II SA/Gl 655/12
WyrokWSA w Gliwicach2013-01-11
Skład orzekający: Maria Taniewska-Banacka, Iwona Bogucka, Rafał Wolnik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący posiadają interes prawny do żądania przywrócenia w ewidencji gruntów działki oznaczonej jako droga publiczna, skoro nigdy nie figurowała ona w ewidencji jako droga publiczna, a jedynie jako droga leśna stanowiąca własność Skarbu Państwa?Ratio decidendi
Skarżący nie posiadają interesu prawnego do żądania przywrócenia w ewidencji gruntów działki, która nigdy nie figurowała w tej ewidencji jako droga publiczna, a jedynie jako droga leśna stanowiąca własność Skarbu Państwa. Ewidencja gruntów ma charakter deklaratoryjny i odzwierciedla istniejący stan prawny, a nie go kształtuje. Zmiany w ewidencji mogą nastąpić jedynie na podstawie odpowiednich dokumentów potwierdzających tytuł prawny lub inne prawa do nieruchomości, których skarżący nie przedstawili.Stan faktyczny
Skarżący złożyli wniosek o przywrócenie w ewidencji gruntów działki nr [...] stanowiącej drogę publiczną, która rzekomo stanowiła jedyny dojazd do ich nieruchomości. Organ I instancji odmówił przywrócenia, wskazując, że działka nigdy nie figurowała w ewidencji jako droga publiczna, a jedynie jako droga leśna. Organ II instancji utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Skarżący wnieśli skargę do WSA, domagając się stwierdzenia nieważności decyzji, argumentując m.in. że organ nie odniósł się do ich sprostowań dotyczących numeru działki i że odmowa wynikała z innych pobudek. WSA oddalił skargę z powodu braku interesu prawnego skarżących.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę A. i E. L.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Iwona Bogucka, Sędzia WSA Rafał Wolnik, Protokolant st. sekretarz sądowy Magdalena Dąbek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 stycznia 2013 r. sprawy ze skargi A. L. i E. L. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie ewidencji gruntów i budynków oddala skargę.
Pismem z dnia [...] r. E. i A. L. oraz S. K. zwrócili się do Starostwa w L. z wnioskiem o cyt. "przywrócenie w ewidencji gruntów i na mapie [...] działki nr [...], która była drogą publiczną". W uzasadnieniu wnioskodawcy wskazali, iż bez ich wiedzy zlikwidowano na mapach działkę nr [...] (drogę publiczną), która stanowiła jedyny dojazd do należących do nich nieruchomości (oznaczonych numerami [...],[...],[...],[...],[...],[...]). Obecnie, z uwagi na brak oznaczenia działki nr [...] jako drogi publicznej, nadleśnictwo utrudnia im przejazd.
Decyzją z dnia [...] r. nr [...] działający jako organ I instancji Starosta [...] odmówił wnioskowanego przywrócenia w ewidencji gruntów działki oznaczonej numerem [...] stanowiącej dojazd do działek będących własnością wnioskodawców. W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że działka oznaczona numerem [...] na mapie [...] o powierzchni [...] ha nigdy nie figurowała w ewidencji gruntów. W ewidencji gruntów i budynków w pozycji rejestru [...] L., gdzie jako właściciel wpisane było Ministerstwo Leśnictwa a od [...] r. Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe, od czasu jej założenia t.j. od [...] r. figurowały między innymi działki oznaczone numerami [...] i [...] na mapie [...] o łącznej powierzchni [...] ha. Działki te powstały wraz z innymi działkami z podziału działek oznaczonych numerami [...],[...] przed założeniem ewidencji gruntów, przy wydzieleniu PKP (wykaz zmian gruntowych z operatu zaewidencjonowanego w Powiatowym Ośrodku Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej pod numerem [...]). W [...] r. na podstawie księgi wieczystej [...] przedmiotowe działki przeniesiono do pozycji rejestru [...] L., gdzie jako właściciela wpisano Skarb Państwa w zarządzie Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe Nadleśnictwo L. W [...] r. na podstawie Wykazu zmian gruntowych przyjętego do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod numerem KERG [...] zmianą [...] ujawniono w ewidencji gruntów połączenie działek, w wyniku którego między innymi działki oznaczone numerami [...] i [...] na mapie [...] zostały połączone w działkę oznaczoną numerem [...] na mapie [...] o powierzchni [...] ha w obrębie L. Następnie w [...] r. zmianą [...] na podstawie decyzji Burmistrza Miasta L. numer [...] z dnia [...] r. zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości ujawniono w ewidencji gruntów i budynków podział działki oznaczonej numerem [...] na mapie [...]. W wyniku podziału powstały działki oznaczone numerami [...] i [...]. Pismem z dnia [...] r. wystąpiono do Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe Nadleśnictwo L. o udzielenie informacji o przeznaczeniu w planie urządzeniowym lasów terenu wchodzącego obecnie w działkę oznaczoną numerem [...] oraz o informację czy Nadleśnictwo L. zapewniło małżonkom L. i S. K. dojazd do ich działek przez drogi leśne znajdujące się w zarządzie Nadleśnictwa L. Pismem numer [...] z dnia [...] r. PGL LP Nadleśnictwo L. stwierdziło, iż "działka oznaczona numerem [...] na karcie mapy [...] w obrębie L. w planie urządzenia lasu obejmuje grunty rolne o łącznej powierzchni [...] ha oraz lasy [...] ha. Jednocześnie Nadleśnictwo L. dołączyło kserokopie pism jakie otrzymał E. L. w sprawie dojazdu do własnych nieruchomości, z których wynika, że dostęp do nieruchomości nie wymaga zezwolenia, gdyż prawo dostępu w tym przypadku reguluje ustawa z dnia 28 września 1991 r. o lasach (t.j.: Dz. U. 2011, Nr 12, poz. 59) a w szczególności art. 29 ust. 3 pkt 7. Równocześnie pismem z dnia [...] r. wystąpiono do Urzędu Miejskiego w L. o informację o przeznaczeniu w planie zagospodarowania przestrzennego Gminy L. działek oznaczonych numerami [...] i [...] (obecnie [...]) oraz o informację czy ww. działki stanowiły drogę publiczną. Pismem numer [...] z dnia [...] r. Urząd Miejski w L. poinformował, iż działka [...] leży poza granicami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w obowiązującym Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego przedmiotowy teren przeznaczony został pod ZL- obszary leśne oraz częściowo ZN - obszary ciągu ekologicznego w obszarze lasów ochronnych I grupy. Jednocześnie Urząd poinformował, że "przedmiotowy obszar w dokumentach planistycznych zawsze przeznaczony był pod tereny leśne, a drogi funkcjonujące na tym obszarze miały charakter dróg gospodarczych zarządcy terenu i nie stanowiły dróg publicznych". W konkluzji organ I instancji podkreślił, iż wnioskodawcy nie są właścicielami nieruchomości, której dotyczył ich wniosek, nie mogli zatem wnioskować o wprowadzenie zmian w ewidencji gruntów. Ponadto PGL LP Nadleśnictwo L. zapewniło im dojazd do działek będących ich własnością.
Ww. decyzja została wydana, jak wynika z jej części nagłówkowej, na podstawie art. 22 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j.: Dz. U. 2010, Nr 193, poz. 1287 z późn.i zm.), § 10, 12, 45, 46 i 47 Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38 poz. 454) oraz art. 104 k.p.a.
Od wydanej przez organ I instancji decyzji A. i E. L. wnieśli odwołanie wyrażając niezadowolenie z otrzymanego rozstrzygnięcia. W uzasadnieniu odwołujący się podnieśli, iż ich zdaniem nie jest prawdą, że działka drogi nr [...] na mapie [...] w obrębie L. nigdy nie występowała w ewidencji gruntów. Na dowód załączyli kopie mapy ewidencyjnej, na której była robiona klasyfikacja gruntów w [...] r. Również na mapie [...] istniała w archiwum geodezji działka drogowa nr [...], przez którą można by dojechać do ich działek z innej strony. Jednak ta działka także zniknęła z map. Starostwo swoją decyzję oparło na aktualnych informacjach z Urzędu Miejskiego co do zapisów w aktualnym studium i ogólnikowych stwierdzeniach. Nie przeprowadziło dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w swojej decyzji nie wyjaśniło przesłanek stanowiących podstawę wydania decyzji wobec czego nie spełniło wymogów określonych w art. 7, 8, 9 kodeksu postępowania administracyjnego.
Po rozpoznaniu wniesionego odwołania [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w K. decyzją z dnia [...] r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję pierwszoinstancyjną. W obszernym uzasadnieniu organ II instancji zrelacjonował dotychczasowy przebieg postępowania administracyjnego i poczynione w sprawie ustalenia, a następnie wskazał stosowne przepisy ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, wyjaśniając w jaki sposób ewidencja winna być prowadzona i w jakim trybie, po przedłożeniu jakich dokumentów, dokonać można zmian przedmiotowych i podmiotowych w stanie prawnym zapisanym w ewidencji gruntów. Organ wskazał następnie, że w świetle dokonanych ustaleń żądania odwołujących się A. i I. L. oraz S. K. sprecyzowane we wniosku z dnia [...] r. w sprawie przywrócenia w ewidencji gruntów i na mapie [...] działki nr [...], która była drogą publiczną, dotyczą w istocie nie drogi publicznej, jak twierdzą strony, lecz drogi leśnej, stanowiącej własność Skarbu Państwa - PGL Lasy Państwowe w zarządzie Nadleśnictwa L. Jak wynika z akt sprawy droga ta w [...] r. przy zakładaniu ewidencji gruntów i budynków stanowiła działki nr [...] i [...]. Zatem w ogóle w ewidencji gruntów - od jej założenia - działka o numerze ewidencyjnym nr [...] nie istniała. Potwierdza to nawet kopia mapy klasyfikacyjnej z [...] r., załączona jako dowód w odwołaniu, na której przedmiotowa droga nie jest oznaczona żadnym numerem ewidencyjnym. Powyższe informacje nie dają więc podstaw do uwzględnienia żądania wnioskodawców. Nie byłoby w żaden sposób możliwe przywrócenie w ewidencji gruntów i budynków wpisu, którego nigdy w niej nie było. Z kolei przekształcenie drogi leśnej gospodarczej, służącej za dojazd do nieruchomości położonych wśród lasów państwowych, w ogólnodostępną drogę publiczną, (na co w istocie wskazuje treść żądania), nie może być rozpatrywane w trybie zmian w ewidencji gruntów i budynków. Odnosząc się z kolei do zarzutów dotyczących naruszenia zaskarżoną decyzją powołanych w odwołaniu przepisów art. 7, 8 i 9 k.p.a., organ II instancji stwierdził, że zarzuty te nie są uzasadnione. Organ I instancji w przeprowadzonym postępowaniu działał na podstawie obowiązujących przepisów prawa, które powołał w podstawie prawnej wydanej decyzji. Działając zgodnie z art. 7, 77 i 80 k.p.a., dokładnie wyjaśnił stan faktyczny sprawy, zebrał i rozpatrzył w sposób wyczerpujący zebrane dowody. Zawiadomił wnioskodawców o wszczęciu postępowaniu i o możliwości zapoznania się zebranym materiałem dowodowym oraz wypowiedzenia się w zakresie dowodów oraz zgłoszonych żądań - pismami z dnia [...] i [...] r. Z tych możliwości jednak wnioskodawcy nie skorzystali. W ocenie organu odwoławczego orzeczenie organ I instancji w rozpatrywanej sprawie pod względem merytorycznym jest prawidłowe.
Pismem z dnia [...] r. A. i E. L. oraz S. K. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na decyzję organu II instancji, domagając się stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu podnieśli, iż wnieśli o przywrócenie w ewidencji gruntów działki nr [...], która była działką drogową i stanowiła dojazd do należących do nich działek o numerach [...],[...] i in. albowiem taki numer działki, wynikał ich zdaniem z mapy, którą załączyli. Z mapy z [...] r. wynika jednak, że działce nr [...] odpowiada działka nr [...] i przywrócenia tej właśnie działki żądali na spotkaniu u Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego. Organ II instancji nie odniósł się do tych sprostowań, z uzasadnienia decyzji Inspektora wynika natomiast, że na odmowę przywrócenia w ewidencji działki drogowej wpłynęły plany skarżących dotyczące należących do nich nieruchomości co przecież nie było przedmiotem wniosku, a może wskazywać na inne pobudki wydania odmownej decyzji. Skarżący postawili pytanie dlaczego w ewidencji zlikwidowano działkę nr [...], która stanowiła dojazd do ich działek i była i jest drogą. Podkreślili nadto, że zawsze dojeżdżali i nadal dojeżdżają do swych działek przez drogę oznaczoną jako działka nr [...].
Skarga została wniesiona w terminie.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty, które zawarł był w zaskarżonej decyzji. Dodatkowo podniósł, odnosząc się do zarzutów zawartych w złożonej skardze, a dotyczących rzekomych sprostowań przekazanych przez strony dot. numeru działki będącej przedmiotem wniosku, że do organu takie sprostowanie nie wpłynęło. Organ odniósł się jednak w zaskarżonej decyzji także do działki stanowiącej drogę leśną, wypowiadając się co do braku możliwości przekształcenia gospodarczej drogi leśnej w drogę publiczną w trybie zmian w ewidencji gruntów i budynków. Nie jest również uzasadniony zarzut, że organ wskazał w zaskarżonej decyzji plany stron postępowania dotyczące przyszłościowego zagospodarowania ww. nieruchomości jako podstawę odmowy przywrócenia przedmiotowej drogi w ewidencji. Omówienie tej kwestii wynikało wyłącznie z podniesienia we wniosku z dnia [...] r. zarzutów dotyczących utrudniania przez Nadleśnictwo L. dojazdu do tych gruntów.
Postanowieniem tut. Sądu z dnia 27 sierpnia 2012 r. sygn. akt II SA/Gl 655/12 skarga S. K. została odrzucona. Rozpoznaniu podlegała zatem jedynie skarga A. i E. L.
W trakcie rozprawy przed tut. Sądem w dniu 11 stycznia 2013 r. skarżący na pytanie Sądu wyjaśnili, że na przedmiotowej działce nie została ustanowiona umożliwiająca im przejazd służebność gruntowa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez m.in. kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą w zaskarżonej decyzji ostatecznej bądź w postanowieniu z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego. Nadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. 2012, poz. 270 zwanej dalej: p.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną.
Przed przystąpieniem do merytorycznego badania zarzutów skargi Sąd zobligowany był jednak, w pierwszej kolejności, rozważyć kwestię legitymacji skargowej strony skarżących. Tylko bowiem istnienie tej legitymacji zezwala na rozpatrywanie merytorycznych zarzutów wniesionej skargi i analizę legalności zaskarżonej decyzji. Brak legitymacji prowadzić zaś musi do oddalenia skargi bez badania zasadności zarzutów w niej podniesionych (por. w tej mierze bogate orzecznictwo sądów administracyjnych, w tym np. wyrok NSA z dnia 10 marca 2010 r., sygn. akt. I OSK 704/09).
Wskazania wymaga w tym miejscu, iż stosownie do art. 50 § 1 p.p.s.a. legitymację do wniesienia skargi ma każdy, kto ma interes prawny w jej wniesieniu, a ponadto prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. W stosunku do pierwszej kategorii podmiotów uprawnionych do wniesienia skargi, a więc innych niż prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich oraz organizacja społeczna, o statusie strony w postępowaniu sądowym decyduje zatem posiadanie interesu prawnego (por. m.in. wyrok NSA z dnia 15 marca 2007 r., sygn. akt II OSK 461/06). Interes prawny w rozumieniu przywołanego przepisu musi mieć oparcie w przepisach prawa, to przepis bowiem decyduje o tym, czy konkretny podmiot ma w danej sprawie chroniony interes. Kryterium "interesu prawnego" ma zatem charakter materialnoprawny i wymaga stwierdzenia związku między sferą indywidualnych praw i obowiązków skarżącego, a kwestionowanym w skardze aktem lub czynnością organu administracji. Wspomniany interes prawny musi być indywidualnym interesem strony postępowania i dotyczyć jej bezpośrednio. O możliwości żądania wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego decydują zatem przesłanki w znacznej mierze zbliżone do tych, które stanowią podstawę legitymacji procesowej strony w administracyjnym postępowaniu jurysdykcyjnym (por. J. P. Tarno: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2004, s. 89, B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze, 2002, s. 129 - 130).
Podkreśla się nadto w orzecznictwie, co zdaniem składu orzekającego stanowi tezę dla niniejszej sprawy o szczególnej doniosłości, iż skierowanie decyzji przez organ administracji do podmiotu, który nie posiadał w postępowaniu administracyjnym interesu prawnego, w żadnej mierze nie przesądza o posiadaniu przezeń interesu uprawniającego do wniesienia skargi. Jedynie formalnie czyni bowiem z tego podmiotu stronę w postępowaniu przed sądem administracyjnym co powoduje, że sąd administracyjny nie może skargi wniesionej przez taki podmiot odrzucić. Nie zwalnia to jednak sądu administracyjnego od obowiązku badania na etapie rozpoznawania skargi, czy podmiot wnoszący skargę ma interes prawny do jej wniesienia, a nie tylko interes formalny. W przypadku zaś stwierdzenia przez sąd administracyjny braku skarżącego interesu prawnego sąd ten oddala skargę z tego właśnie powodu – por. przywołany już wyżej wyrok NSA z dnia 4 marca 2011 r., sygn. akt II OSK 419/10.
Jak wynika z powyższych uwag prawo zaskarżenia do sądu administracyjnego przysługuje jedynie legitymowanym podmiotom. Z kolei przymiot strony w postępowaniu o wprowadzanie zmian do operatu ewidencji gruntów i budynków ma podmiot, którego prawa do nieruchomości podlegają ujawnieniu w rejestrze ewidencyjnym (por. np. wyrok WSA w Warszawie z dnia 26 maja 2010 r., sygn. akt IV SA/Wa 537/10; nieprawomocny wyrok WSA w Gliwicach z dnia 7 listopada 2012 r., sygn. akt II SA/Gl 595/12).
W ocenie składu orzekającego skarżący nie wykazali, iż posiadają interes prawny uprawniający ich do domagania się wprowadzenia do ewidencji zmian dotyczących działki nr [...] bądź działki powstałej z transformacji ww. nieruchomości (co uszło uwadze organu II instancji nie zmieniając jednak trafności wyrażonej przezeń odmowy uwzględnienia wniosku skarżących), a w konsekwencji do zaskarżenia przedmiotowej decyzji odmawiającej uwzględnienia ich wniosku o cyt. "przywrócenie w ewidencji gruntów działki", która zdaniem skarżących stanowiła w przeszłości drogę publiczną. Z żadnego przedstawionego w sprawie dokumentu nie wynika do tej działki żaden tytuł prawny skarżących, także sami skarżący potwierdzają, że nie posiadają tytułu prawnego do ww. nieruchomości.
W konsekwencji skarga wniesiona przez A. i E. L. musiała zostać oddalona z braku interesu prawnego skarżących. Choć bowiem skarżący wskazali zarówno w skardze, jak i wcześniej składanych w ramach postępowania administracyjnego dokumentach, że stosowną zmianę w ewidencji uważają za konieczną albowiem nie mają innej możliwości dojazdu do własnej działki niż poprzez działkę nr [...] ([...]). która w ich odczuciu winna zostać zakwalifikowana jako działka drogowa, to argumentacja ta dowodzi jedynie interesu faktycznego stron (możliwego do realizacji np. w drodze ustanowienia służebności gruntowej), nie zaś interesu prawnego. Skarżący nie byli i nie są bowiem uprawnieni do domagania się dokonania w ewidencji zmian dotyczących działki stanowiącej własność innego podmiotu, do której skarżący nie posiadają żadnego tytułu.
Notabene Sąd zauważa, że nawet gdyby hipotetycznie okoliczności sprawy przedstawiały się odmiennie i skarżący posiadali legitymację skargową, to i tak wniesiona przez nich skarga nie mogłaby zostać uwzględniona. Wskazać bowiem w tym miejscu należy, iż w myśl art. 20, 22 i 24 cytowanej już wyżej ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne ewidencja gruntów jest tylko specjalnie prowadzonym i wywierającym określone skutki prawne zbiorem informacji o gruntach. Jest zatem wyłącznie odzwierciedleniem aktualnego stanu prawnego dotyczącego danej nieruchomości i zawiera jedynie dane wynikające z tytułu własności. Tym samym ma charakter deklaratoryjny, a nie konstytutywny, co oznacza, że nie kształtuje nowego stanu prawnego nieruchomości, a jedynie potwierdza stan prawny nieruchomości zaistniały wcześniej – por. wyrok NSA w Warszawie z dnia 20 listopada 1998 r., sygn. akt II SA 914/98. Ewidencja powinna być utrzymywana w stałej aktualności nie tylko co do stanu faktycznego, ale i prawnego. Zmian przedmiotowych i podmiotowych w stanie prawnym zapisanym w ewidencji gruntów dokonuje się na podstawie prawomocnych orzeczeń sądowych, aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych, a także innych aktów normatywnych, spisanych umów i ugód w postępowaniu sądowym i administracyjnym lub innych dokumentów posiadających moc dowodową dla ustalenia prawa własności – por. np. wyrok NSA z dnia 15 października 1998 r., sygn. akt II SA 810/98; wyrok NSA z dnia 27 października 1998 r., sygn. akt II SA 1094/98; wyrok NSA z dnia 7 kwietnia 1999 r., sygn.akt II SA 119/99.
Dokonanie zmian w operacie możliwe jest zatem jedynie poprzez udokumentowanie przez osobę legitymującą się interesem prawnym rozbieżności pomiędzy danymi wynikającymi z ewidencji a danymi wynikającymi z przedłożonych dokumentów, o których mowa powyżej. Podkreślenia wymaga też, iż nie można w postępowaniu o zmianę danych w ewidencji gruntów samodzielnie ustalać i rozstrzygać o uprawnieniach do gruntu oraz o prawidłowości tytułów własności, które były podstawą dokonania wpisów w ewidencji.
W konsekwencji aby doprowadzić do pożądanych zmian w ewidencji posiadająca interes prawny strona musiałaby przedłożyć stosowne wskazane wyżej dokumenty (prawomocne wyroki sądowe, ostateczne decyzje administracyjne itd.) sporządzone po wprowadzeniu do ewidencji danych, z którymi strona się nie zgadza, a jeśli rozstrzygnięć takich nie posiada w pierwszej kolejności podjąć działania w celu wszczęcia postępowań zmierzających do ich uzyskania. Okoliczności takie w niniejszej sprawie nie miały miejsca. Stosownie do ustaleń dokonanych przez orzekające w sprawie organy działka nr [...] stanowiąca drogę publiczną nigdy w tej ewidencji nie istniała. Takie oznaczenie drogi leśnej (a nie publicznej) wykazuje dokumentacja katastralna sprzed założenia ewidencji, tj. mapa katastralna i wpis w matrykule pod pozycją 152 - z [...] r. Przy zakładaniu ewidencji w [...] r. przedmiotową drogę oznaczono jako działki nr [...] i [...], wpisano je wówczas w jedn. rej. [...], jako własność Ministerstwa Leśnictwa, a od [...] r. - PGL Lasy Państwowe. Działki te - w wyniku zakończonej w [...] r. aktualizacji stanu posiadania PGL LP Nadleśnictwa L., dokonanej na podstawie ustawy o lasach oraz na podstawie operatu klasyfikacji gruntów z [...]r. zatwierdzonej decyzją L.dz. [...] z dnia [...] r., weszły w skład użytku "Ls" nowoutworzonych działek leśnych nr [...] i [...] wpisanych w księdze wieczystej nr [...]. Działka nr [...] została następnie podzielona decyzją Burmistrza Miasta L. z dnia [...] r. nr [...] - na działki nr [...] i [...], w celu wydzielenia zabudowanej części działki (ozn. nr [...]). Jak wynika z akt sprawy przedmiotowy obszar w dokumentach planistycznych zawsze był przeznaczony pod tereny leśne, a drogi funkcjonujące na tym obszarze miały charakter dróg gospodarczych zarządcy terenu i nie stanowiły dróg publicznych. Trafnie w tej mierze wskazał organ II instancji, iż przekształcenie drogi leśnej gospodarczej, służącej za dojazd do nieruchomości położonych wśród lasów państwowych, w ogólnodostępną drogę publiczną, nie może być dochodzone w trybie zmian w ewidencji gruntów i budynków.
W konsekwencji niemożliwym jest nie tylko żądane przez skarżących "przywrócenie" wpisu, który w rzeczywistości w ewidencji nigdy nie istniał (notabene konstrukcja ustawą nie przewidziana) lecz wobec braku dokumentów uprawniających i obligujących organ do wprowadzenia do ewidencji pożądanych zmian niedopuszczalna jest jakakolwiek zmiana odnosząca się do wskazanej przez skarżących nieruchomości. Dokumentów potwierdzających, iż przedmiotowa działka stanowi drogę publiczną skarżący bowiem w trakcie postępowania administracyjnego nie przedstawili, tezie tej jednoznacznie przeczą też dokonane przez organy ustalenia.
W konsekwencji przedstawionych wyżej wywodów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach nie uwzględnił skargi i na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło