II SA/Gl 478/04

Dnia 5 grudnia 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Krawczyk (spr.) Sędziowie: NSA Bonifacy Bronkowski WSA Elżbieta Kaznowska Protokolant st. ref. Magdalena Jankowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 grudnia 2005 roku przy udziale Prokuratora Prokuratury Apelacyjnej Anny Podsiadło sprawy ze skargi K.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie opłat związanych ze wzrostem wartości nieruchomości 1. uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną przez nią w mocy decyzję organu I instancji, 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy G. z dnia [...] w sprawie odmowy rozłożenia na raty zaległej jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości w kwocie [...] zł, której termin płatności minął [...]. Zarówno organ I jak i II instancji w podstawie prawnej decyzji odmownej powołał art. 48 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29.08.1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz.U. nr 137, poz. 926 z zm.) uznając, że skarżąca K.W. nie wykazała "ważnego interesu podatnika", który uzasadniałby rozłożenie na raty spłaty zaległości. Zaległość ta powstała bowiem w wyniku sprzedaży [...] i naliczenia – w sposób zgodny z prawem – opłat za wzrost wartości parcel [...] i [...] w C. Opłata ta wynosiła [...] % różnicy między wartością tych parcel przed i po zmianie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Strona dysponowała więc przychodami ze sprzedaży działek, a po uzyskaniu tego przychodu nie nastąpiło znaczne i niespodziewane pogorszenie jej sytuacji życiowej. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego K.W. podała, że przychód uzyskany ze sprzedaży działek w znacznej części przeznaczyła na [...], bowiem jej mąż [...] poprzedzających sprzedaż. Wskazała na swój stan zdrowia, zwiększone koszty utrzymania przez potrzebę zakupu leków, a także fakt stopniowej spłaty zaległości co w rezultacie doprowadziło na dzień wydania zaskarżonej decyzji do jej zmniejszenia do kwoty [...] zł. Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż przeprowadzona przez Sąd, zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269), kontrola wykazała, że zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. Otóż organy obu instancji odmawiając rozłożenia na raty zaległości stanowiącej opłatę planistyczną powołały się na przepisy ustawy z dnia 29.08.1997 r. – Ordynacja podatkowa. Oznacza to, że organy uznały, iż do opłaty planistycznej mają zastosowanie przepisy tej ostatniej ustawy. Istotnie w orzecznictwie (wyrok NSA z 7.11.2001 r., II SA/Gd 1948/01) już pod rządami poprzednio obowiązującej ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym twierdzono, że skoro renta planistyczna jest dochodem budżetu gminy ma charakter publicznoprawny, to spełnia przesłanki wskazane w art. 2 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej. Powyższego poglądu skład orzekający w niniejszej sprawie nie podziela. Opłata planistyczna na rzecz gminy z tytułu wzrostu wartości nieruchomości w wyniku uchwalenia (zmiany) miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego ma niektóre cechy podatku w świetle art. 6 Ordynacji podatkowej, jednakże za podatek nie może być uznana (por. wyrok NSA z 3.09.2004 r. – OSK 520/04). Opłata ta nie wynika z ustawy podatkowej, ale z ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w której nie określono w sposób wyraźny, iż stanowi ona podatek lub stosuje się do niej przepisy Ordynacji podatkowej. Przepisy ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym nie dają podstaw do tego, aby fakt ten domniemywać i w konsekwencji stosować do tej opłaty przepisy Ordynacji podatkowej. Nadto za Zygmuntem Niewiadomskim należy powtórzyć (por. "Opłata planistyczna na rzecz gminy w świetle rozwiązań prawnych i orzecznictwo" opublikowana w pracy pt. "Sądownictwo administracyjne gwarantem wolności i praw obywatelskich 1980-2005"), iż opłata planistyczna nie ma jednoznacznie charakteru fiskalnego, cechy doktrynalnie uważanej za wyrażającą istotę podatku. Obowiązek opłaty powstaje jako wynik prowadzenia przez gminę określonej polityki przestrzennej i nie zależy od podmiotu zobowiązanego z tego tytułu, ani jest powiązany z jego aktywnością czy też zdarzeniem rodzącym obowiązek podatkowy. Do renty mają więc zastosowanie przepisy kpa, a nie Ordynacji podatkowej. Rozpoznanie wniosku skarżącej o rozłożenie na raty opłaty planistycznej w kontekście "ważnego interesu podatnika" o którym mowa w art. 48 Ordynacji podatkowej nastąpiło więc z naruszeniem prawa. Mając na uwadze powyższe na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 litera a w związku z art. 134 i art. 152 ustawy z dnia 30.08.2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 z zm.) orzeczono jak w sentencji. SW