II SA/Gl 335/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Taniewska - Banacka, po rozpoznaniu w dniu 15 czerwca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K.S. na uchwałę Rady Gminy C z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie skargi na działalność Wójta Gminy C. p o s t a n a w i a: odrzucić skargę. Pismem z dnia [...] r. K.S. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, na uchwałę wydaną przez Radę Gminy C. z dnia [...]r. nr [...]w sprawie rozpatrzenia skargi na działalność Wójta Gminy C.. Powołaną uchwałą, organ stwierdził bezzasadność skargi. Na podstawie zarządzenia z dnia 10 kwietnia 2015 r. wezwano skarżącego do uzupełnienia braku formalnego skargi przez podpisanie skargi lub nadesłanie do Sądu podpisanego egzemplarza. Dla dokonania powyższej czynności zakreślono siedmiodniowy termin od daty doręczenia wezwania, informując jednocześnie skarżącego, że nieusunięcie braku formalnego skargi we wskazanym terminie spowoduje jej odrzucenie. Powyższe wezwanie zostało skutecznie doręczone skarżącemu 28 kwietnia 2015 r. Wyznaczony termin bezskutecznie upłynął w dniu 5 maja 2015 r. (wtorek - dzień roboczy). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Badanie merytorycznej zasadności skargi poprzedza analiza, czy sprawa będąca jej przedmiotem należy do właściwości sądu administracyjnego. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zasadą jest, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Poddanie kontroli sądu administracyjnego wykonywania administracji publicznej nie oznacza, że cała działalność administracji publicznej została taką kontrolą objęta. Ograniczenie jej zakresu wynika z treści art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. - dalej jako "P.p.s.a."), który enumeratywnie wylicza formy działania administracji publicznej podlegające kontroli sądów administracyjnych. W myśl art. 3 § 2 P.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1. decyzje administracyjne, 2. postanowienia wydawane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty, 3. postanowienia wydawane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, 4. inne akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, 4a. pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, 5. akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej, 6. akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej, 7. akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego, 8. bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 - 4a. Sądy administracyjne są zatem właściwe wyłącznie do rozpatrywania skarg w sprawach określonych w powołanym przepisie. W niniejszej sprawie, przedmiotem skargi wniesionej do sądu administracyjnego, skarżący uczynił uchwałę Rady Gminy Cisana, która została podjęta w wyniku rozpoznania skargi złożonej do tego organu w trybie art. 227 K.p.a., czyli tzw. skargi powszechnej. W związku z tym, wyjaśnić należy, że stosownie do treści art. 227 K.p.a., przedmiotem skargi - w tym przepisie przewidzianej - może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw. Przedmiotem tej skargi mogą być także inne okoliczności, z których wynika niezadowolenie z działania lub zaniechania organu. Tego typu skarga ma charakter powszechny, przysługuje bowiem w każdym czasie wszystkim obywatelom we wszystkich sprawach i w stosunku do wszystkich ogniw aparatu państwowego i społecznego. Skarga przewidziana w dziale VIII K.p.a. uruchamia jednoinstancyjne postępowanie administracyjne o charakterze uproszczonym, prowadzonym wyłącznie przez organy administracji publicznej i kończącym się czynnością faktyczną zawiadomienia skarżącego o sposobie załatwienia sprawy. W postępowaniu tym nie istnieją strony, nie ma instancji i nie kończy się ono władczym aktem podlegającym ocenie sądu administracyjnego z punktu widzenia legalności. W postępowaniu tym nie rozstrzyga się konkretnej sprawy administracyjnej, nie jest wydawany akt administracyjny, ani dokonywana czynność z zakresu administracji publicznej dotycząca uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Zainteresowanemu podmiotowi nie przysługuje prawo do zaskarżenia odpowiedzi. Postępowanie to ma na celu wyłącznie ustalenie prawidłowości i terminowości działania organów administracyjnych i ich pracowników oraz zbadanie potrzeby podjęcia określonych czynności w celu wyeliminowania ustalonych nieprawidłowości. Skarga z art. 227 K.p.a. jest odformalizowanym środkiem ochrony różnych interesów jednostki, nie dającym jednak żadnych podstaw do uruchomienia dalszego trybu instancyjnego, tj. postępowania odwoławczego lub postępowania sądowoadministracyjnego. Oznacza to, że kognicji sądów administracyjnych nie podlega ocena sposobu działania organu, jak i jego pracowników oraz ocena prawidłowości prowadzenia postępowania skargowego w trybie przepisów działu VIII K.p.a. (postanowienie NSA z 3 września 2009 r. I OSK 1064/09, postanowienie NSA z 3 lipca 2009 r. I OSK 802/09), gdyż jest to wewnętrzna sprawa tych organów. Tym samym ocena prawidłowości prowadzenia postępowania skargowego w trybie przepisów działu VIII K.p.a. nie podlega kontroli sądów administracyjnych. Sąd administracyjny nie jest zatem właściwy do rozpoznawania skarg powszechnych w rozumieniu działu VIII K.p.a., a więc skarg związanych z krytyką wykonywania zadań przez właściwe organy administracji albo przez ich pracowników, ponieważ sprawy te nie zostały poddane kontroli Sądu ani na podstawie art. 3 P.p.s.a., ani na podstawie przepisów ustaw szczególnych (zob. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 3 marca 2005 r., sygn. akt I SA/Wa 18/05, niepubl., postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 7 grudnia 2006 r., sygn. akt I SA/Wa 1785/06, Lex 320599, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 9 lutego 2005 r., sygn. akt OSK 1110/04, Lex 171200). W konsekwencji Sąd ten nie jest również właściwy do rozpoznania skarg na uchwały organów gminy podjętych w trybie postępowania skargowego uregulowanego przepisami działu VIII K.p.a., bowiem uchwały te nie są uchwałami z zakresu administracji publicznej, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 P.p.s.a. i tym samym uchwały te nie podlegają zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Uchwały podjęte na podstawie art. 227 K.p.a., są takimi samymi czynnościami informującymi o sposobie załatwienia skargi, jak czynności innych organów, którym forma uchwały nie została przypisana. Ponadto uchwała podjęta przez radę gminy w trybie postępowania skargowego nie może być kwalifikowana jako akt podlegający zaskarżeniu na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 z późn. zm.), gdyż nie stanowi ona rozstrzygnięcia sprawy z zakresu administracji publicznej w rozumieniu tego przepisu (por. W. Kisiel [w:] Ustawa o samorządzie gminnym. Komentarz, pod red. P. Chmielnickiego, Warszawa 2010, uw. 2.8. do art. 101). Reasumując stwierdzić należy, że skoro zaskarżona czynność rady gminy nie dotyczy żadnego z przypadków wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1-6 P.p.s.a., objętych właściwością rzeczową sądów administracyjnych, to wniesiona skarga nie dotyczy spraw należących do właściwości sądu administracyjnego. Ponadto stosownie do przepisu art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. sąd odrzuca skargę, gdy w wyznaczonym terminie nie uzupełniono jej braków formalnych. W rozpoznawanej sprawie skarżący, mimo prawidłowego wezwania z jednoczesnym pouczeniem o konsekwencjach prawnych niedokonania powyższego, nie uzupełnił braku formalnego skargi. Z tego też względu, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uznał skargę za niedopuszczalną i na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 P.p.s.a. orzekł jak w postanowieniu. Drugą podstawą do odrzucenia skargi jest art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a z powodu nieuzupełnienia braku formalnego w terminie.