II SA/Gl 390/14

WyrokWSA w Gliwicach2014-08-20

Skład orzekający: Łucja Franiczek, Bonifacy Bronkowski, Elżbieta Kaznowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny jest właściwy do orzekania w przedmiocie zwrotu wydatków i wynagrodzenia za dozór pojazdu, który przeszedł na rzecz Skarbu Państwa w trybie art. 130a ust. 10 ustawy Prawo o ruchu drogowym, mimo nowelizacji tego przepisu wprowadzającej właściwość starosty?
Ratio decidendi
Organ egzekucyjny (naczelnik urzędu skarbowego) jest właściwy do orzekania w przedmiocie zwrotu wydatków i wynagrodzenia za dozór pojazdu, który przeszedł na rzecz Skarbu Państwa na podstawie przepisów obowiązujących przed nowelizacją art. 130a Prawa o ruchu drogowym. Ustawa nowelizująca nie reguluje wstecznego ustalania kosztów przechowywania pojazdów, a przepisy rozporządzenia dotyczące właściwości starostów odnoszą się do pojazdów przejętych na rzecz powiatu, a nie Skarbu Państwa.
Stan faktyczny
Skarżący, J.B., prowadzący parking strzeżony, domagał się zwrotu kosztów i wynagrodzenia za dozór pojazdu, który został zajęty i odholowany, a następnie przeszedł na rzecz Skarbu Państwa. Organ pierwszej instancji przyznał część należności, ale odmówił zapłaty odsetek i zakwestionował wysokość żądanej kwoty, opierając się na średnich stawkach rynkowych. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym błędną wykładnię i zastosowanie przepisów dotyczących ustalania wynagrodzenia oraz pominięcie dowodów.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek, Sędziowie Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski,, Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska (spr.), Protokolant Izabela Maj- Dziubańska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 sierpnia 2014 r. sprawy ze skargi J.B. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie dozoru pojazdu oddala skargę. Decyzją z dnia [...] r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w R. orzekł o przejściu na rzecz Skarbu Państwa samochodu osobowego marki [...] o nr rejestr. [...] należącego do K. U., zamieszkałego w R. przy ulicy [...]. Samochód ten w dniu [...] r. został usunięty z drogi i odholowany na parking strzeżony w C. przy ulicy [...] prowadzony przez [...] J. B. . Wnioskiem z dnia [...] r. J. B. , reprezentowany przez fachowego pełnomocnika zwrócił się do Naczelnika Urzędu Skarbowego w C. o zwrot kwoty 12.568,62 zł plus podatek Vat za przechowywanie pojazdu marki [...] o nr rej. [...] wraz z należnymi odsetkami liczonymi od dnia [...] r. (następny dzień po dostarczeniu pojazdu na parking) do dnia zapłaty. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że organy państwowe zleciły dozorcy odprowadzenie na należący do niego parking, pojazdów zajętych przez Policję lub Straż Miejską. Jako dozorca zobligowany był do przechowywania zajętych ruchomości, za co winien otrzymać zwrot kosztów oraz wynagrodzenie za przechowywanie rzeczy, którego dotąd nie otrzymał. Wnioskowana kwota została przez niego wyliczona na podstawie dołączonej kalkulacji kosztów. Pismem z dnia [...] r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w C. zawiadomił o wszczęciu postępowania w sprawie, informując jednocześnie o możliwości zapoznania się z zebranym materiałem dowodowym w sprawie. Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w C., działając na podstawie art. 17 § 1 i art. 102 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1996 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.jedn. Dz.U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.) w związku z art. 130a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (t.jedn. Dz.U. z 2005 r., nr 108, poz. 908 ze zm.) przyznał J. B. w C., zwrot wydatków oraz wynagrodzenie na dozór pojazdu marki [...] o nr rej. [...] za okres od [...] r. do [...] r. w wysokości 3801 zł brutto wraz z kosztem holowania przedmiotowego pojazdu w wysokości 60 zł, co daję łączną kwotę 3861 zł. oraz odmówił zapłaty odsetek od przyznanej kwoty. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia wskazał, że zgodnie z regulacją art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji organ orzeka o zwrocie wydatków faktycznie poniesionych oraz wynagrodzenie za dozór. Analiza tego przepisu prowadzi do wniosku, że zwrot wydatków następuje w momencie wykazania koniecznych wydatków poniesionych przez dozorcę w stosunku do konkretnego pojazdu. Na dozorcy też ciąży obowiązek wykazania owych poniesionych kosztów. Takie stanowisko wynika także z utrwalonego orzecznictwa sądów administracyjnych. Nadto z dyspozycji art. 102 § 2 przywołanej powyżej ustawy wynika, iż dozorca nie tylko wykazuje poniesione konkretne konieczne wydatki, ale także musi wskazać sposób ich obliczenia. Wnioskodawca wezwany pismem z dnia [...] r. do przedłożenia zestawień i wyliczeń wraz z dokumentami potwierdzającymi poniesione wydatki przesłał do urzędu w C. dokumenty wykonane przez mgr. inż. A. S. , stanowiące o kalkulacji stawek do rozliczeń usług parkingowych. W ocenie organu dokument ten może być dla właściciela parkingu wskazówką w jaki sposób ustalać odpłatność za usługi parkingowe, aby działalność z tego tytułu był rentowana. Nie może natomiast być dla organu egzekucyjnego podstawą do ustalenia zwrotu wydatków i wynagrodzenia za dozór. Obowiązuje w tym zakresie cytowany powyżej art. 102 § 2 ustawy. Dokonując analizy złożonych przez wnioskodawcę dokumentów podkreślono także, że pod wskazanym adresem prowadził ona nie tylko usługi parkingowe, ale także wykonywał szerszy zakres usług, m.in. naprawa i obsługa mechaniczna samochodów, naprawy blacharskie, lakiernicze itp. Przedstawione wydatki dotyczą więc całej działalności i nie mogą odnosić się tylko do świadczonej usługi parkingowej. Dotyczy to wydatków na media, ubezpieczenie, podatek czy wynagrodzenie dla pracowników, pełniących funkcje na całym terenie. Organ przyznał, że na właścicielu parkingu spoczywa ciężar wykazania, jakie konieczne wydatki podniósł w związku z dozorem pojazdu (tak w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 sierpnia 2009 r., sygn. akt I OSK 1214/08), ale dołączone do akt sprawy dokumenty nie mogą być podstawą dla organu i stąd organ uznał, że wnioskodawca nie wskazał, jakie konieczne wydatki związane z dozorem samochodu [...] nr rejestr. [...] poniósł. Konieczne zatem było ustalenie w tym zakresie w drodze dowodów podejmowanych przez organ. Organ ustalił średnie stawki abonamentowe obowiązujące na parkingach strzeżonych w C. i S. i w oparciu o nie wyliczył wynagrodzenie oraz zwrot wydatków za przechowywanie przedmiotowego pojazdu. Organ odwołał się do treści uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 listopada 2010 r., sygn. akt I OPS 1/10 i przyznał stronie zwrot wydatków i wynagrodzenie za dozór za cały okres wykonywania dozoru, tj. [...] r. (data dostarczenia pojazdu na parking) do [...] r.(moment odbioru z parkingu). Odnosząc się do kosztów holowania organ przyznał w tym zakresie kwotę 60 zł brutto zgodnie ze złożonym wnioskiem. W zakresie żądania zapłaty odsetek za okres od dnia [...] r. do dnia zapłaty Naczelnik Urzędu odmówił ich zapłaty. Wyjaśnił, że zgodnie z art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji po stronie organu egzekucyjnego leży obowiązek przyznania, na żądanie dozorcy, zwrotu koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenia za dozór. Żądane odsetki nie są składnikiem żadnego z tych świadczeń, będąc świadczeniem ubocznym. Ich ustalanie w postępowaniu administracyjnym jest możliwe, gdy przepis prawa wyraźnie tak stanowi. Brak regulacji oznacza, że organ administracyjny nie może ich ustalić i nakazać zwrotu w trybie postępowania egzekucyjnego. . W ustawowym terminie, reprezentowany przez pełnomocnika, J. B. złożył zażalenie na powyższe postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w C.. Zarzucił wymienionemu postanowieniu obrazę przepisów prawa materialnego, a mianowicie, art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez niewłaściwe zastosowanie, polegające na nieuzasadnionym zakwestionowaniu stawek zaproponowanych przez skarżącego, a następnie całkowicie dowolnym ustaleniu rażąco zaniżonych wartości z tytułu wydatków i wynagrodzenia za dozór przedmiotowego pojazdu; naruszenie art. 836 Kodeksu cywilnego poprzez jego niezastosowanie, w sytuacji gdy wysokość stawek wynagrodzenia za przechowywanie w wysokości przyjętej w danych stosunkach określona została w Porozumieniach, na podstawie których skarżący wykonywał usługi w wymienionych latach (w tym taryfy ustalone uchwałami Rady Miasta C.); całkowicie bezzasadne przyjęcie, iż regulacja art. 102 § 2 cytowanej ustawy daje organowi podstawy do bezprzedmiotowego kwestionowania dowodów złożonych przez skarżącego w celu wykazania wartości należnego do zwrotu wydatków i wynagrodzenia, poprzez wskazanie, że dowody te nie są miarodajne i nie wykazują rzeczywistych kosztów i wartości należnego wynagrodzenia, przy jednoczesnym nieuzasadnionym przyjęciu stawek abonamentowych; nieuzasadnione ustalanie wnioskowanych należności na poziomie brutto, co w rzeczywistości (pozostająca po zapłacie podatku kwota netto)nie pokrywa poniesionych wydatków nawet w znikomej części; naruszenie art. 836 Kodeksu cywilnego przy uwzględnieniu art. 102 § 2 cytowanej ustawy poprzez niewłaściwe ich zastosowanie, polegające na ustaleniu zwrotu wydatków i należnego wynagrodzenia na poziomie zdecydowanie niższym niż poniesione wydatki w wynagrodzenie przyjęte w danych stosunkach; naruszenie art. 7 w związku z art. 87 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej w związku z brzmieniem art. 836 Kodeksu cywilnego oraz art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez ich niezastosowanie i pominięcie okoliczności, iż wartość należnych stawek z tytułu usunięcia i parkowania pojazdu (przechowywania pojazdu) zostały określone w przepisach prawa miejscowego, które nie zostało w spawie zastosowane mimo wiążącego charakteru; naruszenie art. 2, art. 20 9raz art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej poprzez ich niezastosowanie przejawiające się nierównym i niejednolitym traktowaniem przez Skarb Państwa obywateli w tożsamych sytuacjach faktycznych oraz naruszenie art. 7 Konstytucji w związku z art. 481 Kodeksu cywilnego poprzez stwierdzenie, iż organ publiczny nie jest zobowiązany do zapłaty odsetek za zwłokę w uregulowaniu ciążach na nich zaległości. Ponadto zarzucił organowi wydanie postanowienia z rażącym naruszeniem art., 6, art.7, art. 8, art. 9, art. 10, art. 11 i art. 12 Kodeksu postępowania administracyjnego z uwagi na działanie z pominięciem obowiązujących przepisów prawa, brak podjęcia czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz pominięcie przy wydawaniu rozstrzygnięcia tak interesu społecznego jak też słusznego interesu obywateli, działanie ewidentnie podważające zaufanie do władzy publicznej oraz z naruszeniem art. 80 w związku z art. 75, art. 77, art. 78 oraz art. 84 i art. 86 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez bezzasadne zakwestionowanie przestawionego przez skarżącego dowodu w postaci opinii biegłego rzeczoznawcy oraz nierozpoznanie całości materiału dowodowego. Uwzględniając powyższe wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i orzeczenie zgodnie z żądaniem wniosku według wskazanych stawek, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...]r., nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w K. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu tego postanowienia po przedstawieniu dotychczasowego przebiegu postępowania organ zauważył, że kwestii spornej w rozpatrywanej sprawie nie stanowił zarówno okres przechowywania pojazdu, za który przyznany został zwrot wydatków i wynagrodzenie, jak i kwota przyznana za holowanie pojazdu. Istota sporu sprowadza się natomiast do kwestii wysokości należności przyznanej tytułem zwrotu wydatków i wynagrodzenia za dozór przedmiotowego pojazdu. Organ odwoławczy podkreślił, że wnioskodawca nie wykazał wydatków związanych z dozorowaniem poszczególnych pojazdów, w tym przedmiotowego pojazdu [...] nr rejestr. [...]. Zdaniem organu z przedstawionej w sprawie dokumentacji nie można wydzielić takich wydatków, które dotyczą tylko tego pojazdu. Podstawy ustalenia wnioskowanego wynagrodzenia nie może też stanowić przedłożona ekspertyza przygotowana przez mgr inż. A. S. , gdyż została przygotowana przez osobę nie posiadającą wiedzy specjalistycznej, a nadto koszty wykazane w ekspertyzie ustalono metodami symulacyjnymi i nie oparto ich na przedłożonych organowi pierwszej instancji fakturach z lata [...]–[...]. Stąd wykazane w tej ekspertyzie koszty i wydatki nie pokrywają się z kosztami i wydatkami wynikającymi z załączonych do akt sprawy faktur. Organ wskazał, że wnioskodawca przedłożył w sprawie dokumenty, które dotyczą całej jego działalności gospodarczej, a nie tylko sprawowanego dozoru. W takiej sytuacji zasadnie, zdaniem organu odwoławczego, organ pierwszej instancji ustalając należność za dozór odwołał się do zasady ustalenia jej w oparciu o stawki abonamentowych opłat miesięcznych pobieranych na sąsiednich parkingach strzeżonych w okolicy. w tym zakresie odwołał się m.in. do wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 26 listopada 2009 r. , sygn. akt II SA/Gl 708/09 czy wyroków Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lutego 2013 r., sygn. akt I OSK 2219/13 czy sygn. I OSK 2356/13. Odnosząc się zaś do żądania strony, by rozstrzygniecie oprzeć organu oprzeć na stawkach określonych w uchwałach rady powiatu organ zauważył, że te opłaty za parkowanie odnoszą się do innych niż Skarb Państwa właścicieli pojazdów usuwanych z dróg publicznych i umieszczanych na parkingach w trybie przewidzianym w art. 130a ustawy Prawo o ruchu drogowym i nie mają wprost zastosowania do Skarbu Państwa. Stanowisko takie znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądów administracyjnych – zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 stycznia 2011 r. , sygn. akt I OSK 494/10 czy wyrok tut. Sądu z dnia 26 września 2012 r, sygn. akt II SA/Gl 463/12. W zakresie żądania dot. przyznania odsetek organ nadzoru prawidłowo odnosząc się art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wskazał, że brak jest podstaw do uwzględnienia żądania przyznania nieuiszczonych odsetek od należności głównej – zwrotu wydatków wraz z wynagrodzeniem za dozór. Za nieuzasadniony uznał organ drugiej wniosek o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego sądowego. Wskazał, że organ nie jest związany takim wnioskiem. Dodał, że w jego ocenie opinia taka nie może być przygotowana w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, który dotyczy kosztów całej prowadzonej przez wnioskodawcę działalności gospodarczej. Odnosząc się do wniosku o dopuszczenie dowodu z przesłuchania świadka A. S. i przesłuchania strony organ wyjaśnił, że wniosek ma celu wykazanie faktów już udowodnionych przedłożonymi