III SA/Gl 409/24
WyrokWSA w Gliwicach2024-11-27
Skład orzekający: Magdalena Jankiewicz, Dorota Fleszer, Adam Pawlyta
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wydatki na usługi świadczone przez spółkę K. Sp. z o.o., których wysokość jest uzależniona od przychodów szkoły (dotacji), mogą być uznane za wydatki poniesione zgodnie z przeznaczeniem dotacji oświatowej?Ratio decidendi
Wydatki na usługi świadczone przez spółkę K. Sp. z o.o., których wysokość jest uzależniona od przychodów szkoły (dotacji), a nie od faktycznie wykonanych czynności, nie mogą być uznane za wydatki poniesione zgodnie z przeznaczeniem dotacji oświatowej. Dotacja oświatowa ma na celu dofinansowanie realizacji zadań edukacyjnych, a nie pokrywanie wszystkich wydatków szkoły, zwłaszcza gdy sposób rozliczeń utrudnia weryfikację rzeczywistego świadczenia usług i ich związku z celami edukacyjnymi.Stan faktyczny
Spółka C. Sp. z o.o. zaskarżyła decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach, która określiła kwotę dotacji oświatowej wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem za 2021 r. w wysokości 45 933,68 zł. Organ odwoławczy, podzielając stanowisko organu pierwszej instancji, zakwestionował faktury wystawione przez K. Sp. z o.o. za organizację i obsługę procesu dydaktycznego, uznając, że wynagrodzenie było uzależnione od wysokości otrzymanych przychodów (dotacji), a nie od rzeczywiście wykonanych czynności. Zakwestionowano również część wynagrodzenia pracownicy oraz wydatek na opinię SANEPID-u. Skarżąca zarzuciła m.in. nieważność decyzji z powodu braku podpisu oraz naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Dorota Fleszer, Asesor WSA Adam Pawlyta, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 27 listopada 2024 r. sprawy ze skargi C. Sp. z o.o. w L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 22 marca 2024 r. nr SKO.FD/41.4/140/2023/20390 w przedmiocie określenia kwoty dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją z 22 marca 2024r. nr SKO.FD/41.4/140/2023/20390 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach po rozpatrzeniu odwołania C. Sp. z o.o. w L. od decyzji Prezydenta Miasta J. z 6 lipca 2023 r. nr [...] w sprawie zwrotu dotacji oświatowej wypłaconej w 2021 r. na Szkołę [...] w J. uchylił decyzję organu I instancji i określił skarżącej jako organowi prowadzącemu Szkołę kwotę dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem za 2021r. w wysokości 45 933,68 zł wraz z odsetkami ustawowymi do zwrotu w terminie 25 dni na rachunek bankowy.
Jednocześnie określił daty, od których odsetki winny być naliczane, odrębnie dla 13 różnych kwot.
W uzasadnieniu wskazał, że Prezydent Miasta J. decyzją z 6 lipca 2023 r. ustalił skarżącej Spółce kwotę 45 993,86 zł jako dotację przekazaną w 2021 r. na Szkołę [...] w J. za wykorzystaną niezgodnie z przeznaczeniem. Uznał bowiem, że faktury wystawione przez K. Sp. z o.o. na 45 473,46 zł za organizację i obsługę procesu dydaktycznego nie dotyczą rzeczywiście wykonanych czynności. Wynagrodzenie to było uzależnione od wysokości otrzymanych przychodów (dotacji), a nie działań rzeczywiście wykonanych na rzecz strony skarżącej. Skarżący – mimo wezwania - nie dostarczył bowiem specyfikacji usług objętych fakturami.
Organ I instancji zakwestionował także wydatek 460,22 zł tytułem części wynagrodzenia pracownicy za okres od stycznia do marca 2021r., gdyż jej czynności obejmowały głównie zagadnienia związane z marketingiem i reklamą, a nie kwestii związanych z kształceniem, wychowaniem i opieką, choć takie zadania również wykonywała.
Trzecim zakwestionowanym wydatkiem była kwota 60,18 zł wydatkowana na opinię SANEPID-u, gdyż organ uznał, że wydatek ten nie jest związany z procesem dydaktycznym i nakierowany na ucznia, a nadto strona opinii tej nie przedłożyła.
Od tego rozstrzygnięcia, skarżąca Spółka wniosła odwołanie.
Rozpoznając sprawę ponownie, SKO wydało wskazaną na wstępie decyzję z 22 marca 2024r., będącą przedmiotem skargi.
Organ odwoławczy podzielił stanowisko i ocenę organu I instancji, który zakwestionował faktury K., gdyż opierały się na wyliczeniu pewnego procentu od przychodów szkoły za dany miesiąc i nie można było powiązać ich z konkretnymi czynnościami, możliwymi do oceny w świetle art. 35 u.fz.o. Zdaniem Kolegium sposób obliczania wynagrodzenia wspomagającej spółki nie pozwalał na zweryfikowanie konkretnych czynności, za które Szkoła płaciła w ramach abonamentu obliczanego procentowo od jej przychodu. Nadto strona była wzywana do szczegółowego wyjaśnienia i przedłożenia specyfikacji do faktur wystawionych przez K.. Ponieważ do wskazanych w treści decyzji organu odwoławczego (str. 6 pkt 1) specyfikacje takie nie zostały złożone, faktury te zostały przez organ odwoławczy zakwestionowane. Stan faktyczny w tym zakresie jest bezsporny, więc Kolegium stwierdziło, że nie ma wpływu na rozpatrzenie sprawy przeprowadzanie kolejnych wnioskowanych przez odwołującą dowodów na fakt zakresu usług objętych zakwestionowanymi fakturami, czyli ogólnych zasad świadczenia usług przez K. i udostępniane przez nią narządzie informatyczne. Rzecz bowiem w tym, że za zgodą stron oderwano koszt tych usług od rzeczywistych potrzeb szkoły i powiązano je wyłącznie z jej przychodami. Organ przyznał, że szkoła niepubliczna ma możliwość zawarcia takiej umowy, ale nie może domagać się jej zapłaty z dotacji oświatowej, gdyż taka dotacja nie ma za zadanie pokrywać wszystkich wydatków, lecz jednie dofinansować te, które zostały wyraźnie dopuszczone przez prawo.
Zdaniem SKO, uwzględnić też trzeba, że obie spółki Z. i K. mają tego samego wspólnika spółkę P.S. 2 (KRS [...]), której prezesem zarządu, tak jak przy spółce Z., jest ta sama osoba W. D.. Powiązania ekonomiczne powinny więc obligować organ prowadzący szkołę do jasnych i opartych na rzeczywistych wydatkach szkoły zasad rozliczeń ze współpracującą spółką K..
W ocenie Kolegium zastosowany przez dotowanego sposób wynagradzania spółki K. od przychodu szkoły utrudnia stwierdzanie, że usługi takie były rzeczywiście świadczone, a otrzymane wynagrodzenie było uzasadnione wykonaną pracą, jej nakładem, ilością i jakością wykonanych zadań. Przeciwna wykładnia jest sprzeczna z normatywnymi celami dotacji oświatowej. Przyjęcie bowiem, że całą sumę dotacji lub jej część, w zależności od treści umowy zawartej między spółką prowadzącą szkołę a stale współpracującą z nią spółką K., można zaksięgować na rzecz tej ostatniej spowodowałoby, że organy kontrolujące nie byłyby w stanie dokonać żadnej rzeczywistej kontroli wydatku z perspektywy celu określonego w art. 35 u.fz.o. Powyższy pogląd przyjęło również Kolegium w tej i w innych sprawach odwołującej się spółki, co zostało zaaprobowane również przez WSA w Gliwicach w wyrokach z 24 października 2023 r., sygn. akt III SA/Gl 545/23, z 7 lutego 2024 r. sygn. akt III SA/Gl 912/23, z 22 marca 2023 r. III SA/Gl 76/23.
Z tych samych względów Kolegium powzięło również wątpliwości co do możliwości pokrycia z dotacji faktur spółki B.. Z przedłożonej przez dotowanego aneksowanej umowy zawartej pomiędzy spółkami Z. i B. wynika, że wynagrodzenie ustalono, że B. będzie otrzymywała wynagrodzenie w wysokości 15% przychodów Szkoły za dany miesiąc (poz. 79 w aktach sprawy). Organ I instancji uznał jednak wydatki poniesione na rzecz B. za uzasadnione, gdyż ich przedmiotem była kompleksowa obsługa szkoły w zakresie finansów, księgowości i kadrowo -płacowa, usługi te nie powielają się z zakresem obowiązków pracowników administracyjnych zatrudnionych w szkole i mieszczą się w katalogu wydatków związanych z realizacją zadań organu prowadzącego. Przyjęto więc zastosowany przez organ pierwszej instancji wskaźnik procentowy przychodu, gdyż Kolegium nie mogło zmienić decyzji organu pierwszej instancji w tym zakresie, jako że było związane zakazem zmieniania decyzji na niekorzyść odwołującego się w myśl art. 139 k.p.a.
Dalej Kolegium stwierdziło, że organ prawidłowo zakwestionował wynagrodzenie specjalisty ds. rozwoju usług edukacyjnych w Szkołach Z. z tego powodu, że zakres obowiązków tej pracownicy w przeważającej części obejmował zagadnienia związane z reklamą i marketingiem, co nie mieści się w dyspozycji art. 35 u.f.z.o. Obowiązki pracownicy związane były z działalnością szkoły jako jednostki organizacyjnej, a nie z realizacją w nim działalności stricte oświatowej, o której mowa art. 35 ust. 1 u.fz.o. Jak podniesiono w orzecznictwie, reklama i promocja wprawdzie wiąże się z nauczaniem, wychowaniem i opieką, lecz pośrednio (zob. wyrok WSA w Gliwicach z 25 kwietnia 2018 r. sygn. akt I SA/Gl 1225/17; wyrok NSA z 10 września 2020 r. sygn. akt I GSK 209/18). Dotację oświatową można wydatkować na cele ściśle związane z procesem kształcenia uczniów szkoły, a reklamowanie, czy promowanie szkoły nie realizuje tych celów. Wydatki te służą interesom podmiotu prowadzącego, gdyż wpływają potencjalnie na wzrost liczby uczniów, a w konsekwencji zwiększają przychody samej szkoły i partycypującej w jej przychodach spółki K.. Pogląd o niedopuszczalności pokrywania ze środków z dotacji oświatowych działań reklamowych i promocyjnych jest utrwalony w orzecznictwie sądów administracyjnych (por. np. wyrok Naczelnego Sadu Administracyjnego w Warszawie z 19 marca 2014 roku, sygn. akt: II GSK 1858/12).
Kolegium przyznało natomiast rację Spółce co do możliwości pokrycia z dotacji wydatku na opinie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w łącznej wysokości 60,18 zł. Poniesienie tego wydatku było konieczne do realizowania zadań dydaktycznych w szkole z uwagi na art. 168 ust. 4 pkt 3 lit. d Prawa oświatowego. Przypomnieć należy w stanie prawnym obowiązującym w 2021 r. dotacja oświatowa, zgodnie z art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. b u.f.z.o., mogła być wykorzystywana m.in. na sfinansowanie wydatków związanych z realizacją zadań organu prowadzącego, o których mowa w art. 10 ust. 1 ustawy - Prawo oświatowe, czyli na zapewnienie warunków działania szkoły lub placówki, w tym bezpiecznych i higienicznych warunków nauki, wychowania i opieki. Stanowisko organu pierwszej instancji, zgodnie z którym z dotacji można finansować wyłącznie wydatki związane z procesem dydaktycznym nakierowanym na ucznia jako beneficjenta dotacji, nie ma podstawy w obowiązujących w 2021 r. przepisach. Zatem wydatek na uzyskanie obligatoryjnej opinii Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego mógł być finansowany z dotacji. Kolegium uwzględniło przy tym wyjaśnienia dotowanego, który wskazał, że wydatek poniesiono w 2021 r., choć z przyczyn niezależnych od niego czas oczekiwania na uzyskanie opinii z zakresu p.poż. przedłużył się do kwietnia 2022 r., w związku z czym najwcześniej organ prowadzący mógł zarejestrować nowy adres prowadzenia zajęć od maja 2022 r.
Wobec tego SKO uchyliło zaskarżoną decyzję i określiło zobowiązanie do zwrotu z wyłączeniem kosztów uzyskania opinii sanitarnych.
W skardze na tę decyzję strona zarzuciła:
1. Nieważność decyzji SKO, albowiem nie została ona podpisana - podpisy kwalifikowane jakimi miała zostać opatrzona decyzja nie poddają się pełnej weryfikacji (do skargi załączono raport z weryfikacji). Brak skutecznej weryfikacji podpisów elektronicznych traktować należy jako brak podpisu jako takiego, nie można bowiem wiarygodnie zweryfikować autora decyzji. Brak podpisu osoby wydającej decyzję oraz wskazania stanowiska służbowego, zgodnie z art. 107 § 1 pkt 8 k.p.a. stanowi o daleko idącej wadliwość orzeczenia, przesądzając o braku jego wejścia do obrotu prawnego. Tym samym na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. skarżąca wniosła o stwierdzenie nieważności skarżonego postanowienia (winno być decyzji) Samorządowego Kolegium Odwoławczego.
2. Ponadto zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono:
a) naruszenie art. 15 k.p.a, poprzez bezkrytyczne przyjęcie stanowiska organu I instancji, bez przeprowadzenia odrębnego postępowania w tym zakresie, a w konsekwencji naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania,
b) naruszenie art. 7 k.p.a. w zw. z art. 10 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. i 107 § 3 k.p.a. poprzez niedostrzeżenie, iż :
a. organ II instancji poczynił ustalenia faktyczne w sprawie wyłącznie w oparciu o dane zebrane w postępowaniu przed organem I instancji, w sytuacji, gdy strona nie miała prawnej możliwości zakwestionowania w sposób wiążący dla organu dokonanych ustaleń, a w konsekwencji dokonanie dowolnej, a nie swobodnej oceny materiału dowodowego, co znajduje odzwierciedlenie w wadliwym zatem uzasadnieniu decyzji;
b. w zw. z art. 10 k.p.a. przez brak uwzględnienia zarzutów skarżącej co do zaniechania organu I instancji polegającego na niepodjęciu wystarczających działań zmierzających do wyjaśnienia stanu faktycznego przedmiotowej sprawy oraz niewskazanie stronie w toku postępowania, czy zachodzi potrzeba przedkładania przez nią dodatkowych wyjaśnień i dokumentów, a następnie przyjęcie, iż pobranie dotacji w części nie zostało udokumentowane, a tym samym brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego,
c. Brak weryfikacji czy podpis na decyzji organu I instancji pochodzi od osoby uprawnionej do wydania decyzji, co świadczyło o pozornym wykonaniu przez organ I instancji obowiązku określonego w art. 10 i 77 kodeksu postępowania administracyjnego, a w konsekwencji winno skutkować uchyleniem decyzji przez organ II instancji;
c) naruszenie art. 35 ustawy z dnia 27 października 2017 roku o finansowaniu zadań oświatowych w związku z art. 10 ustawy prawo oświatowe (Dz. U. 2017 poz. 2203) poprzez uznanie, iż dotacja została wydatkowana niezgodnie z przeznaczeniem, w sytuacji gdy organ nie kwestionuje zasadności poniesienia przez stronę wydatku, a jedynie w sposób nieuprawniony, zakwestionował sposób ustalenia wynagrodzenia kontrahenta, którego ten wydatek dotyczył.
d) naruszenie art. 252 ust. 1 pkt 1 i 2 i ust 6 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009r., o finansach publicznych (Dz.U. z 2023 r., poz. 1270 t.j. z póżn. zm.) poprzez ich bezpodstawne zastosowanie co do zaistnienia przesłanek do zwrotu dotacji i uznanie, iż dotacje zostały wydatkowane niezgodnie z przeznaczeniem i pobrane w nadmiernej wysokości.
e) wewnętrzną sprzeczność zaskarżonej decyzji polegającą na zakwestionowaniu przez organ części wydatków Szkoły na pokrycie kosztów usługi świadczonej przez K., przy jednoczesnym zaakceptowaniu tych samych wydatków w innych miesiącach przyjmując jedynie za kryterium odmowy akceptacji tego wydatku nie istotę wydatku, jego związek z działalnością szkoły czy też prawo do zlecenia tego typu usług lecz sposób ustalenia pomiędzy stronami umowy wysokości wynagrodzenia.
W tym stanie rzeczy wniosła o:
1. uchylenie zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z 22 marca 2024 r. wraz z poprzedzającą ją decyzją Prezydenta Miasta J. z 6 lipca 2023 r. oraz umorzenie postępowania administracyjnego;
2. zasądzenie od SKO na rzecz skarżącej kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o oddalenie skargi. Stwierdziło, że zarzut braku podpisu decyzji SKO jest nieuzasadniony i powołało się na raport z weryfikacji podpisów elektronicznych członków Kolegium, który znajduje się w aktach sprawy. Przedstawiło powiązania kapitałowe i personalne pomiędzy skarżącą i K. z powołaniem się na treść KRS obu spółek i stwierdziło, że w świetle tych ustaleń zasadne było stwierdzenie, że są one z sobą gospodarczo powiązane, co tym bardziej powinno skłaniać skarżącą do przejrzystych rozliczeń. Podtrzymało ocenę, że strona oderwała koszt usług zlecanych K. od rzeczywistych potrzeb szkoły i powiązała je wyłącznie z jej przychodami.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. j. Dz.U. z 2024 r. poz. 1267 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.U. z 2024 r., poz. 935, ze zm.) - dalej także: ppsa, kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Tylko zatem stwierdzenie, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonego aktu (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b, c ustawy).
Na wstępie należy się donieść do najdalej idącego zarzutu nieważności decyzji z uwagi na fakt, że nie została podpisana.
W tej kwestii Sąd stwierdza, że jest to zarzut nieuzasadniony, gdyż w aktach administracyjnych (akta wspólne do spraw III SA/Gl 409/24 i III SA/Gl 410/24) znajduje się wydruk podpisów członków SKO wydających zaskarżoną decyzję, z którego wynika, że wszyscy członkowie składu ją podpisali i uczynili to 22 marca 2024r. Natomiast egzemplarz znajdujący się w aktach administracyjnych został podpisany podpisami własnoręcznymi.
W takim przypadku Sąd przystąpił do merytorycznej analizy sprawy. Przedmiotem sporu jest zasadność określenia skarżącej części dotacji oświatowej udzielonej na rok 2021 na funkcjonowanie prowadzonej przez nią Szkoły [...] w kwocie 45 933,86 zł jako wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem. W szczególności chodzi o zasadność poniesienia wydatków na rzecz K. Sp. z o.o., część wynagrodzenia pracownicy oraz opinię PPIS, gdyż wydatki na rzecz Biura Obsługi Finansowej Szkół organ I instancji uznał za uzasadnione.
W doktrynie przyjmuje się, że wykorzystanie dotacji niezgodnie z przeznaczeniem ma miejsce w sytuacji wydatkowania przez beneficjenta przekazanych mu środków finansowych w całości bądź w części na realizację innych zadań lub celów niż określone dla danego rodzaju dotacji w umowie dotacyjnej lub w przepisach powszechnie obowiązującego prawa (zob. M. Stawiński Komentarz do art. 252. w: Ustawa o finansach publicznych. Komentarz. Wolters Kluwer Polska, 2019). Także w orzecznictwie ugruntowane jest stanowisko, zgodnie z którym dotacja wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem to taka, która została wydatkowana na inne cele aniżeli te, na które została udzielona bądź nie służyła pokryciu wydatków, na które miała być wykorzystana. Jeżeli okaże się, że wydatki, na pokrycie których dotacja została przeznaczona nie wystąpiły, to także i taka dotacja nosi znamiona dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem (zob. wyrok WSA w Szczecinie z 21 czerwca 2018 r., sygn. akt I SA/Sz 235/18). Zatem każdy wydatek, który pokryty został z dotacji, winien być poddany weryfikacji pod kątem jego zgodności z celem, na którego realizację dotacja została udzielona. Brak owej zgodności uzasadnia twierdzenie o wykorzystaniu dotacji niezgodnie z przeznaczeniem, a w dalszej kolejności o potrzebie jej zwrotu.
Kwestie udzielania i rozliczania dotacji oświatowych w roku 2021, na który dotacja została udzielona regulowała ustawa z 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych (t.j. Dz. U. z 2020r., poz. 2029) – dalej powoływana jako ufzo.
Zgodnie z art. 35 ufzo:
1. Dotacje, o których mowa w art. 15-21, art. 25, art. 26, art. 28-31a i art. 32, są przeznaczone na dofinansowanie realizacji zadań placówek wychowania przedszkolnego, szkół lub placówek w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, w tym kształcenia specjalnego i profilaktyki społecznej. Dotacje mogą być wykorzystane wyłącznie na:
1) pokrycie wydatków bieżących placówki wychowania przedszkolnego, szkoły i placówki, obejmujących każdy wydatek poniesiony na cele działalności placówki wychowania przedszkolnego, szkoły lub placówki, w tym na:
a) roczne wynagrodzenie osoby fizycznej zatrudnionej na podstawie umowy o pracę w przedszkolu, innej formie wychowania przedszkolnego, szkole lub placówce w przeliczeniu na maksymalny wymiar czasu pracy - w wysokości nieprzekraczającej:
– 250% 12-krotnego średniego wynagrodzenia nauczyciela dyplomowanego, o którym mowa w art. 30 ust. 3 pkt 4 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela (Dz. U. z 2018 r. poz. 967 i 2245 oraz z 2019 r. poz. 730 i 1287) - w przypadku publicznych przedszkoli, innych form wychowania przedszkolnego, szkół i placówek oraz niepublicznych przedszkoli, o których mowa w art. 17 ust. 1, oddziałów przedszkolnych w niepublicznych szkołach podstawowych, o których mowa w art. 19 ust. 1, i niepublicznych innych form wychowania przedszkolnego, o których mowa w art. 21 ust. 1,
– 150% 12-krotnego średniego wynagrodzenia nauczyciela dyplomowanego, o którym mowa w art. 30 ust. 3 pkt 4 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela - w przypadku niepublicznych przedszkoli, oddziałów przedszkolnych w niepublicznych szkołach podstawowych i niepublicznych innych form wychowania przedszkolnego niewymienionych w tiret pierwszym, oraz niepublicznych szkół i placówek,
aa) roczne wynagrodzenie osoby fizycznej zatrudnionej na podstawie umowy cywilnoprawnej w publicznym lub niepublicznym przedszkolu, innej formie wychowania przedszkolnego, szkole lub placówce oraz osoby fizycznej prowadzącej publiczne lub niepubliczne przedszkole, inną formę wychowania przedszkolnego, szkołę lub placówkę, jeżeli odpowiednio pełni funkcję dyrektora przedszkola, szkoły lub placówki albo prowadzi zajęcia w innej formie wychowania przedszkolnego - w wysokości nieprzekraczającej odpowiednio kwot określonych w lit. a,
b) sfinansowanie wydatków związanych z realizacją zadań organu prowadzącego, o których mowa w art. 10 ust. 1 ustawy - Prawo oświatowe, oraz zadania, o którym mowa w art. 83 ust. 6 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2020 r. poz. 1268 i 1517),
2) pokrycie wydatków na zakup środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych obejmujących:
a) książki i inne zbiory biblioteczne,
b) środki dydaktyczne służące procesowi dydaktyczno-wychowawczemu realizowanemu w placówkach wychowania przedszkolnego, szkołach i placówkach,
c) sprzęt rekreacyjny i sportowy dla dzieci objętych wczesnym wspomaganiem rozwoju, uczniów, wychowanków i uczestników zajęć rewalidacyjno-wychowawczych,
d) meble,
e) pozostałe środki trwałe oraz wartości niematerialne i prawne o wartości nieprzekraczającej wielkości określonej zgodnie z art. 16f ust. 3 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych, dla których odpisy amortyzacyjne są uznawane za koszt uzyskania przychodu w 100% ich wartości w momencie oddania do używania.
2. Przez wydatki bieżące, o których mowa w ust. 1 pkt 1, należy rozumieć wydatki bieżące, o których mowa w art. 236 ust. 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych.
Art. 236 ust. 2 ustawy o finansach publicznych ( t.j. Dz. U. z 2019r., poz. 869) – dalej powoływana jako ufp stanowi zaś, że przez wydatki bieżące budżetu jednostki samorządu terytorialnego rozumie się wydatki budżetowe niebędące wydatkami majątkowymi.
Z powyższego wynika, że z dotacji mogą być sfinansowane jedynie wydatki przeznaczone na pokrycie wydatków bieżących szkoły, o ile są przeznaczone na realizację zadań szkoły w zakresie kształcenia, wychowania i opieki.
Na potwierdzenie wydatków poniesionych na rzecz K. skarżąca przedłożyła 10 faktur. Obejmowało one organizację albo obsługę procesu dydaktycznego za poszczególne miesiące od stycznia do października 2021r.
W toku postępowania organ ustalił, że wysokość określonego nimi wynagrodzenia (w kwotach od 3 096,83 zł do 9 135,35 zł) była uzależniona od wysokości uzyskanych przez stronę dotacji, a nie od wykonania konkretnie określonych usług.
Dotowany wyjaśnił, że wysokość wynagrodzenia dla K. oraz B. wynika z postanowień umowy, a strony stosują współczynnik przychodowy. Nie wykazał jednakże jakie konkretnie usługi świadczone przez K., objęte są ww. fakturami na łączną kwotę 45 473,46 zł.
Natomiast w sytuacji, w której skarżąca nie wykazała jakie konkretnie usługi K. świadczyła, ani nie wykazała efektów koordynacji działań organizacyjnych na rzecz szkoły nie jest możliwe przyjęcie, że wydatkowanie środków z dotacji nastąpiło na realizację zadań szkoły w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, bo tylko takie wydatki mogą być pokryte z dotacji.
Należy także zauważyć, że dotacje oświatowe udzielane są z budżetu jednostki samorządu terytorialnego, a zatem ze środków publicznych. Zgodnie z art. 44 ust. 3 ustawy o finansach publicznych:
3. Wydatki publiczne powinny być dokonywane:
1) w sposób celowy i oszczędny, z zachowaniem zasad:
a) uzyskiwania najlepszych efektów z danych nakładów,
b) optymalnego doboru metod i środków służących osiągnięciu założonych celów;
2) w sposób umożliwiający terminową realizację zadań;
3) w wysokości i terminach wynikających z wcześniej zaciągniętych zobowiązań.
Skoro nie jest możliwe ustalenie, że wydatki zostały poniesione zgodnie z celami, na jakie dotacja została udzielona tj. na realizację zadań szkoły w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, to tym bardziej nie jest możliwe stwierdzenie, że zostały dokonane w sposób celowy i oszczędny. Środki pochodzące z dotacji nie stają się bowiem z chwilą przekazania dotowanemu jego środkami prywatnymi, którymi może on swobodnie dysponować, lecz przeciwnie – dalej pozostają środkami publicznymi, przeznaczonymi na realizację konkretnych zadań, zatem gospodarowanie nimi winno być szczególnie przejrzyste, a konieczność wykazania zarówno zgodności wydatkowania dotacji z jej przeznaczeniem, jak i dokonanie go z zachowaniem zasad wynikających z ustawy o finansach publicznych obciąża dotowanego jako korzystającego ze środków publicznych.
Organ zakwestionował także wydatek w kwocie 460 zł poniesiony na rzecz pracownicy na część jej wynagrodzenia za okres od stycznia do marca 2021r. Uznał bowiem, że jej obowiązki związane były nie z kształceniem, wychowaniem i opieką, lecz z szeroko rozumianym marketingiem, promocją i reklamą szkoły. Do obowiązków pracownicy należała bowiem m.in. dbałość o jakość obsługi klienta, zwiększenie naboru słuchaczy, aktywna sprzedaż kierunków jednorocznych, dbałość i dobre imię i prestiż firmy etc. Zatem wydatki na jej wynagrodzenia nie mogą być pokryte z dotacji jako niezwiązane z celem, na jaki została udzielona.
Natomiast organ odwoławczy uznał zasadność wydatku na opinię sanitarną PPIS w kwocie 60,18 zł. Uznanie wydatku za uzasadniony było wynikiem tego, że opinia ta dotyczyła – według wyjaśnień skarżącej - miejsca prowadzenia zajęć. Natomiast organ prowadzący jest zobowiązany do przygotowania miejsca prowadzenia zajęć, w tym uzyskania pozytywnej opinii z zakresu BHP i p.poz. Są to elementy niezbędne do dokonania rejestracji nowego miejsca prowadzenia zajęć, dlatego uznać należy, że jest to wydatek mieszczący się w dyspozycji art. 35 u.f.z.o. Fakt, że adres nowego miejsca prowadzenia zajęć został zarejestrowany dopiero w maju 2022 r. nie wynikał z winy strony, lecz przedłużającego się opiniowania w zakresie p.poż. Natomiast ten wydatek został zarówno poniesiony, jak i pokryty z dotacji za rok 2021, zatem brak jest podstaw do jego kwestionowania.
Zgodnie z art. 252 ust. 1 pkt 1 ufp, dotacje udzielone z budżetu jednostki samorządu terytorialnego wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem, podlegają zwrotowi do budżetu wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, w ciągu 15 dni od dnia stwierdzenia okoliczności, o których mowa w pkt 1 lub pkt 2. Stosownie zaś do art. 252 ust. 5 i ust. 6 pkt 1 u.f.p. zwrotowi do budżetu jednostki samorządu terytorialnego podlega ta część dotacji, która została wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem. Odsetki od dotacji podlegających zwrotowi do budżetu jednostki samorządu terytorialnego naliczane są począwszy od dnia przekazania z budżetu jednostki samorządu terytorialnego dotacji wykorzystanych niezgodnie z przeznaczeniem.
W świetle przedstawionych wyżej ustaleń co do sposobu wykorzystania dotacji nie można stwierdzić, że zastosowanie tego przepisu było bezpodstawne, jak zarzuciła strona w skardze.
Odnosząc się do zarzutów skargi dotyczących naruszenia przepisów postępowania, Sąd uznał zarzuty skarżącej za nieuzasadnione.
Z akt sprawy wynika jednoznacznie, że materiał dowodowy został zebrany przez organy w sposób rzetelny i skrupulatny. Organ I instancji przeprowadził cały szereg dowodów, w tym dostarczonych i wnioskowanych przez stronę. Fakt, że organ odwoławczy oparł się na nim wydając zaskarżoną decyzję nie świadczy o jej wadliwości, skoro zgromadzony materiał był kompletny i wystarczający dla podjęcia rozstrzygnięcia. Dokonał jednak jego ponownej oceny, czemu dał wyraz w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Natomiast zarzuty dotyczące wadliwej oceny dowodów są tylko wówczas słuszne, gdy zasadność ocen i wniosków, wyprowadzonych przez organ wydający rozstrzygnięcie nie odpowiada wymogom logicznego rozumowania i doświadczenia życiowego tj., gdy wyprowadzone ze zgromadzonych dowodów wnioski naruszają przesłanki swobodnej oceny dowodów, co w badanej sprawie nie miało miejsca.
Nie jest też prawdziwy zarzut, że SKO jedynie bezkrytycznie powieliło stanowisko organu I instancji. Jak wynika z decyzji SKO, dokonało ono ponownej oceny zebranych dowodów, odniosło się do nich i na tej podstawie uznało za uzasadniony wydatek na opinie PPIS, który przez organ I instancji był wszak kwestionowany. Fakt, że strona nie została wezwana do przedłożenia dowodów o niczym nie świadczy; przecież organ nie ma obowiązku prowadzić nadal postępowania dowodowego mimo, że uznaje sprawę za dostatecznie wyjaśnioną do rozstrzygnięcia. Poza tym nie pozbawiało to przecież strony prawa do składania wniosków dowodowych, gdyż strona nie musi oczekiwać, aż zostanie do złożenia dowodów wezwana i może to uczynić z własnej inicjatywy.
Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło