III SA/Gl 196/08

WyrokWSA w Gliwicach2008-05-16

Skład orzekający: Gabriela Jyż, Marzanna Sałuda, Krzysztof Targoński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy może pozostawić wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej bez rozpatrzenia z powodu nieprzedstawienia przez wnioskodawcę wyczerpującego stanu faktycznego, jeśli stan ten jest hipotetyczny i dotyczy przyszłych zdarzeń?
Ratio decidendi
Organ podatkowy nie może pozostawić wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej bez rozpatrzenia z powodu nieprzedstawienia przez wnioskodawcę wyczerpującego stanu faktycznego, jeśli stan ten jest hipotetyczny i dotyczy przyszłych zdarzeń. Wnioskodawca ma obowiązek przedstawić stan faktyczny, ale może on być hipotetyczny. Jeśli organ ma wątpliwości co do stanu faktycznego, powinien wezwać wnioskodawcę do złożenia dodatkowych wyjaśnień, a nie pozostawiać wniosku bez rozpoznania. Pozostawienie wniosku bez rozpatrzenia w takiej sytuacji stanowi naruszenie przepisów postępowania.
Stan faktyczny
Strona S.P. złożyła wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej opodatkowania podatkiem od towarów i usług transakcji sprzedaży wierzytelności. Organ pierwszej instancji uznał stanowisko podatnika za prawidłowe. Dyrektor Izby Skarbowej uchylił postanowienie organu pierwszej instancji, uznając je za wydane z rażącym naruszeniem prawa, wskazując na nieprecyzyjne przedstawienie stanu faktycznego. Następnie organ pierwszej instancji pozostawił wniosek bez rozpatrzenia. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za zasadną.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. i zasądził od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Gabriela Jyż (spr.), Sędziowie Asesor WSA Marzanna Sałuda, Asesor WSA Krzysztof Targoński, Protokolant sekr. sąd. Marta Lewicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 maja 2008 r. przy udziale - sprawy ze skargi S.P. na postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług (interpretacji prawa podatkowego) 1. uchyla zaskarżone postanowienie, 2. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w K. na rzecz strony skarżącej kwotę [...] zł (słownie: [...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] r., nr [...], Dyrektor Izby Skarbowej w K., działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 239, art. 14a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (tekst jedn.: Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm. ; dalej powoływana jako O.p.), po rozpatrzeniu zażalenia wniesionego przez S.P., utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w C. z dnia [...] r., nr [...], pozostawiające bez rozpoznania wniosek z dnia [...]r. o udzielenie pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego w sprawie dotyczącej opodatkowania podatkiem od towarów i usług transakcji sprzedaży wierzytelności. W uzasadnieniu tego postanowienia w pierwszej kolejności przedstawiono stan faktycznych sprawy. W tych zaś ramach podniesiono, że wnioskiem z dnia [...]r. (wpływ do organu I instancji [...]r.) S.P. zwrócił się do Naczelnika Urzędu Skarbowego w C. o wydanie pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego w sprawie dotyczącej opodatkowaniem podatkiem od towarów i usług. We wniosku tym wskazał, iż w ramach prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej m.in. w zakresie pośrednictwa finansowego zamierza nabyć wierzytelność obcą w celu jej dalszej odsprzedaży. Sprzedaż wierzytelności zamierza udokumentować fakturą VAT ze stawką zwolnioną, w związku z postanowieniami art. 43 i załącznikiem nr 4 do ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.; dalej powoływana jako ustawa o VAT z 2004 r.). Postanowieniem z dnia [...]r. nr: [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w C. uznał za prawidłowe stanowisko podatnika w sprawie będącej przedmiotem wniosku. W uzasadnieniu tego postanowienia organ I instancji stwierdził, że jeżeli zamierzona przez podatnika usługa obrotu wierzytelnościami zostanie zaklasyfikowana w PKWiU pod symbolem 65.2310-00.00 jako usługa pośrednictwa finansowego gdzie indziej nie sklasyfikowana, z wyłączeniem ubezpieczeń i funduszy emerytalno-rentowych, to na podstawie zał. nr 4 poz. 3 do ustawy o VAT z 2004 r. będzie podlegała zwolnieniu przedmiotowemu od tego podatku. Dyrektor Izby Skarbowej w K. weryfikując ww. interpretację, w trybie art. 14b § 5 pkt 2 O.p. uznał, iż organ I instancji wydając tę interpretację pominął treść wyłączenia ze zwolnienia, opisanego w punkcie 5 poz. 3 zał. nr 4 do ustawy o VAT z 2004 r., wynikającego z uregulowań art. 13 (B) (d) (3) VI Dyrektywy Rady z 17 maja 1977 r. w sprawie harmonizacji przepisów Państw Członkowskich, dotyczących podatków obrotowych – Wspólnotowy system podatku od wartości dodanej: ujednolicona podstawa opodatkowania (77/388/EWG ze zm.). Stwierdził nadto, że podatnik przedstawił stan faktyczny w sposób ogólny, nie precyzując jakie umowy łączą go z kontrahentami. Po wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie uchylenia postanowienia organu I instancji, Dyrektor Izby Skarbowej decyzją z dnia [...] r., nr [...], uchylił z urzędu to postanowienie organu I instancji, z wyżej wymienionych powodów, jako wydane z rażącym naruszeniem prawa. Naczelnik Urzędu Skarbowego w C. wezwał podatnika do wyczerpującego przedstawienia stanu faktycznego sprawy. Podatnik pismem z dnia [...]r. (wpływ do US – [...]r.), stwierdził, że prowadzi działalność jako osoba fizyczna w oparciu o wpis do ewidencji działalności gospodarczej, jest płatnikiem podatku VAT prowadził do [...] r. książkę przychodów i rozchodów, a od [...]r. pełną księgowość. Jednym z rodzajów jego działalności jest pośrednictwo finansowe o numerze PKD 65 23 Z – pośrednictwo finansowe pozostałe, gdzie indziej nie sklasyfikowane. Jego zamiarem jest nabycie wierzytelności obcej (wierzytelności innej firmy) w celu jej dalszej odsprzedaży oraz ma zamiar przyjąć fakturę sprzedaży tej wierzytelności (co w tym momencie miało stać się kosztem w książce przychodu i rozchodu w wysokości ceny zakupu tej wierzytelności – a cena sprzedaży ewentualnie wyższa – miała być przychodem w jego firmie) wystawiając kupującemu fakturę VAT ze stawką zwolnioną (art. 43 i zał. nr 4 ustawy o VAT z 2004 r.). Zdaniem wnioskodawcy czynność ta będzie korzystała ze zwolnienia od podatku VAT. Podatnik przytoczył treść art. 5 ust. 1, art. 7 i art. 8 ustawy o VAT z 2004 r. Podkreślił, iż nie wykonuje działalności polegającej na ściąganiu długów – nie jest to działalność windykacyjna, nie wykonuje factoringu, nie wykonuje usług polegających na "wyręczaniu" klienta z czynności zmierzających do odzyskania długu. Nie wystawia swoim klientom faktur na kwotę prowizji od wykonanej czynności. Dla określenia zamierzonej działalności wnioskodawca podał nr PKD 65.23.Z. Postanowieniem z dnia [...]r, nr [...]organ I instancji uznał wyżej określone stanowisko podatnika za prawidłowe. Postanowieniem z dnia [...]r., nr [...]organ II instancji, działając na podstawie art. 165 § 1, § 2 i § 4 w zw. z art. 14b § 5 pkt 2 O.p., wszczął z urzędu postępowanie w sprawie uchylenia postanowienia organu I instancji z dnia [...]r., jako wydanego z rażącym naruszeniem prawa, a następnie decyzją z dnia [...]r., nr [...]tenże organ uchylił z urzędu przedmiotowe postanowienie pierwszoinstancyjne uznając je za wydane z rażącym naruszeniem prawa. W uzasadnieniu tej decyzji organ II instancji przedstawił dość obszerne rozważania dotyczące meritum sprawy, z których wynika, iż nie zgadza się z oceną podatnika, a tym samym i organu I instancji, a równocześnie uznał, iż postanowienie organu I instancji uznające stanowisko podatnika za prawidłowe jest przedwczesne. Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej stan faktyczny przedstawiony przez podatnika (uzupełniony pismami z [...]r., [...]r.) nie jest przedstawiony wyczerpująco.(Cyt.): "Organ odwoławczy zauważa, iż we wniosku oraz przedłożonych wyjaśnieniach Podatnik tylko ogólnikowo wskazał, że dokonał zakupu wierzytelności z zamiarem ich dalszej odsprzedaży bez zamiaru prowadzenia windykacji na rachunek własny, nie świadczył również na rzecz zbywcy wierzytelności usług factoringu. (...). Zdaniem tut. Organu w przedmiotowej sprawie koniecznym jest wyjaśnienie jakie dokładnie umowy łączą Podatnika z kontrahentami w zakresie usług obrotu wierzytelnościami (nabycie wierzytelności), jaka jest Jego rola wynikająca z ww. umów, za co otrzymuje wynagrodzenie i w jaki sposób jest ono ustalane". Postanowieniem z dnia [...]r., nr [...]organ I instancji wezwał podatnika do uzupełnienia wniosku o wyczerpujące przedstawienie stanu faktycznego sprawy, stosownie do wyżej wskazanych stwierdzeń Dyrektora Izby Skarbowej w uzasadnieniu decyzji z dnia [...]r. Pismem z dnia [...]r. pełnomocnik podatnika odpowiedział na to wezwanie. Ponowił w nim dotychczasowe twierdzenia podatnika, dodając, iż: nie jest to factoring, gdyż (cyt): "nie mamy z kontrahentem, od którego kupujemy wierzytelności, możliwości zwrotnego ściągnięcia należności. Umowa zakupu wierzytelności nie przewiduje możliwości regresu w stosunku do zbywcy wierzytelności, a także nie zachodzi tu umowa tzw. factoringu pełnego tzn. że mój mocodawca nie zamierza w jakikolwiek sposób dochodzić wywiązania się przez dłużnika z zakupionej wierzytelności. Obrót ma polegać tylko i wyłącznie na zakupie i sprzedaży wierzytelnościami. Zysk będzie ustalony dopiero po sprzedaży wierzytelności. Z tego względu iż jest to działalność bardzo ryzykowna raz będzie ona przynosiła zysk a raz będzie sprzedawana ze stratą. Firma kupując wierzytelności całkowicie ponosi ryzyko handlowe związane z zakupem wierzytelności, nie wystawia klientom żadnych faktur prowizyjnych, nie pobiera żadnych innych należności niż tylko należności z tytułu ewentualnej sprzedaży zakupionej wcześniej wierzytelności." Postanowieniem z dnia [...]r., nr [...], organ I instancji na podstawie art. 169 § 1 i § 4 w zw. z art. 14a § 5 O.p. postanowił pozostawić wniosek S.P. z dnia [...]r. bez rozpatrzenia. W uzasadnieniu stwierdzi, iż podatnik nadal nie przedstawił wyczerpująco stanu faktycznego, powtarzając argumentację Dyrektora Izby Skarbowej zawartą w decyzji z dnia [...]r. Na to postanowienie podatnik wniósł zażalenie, zarzucając mu naruszenie art. 122, art. 14a O.p. W uzasadnieniu zażalenia ponowił dotychczasową argumentację, akcentując, iż nie może przedstawić konkretnej umowy łączącej go z kontrahentem, ponieważ zapytanie dotyczy stanu przyszłego. Powołał się na orzecznictwo sądowe dotyczące kwestii będącej przedmiotem jego zapytania. Po rozpatrzeniu tego zażalenia Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z dnia [...]r., nr [...]utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji, uznając iż organ pierwszoinstancyjny zasadnie pozostawił wniosek strony bez rozpatrzenia. Postanowienie to stało się przedmiotem skargi S.P. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. W skardze pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego go postanowienia organu I instancji oraz zwrot kosztów według norm przepisanych. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie art. 122, art. 14a O.p. W skardze powtórzył argumenty zawarte w zażaleniu na postanowienie organu I instancji z dnia [...] r. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w K. wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia i innych aktów (decyzji i postanowień) wydanych w tej sprawie przez ten organ. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: skarga jest zasadna. Sąd administracyjny zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje zatem sprawę rozstrzygniętą zaskarżoną decyzją ostateczną z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm. – powoływana dalej jako p.p.s.a.) uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości lub w części następuje wtedy, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną. Przeprowadzone w określonych na wstępie ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia wykazało, że skarga zasługuje na uwzględnienie, ponieważ organ odwoławczy naruszył przepisy postępowania regulujące wydawanie interpretacji, tj, art. 14a § 2, art. 14b § 5 O.p. oraz art. 169 § 1 i § 4 O.p. normujący możliwość pozostawienia wniosku strony bez rozpoznania, w sposób mający wpływ na wynik sprawy. Przechodząc do merytorycznej oceny prawidłowości zaskarżonego postanowienia należy w pierwszej kolejności wskazać, że zgodnie z art.14a § 1 O. p. stosownie do swojej właściwości naczelnik urzędu skarbowego, naczelnik urzędu celnego lub wójt, burmistrz (prezydent miasta), starosta albo marszałek województwa na pisemny wniosek podatnika, płatnika lub inkasenta mają obowiązek udzielić pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego w ich indywidualnych sprawach, w których nie toczy się postępowanie podatkowe lub kontrola podatkowa albo postępowanie przed sądem administracyjnym. Składający wniosek jest obowiązany do wyczerpującego przedstawienia stanu faktycznego oraz własnego stanowiska w sprawie (art.14a § 2 O.p.). Udzielenie interpretacji przez organ podatkowy następuje w drodze postanowienia, zaskarżalnego zażaleniem, które stosownie do przepisu § 3 art. 14a O. p. winno zawierać ocenę prawną stanowiska pytającego z przytoczeniem przepisów prawa. Postanowienie co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego wydane przez upoważniony do tego podmiot, wymieniony w art.14a § 1 O. p., może być zmienione na wniosek podatnika lub z urzędu. W pierwszym przypadku następuje to gdy organ odwoławczy uzna zasadność zażalenia wniesionego przez podatnika, płatnika lub inkasenta (art.14b § 5 pkt 1) O. p.). Zmiana lub uchylenie postanowienia z urzędu ma miejsce gdy narusza ono w sposób rażący prawo, orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego lub Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości albo też, gdy jego niezgodność z prawem jest wynikiem zmiany przepisów prawa (art.14b § 5 pkt 2 O. p.). Jak podkreśla się w literaturze przedmiotu (por.: H. Litwińczuk, P. Karwat: Urzędowa wykładnia prawa podatkowego na wniosek podatnika. PP 2002, nr 9 i nr 10; R. Dowgier, L. Etel, C. Kosikowski, P. Pietrasz, S. Presnarowicz: Ordynacja podatkowa. Komentarz. Warszawa 2006; B. Adamiak, J. Borkowski, R. Mastalski, J. Zubrzycki: Ordynacja podatkowa Komentarz.. Warszawa 2007) instytucja pisemnej interpretacji niektórych organów podatkowych o zakresie i sposobie zastosowania prawa podatkowego w indywidualnych sprawach jest znana na świecie od dawna (advance rulings). W polskim systemie prawnym instytucja ta stanowi nową instytucję prawną, obowiązującą od 1 stycznia 2005 r., wprowadzoną nowelizacją ustawy Ordynacja podatkowa, dokonaną ustawą z dnia 2 lipca 2004 r. – Przepisy wprowadzające ustawę o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. Nr 173, poz.1808). Istota tej interpretacji polega na tym, iż stanowi ona ocenę prawną stanowiska pytającego w jego indywidualnej sprawie, która nie toczy się jednak jeszcze w ramach postępowania podatkowego lub kontroli podatkowej albo postępowania przed sądem administracyjnym. Interpretacja nie jest poradą prawną. Pytający jest obowiązany do wyczerpującego przedstawienia stanu faktycznego oraz własnego stanowiska w sprawie. W ramach interpretacji organ podatkowy ma dokonać oceny tego stanowiska na podstawie przytoczonych przepisów prawa. Interpretacja – pomimo nadania jej przez ustawodawcę formy postanowienia – nie kształtuje jakichkolwiek uprawnień lub obowiązków wnioskodawcy. Dlatego też w istocie rzeczy ma ona charakter czynności materialno-technicznej. Postanowienie zawierające interpretację nie jest ani rozstrzygnięciem władczym, ani aktem stosowania prawa. Organ podatkowy nie ustanawia nim żadnej normy indywidualnej, ale jedynie przedstawia swoje rozumienie treści przepisów prawa podatkowego i sposób ich zastosowania w określonej indywidualnej sprawie (B. Brzeziński, M. Masternak: Glosa do postanowienia WSA z dnia 15 listopada 2005 r. III SA/Wa 2416/05 – POP 2006 nr 5, poz.409; B. Brzeziński, M. Masternak: Glosa do wyroku WSA z dnia 28 czerwca 2005 r., I SA/Bd 276/05 – OSP 2006, nr 6, poz. 67). Przepis art.14a § 2 O. p. stawia przed wnioskiem o udzielenie interpretacji następujące wymagania – wniosek ma być złożony na piśmie i w sposób wyczerpujący przedstawiać stan faktyczny sprawy oraz własne stanowisko wnioskodawcy w sprawie. Wnioskodawca nie musi udowadniać, że zaprezentowany przez niego stan faktyczny wystąpił. Wówczas bowiem wniosek zamieniłby się w doniesienie do organu podatkowego. "Na tej podstawie należy przyjąć, że wymagany od wniosku stan faktyczny może być stanem hipotetycznym, wręcz wirtualnym" (podkr. Sąd), stanem przyszłym. Nie może to być natomiast stan wskazany w sposób alternatywny. W wydanym postanowieniu organ podatkowy nie może korygować przedstawionego przez wnioskodawcę stanu faktycznego, ani traktować wybiórczo jego elementów. Jeśli ma co do niego wątpliwości, to powinien je usunąć poprzez wezwanie, w trybie określonym w art. 14a § 5 O. p., wnioskodawcy do złożenia dodatkowych informacji lub wyjaśnień. Zdaniem doktryny pełnię wiedzy o stanie faktycznym stanowiącym punkt wyjścia dla ustalenia adekwatnych regulacji prawa podatkowego organ podatkowy czerpie wyłącznie z wniosku uprawnionego podmiotu. Jeśli wniosek ten nie zawiera określonych informacji organ może jedynie zwrócić się o jego uzupełnienie w trybie przewidzianym dla usuwania braków formalnych, nie może natomiast prowadzić żadnego postępowania dowodowego. Ustalenie stanu faktycznego nie jest przedmiotem postępowania w sprawie o wydanie urzędowej interpretacji (C. Kosikowski: Komentarz do art. 14 (a) ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa. W: R. Dowgier, L. Etel, C. Kosikowski, P. Pietrasz, P. Presnarowicz: Ordynacja podatkowa. Komentarz. Warszawa 2006; M. Ślifirczyk: Urzędowe interpretacje prawa podatkowego w sprawach indywidualnych. KPP 2006, nr 1). W art.14b § 5 O. p. ustawodawca przewidział możliwość zmiany lub uchylenia postanowienia organu podatkowego, na mocy którego udzielono interpretacji przez właściwy organ odwoławczy. Tryb ten jest uruchamiany dwojako. Po pierwsze przez wnioskodawcę, który w ustawowym terminie złoży – za pośrednictwem organu podatkowego – zażalenie na postanowienie. Po drugie, przez wydanie decyzji podjętej z urzędu przez podatkowy organ odwoławczy. W doktrynie, a także judykaturze zgłaszane są wątpliwości czy powierzenie rozstrzygnięcia podatkowemu organowi odwoławczemu przesądza o tym, że mamy do czynienia z trybem stricte odwoławczym, prowadzonym na podstawie przepisów działu IV O. p. Wskazuje się na to, iż nie jest to postępowanie odwoławcze w tym rozumieniu, skoro: 1) brak jest odesłania do przepisów działu IV O. p., 2) materialnoprawną podstawę decyzji organu odwoławczego stanowi przepis art.14b § 5 pkt 2 O. p., co wyłącza stosowanie art.233 O. p., 3) w postępowaniu w sprawie postanowienia o udzieleniu interpretacji chodzi wyłącznie o kontrolę tego postanowienia, nie zaś o ponowne rozpoznanie sprawy, której dotyczy zaskarżone postanowienie. Nie jest w szczególności postępowaniem odwoławczym postępowanie wszczęte z urzędu, ponieważ jest ono prowadzone w pierwszej instancji i ma raczej charakter trybu nadzorczego. W przypadku wydawania z urzędu decyzji o zmianie lub uchyleniu postanowienia o udzieleniu interpretacji, ustawodawca podaje przesłanki tych decyzji, którymi są: 1) fakt, iż postanowienie rażąco narusza prawo, orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego lub Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości; 2) niezgodność postanowienia z prawem jest wynikiem zmiany przepisów. Należy zauważyć, iż w literaturze przedmiotu wyrażono pogląd, iż w żadnym razie nie wolno wiązać uchylenia z urzędu interpretacji jedynie z rażącym naruszeniem prawa. Powinno to nastąpić w każdym przypadku naruszenia prawa (por. R. Mastalski: Kontrowersje wokół wiążącej interpretacji prawa podatkowego. PP 2005, nr 2). Przenosząc te rozważania na grunt niniejszej sprawy należy stwierdzić, że istotą sporu jest to, czy zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. jest zgodne z prawem. W ocenie Sądu postanowienie organu odwoławczego w tej sprawie narusza prawo procesowe, ponieważ jest niezgodne z art. 14 a § 2 O.p. Sąd nie podziela zdania Dyrektora Izby Skarbowej, iż przedstawienie przez wnioskodawcę stanu faktycznego we wniosku nie było wyczerpujące. Jak podnosi się w doktrynie: "Obowiązek wnioskodawcy przedstawienia wyczerpującego stanu faktycznego nie powinien budzić wątpliwości. Wymaga (...) podkreślenia, że podany we wniosku stan faktyczny będzie stanowić jedyną faktyczną podstawę udzielonej interpretacji i tym samym wyznaczy granice, w jakich interpretacja będzie mogła wywołać określone w ustawie skutki" (por.: S. Babiarz, B. Dauter, B. Gruszczyński, R. Hauser, A. Kabat, M. Niezgódka-Mendek:: Ordynacja podatkowa. Komentarz. Warszawa 2006, s.97). W ocenie Sądu organ odwoławczy nietrafnie przyjął, iż wniosek podatnika przedstawia stan faktyczny, ale nie w sposób wyczerpujący. Również uzupełnienie tego wniosku dokonane przez wnioskodawcę, na wezwanie organu podatkowego I instancji, zdaniem Sądu, uzupełnia stan faktyczny w taki sposób, aby można go było ocenić jako wyczerpujący. Wymóg stawiany przez organy podatkowe aby podatnik przedstawił konkretne umowy łączące go z kontrahentami przy nabyciu wierzytelności, w sytuacji gdy wnioskodawca wyraźnie wskazał, iż przedstawiony przez niego stan faktyczny jest hipotetyczny i przyszły, taki wymóg nie mógł być przez podatnika spełniony. Sąd nie może także nie zauważyć, iż Dyrektor Izby Skarbowej w uzasadnieniu decyzji z dnia [...]r. dokonując szerokiego, w oparciu o przepisy prawa podatkowego, cywilnego, wspólnotowego, a także orzecznictwo sądowe ETS-u, odniesienia się do przedstawionego przez podatnika stanu faktycznego przedmiotowej sprawy, stwierdził wręcz, że (cyt – s. 5 uzasadnienia decyzji – k.16 akt adm.): "Mając na uwadze powyższe stwierdzenia odnośnie obrotu wierzytelnościami wskazać należy, że wbrew stanowisku podatnika sprzedaż uprzednio nabytej wierzytelności jest świadczeniem usług, gdzie usługę świadczy nabywca (kupujący), a jej beneficjentem jest zbywający – sprzedawca – w przedmiotowym przypadku podatnik. Zgodnie z art. 5 ustawy o podatku od towarów i usług opodatkowaniu podlega m. In. odpłatne świadczenie usług. Zatem obowiązek podatkowy z tytułu zbycia wierzytelności powstanie u ich nabywcy a nie sprzedawcy jak twierdzi podatnik...". (podkr Sądu). W tej sytuacji naruszeniem art. 169 § 1 i § 4 O.p. jest wydanie zaskarżonego postanowienia, utrzymującego w mocy postanowienie organu I instancji, pozostawiającego wniosek bez rozpatrzenia z tego powodu, iż wnioskodawca nie przedstawił w sposób wyczerpujący stanu faktycznego. Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia oraz postępowania prowadzonego przez organy podatkowe Sąd stwierdził naruszenia wskazanych przepisów prawa procesowego, skutkującego koniecznością wyeliminowania tego postanowienia z obrotu prawnego. Akcentując wskazane uchybienia Sąd – działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - skargę uwzględnił i zaskarżone postanowienie uchylił. W związku z wnioskiem strony o zwrot kosztów postępowania stosownie do art. 200 i art. 209 cyt. ustawy Sąd zasądził kwotę [...]zł tytułem kosztów postępowania (w tym [...] zł - zwrotu uiszczonego wpisu sądowego; 240 zł – wynagrodzenie pełnomocnika; [...] zł – zwrot opłaty skarbowej od pełnomocnictwa).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło