IV SA/Gl 344/14
PostanowienieWSA w Gliwicach2015-03-18
Skład orzekający: Małgorzata Walentek, Andrzej Matan, Stanisław Nitecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, może zostać dopuszczona do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym na podstawie art. 33 § 2 P.p.s.a. w sprawie ze skargi wojewody na uchwałę zarządu województwa wydaną w trybie nadzoru nad samorządem województwa?Ratio decidendi
W postępowaniu sądowoadministracyjnym wszczętym na skargę wojewody na uchwałę zarządu województwa w trybie art. 82c ust. 1 ustawy o samorządzie województwa, udział innych osób niż organ nadzoru i organ samorządu województwa jest wykluczony, nawet jeśli wynik postępowania dotyczy ich interesu prawnego. Przepis art. 33 § 2 P.p.s.a. nie stanowi podstawy do dopuszczenia takiej osoby jako uczestnika postępowania.Stan faktyczny
Wojewoda złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na uchwałę Zarządu Województwa dotyczącą powierzenia pełnienia obowiązków dyrektora filharmonii. G.S., który złożył wniosek o dopuszczenie do udziału w postępowaniu jako uczestnik, powołał się na swój interes prawny związany z pełnieniem tych obowiązków. Sąd rozpatrzył wniosek o dopuszczenie G.S. do udziału w postępowaniu.Rozstrzygnięcie
Odmówił dopuszczenia G.S. do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Walentek (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Matan Sędzia WSA Stanisław Nitecki Protokolant Monika Rał po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 marca 2015 r. sprawy ze skargi Wojewody [...] na uchwałę Zarządu Województwa [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie powierzenia pełnienia obowiązków dyrektora filharmonii w kwestii wniosku G.S. o dopuszczenie do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania postanawia: odmówić dopuszczenia G.S. do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania.
Wojewoda [...] pismem z dnia 21 lutego 2014 r. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, w trybie art. 82c ust. 1 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 596), na uchwałę Zarządu Województwa [...] z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie uchylenia uchwały własnej Nr [...] z dnia [...]r. w sprawie powierzenia G.S. pełnienia obowiązków dyrektora A im. [...] w K. do czasu zakończenia inwestycji pn."Rozbudowa A w K." i przekazania obiektu do użytkowania.
W piśmie z dnia 16 stycznia 2015 r. adwokat P.K., działając imieniem G.S., zgłosił swój udział w sprawie jako pełnomocnik uczestnika postępowania na prawach strony na podstawie art. 33 § 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Na rozprawie w dniu 18 marca 2015 r. pełnomocnik G.S. wnosząc o dopuszczenie ww. do udziału w postępowaniu wskazał, że wszczęcie postępowania administracyjnego w przedmiocie stwierdzenia nieważności powołanej na wstępie uchwały nastąpiło na skutek wniosku G.S. złożonego do Wojewody [...]. Ponadto powołał się na interes prawny G.S. w tym postępowaniu, bowiem stwierdzenie nieważności uchwały spowoduje, że nadal będzie pełniła obowiązki dyrektora ze wszystkimi tego konsekwencjami.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z zasadą, wyrażoną w art. 32 z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako: "P.p.s.a."), w postępowaniu w sprawie sądowoadministracyjnej stronami są skarżący oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. W myśl przepisu art. 33 § 1 P.p.s.a., osoba, która brała udział w postępowaniu administracyjnym, a nie wniosła skargi, jeżeli wynik postępowania sądowego dotyczy jej interesu prawnego, jest uczestnikiem postępowania na prawach strony. Natomiast stosownie do art. 33 § 2 P.p.s.a. udział w charakterze uczestnika może zgłosić również osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego, a także organizacja społeczna, o której mowa w art. 25 § 4, w sprawie innych osób, jeżeli sprawa dotyczy jej statutowej działalności.
Dopuszczenie danego podmiotu w charakterze uczestnika postępowania, może mieć zatem miejsce wyłącznie w tym postępowaniu sądowym, które w wyniku złożenia skargi staje się "następstwem" postępowania administracyjnego. Pojęcie"postępowanie administracyjne", jest pojęciem prawnym i nawiązuje do regulacji zawartej w art. 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Jedynie postępowania enumeratywnie wymienione w tym przepisie stanowią "postępowania administracyjne" i do tego rozumienia, w ocenie Sądu, odwołuje się przepis art. 33 § 2 P.p.s.a. (postanowienie NSA z 1 kwietnia 2009 r. sygn. akt II OZ 301/09 publ. na stronie internetowej CBOSA).
Skarga w niniejszej sprawie została złożona przez Wojewodę [...] na uchwałę Zarządu Województwa [...] w przedmiocie uchylenia uchwały własnej w sprawie powierzenia G.S. pełnienia obowiązków dyrektora A. Zaskarżona uchwała nie została podjęta w trybie postępowania administracyjnego w oparciu przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, ale w oparciu o przepisy ustawy o samorządzie województwa dotyczące realizacji zadań zarządu województwa w zakresie kierowania, koordynacji i kontrolowania działalności wojewódzkich samorządowych jednostek organizacyjnych, w tym zatrudnienia i zwalniania kierowników tych jednostek (art. 41 ust. 2 pkt 6 ustawy o samorządzie województwa).Poza tym materia dotycząca powołania i odwołania dyrektora samorządowej instytucji kultury (a taką jest A), w tym tryb postępowania w tych sprawach, nie jest również określona przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego a ustawą z dnia 25 października 1991 r. o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 406).W sprawach tych nie mamy zatem do czynienia z załatwieniem sprawy administracyjnej po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego.
Stosownie do art. 78 ust. 1 i 79 ustawy samorządzie województwa wojewoda sprawuje nadzór nad działalnością samorządu województwa w oparciu o kryterium legalności. Na podstawie art. 82 ust. 1 powołanej ustawy, w razie stwierdzenia sprzeczności uchwały organów samorządu województwa z prawem, wojewodzie przysługuje uprawnienie stwierdzenia jej nieważności w ciągu 30 dni od doręczenia uchwały, w drodze rozstrzygnięcia nadzorczego. Rozstrzygnięcie nadzorcze województwo ma prawo zaskarżyć do sądu administracyjnego (art. 86 cyt. ustawy). Natomiast po myśl art. 82c ust. 1, po upływie terminu wskazanego w art. 82 ust. 1 organ nadzoru, w razie stwierdzenia stanu sprzeczności uchwały organu samorządu województwa z prawem, nie może już we własnym zakresie stwierdzić nieważności tego aktu. W tym przypadku jednak wojewoda może zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego.
Sąd nie podziela opinii, aby postępowanie nadzorcze miało status postępowania administracyjnego w rozumieniu art. 33 P.p.s.a. Złożenie wniosku o wszczęcie postępowania nadzorczego do wojewody przez osobę zainteresowaną wszczęciem takiego postępowania, nie czyni tego postępowania administracyjnym w rumieniu art. 33 P.p.s.a., a zainteresowanego podmiotem takiego postępowania.
Z istoty postępowania nadzorczego wynika, że jest ono podejmowane z urzędu i co do zasady nie uczestniczą w nim inne podmioty niż organ nadzorczy i podmiot nadzorowany.
Natomiast w rozpoznawanej sprawie Wojewoda [...] złożył w trybie art. 82c ust. 1 ustawy o samorządzie województwa skargę na uchwałę Zarządu Województwa [...]. Wniesienie skargi przez organ nadzoru jest skorzystaniem przez niego z jednego ze środków służących wykonywaniu nadzoru. Nie budzi także wątpliwości, że legitymacja wojewody jest oparta na samodzielnej podstawie, a przepis art. 82c ust. 1 ustawy o samorządzie województwa nie może być podstawą do wniesienia skargi przez inny podmiot. Posiadanie legitymacji skargowej lub jej brak przesądzają z kolei o tym czy dana osoba jest lub może być uczestnikiem postępowania sądowoadministracyjnego.
Postępowanie sądowe wywołane skargą organu nadzoru w trybie art. 82c ust. 1 wyklucza zatem, analogicznie jak w postępowaniu nadzorczym, udział innych osób. Postępowanie takie toczy się wyłącznie z udziałem organu nadzoru oraz województwa i jego organu, którego skarga dotyczy. Nie mogą brać w nim udziału inne podmioty, nawet wtedy, gdy wynik tego postępowania dotyczy ich interesu prawnego. Jedynie w przypadku przewidzianym w art. 86a ustawy o samorządzie województwa, istnieje możliwość wniesienia skargi do sądu administracyjnego przez osobę, której interesu prawnego lub uprawnienia dotyczy zarządzenie zastępcze. Analogiczny pogląd, w pełni podzielony przez Sąd w niniejszym składzie, został wyrażony w orzecznictwie na gruncie ustawy o samorządzie gminnym (por. postanowienia NSA z dnia 27 września 2011 r. II OZ 847/11, Lex nr 949002;z dnia 12 lipca 2012 r. sygn. akt II OZ 596/12, Lex nr 1248502; z dnia 15 stycznia 2013 r. sygn. akt II OZ 1170/12, Lex nr 1274470, z dnia 29 stycznia 2014 r., sygn. akt II OZ 64/14, Lex nr 1452941).
Wobec powyższego przepis art. 33 § 2 P.p.s.a. nie daje zatem podstaw do dopuszczenia G.S. jako uczestnika postępowania w przedmiotowym postępowaniu sądowym ze skargi wniesionej przez Wojewodę [...] w trybie art. 82c ust. 1 ustawy o samorządzie województwa.
W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 33 § 2 P.p.s.a., orzekł, jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło