II SA/Gl 417/15
PostanowienieWSA w Gliwicach2015-07-15
Skład orzekający: Łukasz Strzępek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu może zostać oddalony z powodu nieprzedłożenia przez stronę wymaganych dokumentów potwierdzających jej sytuację materialną?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy został oddalony, ponieważ strona skarżąca nie wykazała swojej sytuacji materialnej w sposób umożliwiający sądowi obiektywną ocenę, czy rzeczywiście nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania. Pomimo wezwania do uzupełnienia dokumentacji, strona nie przedłożyła wymaganych dowodów, co skutkuje odmową przyznania prawa pomocy na podstawie przepisów P.p.s.a.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu. Wnioskodawca podał podstawowe informacje o swojej sytuacji rodzinnej i majątkowej. Referendarz sądowy wezwał skarżącego do udokumentowania swojej sytuacji materialnej, jednakże skarżący nie przedłożył wymaganych dokumentów w wyznaczonym terminie.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 15 lipca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy
Na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych. W druku formularza podał, że w gospodarstwie domowym pozostaje wraz z żoną oraz trójką dzieci a w skład jego majątku wchodzi również prawo własności nieruchomości rolnej o pow.0,5 ha. Skarżący zadeklarował, że nie posiada żadnego majątku, w tym oszczędności, papierów wartościowych, a wśród przedmiotów o wartości przekraczającej 3.000 euro wymienił samochód marki [...] z [...] r. Źródłem dochodu rodziny strony jest działalność gospodarcza, z która przynosi średnio 3.000 zł miesięcznie.
Pismem z dnia 11 czerwca 2015 r. referendarz sądowy zobowiązał skarżącego do uprawdopodobnienia okoliczności podniesionych we wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez:
- udokumentowanie wysokości wydatków związanych z utrzymaniem się, tj. opłat za energię elektryczną, dostawy wody, odbiór śmieci, usługi telekomunikacyjne, wykup lekarstw itp.,
- przedłożenia dokumentów potwierdzających wysokość dochodu uzyskiwanego przez wnioskodawcę z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej w ciągu ostatnich trzech miesięcy,
- przedłożenie zaświadczenia potwierdzającego, że małżonka skarżącego jest osobą bezrobotną, pozbawiona prawa do zasiłku,
- podania do kogo należy i jakiej powierzchni jest budynek mieszkalny, w którym zamieszkuje z rodziną.
W wyznaczonym terminie dokumenty nie zostały nadesłane, natomiast w niepodpisanym piśmie procesowym z dnia 26 czerwca 2015 r. bliżej niezidentyfikowana osoba oświadczyła, że ze względu a nieobecność K.K. nie ma możliwości skompletowania dokumentów, a wobec tego rezygnuje z adwokata z urzędu.
Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje:
Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r. Poz. 270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym.
Przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.).
Przede wszystkim, przy ocenie wniosku o przyznanie prawa pomocy zasadnicze znaczenie mają informacje uzyskane od strony na temat jej statusu materialnego. Nieprzypadkowo bowiem ustawodawca w art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. posłużył się zwrotem "wykaże". Oznacza to, że to na osobę ubiegającą się o przyznanie prawa pomocy został przerzucony ciężar przedstawienia swojej sytuacji materialnej w taki sposób, aby przekonać o zasadności złożonego wniosku. Instrumentem służącym wyjaśnieniu wątpliwości w tym zakresie jest wezwanie, o którym mowa w art. 255 P.p.s.a. Uzyskanie dodatkowego oświadczenia strony lub dokumentów źródłowych dotyczących jej stanu majątkowego w trybie art. 255 P.p.s.a. służy uzupełnieniu stanu wiedzy sądu o sytuacji strony (por. postanowienie NSA z dnia 28 stycznia 2009 r. sygn. akt II GZ 332/08 – System Informacji Prawniczej Lex nr 551914). Konsekwencją uchylenia się od tego obowiązku lub udzielenia niekompletnych informacji może być odmowa przyznania prawa pomocy (tak orzekł NSA np. w postanowieniu z dnia 30 lipca 2009 r. sygn. akt I FZ 180/09 – Lex nr 552208, w postanowieniu z dnia 28 lipca 2009 r. sygn. akt I OZ 744/09 – Lex nr 552504, w postanowieniu z dnia 23 marca 2012 sygn. akt I OZ 184/12 - 1136769 oraz w postanowieniu z dnia 28 marca 2012 r. sygn. akt I OZ 182/12 - Lex 1136768).
W niniejszej sprawie informacje na temat sytuacji materialnej skarżącego są skąpie i niekompletne. Nie wiadomo bowiem nic na temat ewentualnych dochodów jego małżonki, bieżących kosztów utrzymania i ich relacji do dochodów, tytułu prawnego do zajmowanej nieruchomości, czy wreszcie rozmiaru prowadzonej działalności gospodarczej. W konsekwencji, nie można obiektywnie ocenić, czy rzeczywiście strona nie jest w stanie samodzielnie opłacić kosztów postępowania sądowego. W tym kontekście oświadczenie o cofnięciu wniosku w części nie mogło odnieść skutku, gdyż brak jest jakichkolwiek informacji, kto złożył to oświadczenie, a z jego treści wynika, że nie mógł być to sam skarżący.
Wobec tego , działając na podstawie art. 258 §1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., w związku z art. 246 § 1 pkt 1 tej ustawy orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło