III SA/Gl 1774/15

WyrokWSA w Gliwicach2015-12-11

Skład orzekający: Krzysztof Wujek, Barbara Orzepowska-Kyć, Iwona Wiesner

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie stwierdzające uchybienie terminowi do wniesienia odwołania jest prawidłowe, jeśli decyzja organu pierwszej instancji została doręczona w trybie zastępczym, a strona wniosła o przywrócenie terminu?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania, jeśli decyzja organu pierwszej instancji została skutecznie doręczona w trybie zastępczym zgodnie z przepisami Ordynacji podatkowej. W takiej sytuacji organ odwoławczy nie przystępuje do merytorycznego rozpoznania odwołania, lecz wydaje postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu. Badanie przyczyn uchybienia terminu następuje w odrębnym postępowaniu o przywrócenie terminu.
Stan faktyczny
Spółka "A" Sp. z o.o. wniosła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K., które stwierdziło uchybienie terminowi do wniesienia odwołania od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w B. w sprawie podatku od towarów i usług. Decyzja organu pierwszej instancji została wysłana na adres spółki i z powodu nieobecności adresata pozostawiona w placówce pocztowej do odbioru. Spółka wniosła o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, twierdząc, że decyzja nie została jej prawidłowo doręczona. Organ odmówił przywrócenia terminu, a następnie stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania, uznając doręczenie zastępcze za skuteczne. Spółka zarzuciła naruszenie przepisów dotyczących doręczeń i braku winy w uchybieniu terminu.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krzysztof Wujek Sędziowie Sędzia WSA Barbara Orzepowska-Kyć (spr.) Sędzia WSA Iwona Wiesner po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 11 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi "A" Sp. z o.o. w C. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania oddala skargę. Dyrektor Izby Skarbowej w K. postanowieniem z [...] r. nr [...], stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w B. z [...] r. nr [...], w przedmiocie podatku od towarów i usług. W podstawie prawnej przywołał art. 228 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j.: Dz. U. Dz.U. z 2015 r. poz. 613, zwanej dalej O.p.). Przedstawiając dotychczasowy przebieg postępowania administracyjnego organ wyjaśnił, że decyzją z [...] r. nr [...], Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w B. określił "A" sp. z o.o. zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za I kwartał 2012 r. oraz za kwiecień 2013 r., kwotę nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za okres od kwietnia 2012 r. do kwietnia 2013 r., kwotę zwrotu podatku od towarów i usług za maj 2013 r. oraz obowiązek zapłaty podatku z faktur wystawionych w trybie art. 108 § 1 ustawy o podatku od towarów i usług za styczeń, luty, marzec 2012 r. Przedmiotowa decyzja nadana została [...] r. w Urzędzie Pocztowym B. - nr przesyłki [...]. Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki wynika, że 3 lutego 2015 r, w związku z niemożnością doręczenia, przesyłka została pozostawiona na okres 14 dni do dyspozycji adresata w Urzędzie Pocztowym C., a zawiadomienie o pozostawieniu pisma w placówce pocztowej umieszczono w skrzynce nadawczej adresata. Z powodu niepodjęcia w terminie 7 dni przesyłkę awizowano powtórnie 11 lutego 2015 r. Przesyłkę zwrócono nadawcy 18 lutego 2015 r. z uwagi na niepodjęcie awizowanej przesyłki we wskazanym terminie. Pismem z [...] r. (data nadania w placówce pocztowej dnia 26 marca 2015 r.) podatnik wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w B., w uzasadnieniu wskazując, że decyzja nie została mu prawidłowo doręczona, a informację o jej wydaniu powziął telefonicznie dopiero w dniu 19 marca 2015 r. Do wniosku dołączył odwołanie z [...] r. Postanowieniem z [...] r. nr [...], Dyrektor Izby Skarbowej w K. odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania uznając, że strona nie uprawdopodobniła, że uchybienie nastąpiło bez jej winy. Następnie organ przywołał art. 144, art. 150 i art. 151 O.p. wyjaśniając zasady doręczania pism w postępowaniu podatkowym. Odnosząc treść tych przepisów do stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy organ stwierdził, że decyzja Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w B. wydana [...] r. nr [...], w związku z nieodebraniem jej w terminie stosownie do brzmienia art. 150 ustawy O.p. została uznana za doręczoną (doręczenie zastępcze) z dniem 17 lutego 2015 r., w którym to dniu upłynął 14-dniowy okres, w którym operator pocztowy zobowiązany jest do przechowywania pisma w placówce pocztowej. Zatem w ocenie organu odwoławczego, w oparciu o treść art. 223 § 2 O.p., który stanowi, że termin do wniesienia odwołania wynosi 14 dni od daty doręczenia decyzji stronie, odwołanie winno być wniesione do 3 marca 2015 r. Organ zaznaczył, że liczył stronie termin do wniesienia odwołania od dnia doręczenia decyzji, tymczasem odwołanie od w/w decyzji zostało nadane 26 marca 2015 r. Zatem zdaniem organu odwołanie zostało nadane po upływie terminu określonego w art. 223 § 2 O.p. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach strona wniosła o stwierdzenie nieważności postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w K. z [...] r. nr [...], lub jego uchylenie i przekazanie sprawy organowi pierwszej instancji, właściwemu w sprawie, do ponownego rozpoznania, zarzucając: - naruszenie art. 122, art. 162, art. 180 i art. 187 O.p., poprzez uznanie, że doręczenie decyzji nastąpiło w trybie art. 150 O.p., a strona nie uprawdopodobniła, że uchybiła terminowi bez własnej winy; - naruszenie art. 187 oraz art. 122 O.p. poprzez nieprzyjęcie do akt sprawy wyjaśnień operatora pocztowego oraz faktu tzw. milczącego uznania reklamacji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. z 2014 r., poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stwierdzenie zatem, iż zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy obliguje Sąd do uchylenia zaskarżonego postanowienia (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej także p.p.s.a.). W wyniku przeprowadzonej kontroli legalności zaskarżonego postanowienia, Sąd stwierdził, że w przedmiotowej sprawie nie wystąpiła żadna z ww. przesłanek koniecznych do wyeliminowania tego aktu z obrotu. Stan faktyczny sprawy jest po części sporny a jako, że został zaprezentowany przy okazji omawiania stanowiska stron i organów, brak jest w ocenie Sądu konieczności jego ponownego przedstawiania. Sąd za prawidłowe uznaje ustalenia jakie w zakresie stanu faktycznego sprawy poczyniły organy podatkowe. Wskazać przy tym przyjdzie, że Spółka wniosła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z [...] r. nr [...], stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w B. z [...] r. nr [...], w przedmiocie podatku od towarów i usług, kwestionując zasadniczo prawidłowość dokonanego w trybie art. 150 O.p. doręczenia decyzji organu I instancji. Na wstępie rozważań należy zaznaczyć, że zanim organ odwoławczy przystąpi do merytorycznego rozpoznania odwołania obowiązany jest dokonać jego oceny pod kątem formalnym. W przypadku pozytywnego wyniku badania wstępnego organ - bez wydania jakiegokolwiek aktu - przystępuje do merytorycznego rozpatrzenia odwołania. Jeżeli natomiast badanie wstępne zakończy się negatywnym wynikiem, nie dochodzi do merytorycznego rozpatrzenia odwołania. Wówczas stosownie do treści art. 228 § 1 O.p. organ odwoławczy stwierdza w formie postanowienia: 1) niedopuszczalność odwołania; 2) uchybienie terminowi do wniesienia odwołania; 3) pozostawienie odwołania bez rozpatrzenia, jeżeli nie spełnia warunków wynikających z art. 222 O.p. Jak wynika z brzmienia przywołanego przepisu jednym z elementów podlegających wstępnej kontroli organu jest termin złożenia środka odwoławczego. Oceniając tę przesłankę organ musi uwzględnić przepisy dotyczące doręczenia decyzji przez organ pierwszej instancji, prawidłowość pouczenia o środkach zaskarżenia oraz zasady wnoszenia odwołań. Organ odwoławczy wskazał, że decyzja Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w B. z [...] r. nr [...], została doręczona skarżącemu w dniu 17 lutego 2015 r. w formie doręczenia zastępczego. Decyzja została wysłana na znany organowi podatkowemu i nieaktualizowany przez podatnika adres siedziby. Jak wynika z treści formularza potwierdzenia odbioru przesyłki poleconej, zawierającej decyzję, przesyłkę w dniu 3 lutego 2015 r. pozostawiono na okres 14 dni do dyspozycji adresata w Urzędzie Pocztowym C. (z powodu niezastania adresata), a zawiadomienia o pozostawieniu tam pisma umieszczono w oddawczej skrzynce pocztowej adresata w dniach 3 oraz 11 lutego 2015 r. Zatem termin do wniesienia odwołania rozpoczął bieg w dniu 17 lutego 2015 r. (wtorek) a zakończył w dniu 3 marca 2015 r. (wtorek). Datowane na dzień [...] r. odwołanie skarżącego, wraz z wnioskiem z tego samego dnia o przywrócenie terminu do jego wniesienia, zostało złożone z uchybieniem terminu. Uchybienie terminowi do wniesienia odwołania jest okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ odwoławczy nie może przystąpić do merytorycznego rozpatrzenia odwołania, lecz ma obowiązek wydania postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu. Nie jest to zależne od swobodnego uznania organu lecz wynika z bezwzględnie obowiązującej normy prawnej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 8 lipca 2010 r. sygn. akt II FSK 372/09, publ.: system informacji prawnej LEX). Treść art. 228 § 1 pkt 2 O.p. wskazuje wyraźnie, iż stwierdzenie uchybienia terminu do złożenia odwołania nie zależy od uznania organu odwoławczego, gdyż obowiązek taki wynika wprost z ustawy. Każde, nawet nieznaczne przekroczenie terminu stanowi samoistną podstawę do wydania postanowienia stwierdzającego jego uchybienie. Tym samym organ podatkowy, wobec nieuwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu, nie tylko jest uprawniony lecz wręcz obowiązany do wydania postanowienia na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 O.p. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 1 października 2009 r., sygn. akt I FSK 854/08, publ.: system informacji prawnej LEX). W świetle powyższych rozważań nie można postawić organowi zarzutu naruszenia art. 228 § 1 pkt 2 O.p. Za całkowicie chybiony należy uznać zarzut naruszenia art. 150 § 1 i art. 162 O.p., gdyż postępowanie nie dotyczy kwestii przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Nie są zasadne także podniesione w skardze zarzuty naruszenia przepisów postępowania, albowiem w tym postępowaniu organ nie był upoważniony do badania przyczyn uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Przyczyny uchybienia terminowi do złożenia odwołania były badane w postępowaniu wszczętym wnioskiem Spółki o przywrócenie terminu do złożenia odwołania. Postępowanie to zostało zakończone postanowieniem Dyrektora Izby Skarbowej w K. z [...] r. nr [...] odmawiającym przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W tym miejscu wskazać przyjdzie, że postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania było przedmiotem rozstrzygnięcia Sądu w sprawie o sygn. akt III SA/Gl 1775/15, który wyrokiem z 11 grudnia 2015 r. oddalił skargę Spółki. Pozostałe zarzuty skarżącej Spółki również nie mogły zostać uwzględnione ze względu na przedmiot kontroli Sądu. Reasumując Sąd stwierdza, że stanowisko organu odwoławczego jest prawidłowe, a zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Mając powyższe na uwadze Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło