IV SA/Gl 1351/11
WyrokWSA w Gliwicach2012-08-28
Skład orzekający: Teresa Kurcyusz-Furmanik, Andrzej Matan, Edyta Żarkiewicz-Kunicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odmowa przyznania zasiłku celowego na zakup leków i remont mieszkania osobie niepełnosprawnej, której dochód przekracza kryterium dochodowe, jest zgodna z prawem, jeśli nie stwierdzono szczególnie uzasadnionego przypadku?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo odmówiły przyznania zasiłku celowego. Wnioskodawca, mimo niepełnosprawności, przekraczał kryterium dochodowe, a zgłaszane potrzeby (zakup leków i generalny remont mieszkania) nie zostały zakwalifikowane jako niezbędne potrzeby bytowe ani jako szczególnie uzasadniony przypadek wymagający przyznania specjalnego zasiłku celowego.Stan faktyczny
J.M., osoba niepełnosprawna prowadząca samodzielne gospodarstwo domowe, wystąpił o zasiłek celowy na zakup leków oraz na remont mieszkania. Organy administracji odmówiły przyznania zasiłku, wskazując, że dochód wnioskodawcy przekracza kryterium dochodowe, a zgłaszane potrzeby nie spełniają kryteriów niezbędnej potrzeby bytowej ani szczególnie uzasadnionego przypadku. Wnioskodawca wniósł skargę do sądu administracyjnego, kwestionując ustalenia organów i wysokość wnioskowanych kwot.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Kurcyusz-Furmanik Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Matan (spr.) Sędzia WSA Edyta Żarkiewicz – Kunicka Protokolant St. sekretarz sądowy Magdalena Kurpis po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 sierpnia 2012 r. sprawy ze skargi J.M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego oddala skargę.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...] nr [...] utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta R. z dnia [...] nr [...] o odmowie przyznania zasiłku celowego na zakup leków w wysokości [...] zł oraz na remont mieszkania w wysokości [...] zł .
W toku postępowania ustalono następujący stan faktyczny.
Wnioskiem z dnia [...], złożonym podczas aktualizacji wywiadu środowiskowego, J.M. wystąpił o pomoc finansową na realizację recepty w wysokości [...] zł oraz zakup i montaż okna, zakup farb i malowanie mieszkania, zakup i wymianę wanny i muszli klozetowej oraz naprawę podłóg. W piśmie z dnia [...] sprecyzował koszt remontu mieszkania na kwotę [...] zł.
Prezydent Miasta R. wskazaną wyżej decyzją z dnia [...] odmówił przyznania zasiłku celowego na realizację wskazanych we wniosku potrzeb. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia podniósł, iż prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe, ma orzeczoną II grupę inwalidzką. Występuje w jego przypadku okoliczność, o jakiej mowa w art. 7 pkt. 2-5 ustawy o pomocy społecznej tj. niepełnosprawność. W miesiącu poprzedzającym złożenie wniosku ([...]) osiągnął dochód w wysokości [...] zł, na który składała się emerytura – [...] zł oraz dodatek mieszkaniowy – [...] zł.
Z powyższej kwoty, tj. [...] zł, wnioskodawca przeznaczył na czynsz [...] zł, uregulował rachunek za telefon w wys. [...] zł, zakupił leki na kwotę [...] zł (według okazanych faktur) oraz zapłacił 1/2 rachunku za energię elektryczną w kwocie [...] zł., co stanowi razem [...] zł. Stronie pozostała do dyspozycji kwota. [...] zł. Wydatki ponoszone zakup leków nie są stałe. W każdym miesiącu kwota ta jest inna. Udokumentował zakup leków: w [...] na kwotę [...] zł; w [...] na kwotę [...] zł; w [...] na kwotę [...] zł; w [...] na kwotę [...] zł i w [...] na kwotę [...] zł.
Zgodnie z art. 8 ust. 1 pkt. 1 wskazanej wyżej ustawy prawo do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej przysługuje osobie samotnie gospodarującej, której dochód nie przekracza kwoty 477 zł. Przeprowadzono analizę wydatków wnioskodawcy i w jej wyniku ustalono, iż miesięcznie pozostaje mu do dyspozycji suma [...] zł. W ocenie organu pierwszej instancji, przy tego rodzaju dochodach jest on w stanie zaspokoić zgłoszoną potrzebę we własnym zakresie.
Jeśli chodzi o o pomoc finansową z przeznaczeniem na remont mieszkania to wnioskodawca przedłożył dwie wersje kosztorysu obejmującego roboty w tym zakresie. Jedna na kwotę [...] zł (z uwzględnieniem położenia na podłogi wykładziny PCV), natomiast druga na kwotę [...] zł (z uwzględnieniem położenia paneli podłogowych). W obu kosztorysach znajduje się zakup oraz wymianę baterii łazienkowej i umywalkowej, mimo, iż tej potrzeby strona na nie zgłaszała podczas wywiadu środowiskowego. W trakcie rozmowy telefonicznej ustalono, iż ubiega się On o pomoc finansową zgodnie z przedstawionym kosztorysem na kwotę [...] zł. Lokal, który zamieszkuje Pan M. jest mieszkaniem własnościowym. Mieszkanie to strona w testamencie zapisała swojej wnuczce.
Jak wynika z ustaleń poczynionych podczas wywiadu środowiskowego muszla klozetowa oraz wanna nie wymagały natychmiastowej wymiany. Pracownik socjalny ustalił, że wanna jest w dobrym stanie, wymaga wyłącznie wymycia, natomiast muszla klozetowa posiada w środku rysę, ale nie cieknie. Jak wynika z akt sprawy Strona zgłosiła, że podczas deszczu musi na parapety zakładać ręczniki, ponieważ z okna leci woda. Pracownik socjalny nie mógł potwierdzić tego faktu, a W/w nie udokumentował tego opinią fachowca. Podłogi w mieszkaniu pokryte są płytkami PCV. Kilka odklejonych płytek można podkleić bez konieczności wymiany całej podłogi. Baterie są w dobrym stanie i nie wymagają wymiany. Mieszkanie wymaga odświeżenia, jednak strona może to robić sukcesywnie z własnych środków finansowych odmalowując kolejne pomieszczenia. Ustalono, że do malowania nie musi być zatrudniona firma malarska, pracę można wykonać korzystając z usług osób prywatnych. W sytuacji strony nie występuje szczególnie uzasadniona okoliczność, o której mowa w art. 41 ustawy o pomocy społecznej.
W uzasadnieniu podkreślono, iż aktualny stan finansów publicznych i duża liczba osób wymagających pomocy powoduje, że niezbędne potrzeby bytowe należy odnieść do potrzeb elementarnych. W pierwszej kolejności należy zapewnić pomoc osobom i rodzinom, które nie posiadają własnego dochodu oraz rodzinom wielodzietnym żyjących w ubóstwie. Ponadto przyznanie świadczenia z pomocy społecznej nie jest celem pomocy społecznej, ponieważ celem tej instytucji jest umożliwienie życia w warunkach odpowiadających godności człowieka, natomiast poszczególne świadczenia pełnią funkcję środka do osiągnięcia tego celu. ,
W dalszej części uzasadnienia przytoczono przepisy art. 2 ust. 1 oraz 3 ust. 3 i 4 ustawy, wskazując na podstawowe zasady udzielania wsparcia w ramach pomocy społecznej. Zgodnie z art. 2 ust. 1 pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Pomoc ta ma charakter subsydiarny, w pierwszym rzędzie zainteresowany powinien wykorzystywać własne środki i możliwości. W myśl art. 3 ust. 3 rodzaj, forma i rozmiar świadczenia powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy. Jednocześnie, wedle ust. 4 tego przepisu, potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej.
W części końcowej uzasadnienia przywołano art. 41, stanowiący materialnoprawną podstawę rozpatrzenia wniosku strony . Podkreślono, iż w myśl art. 41, w szczególnie uzasadnionych przypadkach osobie o dochodach przekraczających kryterium dochodowe może być przyznany specjalny zasiłek celowy, który nie podlega zwrotowi bądź zasiłek okresowy, zasiłek celowy lub pomoc rzeczowa, pod warunkiem zwrotu części lub całości kwoty zasiłku lub wydatków na pomoc rzeczową. Jak zauważył w wyroku z dnia 28 sierpnia 2008 r. sygn. akt. I OSK 1416/07 (LEX nr 489088) Naczelny Sąd Administracyjny : "z uwagi na swój charakter specjalny zasiłek celowy powinien być udzielany w sytuacjach zupełnie wyjątkowych. Szczególnie uzasadniony przypadek to taka sytuacja życiowa osoby lub rodziny, która ponad wszelką wątpliwość, bez konieczności wnikliwych zabiegów interpretacyjnych Istniejącego stanu rzeczy, pozwala stwierdzić drastyczne, dotkliwe w skutkach i daleko ingerujące w plany życiowe zdarzenia, nie należące do zdarzeń codziennych".
W odwołaniu od powyższej decyzji J.M. stwierdza, że nigdy nie zwracał się o pomoc w wysokości [...] zł, natomiast jego wniosek dotyczył remontu mieszkania. Kosztorysy (dwie wersje) na ten remont sporządziła osoba dysponująca stosownymi uprawnieniami, po dokonaniu oględzin. Wskazał, że nigdy nie będzie go stać na wykonanie takiego remontu w takim zakresie, jaki ujęto w kosztorysie. Jednocześnie zaznaczyła, że jest to kosztorys orientacyjny remontu całego mieszkania. Obecnie konieczna jest wymiana okien, które są w bardzo złym stanie, natomiast sanitariaty, które nieraz były naprawiane są używane od czasu zasiedlenia mieszkania tj. od [...]. Stolarka okienna była instalowana w latach pięćdziesiątych. W odwołaniu strona podniosła również swoje zastrzeżenia odnośnie pracy pracownika socjalnego. Do odwołania załączyła kserokopię zaświadczenia lekarza [...] z dnia [...], wedle którego wymaga ona stałego leczenia oraz zażywania zleconych leków.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...] utrzymało w mocy kwestionowane rozstrzygnięcie Prezydenta Miasta R. Jak podkreślono w uzasadnieniu decyzji, zgodnie z zgodnie z art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej, prawo do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej, z zastrzeżeniem art. 40, 41, 78 i 91, przysługuje osobie samotnie gospodarującej, której dochód nie przekracza kwoty 477,00 zł, zwanej "kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej" — przy jednoczesnym wystąpieniu co najmniej jednego z powodów wymienionych w art. 7 pkt 2-15 tejże ustawy lub innych okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy społecznej.
W przypadku strony występuje jedna z okoliczności wymienionych w art. 7 pkt 2-15 w/w ustawy, tj. niepełnosprawność. Natomiast dochód strony ([...] zł.) przekracza ustawowe kryterium dochodowe, stąd nie może ona uzyskać zasiłku celowy określonego w art. 39 ustawy o pomocy społecznej.
W sytuacji strony można było jedynie rozważać zastosowanie w art. 41, zgodnie z którym możliwe jest przyznanie, w szczególnie uzasadnionych przypadkach: 1) specjalnego zasiłku celowego w wysokości nieprzekraczającej odpowiednio kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej lub rodziny, który nie podlega zwrotowi; 2) zasiłku okresowego, zasiłku celowego lub pomocy rzeczowej, pod warunkiem zwrotu części lub całości kwoty zasiłku lub wydatków na pomoc rzeczową.
Świadczenia na podstawie tego przepisu przyznawane są w ramach uznania administracyjnego. Istota przyznania bezzwrotnego specjalnego zasiłku celowego, o jakiej mowa w powyższym przepisie sprowadza się do przyznania świadczenia w sytuacji, której można przypisać charakter nadzwyczajny. Szczególnie uzasadniony przypadek to taka sytuacja życiowa osoby lub rodziny, która ponad wszelką wątpliwość, bez konieczności wnikliwych zabiegów interpretacyjnych istniejącego stanu rzeczy pozwala stwierdzić, że aż tak drastyczne, tak dotkliwe w skutkach i tak | daleko ingerujące w plany życiowe zdarzenia nie należą do zdarzeń codziennych. Są to zdarzenia występujące zupełnie okazjonalnie, wymagające wielu niefortunnych zbiegów wydarzeń, j wykraczające poza możliwości ludzkiej zapobiegliwości (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego I OKS 803/10 z dnia 14 października 2010 r.). W przypadku strony zdarzenia takie nie miały miejsca.
Organ odwoławczy odwołał się także do zasad przyznawania zasiłków celowych przewidzianych w z art. 39 ustawy o pomocy społecznej. Zasiłek celowy może być przyznany na zaspokojenie niezbędnej potrzeby bytowej, a w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu. Tymczasem strona, jak wynika z załączonego kosztorysu, wniosła o pomoc na kapitalny remont zajmowanego lokalu mieszkalnego. Zatem wniosek strony nie odpowiada celom pomocy społecznej.
Mieszkanie strony wymaga, z czym zgadza się Kolegium, przeprowadzenia remontu, jednakże przyznanie pomocy chociażby w części na ten cel nie jest możliwe z uwagi na ograniczone środki na pomoc społeczną. Ośrodek Pomocy Społecznej wskazał, że w sytuacji ograniczonych możliwości finansowych zobowiązany jest do pomocy osobom i rodzinom, które nie posiadają własnego dochodu oraz rodzinom wielodzietnym. W myśl postanowień art. 3 ust. 4 ustawy o pomocy społecznej potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej. Pomoc społeczna nie jest w stanie zabezpieczyć wszystkich potrzeb osób o nią się ubiegających.
Zdaniem organu odwoławczego, strona była w stanie zrealizować recepty wycenione na kwotę [...] zł z własnego dochodu, a przyznanie pomocy na tak szeroki zakres remontu mieszkania, w wysokości [...] zł, przekracza możliwości pomocy społecznej. Zgodnie z cytowanym wyżej przepisem art. 39 w/w ustawy zasiłek celowy może być przyznany jedynie na pokrycie drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, jeżeli pozwalają na to możliwości finansowe organu pomocy społecznej. W tej sytuacji strona może sukcesywnie dokonywać remontu mieszkania z własnego dochodu przy ewentualnym wsparciu przyszłego właściciela mieszkania ( jeżeli jest w pełni zdeklarowana, że swoje mieszkanie przekaże wnuczce).
Odnosząc się do twierdzenia strony, iż nie występowała o pomoc w wysokości [...] zł na leki, uznaje je za nieprawdziwe. We wniosku złożonym w trakcie wywiadu środowiskowego, pod którym strona złożyła swój podpis, wyraźnie odnotowano, że potrzeby na zakup leków określa się na kwotę [...] zł.
W skardze z dnia [...] J.M. podnosi, iż emerytura nie wystarcza mu na zakup wszystkich leków, stąd jego zdrowie ulega pogorszeniu a życie jest zagrożone. Nie zwracał się do OPS o [...]zł i [...] zł, ale o kwoty znacznie większe, czego jednak nie brano pod uwagę. Uznaje za krzywdzące twierdzenie jakoby mógł pokryć z własnych dochodów koszty zakupu leków oraz remontu mieszkania. Po opłaceniu mediów musi zapożyczać się u sąsiadów, aby przeżyć do następnej emerytury. Mieszkanie nie stanowi przedmiotu odrębnej własności, jest to własność spółdzielcza. Wyraża wątpliwość czy posługiwanie się testamentem przez organy administracji jest zgodne z prawem. OPS odmawia pomocy w zakupie lekarstw, skarżący ma [...] niezrealizowanych recept od [...], zaś razem jest ich [...].
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko i wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zauważył, co następuje:
Na podstawie art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 cytowanego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Natomiast zgodnie z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. z 2012, poz. 270, dalej p.p.s.a.), Sąd, uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla zaskarżoną decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi; naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponadto stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 K.p.a. lub w innych przepisach, albo stwierdza ich wydanie z naruszeniem prawa.
W wyniku przeprowadzenia kontroli zaskarżonej decyzji pod względem zgodności z prawem Sąd – na podstawie art. 134 § 1 p.p.s.a., nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi - stwierdził, że przy wydaniu decyzji nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego, ani też nie zostały naruszone przepisy postępowania, a wobec tego skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
Zaskarżonym rozstrzygnięciem organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta R. z dnia [...] nr [...] o odmowie przyznania zasiłku celowego na zakup leków w wysokości [...] zł oraz na remont mieszkania w wysokości [...] zł .
Materialnoprawne przesłanki przyznania świadczenia w postaci zasiłku celowego specjalnego określa art. 41 pkt. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (tekst jedn. Dz. U. Nr 175 z 2009 r., poz. 1362 z późn. zm., dalej: u.p.s. ). W myśl tego przepisu, w szczególnie uzasadnionych przypadkach osobie albo rodzinie o dochodach przekraczających kryterium dochodowe może być przyznany specjalny zasiłek celowy w wysokości nieprzekraczającej odpowiednio kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej lub rodziny, który nie podlega zwrotowi
Przepis art. 41 u.p.s. pozostaje w bezpośrednim związku z postanowieniami art. 39 u.p.s., regulującego zasady przyznawania zasiłku celowego. W wyroku z dnia 16 lutego 2011 r. I OSK 1770/10 (LEX nr 990194) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, ze: "Zasiłek celowy na podstawie art. 41 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej ma charakter uznaniowego świadczenia specjalnego, przyznawanego osobom, które korzystają ze stałych źródeł utrzymania, wykraczających wysokością poza charakter kryterium, a nadto przyznanie takiego świadczenia ma charakter wyjątkowy i może nastąpić w szczególnie uzasadnionych przypadkach. Oznacza to, iż osoba, która ubiega się o takie świadczenie nie tylko powinna spełniać kryteria, o jakich stanowi przepis art. 39 ust. 1 ustawy lecz także winno to dotyczyć sytuacji drastycznych, niecodziennych nie tylko nadzwyczajnych, lecz także wykraczających poza możliwości ludzkiej zapobiegliwości." Zasiłek celowy, o jakim mowa w art. 39 u.p.s., może zostać przyznany w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej, w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu.
Rozstrzygnięcia w sprawie przyznania zasiłku celowego z art. 39 u.p.s., jak i zasiłku celowego specjalnego z art. 41 u.p.s., noszą znamiona aktu uznaniowego. Przyjęcie tego rodzaju konstrukcji przez ustawodawcę oznacza wyposażenie organu administracji do ukształtowania w danej sprawie i w danym stanie faktycznym skutków prawnych w ramach pewnej swobody zakreślonej przepisem prawa materialnego oraz w ramach obowiązujących reguł procesowych (wyrok NSA z 3 września 2010 r. , II GSK 745/09, Centralna Baza Orzecznictwa Sądów Administracyjnych). Ramy owej swobody prawo materialne może ograniczać w różny sposób, w szczególności zaś określając kierunkowe dyrektywy korzystania uznania w normie stanowiącej podstawę aktu , jak również w przepisach wskazujących na cel regulacji prawnej, w której zamieszczone zostało upoważnienie do podjęcia aktu uznaniowego. Jeśli chodzi o przepisy prawa procesowego, to ramy te wyznacza przede wszystkim zasada ogólna uwzględniania interesu społecznego i słusznego interesu obywateli określona w art. 7 k.p.a.
Warunkiem jednak przejścia organów orzekających w sprawie zasiłku celowego specjalnego do etapu rozstrzygnięcia, podejmowanego w ramach uznania, jest wcześniejsze spełnienie wstępnych warunków określonych w przepisie art. 39, a następnie w art. 41 pkt. 1 u.p.s. W pierwszym rzędzie chodzi o zakwalifikowanie potrzeby, stanowiącej przedmiot wniosku osoby zainteresowanej, jako "niezbędnej potrzeby bytowej" w rozumieniu art. 39 oraz brak zaspokojenia tej potrzeby, a następnie uznanie tej potrzeby za "przypadek szczególnie uzasadniony". Niezbędne potrzeby bytowe, w myśl ust. 2 art. 39 u.p.s., mogą polegać na konieczności pokrycia części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu. Wyliczenie rodzajów niezbędnych potrzeb bytowych poprzedzone jest zwrotem " w szczególności", zatem mogą w grę wchodzić także inne potrzeby nie ujęte w przepisie, o ile zostaną przez organ zakwalifikowane jako niezbędne i bytowe.
Pojęcie "niezbędnej potrzeby bytowej" nie zostało zdefiniowane przez ustawodawcę. W świetle orzecznictwa sądów administracyjnych za niezbędną potrzebę bytową należy uznać taką, która jest niezbędna do normalnej egzystencji osoby ubiegającej się o przyznanie zasiłku, w warunkach odpowiadających godności człowieka (wyrok NSA z 3 października 2008 r. , I OSK 1523/07 , LEX nr 529118). Niezbędna potrzeba to taka zwłaszcza taka, bez zaspokojenia której osoba nie może egzystować, zagrożone są warunki jej istnienia, a w szczególności życie lub zdrowie (wyrok NSA z 30 września 2008 r. , I OSK 1451/07 , LEX nr 489096).
W rozpatrywanej sprawie, jak wynika z wniosku skarżącego oraz ustaleń poczynionych w trakcie postępowania wyjaśniającego, chodzi o zakup leków oraz remont mieszkania, przy czym nie są drobne remonty i naprawy, ale remont o charakterze generalnym. W obu jednak przypadkach trudno uznać zgłaszane w tym zakresie potrzeby jako niezbędne w rozumieniu wyżej przyjętym. Nie są to bowiem potrzeby o charakterze egzystencjalnym, bez zaspokojenia których skarżący nie może egzystować, tym bardziej, ze wedle dokonanej przez organy analizy dochodów i wydatków może potrzeby te, w koniecznym zakresie, zaspokoić wykorzystując własne możliwości.
Nie zachodzi również w tej sprawie przypadek szczególnie uzasadniony, o jakim mowa w art. 41 u.p.s. Pojęcie to nie zostało zdefiniowane przez ustawodawcę, natomiast w orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się w szczególności, że: "Szczególnie uzasadniony przypadek to taka sytuacja życiowa osoby lub rodziny, która ponad wszelką wątpliwość, bez konieczności wnikliwych zabiegów interpretacyjnych istniejącego stanu rzeczy, pozwala stwierdzić, że tak drastyczne, tak dotkliwe w skutkach i ingerujące w plany życiowe zdarzenia nie należą do zdarzeń codziennych ani do zdarzeń nadzwyczajnych." (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 maja 2011 r. I OSK 164/11 LEX nr 1080954).
Nie budzi wątpliwości, iż sytuacja skarżącego nie może zostać zakwalifikowana do kategorii szczególnych w takim rozumieniu. Nie spowodowało jej bowiem żadne zdarzenie niecodzienne czy nadzwyczajne.
Ustalenia stanowiące podstawę rozstrzygnięcia zostały dokonane w oparciu o prawidłową analizę zebranego w sposób kompletny materiału dowodowego. Uwzględnione zostały istotne okoliczności sprawy, a więc zostały przeprowadzone ustalenia w zakresie tego, czy wystąpiły przesłanki uzasadniające przyznanie zasiłku celowego specjalnego , określonego w art. 41 pkt. 1 ustawy o pomocy społecznej.
Wobec tego skarga nie zasługiwała na uwzględnienie i w związku z tym, na podstawie art. 151 p.p.s.a., należało ją oddalić
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło