III SA/Gl 1873/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Herman po rozpoznaniu w dniu 3 czerwca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M.P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług (zabezpieczenia na majątku podatnika) postanawia: umorzyć postępowanie sądowe. Skargą z [...] pełnomocnik M.P. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w [...] z dnia [...] r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w [...] z [...] r. nr [...] określającą przybliżoną kwotę zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za [...] r. wraz z odsetkami oraz dokonującą zabezpieczenia na majątku dłużnika. Pismem z [...] r., Dyrektor Izby Skarbowej w [...] poinformował, o wydaniu decyzji z Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w [...] z [...] r., którą to organ określił wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za [...] r. W piśmie powyższym organ zawarł również wniosek o umorzenie postępowania sądowego, z powodu bezprzedmiotowości dalszego postępowania. Uzasadniając powyższe organ wskazał, że zaskarżona decyzja wygasła z mocy prawa, i tym samym nie funkcjonuje już w obrocie prawnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 161 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270), dalej w skrócie - p.p.s.a., sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania (...): gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. Zgodnie z art. 33a § 1 pkt 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 749.)-dalej - O.p. decyzja o zabezpieczeniu wygasa z dniem doręczenia decyzji określającej wysokość zwrotu podatku. W tym miejscu wskazać należy, że Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 24 października 2011 r. sygn. akt I FPS 1/11 (dostępnej w Centralnej Bazie Orzeczeń i Informacji o Sprawach na www.orzecznictwo.nsa.gov.pl) wskazał, iż wygaśnięcie decyzji o zabezpieczeniu na podstawie art. 33a § 1 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa powoduje bezprzedmiotowość postępowania odwoławczego dotyczącego tej decyzji i konieczność zastosowania art. 233 § 1 pkt 3 tej ustawy. W uzasadnieniu uchwały podkreślono, że wygaśnięcie decyzji o zabezpieczeniu powoduje oczywistą bezprzedmiotowość dalszego procesowania (decyzji nie ma w obrocie prawnym). W ocenie sądu w składzie rozpoznającym sprawę niniejszą w przedmiotowym postępowaniu mamy do czynienia z bezprzedmiotowością postępowania sądowoadministracyjnego "z innych przyczyn", w rozumieniu art. 161 §1 pkt 3 p.p.s.a. Postępowanie sądowoadministracyjne staje się bezprzedmiotowe, jeśli w jego toku wystąpią zdarzenia, w następstwie których przestanie istnieć sprawa sądowoadministracyjna i wydanie wyroku stanie się zbędne lub niedopuszczalne. Z bezprzedmiotowością postępowania sądowoadministracyjnego będziemy mieć do czynienia, kiedy w toku tego postępowania, a przed wydaniem wyroku przestanie istnieć przedmiot zaskarżenia. Taka sytuacja zaistnieje w szczególności wówczas, gdy zaskarżone rozstrzygnięcie (decyzja, postanowienie) zostanie pozbawione bytu prawnego w nadzwyczajnym wewnątrzadministracyjnym postępowaniu kontrolnym (np. w wyniku stwierdzenia jego nieważności) lub w rezultacie skorzystania przez organ, którego decyzja została zaskarżona, z uprawnień autokontrolnych przewidzianych w art. 54 § 3 p.p.s.a. i uchylenia jej bądź wygaśnięcia decyzji, będącej przedmiotem skargi albo wygaśnięcie decyzji obarczonej terminem ustawowym lub ustalonym w decyzji (por. wyrok NSA z 25.10.2005 r., II OSK 85/05 LEX 188791, także: J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Warszawa 2004, s.235, T. Woś, H. Knysiak, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2005, s. 495). Bezprzedmiotowe staje się postępowanie sądowoadministracyjne, jeżeli wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji stanowiącej przedmiot zaskarżenia nastąpi z mocy prawa, np. na skutek wygaśnięcia decyzji o zabezpieczeniu z powodu doręczenia decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego. Dlatego, sąd administracyjny powinien umorzyć postępowanie w sprawie skargi na taką decyzję, jeżeli orzeczenie miałoby zostać wydane po wygaśnięciu decyzji (tak :B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LEX, 2009, wyd. III str. 434, postanowienie NSA z dnia 28 czerwca 2010 r., sygn. akt II FSK 1285/10 LEX 643565, postanowienie NSA z 18 kwietnia 2012 r. sygn. akt II FSK 407/12 - LEX 1137655.). Sąd w składzie rozpoznającym sprawę niniejszą podziela wyrażony powyższy pogląd, zgodnie z którym wygaśnięcie z mocy prawa decyzji oznacza, że brak jest podstawy prawnej i faktycznej do orzekania. W rozstrzyganej sprawie na skutek wydania i doręczenia podatnikowi decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w [...] z [...] r. określającą wysokość nadwyżki oraz zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za [...] r., byt prawny z mocy prawa utraciła stanowiąca przedmiot kontroli w niniejszym postępowaniu decyzja o zabezpieczeniu. Tym samym bezprzedmiotowe stało się postępowanie sądowoadministracyjne wywołane wniesioną na tę decyzję skargą. W tym stanie sprawy orzeczono jak w sentencji postanowienia.