III SO/Gl 3/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Marzanna Sałuda po rozpoznaniu w dniu 2 marca 2020 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku D. K. o wymierzenie grzywny Prezydentowi Miasta K. w związku z niezastosowaniem się do obowiązku prawnego, o którym mowa w art. 54 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325) postanawia: wymierzyć Prezydentowi Miasta K. grzywnę w wysokości 500 zł (słownie: pięćset złotych). W piśmie z dnia 18 marca 2019 r. D.K. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach wniosek o wymierzenie Prezydentowi Miasta K. grzywny na podstawie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity w Dz. U. z 2019 r., poz. 2325) – zwanej dalej "P.p.s.a.", w związku z niezastosowaniem się do obowiązku prawnego, o którym mowa w art. 54 § 2 P.p.s.a. W uzasadnieniu wniosku skarżący oświadczył, że pismem Prezydenta Miasta K. z dnia [...] r., nr [...] otrzymał odmowę udzielenia pomocy prawnej w zakresie przyznania lokalu socjalnego. W dniu 21 stycznia 2019 r. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. W dniu 21 lutego 2019 r. zwrócił się z zapytaniem do tegoż Sądu o stan sprawy. Otrzymał odpowiedź z 14 marca 2019 r, z której wynikało, że sprawie nie nadano biegu. Powyższa okoliczność skłoniła go do złożenia wniosku o ukaranie organu grzywną W odpowiedzi na wniosek, datowanej na 18 czerwca 2019 r., organ wniósł o jego oddalenie i opisał następujący przebieg postępowania: W dniu [...] r. D.K., osoba odbywająca karę pozbawienia wolności, wystąpił do Urzędu Miasta K. z wnioskiem o zawarcie umowy najmu lokalu mieszkalnego. Pismem z dnia [...] r., odebranym przez skarżącego w dniu 18 grudnia 2018 r. został on poinformowany, iż z uwagi na brak możliwości udokumentowania w chwili obecnej swojej sytuacji mieszkaniowej lub faktu bezdomności, wniosek na podstawie obowiązującej wówczas uchwały Nr [...] Rady Miasta K. z dnia [...] r. w sprawie przyjęcia "Zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta K." (Dziennik Urzędowy Województwa Śląskiego z dnia [...] r. poz., [...] z późn. zm.) nie może zostać rozpatrzony. Poinformowano skarżącego również, że o zawarcie umowy najmu lokalu mieszkalnego z zasobu miasta K. będzie się mógł ubiegać po opuszczeniu zakładu karnego poprzez złożenie nowego wniosku wraz z dokumentami określającymi jego sytuację finansową, mieszkaniową lub fakt bezdomności. Organ podkreślił, że przedmiotowa sprawa ma charakter cywilnoprawny i nie mają do niej zastosowania przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego. Skierowane do skarżącego pismo jest informacją o sposobie rozpatrzenia wniosku a nie decyzją ani postanowieniem w rozumieniu przepisów kodeksu. Organ przedstawił jednocześnie zasady zawierania umów lokalu mieszkalnego z zasobu gminy oraz kryteria, które musi spełniać osoba ubiegająca się o lokal socjalny. Organ stwierdził, że wniosek D.K. jest bezzasadny i wniósł o odstąpienie od wymierzenia grzywny, o której mowa w art. 55 § 1 P.p.s.a. Pismem z dnia 19 czerwca 2019 r., ustanowiony dla wnioskodawcy radca prawny z urzędu poparł żądanie wnioskodawcy zawarte we wniosku, tj. wymierzenie grzywny organowi z uwagi na nieprzekazanie do tutejszego Sądu skargi na rozstrzygnięcie Prezydenta Miasta K. (Urzędu Miejskiego) – tj. skargi na pismo z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy przydzielenia lokalu mieszkalnego z zasobów Gminy K. – wraz z odpowiedzią na skargę i aktami administracyjnymi w tej sprawie. Pełnomocnik stwierdził, że do chwili złożenia pisma niniejsza skarga wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę nie została przekazana Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach. Tym samym organ pomimo upływu ww. terminu, nie zrealizował swojego ustawowego obowiązku. Zaznaczył, że wnioskodawca w dniu 21 stycznia 2019 r. nadał skargę na powyższe rozstrzygnięcie Prezydenta Miasta K. w przedmiocie odmowy przydzielenia lokalu mieszkaniowego z zasobów Gminy K.. Zdaniem pełnomocnika wnioskodawcy nie może budzić wątpliwości, że w świetle poglądów orzecznictwa istnieje możliwość zaskarżenia na podstawie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym w zw. z art. 3 § 2 pkt 6 P.p.s.a. aktów organów gminy dotyczących wniosku o najem lokalu komunalnego. Kontroli sądu administracyjnego podlega bowiem, podjęty przez uprawniony do tego organ gminy, akt o zakwalifikowaniu, bądź odmowie zakwalifikowania i umieszczenia wnioskodawcy na liście osób oczekujących na najem lokalu z mieszkaniowego zasobu gminy, jako akt z zakresu administracji publicznej, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 6 P.p.s.a. W dniu 15 lipca 2019 r. do tutejszego Sądu wpłynęła skarga na pismo Prezydenta Miasta K. z dnia [...] r. nr [...] wraz z odpowiedzią organu i aktami sprawy. Zarejestrowano ją pod sygnaturą III SA/Gl 702/19, postępowanie w sprawie jest w toku. Postanowieniem z dnia 2 września 2019 r. w sprawie o sygnaturze akt III SO/Gl 1/19 Sąd odrzucił wniosek o wymierzenie Prezydentowi Miasta K. grzywny w związku z niezastosowaniem się do obowiązku prawnego, o którym mowa w art. 54 § 2 P.p.s.a. W uzasadnieniu wskazał, że wniosek o ten jest niedopuszczalny, gdyż przedmiot sprawy objętej wnioskiem nie podlega kognicji sądów administracyjnych. Zażalenie na to postanowienie wniósł pełnomocnik skarżącego podnosząc, iż w jego ocenie wniosek jest dopuszczalny a sprawa jest sprawą z zakresu administracji publicznej. Rozpoznając zażalenie Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 29 stycznia 2020 r. (sygn.. akt I OZ 1190/19) uchylił zaskarżone postanowienie Sądu I instancji i przekazał sprawę temu Sądowi do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu uznał, że kwestia ewentualnej niedopuszczalności skargi nie ma wpływu na wynikający z art. 54 § 2 obowiązek organu przekazania skargi wraz z odpowiedzią na nią i aktami sprawy w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny zobowiązał Sąd I instancji, aby rozpoznając ponownie sprawę uwzględnił specyfikę i charakter okoliczności sprawy, w szczególności okres, jaki upłynął od wniesienia skargi przez D.K. do momentu jej przekazania do Sądu przez organ oraz przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 P.p.s.a i w oparciu o powyższe ustalenia ocenił, czy w sprawie zachodzą przesłanki do wymierzenia organowi grzywny w trybie art. 55 § 1 P.p.s.a. Ponownie rozpoznając sprawę, Sąd zważył, co następuje: Stosownie do art. 190 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. Sąd, któremu sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania w związku z uchyleniem postanowienia na skutek wniesienia zażalenia jest związany wykładnią prawa dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny. Zgodnie natomiast z art. 54 § 2 P.p.s.a. organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. W myśl art. 55 § 1 p.p.s.a. w razie niezastosowania się do obowiązku, o którym mowa w art. 54 § 2 P.p.s.a. sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a., tj. do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. W świetle powyższych wywodów prawnych oraz wytycznych Sądu rozpoznającego zażalenia uznać należy, że organ przekroczył termin przekazania skargi w stopniu znacznym. Skarga wpłynęła do organu w dniu 24 stycznia 2019 r, co oznacza, że termin określony w art. 54 § 2 P.p.s.a. upłynął w dniu 25 lutego 2019 r. Tymczasem skargę wraz z odpowiedzią i aktami sprawy nadano w dniu 10 lipca 2019 r., tj. po 4 miesiącach i 15 dniach. Również powód podany przez organ – cywilnoprawny charakter sprawy i brak kognicji sądu administracyjnego - nie może być potraktowany jako wystarczające usprawiedliwienie. Jak wskazał orzekający w sprawie Naczelny Sąd Administracyjny, obowiązek określony w art. 54 § 2 P.p.s.a. dotyczy każdej skargi niezależnie od jej dopuszczalności, tym bardziej, że niedopuszczalność skargi może stwierdzić tylko sąd administracyjny a nie organ administracji publicznej. Tym samym uznać należy zasadność orzeczenia grzywny w myśl art. 55 § 1 P.p.s.a. Ustalając wysokość tej grzywny Sąd za adekwatną do okoliczności sprawy i stopnia zawinienia organu uznał kwotę 500 złotych. Wobec powyższego w oparciu o art. 55 § 1 i art. 154 § 6 P.p.s.a postanowiono jak w sentencji.