dokumentami i w rezultacie nieistotnych dla sprawy. Podkreślił przy tym, iż strona miała możliwość zapoznania się i wypowiedzenia się co do zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, stąd podnoszone w tym zakresie zarzuty nie mozga być zasadne. Dodał na zakończenie, że analiza odrzucenia dokumentacji przedstawionej przez stronę i analiza sposobu ustalenia stawek przez organ pierwszej instancji pozwoliła stwierdzić, iż Naczelnik Urzędu Skarbowego w C. przy ustalaniu wysokości wydatków oraz wynagrodzenia za dozór nie naruszył prawa. Skargę na powyższe postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach J. B. , reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika. Wskazując na naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i art. 836 Kodeksu cywilnego poprzez ich błędną wykładnię i zastosowanie oraz prawa procesowego, tj. art. 7, art. 8, art. 15, art. 75 § 1, art. 77 §1, art. 78 § 1, art. 80, art. 84 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez ich niezastosowanie lub niewłaściwe zastosowanie, w oparciu o brzmienie art. 145 §1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wobec treści art. 156 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego wniósł o stwierdzenie nieważności postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w K. i poprzedzającego go postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego w C. ewentualnie w oparciu o art. 145 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi o uchylenie tego postanowienia i poprzedzającego go postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego w C. oraz zasądzenie kosztów postępowania. W obszernym uzasadnieniu poszczególnych zarzutów powtórzył co do zasady argumentację przedstawioną już w odwołaniu. Podniósł, że ustalenie należności za dozór nastąpiło o nieracjonalne, nieprawidłowe metody, w sposób całkowicie dowolny. Wskazał na pominięcie stawek gwarantowanych mu w porozumieniu zawartym z Miastem C., w których wprost przyjęto stawki podane w uchwale. Spowodowało to niezasadne obniżenie przysługujących mu należności. Bezzasadnie podważono też przedłożoną przez niego ekspertyzę, pominięto złożone dokumenty, oddalono jego wnioski dowodowe – m.in. o powołanie biegłego i przesłuchanie rzeczoznawcy w charakterze świadka czy przesłuchanie strony. Oparto się natomiast na danych uzyskanych od przedsiębiorców prowadzących parkingi w okolicy, bez sprawdzenia, czy spełniają one wymogi parkingu dozorowanego. W odpowiedzi na skargę organ wnosząc o jej oddalenie, odniósł się do poszczególnych zarzutów skargi i podtrzymał dotychczasową argumentację i stanowisko, zgodnie z którym skarżący w żaden sposób nie wykazał, jakie podniósł wydatki związane z dozorem pojazdu. Organ zwrócił uwagę, że w stawce abonamentowej mieści się zarówno wynagrodzenie dozory, jak i zwrot koniecznych wydatków związanych z dozorem i brak jest podstaw do ich odrębnego określenia. Organ zwrócił nadto uwagę na znikomą wartość rynkową przedmiotowego pojazdu (tj. 36 zł). Na rozprawie w dniu 20 sierpnia 2014 r. pełnomocnik skarżącego wnoszą i wywodząc jak w skardze, zaakcentowała, że podstawą przyznania należności dozorcy parkingu winny być stawki wynikające z uchwały Rady Powiatu i zawartego porozumienia. Dodała, że w dalszej kolejności dla wyjaśnienia sprawy niezbędne byłoby powołanie biegłego sądowego. Podkreśliła, że w każdym wypadku podstawą wypłaty należności winny być stawki dobowe, a nie abonamentowe z uwagi na specyfikę i wymogi dozorcy parkingu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpatrując sprawę zważył, co następuje: Skarga nie jest uzasadniona, gdyż zaskarżone postanowienie utrzymujące w mocy postanowienie organu pierwszej instancji nie narusza prawa materialnego, ani też organy nie naruszyły zasad procedury administracyjnej w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W pierwszej kolejności, w związku ze zmianą stanu prawnego dokonaną ustawą z dnia 22 lipca 2010 r. (Dz.U. Nr 152, poz. 1018) i dodaniu art. 130a ust. 10h do ustawy Prawo o ruchu drogowym, skład orzekający rozważył kwestię właściwości organów likwidacyjnych w sprawie. Wskazany przepis wszedł w życie z dniem 4 września 2010 r., a przewiduje on właściwość starosty do rozstrzygania w drodze decyzji o zapłacie kosztów związanych z usuwaniem i przechowywaniem pojazdów usuniętych z drogi, które ponosi właściciel pojazdu. Reguluje ona jednak jedynie tryb postępowania z pojazdami, wobec których do dnia [...] roku nie zostało orzeczone o przepadku pojazdu. Taka sytuacja nie miała miejsca w niniejszej Wniosek o ustalenie zwrotu kosztów i wynagrodzenia został złożony już po nowelizacji art. 130a ustawy Prawo o ruchu drogowym, a ustawa nowelizująca nie zawiera żadnej regulacji, dotyczącej ustalania kosztów przechowywania pojazdów za okres poprzedzający wydanie o przejściu własności pojazdów na rzecz Skarbu Państwa, podejmowanych w poprzednim stanie prawnym, ale nabycie przez Skarb Państwa własności przedmiotowego pojazdu nastąpiło w trybie art. 130a ust. 10 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 roku, – Prawo o ruchu drogowym, przywołanej przez organy obydwu instancji, co potwierdza dołączona do akt administracyjnych decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego w R. z dnia [...] r. Konsekwencją tego, że organem egzekucyjnym był Naczelnik Urzędu Skarbowego (w tym wypadku w C. – z uwagi na przechowywanie przedmiotowego pojazdu na terenie właściwości tego organu), zatem zdaniem składu orzekającego, organ ten jest właściwy do orzekania w przedmiocie zwrotu wydatków i wynagrodzenia za dozór pojazdu, mimo zmiany stanu prawnego dokonaną przywołaną powyżej ustawą z dnia 22 lipca 2010 r. w zakresie właściwości organów egzekucyjnych. Ustawa nowelizująca nie przewiduje bowiem w tym wypadku właściwości starosty, a jedynie reguluje tryb postępowania z pojazdami, wobec których do dnia [...] roku nie zostało orzeczone o przepadku pojazdu. Uzasadnia to przyjęcie właściwości naczelników urzędów skarbowych do orzekania w zakresie zwrotu kosztów i wynagrodzenia dozoru przedmiotowego pojazdu. Stanowisko takie potwierdza także treść § 4 ust. 2b i ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 lutego 2011 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. Nr 46, poz. 237). Przepisy te wskazują na właściwość starostów w zakresie likwidacji ruchomości przejętych na rzecz powiatu na podstawie ustawy Prawo o ruchu drogowym, a w pozostałych przypadkach – na właściwość naczelników urzędów skarbowych. Przedmiotowy pojazd nie został przejęty na rzecz powiatu, lecz na rzecz Skarbu Państwa, stąd też zmiana stanu prawnego dokonana wymienioną ustawą z dnia 22 lipca 2010r. nie ma wpływu w niniejsze sprawie, gdyż organem likwidacyjnym jest Naczelnik Urzędu Skarbowego w C.. j Poza sporem pozostaje w niniejszej sprawie fakt, iż skarżący został wyznaczony dozorcą przedmiotowego pojazdu, a zatem pozostaje podmiotem uprawnionym do złożenia wniosku o zwrot wydatków i przyznanie wynagrodzenia z tytułu sprawowanego dozoru za okres jego trwania, zob. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 listopada 2010 r. sygn. akt I OSP 1/10). W ocenie składu orzekającego Organy obydwu instancji prawidłowo uznały, że skarżący nie wykazał jakie wydatki poniósł w tym przedziale czasowym z tytułu sprawowanego dozoru pojazdu, domagając się przyznania tytułem wydatków i wynagrodzenia kwoty 12,24 zł za jeden dzień sprawowania dozoru w [...] r., 9,52 zł za [...]r., 10,74 zł za [...]r., 10,60 zł za [...]r. i 10,57 za [...] r. czyli według kalkulacji kosztów załączonej do "Ekspertyzy" A. S. . Przedłożone przez niego dokumenty jednak całych kosztów prowadzenia działalności gospodarczej za lata [...]–[...] i obejmują znacznie szerszy zakres, niż świadczenie usług parkingowych (w tym m.in. na wykonywaniu napraw powypadkowych). Sporządzona i przedłożona w sprawie wykonana na jego zlecenie "Ekspertyza" nie tylko została przygotowana przez osobę nie legitymującą się wiedzą specjalistyczną z tego zakresu, lecz przede wszystkim nie uwzględnia danych wynikających z dołączonej do sprawy dokumentacji źródłowej i stanowi jedynie kalkulację stawek parkingowych, aby działalność z tego tytułu była rentowna. Organ pierwszej instancji szczegółowo omówił też błędy i sprzeczności w przedłożonych przez skarżącego dokumentach, zaś ustalenia w tym zakresie nie były kwestionowane ani w zażaleniu na postanowienie tego organu, ani w skardze do sądu. Rozważenia wymagała kwestia, czy dla rozstrzygnięcia sprawy niezbędne było powołanie biegłego, celem wyliczenia należności za dozór przedmiotowego pojazdu na podstawie złożonej przez skarżącego dokumentacji źródłowej. Zdaniem sądu administracyjnego, z uwagi na zgromadzony w sprawie materiał dowodowy oraz wynikający zakres prowadzonej przez skarżącego działalności gospodarczej, nie sposób ferować zarzutu naruszenia przez organ odwoławczy przepisów art. 7, art. 8, art. 77, art. 78, art. 80 i art. 84 Kodeksu postępowania administracyjnego – poprzez odmowę powołania biegłego. W każdym bowiem wypadku wyliczenia te byłyby szacunkowe, skoro dokumenty dotyczą funkcjonowania całego zakładu, prowadzonego przez skarżącego. Co więcej, skarżący ostatecznie domagał się przyznania mu należności na podstawie stawek opłat dobowych, wynikających z uchwał podejmowanych przez Radę Miasta C. w trybie art. 130a ust. 6 Prawo o ruchu drogowym, bądź też stawek dobowych, stosowanych na okolicznych parkingach. Zatem powołanie biegłego należy uznać za zbędne, podobnie jak i przesłuchanie biegłego w charakterze świadka oraz przesłuchanie skarżącego dla wykazania ponoszonych przez niego wydatków oraz strat z tytułu prowadzenia parkingu dozorowanego. W tym względzie logicznie organ II instancji wskazał na niecelowość przeprowadzenia tego dowodu w sytuacji, gdy skarżący przedłożył już dokumentację źródłową, własną kalkulację i opracowaną na jego zlecenie ekspertyzę, zaś kwestia poniesionej szkody nie może być przedmiotem rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. Brak też podstawy prawnej do przyznania odsetek na podstawie art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Wszak przyznana należność winna obejmować zwrot koniecznych (niezbędnych) wydatków oraz wynagrodzenie za sprawowany dozór, a więc zrekompensować trudy pełnionej funkcji. Można też stawiać tezę, że rada powiatu podejmując uchwałę na podstawie art. 130a ust. 6 Prawa o ruchu drogowym, winna się kierować przesłankami z art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Nie zmienia to jednak postaci rzeczy, że uchwała taka nie ma waloru wiążącego Skarb Państwa, ani też zawarte przez skarżącego porozumienie z Miastem C. nie gwarantowało mu, że otrzyma takie kwoty w razie przejścia własności pojazdu na rzecz Skarbu Państwa i to za okres poprzedzający taki skutek prawny. Wszak zawierając porozumienie przed podjęciem wyżej powołanej uchwały NSA, podmiot prowadzący parking dozorowany nie mógł liczyć na przyznanie zwrotu wydatków i wynagrodzenia od Skarbu Państwa. Istotny jest też okres sprawowania dozoru nad pojazdem. Nie powinno budzić wątpliwości, że w przypadku jedynie kilkudniowego przechowywania pojazdu związane z tym wydatki są wyższe, niż w sytuacji, gdy pojazd jest unieruchomiony przez okres powyżej 6 miesięcy, co ma zawsze miejsce w przypadku przejęcia na rzecz Skarbu Państwa. Składowanie takiego pojazdu nie wymaga zajęcia większej powierzchni, ani zapewnienia przestrzeni manewrowej. Dozorca parkingu jest też z góry uprzedzony o fakcie i terminie jego odbioru, co nie ma miejsca przy typowej umowie przechowywania na parkingu, kiedy to właściciel w dowolnej chwili może odebrać pojazd, co wymaga zapewnienia stałego dostępu i odpowiedniej drogi dojazdowej oraz szerokości miejsca postojowego. Stąd też zasadnie przyjął organ odwoławczy, że średnia stawka abonamentowa, stosowana na terenie C. i S. jako sąsiadujących miast przez podmioty gospodarcze przy zawieraniu umów parkingowych na okres jednego miesiąca, jest miarodajna i najbardziej zbliżona do rzeczywistych wydatków i godziwego wynagrodzenia w przypadku sprawowania dozoru nad pojazdem przez dłuższy okres czasu. Wszak podmioty gospodarcze, świadczące tego rodzaju usługi, są zmuszone do właściwej kalkulacji kosztów i kierowania się prawami rynku. Skarżący, gdyby nie zawarte porozumienia o dozór pojazdu, mógłby liczyć na tego rodzaju przychód, który zawiera zarówno wydatki, jak i kalkulowany dochód (wynagrodzenie). Faktem jest, że stawka abonamentowa wnoszona jest za dany miesiąc z góry, lecz z drugiej strony wiąże się z większym zakresem obowiązków z racji możliwości odbioru pojazdu przez właściciela w dowolnej chwili, co nie ma miejsca w przypadku parkingu dozorowanego, prowadzonego na podstawie porozumienia. W tym względzie odwołać się też należy do poglądu wyrażonego w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lutego 2013 r. sygn. akt I OSK 2536/12, LEX nr 131157, w którym stwierdzono, że zajmowanie miejsca przez dozorowany pojazd można uznać za równoznaczne ze stałym parkowaniem, podobnie jak wykupienie abonamentu. Oznacza to bowiem posiłkowanie się treścią art. 836 Kodeksu cywilnego, czyli określenie należnego wynagrodzenia w danych stosunkach. Zatem zasadnie organy nie znalazły przesłanek do zastosowania stawki dobowej za parkowanie pojazdów. Zdaniem składu orzekającego, zasady doświadczenia życiowego przeczą też zawartej w skardze tezie, że wybrane do porównań parkingi mogłyby spełniać niższe wymogi, niż parking prowadzony przez skarżącego. Wszak wartość przedmiotowego pojazdu jest znikoma, na co trafnie zwrócono uwagę w odpowiedzi na skargę. Właściciel z reguły przy wyborze parkingu kieruje się zaś wartością pojazdu i jego stanem. Im pojazd droższy, tym większe wymogi stawiane parkingom z uwagi na troskę o własne mienie. Nie sposób też podzielić stanowiska skarżącego co do celowego działania organów na jego szkodę i nieobiektywnego rozpatrzenia sprawy oraz ustalenia należności w rażąco zaniżonej wysokości, zwłaszcza wobec niewielkich rozmiarów resztek spalonego pojazdu m-ki [...]. Nadto, stwierdzić przyjdzie, że ustalenie należności nastąpiło na wniosek z dnia [...] r., a więc złożony po wielu latach. Dołączona do niego obszerna dokumentacja wymagała zaś zapoznania się z nią przez organy obydwu instancji, co wynika z obszernych i wnikliwych motywów podjętych następnie postanowień. Taki też pogląd wyrażono w wyrokach tut. Sądu z dnia 18 listopada 2013 r. sygn. akt II SA/Gl 1389/13 oraz II SA/Gl 1390/13, dotyczących również żądania przyznania należności tytułem dozoru nad innymi pojazdami. Zdaniem składu orzekającego, brak zaś uzasadnionych, nowych okoliczności, które uzasadniałyby zmianę stanowiska w kwestii zasad przyznania wynagrodzenia i zwrotu wydatków w niniejszej sprawie. Z tych wszystkich względów skarga nie mogła odnieść skutku i podlegała oddaleniu jako nieuzasadniona na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło