmiocie stwierdzonych naruszeń przepisów ustawy o transporcie drogowym, a pismem z dnia [...] r. o zakończeniu postępowania dowodowego w sprawie. W rezultacie decyzją z dnia [...] r. nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego, działając na podstawie art. 92 a ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t.jedn. Dz.U. z 2013 r., poz. 1414 ze zm.) nałożył na skarżącą J. D. karę pieniężną w wysokości 12.700 zł z tytułu naruszeń:
1) lp. 5.3.1 i 5.3.2 zał. nr 3 do ustawy
- skrócenie dziennego czasu odpoczynku - w wysokości 1.200 zł (4x100 i 4x200),
2) lp. 6.1.4 zał. nr 3 do ustawy – wykonywanie przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące lub cyfrowe urządzenie rejestrujące bez wymaganej kalibracji – po zmianie numeru VRN - w wysokości 1.000 zł,
3) lp. 6.3.7 zał. nr 3 do ustawy – nieokazanie podczas kontroli wykresówek oraz dokumentów potwierdzających fakt nieprowadzenia pojazdu – za dokładnie wymienione dni - w wysokości 9.500 zł (500 zł x 19),
4) lp. 6.3.11 zał. nr 3 do ustawy – naruszenie obowiązku wczytywania danych z karty kierowcy - w wysokości 1000 zł (2 x 500 zł).
Nadto, organ pierwszej instancji orzekł o częściowym umorzeniu postępowania w zakresie naruszeń z lp. 6.2.1 oraz 6.3.8 zał. nr 3 do ustawy.
W uzasadnieniu organ podał, że w niniejszej sprawie brak przesłanek do zastosowania art. 92b i art. 92c ustawy. Przedsiębiorca podczas kontroli nie okazał bowiem dokumentów, ani zapisków, czy adnotacji uzasadniających odstąpienie od przestrzegania norm czasu prowadzenia pojazdu, wymaganych przerw lub odpoczynków. Tymczasem to na przedsiębiorcy ciąży obowiązek prawidłowej organizacji pracy kierowców. Następnie uzasadnił każdą nałożoną karę z tytułu stwierdzonych naruszeń. Wskazał. m.in., że przyjęty w przedsiębiorstwie zadaniowy system pracy, nie stanowi podstawy odstąpienia od stwierdzonych naruszeń, opisanych w pkt 1, a uaktualnienie numeru rejestracyjnego nastąpiło z naruszeniem przepisów - kara z pkt. 2. W stosunku do naruszenia stwierdzonego w pkt. 3 organ pierwszej instancji podał, że bez znaczenia jest fakt przekazania dokumentacji po zakończeniu kontroli, o której przedsiębiorca był powiadomiony ze wskazaniem jej okresu. Nie uwzględniono też wyjaśnień strony, że to kierowcy nie przekazali przedsiębiorcy przedmiotowych wykresówek.
Gdy zaś idzie o naruszenie, opisane w pkt 4, organ wyjaśnił, że analiza plików źródłowych wykazała, że przedsiębiorca w dwóch przypadkach wczytał dane po upływie 28 dni jako terminu określonego w § 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 23 sierpnia 2007 r. w sprawie częstotliwości pobierania danych z tachografów cyfrowych i kart kierowców oraz warunków przechowywania tych danych.
W złożonym odwołaniu przedsiębiorca zarzuciła brak należytego postępowania wyjaśniającego, czyli przeprowadzenie postępowania z naruszeniem art. 7, art. 8, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego. Odnośnie naruszenia z lp. 6.3.7, odwołująca się wyjaśniła, że w dacie rozpoczęcia kontroli, wykresówkami i zaświadczeniami dysponowali jeszcze kierowcy, aby okazać je podczas kontroli drogowej. Nie żądano też uzupełnienia braków dokumentacji po rozpoczęciu w dniu [...] r. kontroli, które to uchybienie opisano następnie w protokole. Pomimo złożenia w dniu [...] wszystkich dokumentów, zostały one pominięte przez organ przy wydaniu decyzji o nałożeniu kary z tego tytułu.
W odniesieniu do naruszenia z lp. 6.1.4, odwołująca się zarzuciła, że organ nie wskazał terminu na dokonanie aktualizacji danych w zakresie zmiany numeru rejestracyjnego pojazdu, wykupionego z leasingu, a nadto operuje skrótem "VRN", nie objaśniając tego pojęcia.
Zarzuciła też wadliwą interpretację rozporządzenia Komisji (UE) nr 581/2010 z dnia 1 lipca 2010 r., wskutek nałożenia kary z lp. 6.3.11 bez uwzględniania wyłącznie dni zarejestrowanej działalności i przyjęcia, że dane z kart kierowców winny być wczytywane co 28 dni kalendarzowych.
Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] r. skarżoną decyzją odwołania nie uwzględnił i utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu podzielił w całości ustalenia faktyczne i pogląd prawny co do zasadności nałożenia kary z tytułu stwierdzonych naruszeń.
Odnośnie naruszenia lp. 6.1.4 zał. nr 3 do ustawy, organ wyjaśnił, że na podstawie udostępnionych danych cyfrowych z tachografu, ustalono że strona przedmiotowym pojazdem wykonywała przewozy drogowe w dniach [...] r. oraz [...]r., a wymagane zmiany dokonane zostały dopiero w ramach kalibracji w dniu [...] r., co oznacza, że przewozy drogowe wykonywano bez kalibracji tachografu.
W przypadku naruszenia lp. 6.3.7 załącznika nr 3 do ustawy organ zauważył, że kontrolę rozpoczęto w dniu [...] r. i okres 29 dni wstecz, na który powołuje się strona, nie obejmuje [...] i [...] r., kiedy to stwierdzono 19 przypadków brakującej dokumentacji. Sankcji podlega zaś nieokazanie danych podczas kontroli w przedsiębiorstwie. Okazania dokumentacji już po przeprowadzonej kontroli, nie można zdaniem organu uznać za realizację obowiązku, bowiem dokumentacja winna znajdować się w przedsiębiorstwie.
Nadto, organ odwoławczy wskazał, że za naruszenie przepisów, odpowiedzialność ponoszą niezależnie od siebie kierowca i przedsiębiorca, na których spoczywa obowiązek prawidłowej organizacji pracy kierowców oraz ich kontroli. Stąd też nie stwierdzając przesłanek z art. 92 b i art. 92 c ustawy, odwołania nie uwzględniono.
W wyniku wniesionej, przez J. D. prowadzącą działalność gospodarczą pod firmą "A", skargi, sprawę rozpatrywał Wojewódzki Sąd Administracyjny we Gliwicach, który wyrokiem z dnia 24 czerwca 2016 r. sygn. akt II SA/Gl 347/16 uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego w W. Zdaniem sądu, zaskarżona decyzja zapadła bowiem bez należytego wyjaśnienia sprawy wskutek błędnej wykładni prawa materialnego, gdy idzie o stwierdzenie przez organy obydwu instancji naruszenia przepisów o transporcie drogowym w zakresie lp. 6.3.7 oraz lp. 6.3.11 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym.
Błędnie przyjęły organy administracji, że przedłożenie przez przedsiębiorcę żądanej dokumentacji w postaci wykresówek i innych dokumentów oraz dokumentów potwierdzających fakt nieprowadzenia pojazdu już po podpisaniu protokołu kontroli, w każdym przypadku skutkuje nałożeniem kary pieniężnej, bowiem przepis z lp. 6.3.7 zał. nr 3 do ustawy, sankcjonuje nieprzedłożenie dokumentów podczas kontroli. Zdaniem organów, zakończenie kontroli następuje zaś po sporządzeniu protokołu kontroli, co w niniejszej sprawie nastąpiło w dniu [...] r. W ocenie Sądu stanowiska takiego nie sposób podzielić, bowiem oznaczałoby to pozbawienie przedsiębiorcy gwarancji procesowych określonych w art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego. Zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy ma zatem stwierdzenie, co należy rozumieć przez "zakończenie kontroli". Zdaniem sądu administracyjnego, nie jest to podpisanie przez kontrolującego i przedsiębiorcę protokołu kontroli, w sytuacji, gdy uprzednio nie zapewniono stronie możliwości zgłoszenia uwag i uzupełnienia brakującej dokumentacji, jak to miało miejsce w niniejszej sprawie. W przypadku przedmiotowej kontroli z naruszeniem wymogu, przewidzianego w art. 85 ust. 4 pkt 7 ustawy o transporcie drogowym. Istotne jest też, że kontrola pobranej w dniu [...] r. dokumentacji odbyła się w siedzibie organu, a w dniu [...] r. przedstawiono stronie protokół kontroli. Takie działanie wprost uniemożliwia stronie uzupełnienie brakującej dokumentacji. Nie określając terminu zakończenia kontroli, organ administracji nie był władny do wszczęcia postępowania w wyniku wadliwego przeprowadzenia kontroli, bez uprzedniego wezwania do uzupełnienia brakującej dokumentacji. Co więcej, skarżąca podpisując protokół przedstawiony jej w dniu [...] r. łącznie z zawiadomieniem o wszczęciu postępowania, zastrzegła prawo złożenia wyjaśnień w terminie późniejszym i w tym terminie złożyła wyjaśnienia i przedłożyła uzupełniające dokumenty.
Tymczasem z uchybieniem art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego organy administracji nie dokonały ich badania pod względem kompletności, przyjmując wadliwie, że podpisanie protokołu kontroli oznacza jej zakończenie i stanowi końcowy termin przedłożenia wymaganej dokumentacji.
W ocenie Sądu takiego działania nie sposób zaakceptować. Argumentację swą w tym zakresie Sąd oparł na przywołanych orzeczeniach Naczelnego Sądu Administracyjnego - wyroki z dnia 29 kwietnia 2015 r. sygn. akt II GSK 573/14 i z dnia 10 września 2015 r. sygn. akt II GSK 1638/14.
Zasadnie też, zdaniem Sądu, skarżąca wskazała na wadliwą wykładnię § 4 ust. 1 rozporządzenia w sprawie częstotliwości pobierania danych z tachografów cyfrowych i kart kierowców oraz warunków przechowywania tych danych (Dz. U z 2007 r. nr 159, poz. 1128 ze zm.), co przedwcześnie skutkowało nałożeniem kary pieniężnej z tytułu naruszenia z lp. 6.3.11 zał. nr 3 do ustawy. Sąd nie zaaprobował bowiem stanowiska organów dotyczącego interpretacji wymienionych przepisów - tj. czy wskazany w przepisie okres pobierania danych przez podmiot wykonujący przewozy drogowe, określany w dniach, bez dodatkowych wskazań, odnosi się do dni kalendarzowych (zarejestrowanej działalności tego podmiotu), czy też dni zarejestrowanej działalności w karcie kierowcy. Zdaniem sądu administracyjnego, określenie "działalność zarejestrowana", można odnosić jedynie do faktu rejestracji danych w tachografie cyfrowym i karcie kierowcy. Tak też należy rozumieć użyty w pkt 3 preambuły do Rozporządzenia Komisji (UE) Nr 581/2010 z dnia 1 lipca 2010 r. (Dz. Urz. UE L. 168/16 z dnia 2 lipca 2010 r.) zwrot "działalność zarejestrowana."
Potwierdzeniem takiego rozumienia tego przepisu jest też treść § 5 ust. 1 rozporządzenia, który stanowi, że dane z § 3 i § 4, podmiot przechowuje w oryginalnym formacie przez okres co najmniej 12 miesięcy, licząc od daty ich zarejestrowania w tachografie cyfrowym lub na karcie kierowcy. W tym przypadku wprost mowa o zarejestrowaniu danych w odniesieniu do tachografu i karty kierowcy. Nie sposób więc ferować wniosku, że zarejestrowana działalność to działalność podmiotu (dni kalendarzowe). Zatem zarejestrowana działalność to dane zarejestrowane (nagrane) w tachografie cyfrowym lub na karcie kierowcy. W tym zakresie Sąd odwołał się do orzecznictwa tut. Sądu - tj. wyroków z dnia 27 stycznia 2016 r. sygn. akt II SA/GI 1028/15 i z dnia 29 kwietnia 2016 r. sygn. akt II SA/GI 148/16 oraz przywołanym tam orzecznictwie, w tym w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 listopada 2015 r. sygn. akt II GSK 2396/14.
Niezasadne natomiast, w ocenie Sądu, są pozostałe zarzuty skargi.
Rozpatrując sprawę ponownie Główny Inspektor Nadzoru Drogowego decyzją z dnia [...] r. Nr [...] uchylił wskazaną powyżej decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Drogowego i nałożył na J. D. prowadzącą działalność gospodarczą pod firmą "A" karę pieniężną w wysokość 11.700 zł. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ odwoławczy powtórnie przeanalizował materiał dowodowy, omówił kolejno każde ze stwierdzonych przed organem pierwszej instancji naruszeń uznając zasadność nałożenia kar:
- z lp. 5.3. załącznika nr 3 do ustawy - skrócenie dziennego czasu odpoczynku w wysokości y w wysokości 1.200 zł;
- z lp. 6.1.4. - wykonywanie przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące lub cyfrowe urządzenie rejestrujące bez wymaganej kalibracji - w wysokości 1000 zł;
- z lp. 6.3.7. - nieokazanie podczas kontroli wykresówek oraz dokumentów potwierdzających fakt nieprowadzenia pojazdu – w wysokości 9.500 zł.
W przypadku naruszenia z lp. 6.3.11 – naruszenie obowiązku wczytywania danych z karty kierowcy - organ stwierdził, iż odstępuje do nałożenia kary w wysokości 1000 zł z tego tytułu. Dalej organ odwoławczy stwierdził, iż zgromadzony w sprawie materiał dowodowy uzasadnia odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej z tytułu naruszenia polegającego na skróceniu przez kierowcę Z. K. dziennego czasu odpoczynku w dniu 11 grudnia 2014 r., naruszenia polegającego na nierejestrowaniu za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego (w dniu 7.02.2015 r. - lp. 6.2.1. załącznika nr 3 do ustawy i naruszenia w postaci nieokazania wykresówek z pojazdów z dnia 1.02.2014 i 6.08.2014 - lp. 6.3.7. załącznika nr 3 oraz stwierdzonego naruszenia lp. 6.3.8. - z uwagi na wyjaśnienia strony złożone w postępowaniu.
Odnosząc się odnosząc się do zarzutów odwołania nie uznał za zasadne naruszenia art. 77, art. 80 czy art. 107 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez nieuwzględnienie okazanych przez stronę dokumentów potwierdzających wprowadzenie w przedsiębiorstwie właściwej dyscypliny pracy oraz poprzez nie dokonanie przesłuchania kierowców. Nie kwestionując wiarygodności podejmowanych przez stronę skarżącą działań wprowadzających w przedsiębiorstwie właściwą organizację i dyscyplinę pracy, organ uznał, że w niniejszej sprawie zeznania kierowców na okoliczność przyczyn naruszenia przepisów o czasie pracy nie mogły być miarodajne.
Za niezasadny uznał także organ odwoławczy zarzut bezpodstawnego nałożenia kary za wykonywanie przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrującego lub cyfrowe urządzenie rejestrujące bez wymaganego sprawdzenia okresowego, badania kontrolnego lub kalibracji. W świetle regulacji (lp.4. rozdziału VI załącznika IB rozporządzenia EWG nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r.) kalibracja powinna nastąpić po zmianie numeru rejestracyjnego pojazdu, a przed każdym skierowaniem pojazdu do wykonywania przewozów drogowych. Brak takiego działania stwierdzono w przypadku pojazdu o numerze rejestracyjnym [...].
W zakresie zarzutu bezpodstawnego nałożenia kary za nieokazanie podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówki, danych z kart kierowcy z tachografu cyfrowego lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu, w sytuacji gdy kontrola firmy rozpoczynała się na początku czerwca, a ostatni tydzień wykresówek z zaświadczeniami kierowcy mieli przy sobie do kontroli drogowej a strona okazała brakujące dane w dniu [...] r., organ odwoławczy uznał go za bezpodstawny i nie zasługujący na uznanie. Organ odwoławczy uznał, że podnoszone argumenty nie zasługują na uwzględnienie. Stwierdził, iż zgodnie z art. 77 ust. 1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej kontrola działalności gospodarczej przedsiębiorców odbywa się na zasadach określonych w tej ustawie. Z kolei przepis lp. 6.3.7. załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym wyraźnie sankcjonuje nieokazanie podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówek, danych z kart kierowców z tachografu cyfrowego lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu. Realizowana w oparciu o te przepisy kontrola rozpoczyna się więc z datą okazania podmiotowi kontrolowanemu legitymacji służbowej kontrolującego, zaś kończy w dniu przedstawienia stronie kontrolowanej protokołu z kontroli lub nawet w dniu sformułowania zaleceń pokontrolnych. Stąd też zasadnie i słusznie nałożono karę na przedsiębiorcę z tego tytułu - nieokazania wymaganych dokumentów. Organ przy tym podkreślił, że strona wyraziła zgodę na przeprowadzenie całości czynności kontrolnych w siedzibie organu kontroli. Dnia [...] r. rozpoczęto czynności kontrolne a w dniu [...] r. nastąpiło ich zakończenie.
Uznał natomiast, że na uwzględnienie zasługuje zarzut dotyczący naruszenia polegającego na wczytywaniu danych z karty kierowcy z uwzględnieniem dnia kalendarzowych a nie dni zarejestrowanej.
Dokonując ponownej analizy sprawy w celu zbadania czy występują przesłanki z art. 92b czy art. 92c ustawy o transporcie drogowym organ nie znalazł podstaw do uwolnienia przedsiębiorcy od odpowiedzialności z tytułu stwierdzonych podczas kontroli w przedsiębiorstwie naruszeń.
W skardze na powyższą decyzję ostateczną J. D., domagała się jej uchylenia i umorzenia postępowania administracyjnego jako bezprzedmiotowego oraz zasądzenia na jej rzecz kosztów postępowania. Przyznała, że w dniach od [...] do [...] r. inspektorzy Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego przeprowadzili kontrolę jej firmy, przy czym odbyła się ona w siedzibie organu. W dniu [...] r. został jej przedstawiony protokół i jednocześnie wszczęte zostało z urzędu postępowanie wyjaśniające. Organ zażądał przedłożenia wyjaśnień i brakujących wykresówek, które złożyła w dniu [...] r. Pomimo, iż w wyroku o sygn. II SA/Gl 347/16 Sąd w Gliwicach uchylił poprzednią decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego i wskazał wytyczne dla dalszego postępowania, organ nie uwzględnił wskazań i ponownie powtórzył własne stanowisko wyrażone poprzedniej decyzji.
Dodatkowo skarżąca podniosła, że nałożenie na jej firmę kary z lp. 6.1.4 jest bezpodstawne. Wskazała, że organ przyjął datę 8 stycznia, tj. datę, w której Urząd Miasta w K. nadał dla pojazdu, wykupionego z leasingu, nowy numer rejestracyjny. Fakt wykonania tym pojazdem w dniu [...] i [...] przejazdu, nie świadczy że był to przewóz drogowy. Pojazd mógł być poddawany innym próbom drogowym.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie z przyczyn wskazanych w motywach zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpatrując sprawę zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie, bowiem zarówno zaskarżona decyzja jak i decyzja ją poprzedzająca naruszają prawo.
Zgodnie zaś z zapisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) - sądy administracyjne powołane są do badania zgodności z prawem decyzji, postanowień, czynności i innych aktów administracyjnych. Zatem kontrolują czy organy administracyjne wydające zaskarżone akty nie dopuściły się naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego, i to naruszenia mającego bądź mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy czy stanowiącego podstawę wznowienia postępowania, albo wreszcie naruszenia prawa uzasadniającego ich nieważność, albowiem jedynie wówczas jest możliwe uchylenie kwestionowanej decyzji bądź stwierdzenie jej nieważności (art.145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.jedn. Dz.U. z 2016 r., poz. 718, ze. zm.)
Przystępując do rozważań w pierwszej kolejności podkreślić należy, iż sprawa powyższa nie jest rozpatrywana pierwszy raz, lecz była już przedmiotem wyrokowania Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który wyrokiem z dnia 24 czerwca 2016 r. sygn. akt II SA/Gl 347/16 uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego w W. Analiza wymienionego wyroku wykazała, że Sąd ten uchylając poprzednie rozstrzygnięcie organu odwoławczego wskazał jednocześnie sposób i tryb procedowania, zobowiązując organ odwoławczy do wyjaśnienia i jednoznacznego ustalenia podnoszonych wątpliwości, dotyczących naruszeń określonych w lp. 6.3.7 oraz lp. 6.3.11 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym. Sąd zauważył, że w niniejszej sprawie błędnie przyjęły organy administracji, że przedłożenie przez przedsiębiorcę żądanej dokumentacji w postaci wykresówek i innych dokumentów potwierdzających fakt nieprowadzenia pojazdu już po podpisaniu protokołu kontroli, w każdym przypadku skutkuje nałożeniem kary pieniężnej, bowiem przepis z lp. 6.3.7 zał. nr 3 do ustawy, sankcjonuje nieprzedłożenie dokumentów podczas kontroli.
Zdaniem Sądu przy ponownym rozpoznawaniu sprawy organ odwoławczy winien ponownie rozpoznać i ocenić materiał dowodowy w zakresie naruszenia lp. 6.3.7 i 6.3.11 załącznika nr 3 do ustawy. Zbadania wymaga przedłożona przez skarżącą dokumentacja już po podpisaniu protokołu kontroli. Podkreślono, że ponowna ocena terminowości wczytywania danych z kart kierowcy winna obejmować dane zarejestrowane, a nie kolejne 28 dni kalendarzowe.
Trzeba w tym miejscu przypomnieć, że przepis art. 153 cytowanej już powyżej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stanowi, że ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność była przedmiotem zaskarżenia. Dokonując oceny postępowania organu, które doprowadziło do wydania zaskarżonej decyzji należy więc dokonać oceny, czy orzekające w sprawie organy odniosły się do wskazań zawartych w wymienionym wyroku i wyjaśniły wszystkie podniesione w sprawie wątpliwości.
Stwierdzić trzeba, że w ponownym postępowaniu prowadzonym po uchyleniu poprzedniego rozstrzygnięcia organu drugiej instancji, ponownie załatwiając sprawę, organ uwzględnił w pełni i nie wziął pod uwagę przedstawionych powyżej wskazań Sądu.
Tylko w stosunku do naruszenia opisanego w lp. 6.3.11 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym organ po ponownym rozpatrzeniu organ zmienił swoje stanowisko i rozstrzygnął uwzględniając wskazania Sądu. Dokonując ponownego zbadania przedłożonego materiału dowodowego organ uznał, iż obowiązek wczytania danych z kart kierowców Z. D. i Z. D. wykonany został w przepisanym terminie, bez naruszenia w tym względzie obowiązujących przepisów – tj. § 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 23 sierpnia 2007 r. w sprawie częstotliwości pobierania danych z tachografów cyfrowych i kart kierowców oraz warunków przechowywania tych danych. Stąd też organ uznał, iż nałożona z tego tytułu przez organ pierwszej instancji kara w wysokości 1000 zł nie jest zasadna.
W stosunku do drugiego stwierdzonego naruszenia – tj. lp. 6.3.7. - nieokazania podczas kontroli wykresówek oraz dokumentów potwierdzających fakt nieprowadzenia pojazdu, organ odwoławczy nie uwzględnił wskazań Sądu z wymienionego wyroku. Organ odwoławczy dalej pozostał przy swoim stanowisku, iż prawidłowo określone zostały terminy rozpoczęcia ([...] r.) i zakończenia ([...] r.) przedmiotowej kontroli, a stąd przedstawienie przez skarżącą dokumentów w dniu [...] r. nastąpiło już po zakończeniu kontroli, tj. po sporządzeniu, podpisaniu i odebraniu protokołu kontroli, stąd nie może to wpłynąć na zasadność i wysokość nałożonej kary.. Nie można z takim stanowiskiem się zgodzić. W imiennym upoważnieniu do przeprowadzenia tej kontroli z dnia [...]r. określono jedynie datę rozpoczęcia kontroli (pole nr 35 – [...] r.), z kolei w polu nr 36 – określającym datę przewidywanego terminu zakończenia kontroli – wpisano – nie dłużej niż w terminie przewidzianym w art. 83 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej. Nie został zatem spełniony wymóg określony w art. 85 ust. 4 pkt 7 ustawy o transporcie drogowym oraz art. 79a ust. 6 pkt 7 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, czyli termin zakończenia kontroli nie został ustalony zgodnie z przywołanymi powyżej przepisami. Zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 kwietnia 2015 r. , sygn.. akt II GSK 573/14 czy z dnia 10 września 2015 r. sygn. akt II GSK 1638/14 ). Zobowiązanie organu kontroli do wskazania daty rozpoczęcia i przewidywanego terminu zakończenia kontroli ma zatem wobec niego charakter dyscyplinujący, w stosunku zaś do przedsiębiorcy ma charakter informacyjny i gwarancyjny.
Zasadnie zatem Sąd w wymienionym powyżej wyroku wskazał, iż takie działanie organu, przy uwzględnieniu, że kontrola pobranej w dniu [...] r. dokumentacji odbyła się w siedzibie organu, a w dniu [...] przedstawiono stronie jedynie protokół do podpisania, wprost uniemożliwia stronie uzupełnienie brakującej dokumentacji. Zasadnie także podniósł, iż wobec braku określenia zakończenia terminu tej kontroli, organ nie był władny do wszczęcia postępowania w wyniku wadliwego przeprowadzenia kontroli, bez uprzedniego wezwania do uzupełnienia brakującej dokumentacji. Nadto skarżąca podpisując w dniu [...] r. przedłożony jej protokół zastrzegła sobie prawo złożenia wyjaśnień w terminie późniejszym i w terminie siedmiodniowym złożyła takie wyjaśnienia oraz przedłożyła uzupełniające dokumenty. Dlatego też w ocenie składu orzekającego organ winien te złożone dokument rozpatrzyć i ocenić. Jednak wbrew takiemu wskazaniu organ dalej nie przeprowadził dokładnej analizy złożonych przez skarżącą dokumentów. Odniósł się jednie do faktu nieokazania wykresówek ze [...] r. i [...] r., pomijając zupełnie kwestię oceny ewentualnych dokumentów potwierdzających fakt nieprowadzenia przez wskazanych kierowców pojazdu w wymienionych dniach. Nadto organ dalej wskazał, iż odstąpił od nałożenia kary pieniężnej z tytułu nieokazania wykresówek w podanych dniach [...] r. –, podczas, gdy naliczona kara z tego tytułu (lp. 6.3.7 ) nie uległa zmianie. Niewątpliwie nie budzi wątpliwości, że w świetle art. 92a ust. 1 i ust. 6 ustawy o transporcie drogowym w związku z lp.6.3.7 załącznika nr 3 do tej ustawy kwestia przedłożenie wymaganych tam dokumentów musi nastąpić do momentu zakończenia kontroli. Stąd niezbędne jest dokładne ustalenie kiedy można mówić o zakończeniu prowadzonej kontroli w przedsiębiorstwie. Trzeba przy tym mieć na względzie, iż protokół kontroli jest przede wszystkim dokumentacją jej przebiegu. Nie będąc aktem z zakresu administracji publicznej, dotyczącym uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, protokół nie może być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 sierpnia 2010 r., II FSK 1504/10, Lex nr 602144). Ale nie wyklucza to możliwości jego podważenia, zwłaszcza mając na względzie, że kontrolowany ma możliwość zgłaszania umotywowanych zastrzeżeń do protokołu czy składania dodatkowych wyjaśnień, które powinny być przez organ dolanie przeanalizowane i ocenione. Jak wspomniano powyżej, w niniejszym przypadku organ nie przeprowadził wnikliwej oceny przedłożonego w tym zakresie materiału przez skarżącą.
W pozostałym zakresie, co stwierdzono już w poprzednim wyroku, skarga okazała się niezasadna. Odnosząc się do poruszonego w skardze naruszenia z lp. 6.1.4 załącznika nr 3 do ustawy, obecny skład orzekający podziela poprzednie ustalenia Sądu, iż brak jest podstaw do podważenia ustaleń organu odwoławczego. Stwierdzono niewątpliwie różnicę w przebiegu pojazdu, co dowodzi jego użycia do wykonywania przewozu drogowego. Skarżąca nie wykazania innego stanu rzeczy, a podnoszone obecnie w skardze argumenty w zakresie poddawania pojazdu innym próbom drogowym, pozostały gołosłowne i nie poparte żadnymi dowodami. Skoro w dniu [...] r. wydano nowy dowód rejestracyjny przedmiotowego pojazdu, to niezależnie od daty jego odbioru, przed kolejnym użyciem pojazdu do wykonywania transportu drogowego, obowiązkiem była kalibracja tachografu, co pozwalało na identyfikację pojazdu. W niniejszym przypadku doszło do użycia pojazdu w dniu [...] i w dniu [...] r., zaś kalibracji dokonano w dniu [...] r., tj. po przejechaniu w tym dniu 423 km, a w poprzednim dniu 109 km. Tak duże odległości przeczą twierdzeniom skarżącej o ewentualnych innych próbach drogowych, a nadto ich pokonanie dowodzi, że skarżąca niewątpliwie w tych dniach musiała już dysponować nowym dowodem rejestracyjnym.
Prawidłowo zatem organ odwoławczy przywołując treść rozdziałów I ust. 20 i VI ust. 4 Załącznika IB rozporządzenia nr 3821/85, nałożył przewidzianą karę.
Prawidłowo też stwierdzono, że wykazanie przesłanek z art. 92b ustawy, tj. zapewnienia właściwej organizacji pracy i nadzoru nad przestrzeganiem przez kierowców czasu pracy, wymaganych przerw oraz odpoczynków, obciąża przedsiębiorcę. Sąd uznał argumentację organu odwoławczego, że przedłożona przez przedsiębiorcę dokumentacja nie dowiodła właściwej organizacji czasu pracy kierowcy. Skarżąca nie przedłożyła żadnych dokumentów, pozwalających na stwierdzenie, że właściwie rozplanowano zadania przewozowe. Nie przedłożono też na żadnym etapie postępowania dowodów zastosowania kar dyscyplinarnych wobec kierowców za stwierdzone naruszenia. Oznacza to, brak kontroli i właściwej reakcji ze strony pracodawcy. Nie wykazano też zaistnienia okoliczności wymienionych w art. 92c ustawy, które mogłyby wpłynąć na zmianę stanowiska w kwestii odpowiedzialności przedsiębiorcy.
Uwzględniając powyższe należy stwierdzić, iż organ odwoławczy tylko częściowo odniósł się do wskazań zapadłego w sprawie wyroku, część z nich pomijając i nie uwzględniając, co skutkować musi uznaniem naruszenia art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dlatego też należało uwzględnić skargę w podanym powyżej zakresie i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.a i lit.c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzec jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 cytowanej powyżej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło