IV SA/Gl 691/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Michalik (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga - Gajewska Sędzia WSA Andrzej Matan Protokolant Monika Rał po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 marca 2014 r. sprawy ze skargi H. M. (M.) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie specjalnego zasiłku opiekuńczego oddala skargę. Dyrektor Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w T., działający z upoważnienia Wójta Gminy T., decyzją z dnia [...] Nr [...] odmówił przyznania H.M. prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego w związku z opieką nad H.B. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ I instancji przywołał przepisy prawa oraz opisał stan faktyczny sprawy. Organ pierwszej instancji wskazał, że matka strony H.B. legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności z dnia [...] wydanym przez Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w T. Z akt sprawy wynika, iż strona wraz z mężem dzierżawią grunty pod uprawy rolne o powierzchni przeliczeniowej [...] ha. Strona podlega ubezpieczeniu społecznemu na wniosek jako domownik w Kasie Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego. Podniesiono, iż pod pojęciem zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej zdefiniowanego w art. 3 pkt 22 ustawy o świadczeniach rodzinnych nie ujęto prowadzenia gospodarstwa rolnego. Strona zatrudniona była w A SA w T. w okresie od [...] do [...]. Wskazano, iż w myśl art. 16a ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych strona nie zrezygnowała z zatrudnienia i innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad osobą legitymującą się znacznym stopniem niepełnosprawności. Niepełnosprawność matki strony powstała na dzień [...] (orzeczenie lekarza orzecznika ZUS z [...]), przy czym znaczny stopień niepełnosprawności matka uzyskała od [...], a w tym czasie strona nie pracowała. Organ pierwszej instancji stwierdził, że nie została spełniona przesłanka określona w art. 16 a ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Od tej decyzji w ustawowym terminie strona odwołała się wyrażając niezadowolenie z otrzymanego rozstrzygnięcia. Strona podała, że przed wystąpieniem o specjalny zasiłek opiekuńczy na matkę zajmowała się pracą w rolnictwie i z tego tytułu podlegała ubezpieczeniu społecznemu KRUS. Wskazała, iż od [...] zaprzestała pracować w rolnictwie i utraciła prawo do opłacania składki ubezpieczenia społecznego KRUS na [...] (składkę na KRUS za II kwartał uiścił tylko mąż strony B.M.). Strona podniosła, iż w związku z powyższym uznać należy, iż zrezygnowała ona z pracy w gospodarstwie na rzecz opieki nad matką H.B. Decyzja z dnia [...] Nr [...] wydaną m.in. na podstawie art.138 § 1 pkt 1 k.p.a. (Dz.U. z 2013 r., poz. 267) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. orzekło utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że organ I instancji wszczął postępowanie na wniosek strony z dnia [...], w którym wystąpiła o przyznanie prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego w związku z opieką nad matką H.B. W skład rodziny wchodzą matka strony, strona, mąż i córka strony. Organ pierwszej instancji ustalił, iż dochód rodziny w przeliczeniu na osobę wynosi [...]zł. H.B. legitymuje się orzeczeniem Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w T. z dnia [...] o zaliczeniu do znacznego stopnia niepełnosprawności na stałe. Znaczny stopień niepełnosprawności datuje się od [...]. Kolegium zaakcentowało, że zgodnie z przepisem art. 16a ustawy o świadczeniach rodzinnych specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. -Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2012 r. poz. 788 i 1529) ciąży obowiązek alimentacyjny, jeżeli rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad osoba legitymująca się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje, jeżeli łączny dochód rodziny osoby sprawującej opiekę oraz rodziny osoby wymagającej opieki w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty, o której mowa w art. 5 ust. 2 (tj. 623 zł.). Przepisy art. 5 ust. 4-9 stosuje się odpowiednio. Następnie omówiło pozostałe wymogi do otrzymania wnioskowanego świadczenia opisane w art. 16 a omawianej ustawy. Dalej Kolegium wskazało, że zgodnie z art.3 pkt 22 ustawy o świadczeniach rodzinnych ilekroć w tej ustawie jest mowa o zatrudnieniu lub innej pracy zarobkowej - oznacza to wykonywanie pracy na podstawie stosunku pracy, stosunku służbowego, umowy o pracę nakładczą oraz wykonywanie pracy lub świadczenie usług na podstawie umowy agencyjnej, umowy zlecenia, umowy o dzieło albo w okresie członkostwa w rolniczej spółdzielni produkcyjnej, spółdzielni kółek rolniczych lub spółdzielni usług rolniczych, a także prowadzenie pozarolniczej działalności gospodarczej. Odnosząc powyższe do przedmiotowej sprawy organ odwoławczy zauważył, że H.M. nie może zostać przyznane prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego w związku z opieką nad matką H.B., gdyż jak wynika z akt sprawy aby sprawować opiekę nad matką nie zrezygnowała z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w rozumieniu ustawy o świadczeniach rodzinnych. Z akt sprawy wynika strona nigdzie nie pracuje, a ostatnim zatrudnieniem strony była praca w firmie A SA w T. do [...]). Specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje zaś osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, jeżeli rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad osobą niepełnosprawną. Tym samym warunkiem koniecznym, którego w niniejszej sprawie nie spełnia strona, do uzyskana prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego jest rezygnacja z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania przedmiotowej opieki. Odnosząc się do kwestii podniesionych przez stronę w odwołaniu, iż zrezygnowała ona z pracy w gospodarstwie rolnym na rzecz sprawowania opieki nad matką Kolegium wyjaśniło, iż prowadzenie gospodarstwa rolnego przez rolnika stanowi negatywną przesłankę przyznania tej osobie specjalnego zasiłku opiekuńczego. Kolegium podniosło, że podziela stanowisko prezentowane w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 marca 2011 r., sygn. akt I OSK 1987/10, że w odniesieniu do osób podlegających ubezpieczeniu społecznemu jako rolnik, nie można mówić, iż zaliczają się do którejś z kategorii wymienionej w art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, bowiem nie rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Kryterium przyznania danej osobie specjalnego zasiłku opiekuńczego jest rezygnacja z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca. Przepis art. 3 pkt 22 ustawy o świadczeniach rodzinnych stanowi, że ilekroć w ustawie jest mowa o zatrudnieniu lub innej pracy zarobkowej - oznacza to wykonywanie pracy na podstawie stosunku pracy, stosunku służbowego, umowy o pracę nakładczą oraz wykonywanie pracy lub świadczenie usług na podstawie umowy agencyjnej, umowy zlecenia, umowy o dzieło albo w okresie członkostwa w rolniczej spółdzielni produkcyjnej, spółdzielni kółek rolniczych lub spółdzielni usług rolniczych, a także prowadzenie pozarolniczej działalności gospodarczej. Przepis art. 3 pkt 22 ustawy, podając definicję "zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej" nie wymienił expressis verbis prowadzenia gospodarstwa rolnego i pracy w tym gospodarstwie. W przepisie definicyjnym ustawodawca ograniczył pojęcie "zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej" generalnie do wykonywania pracy przez pracowników najemnych, którzy są związani z pracodawcą różnego rodzaju umowami oraz w ramach spółdzielni produkcyjnych i usługowych. Definicja ustawowa odnosi się expressis verbis m. in. do działalności gospodarczej o charakterze pozarolniczym, co wskazuje na celowy i świadomy zamiar nieobjęcia tym pojęciem działalności rolniczej. W sensie ekonomicznym, prowadzenie gospodarstwa rolnego tym różni się od wskazanych w art. 3 pkt 22 ustawy o świadczeniach rodzinnych form aktywności zawodowej, że rolnik działa na własny rachunek ponosząc ryzyko gospodarcze oraz podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu rolników w Kasie Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego. Tak, więc na gruncie ustawy o świadczeniach rodzinnych do rolnika prowadzącego gospodarstwo rolne nie ma zastosowania pojęcie "rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej". Praca we własnym gospodarstwie rolnym, zarządzanie nim, jest formą aktywności zawodowej uprawianą dla celów zarobkowych. Oznacza to, że nie jest możliwe uzyskanie świadczenia, o którym mowa w art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych (rozważania na gruncie uprawnień rolnika do świadczenia pielęgnacyjnego należy uznać za aktualne również w odniesieniu do specjalnego zasiłku opiekuńczego) w sytuacji, gdy rolnik prowadzi gospodarstwo rolne. Sam fakt prowadzenia gospodarstwa rolnego pozbawia rolnika prawa do świadczenia pielęgnacyjnego (uchwala NSA w Warszawie w składzie 7 sędziów NSA z dnia 11 grudnia 2012 r.). W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżąca H.M. domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji. Decyzji tej zarzuciła rażące naruszenie art. 6,7,8,9,10,11,12,13 k.p.a. zwłaszcza zasady praworządności obiektywnego postępowania i zaufania obywatela. Sprzeczność ustaleń faktycznych ze zgromadzonym w eprawie materiałem dowodowym. Obrazę prawa materialnego zwłaszcza art. 16 ust 1 o świadczeniach rodzinnych. W uzasadnieniu wskazała, że nie posiada wcale gruntów rolnych, a jedynie jej mąż dzierżawi grunty rolne o powierzchni poniżej 1 ha przeliczeniowego. Dlatego z mocy prawa nie jest rolnikiem i nie podlega obowiązkowym ubezpieczeniom emerytalnym i rentowym. Jedynie dobrowolnie może podlegać ubezpieczeniom emerytalnym i rentowym w KRUS, ale nieopłacone w terminie składki powoduje natychmiastowe ustanie ubezpieczenia w KRUS, co potwierdza kserokopia Decyzji Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia [...] Znak : [...]. W opinii skarżącej decyzja ta dowodzi, że nie jest rolnikiem i nie podlega obowiązkowym ubezpieczeniom emerytalnym i rentowym. W opinii skarżącej zrezygnowała ona z samozatrudnienia w rolnictwie - to jest innej pracy zarobkowej. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie i podtrzymało w całości swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu skarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: W punkcie wyjścia należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz.1269) Sąd ten sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 wspomnianego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z brzmienia art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - dalej p.p.s.a.(Dz.U. z 2012 r. poz. 270) wynika natomiast, że w przypadku, gdy Sąd stwierdzi, bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Cytowana regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Sąd nie jest zatem władny oceniać takich okoliczności jak pokrzywdzenie strony orzeczeniem, czy rozstrzygnięcie wiąże się z negatywnymi skutkami dla strony i im podobnych. Sąd związany jest normą prawną odzwierciedlającą wolę ustawodawcy, wyrażoną w treści odpowiedniego przepisu prawa. Przy tym z mocy art. 134 § 1 cytowanej ustawy tejże kontroli legalności dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. z 2013 r. poz. 1456). W sprawie niesporne jest to, że skarżąca opiekuje się matką, która ze względu na niepełnosprawność takiej opieki wymaga, i jest współwłaścicielką (wraz z mężem) gospodarstwa rolnego o powierzchni [...] ha - przeliczeniowych [...] ha Na tle przepisu art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych jeszcze do niedawna istniała w orzecznictwie sądowo-administracyjnym rozbieżność co do tego, czy posiadanie gospodarstwa rolnego wyklucza przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, czy też nie. W dniu 11 grudnia 2012 r. Naczelny Sąd Administracyjny podjął w składzie siedmiu sędziów uchwałę o sygn. akt I OPS 5/12, w której stwierdził, że prowadzenie gospodarstwa rolnego przez rolnika stanowi negatywną przesłankę przyznania tej osobie świadczenia pielęgnacyjnego na podstawie art. 17 ust. 1 w związku z art. 3 pkt 22 ustawy o świadczeniach rodzinnych. W tym miejscu przyjdzie wyraźnie wskazać, że - zdaniem składu tu orzekającego - rozważania na gruncie uprawnień rolnika do świadczenia pielęgnacyjnego z art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych należy uznać za aktualne również w odniesieniu do specjalnego zasiłku opiekuńczego, w sytuacji, gdy rolnik prowadzi gospodarstwo rolne Zasadniczo uchwała składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego jest wiążąca w sprawie, w której została podjęta (art. 187 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zmianami, dalej określanej w skrócie P.p.s.a.), ma ona jednak także tzw. ogólną moc wiążącą, wynikającą z art. 269 § 1 P.p.s.a. Oznacza to, że uchwała taka dotyczy nie tylko danej sprawy, ale wszystkich spraw o podobnym stanie faktycznym i prawnym. Dopóki nie nastąpi zmiana stanowiska zawartego w uchwale, sądy administracyjne (pośrednio nim związane) stanowisko to powinny respektować. Powołany przepis nie pozwala żadnemu składowi sądu administracyjnego rozstrzygnąć sprawy analogicznej do tej, w której podjęto uchwałę, w sposób sprzeczny ze stanowiskiem zawartym w uchwale powiększonego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego. Jedyną możliwością odstąpienia od stanowiska zawartego w uchwale stanowi wystąpienie przez skład niepodzielający zawartego w uchwale stanowiska do odpowiedniego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego z zagadnieniem prawnym (por. J. Drachal, A. Wiktorowska, P. Wajda w: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, red. R. Hauser, M. Wierzbowski, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2011, s. 868 oraz wyroki NSA z dnia 27 listopada 2007 r. I FSK 1385/07, z dnia 11 grudnia 2007 r. I FSK 231/07 dostępne w Internecie http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W powołanej uchwale (jej uzasadnieniu) Naczelny Sąd Administracyjny m. in. stwierdził, że "praca we własnym gospodarstwie rolnym, zarządzanie nim, jest formą aktywności zawodowej uprawianą dla celów zarobkowych. Oznacza to, że nie jest możliwe uzyskanie świadczenia, o którym mowa w art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych w sytuacji, gdy rolnik prowadzi gospodarstwo rolne. Zdaniem Sądu, analogicznie wyklucza to możliwość uzyskania świadczenia z art. 16 a, gdzie występuje identyczna przesłanka jak w wspomnianym art. 17 ustawy, a mianowicie, ze dotyczy osób które "rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji". Sam fakt prowadzenia gospodarstwa rolnego pozbawia rolnika prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, i nie ma w tym wypadku potrzeby dokonywania oceny, czy wielkość posiadanego przez niego gospodarstwa, rodzaj upraw, pozwalałyby mu na podjęcie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej poza rolnictwem, a pracy takiej nie podejmuje (bądź z niej rezygnuje) z powodu konieczności opieki nad osobą niepełnosprawną, względem której ciąży na nim obowiązek alimentacyjny". W dalszej części uzasadnienia NSA wskazał, że "ustawa o świadczeniach rodzinnych nie definiuje pojęcia: "rolnik". Taką definicję zawiera natomiast ustawa z dnia 20 grudnia 1990r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (tekst jedn. Dz. U. z 2008r. nr 50, poz. 291 ze zmianami). Zgodnie z art. 6 pkt 1 tej ustawy ilekroć w ustawie jest mowa o rolniku - rozumie się przez to pełnoletnią osobę fizyczną, zamieszkującą i prowadzącą na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, osobiście i na własny rachunek, działalność rolniczą w pozostającym w jej posiadaniu gospodarstwie rolnym. W myśl tej definicji rolnikiem jest osoba będąca posiadaczem gospodarstwa rolnego. Natomiast ustawa o świadczeniach rodzinnych w art. 3 pkt 6 stanowi, że ilekroć jest w niej mowa o gospodarstwie rolnym to oznacza gospodarstwo rolne w rozumieniu przepisów o podatku rolnym. Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (tekst jedn. z 2006 r. Nr 136, poz. 969 ze zmianami) za gospodarstwo rolne uważa się obszar gruntów, sklasyfikowanych w ewidencji gruntów i budynków, jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż rolnicza, o łącznej powierzchni przekraczającej 1 ha lub 1 ha przeliczeniowy i stanowiących własność lub znajdujących się w posiadaniu osoby fizycznej, osoby prawnej albo jednostki organizacyjnej, w tym spółki nieposiadającej osobowości prawnej. Zatem według ustawy o podatku rolnym, aby dany obszar gruntów uznać za gospodarstwo rolne, obszar ten musi być odpowiednio sklasyfikowany, nie może być na nim prowadzona inna działalność niż działalność rolnicza, mieć odpowiednią powierzchnię oraz być w posiadaniu m.in. osoby fizycznej." Dalej Naczelny Sąd Administracyjny wskazał także, że "Pojęcie "prowadzenie gospodarstwa rolnego" mieści w sobie cały zespół czynności. Słowo "prowadzenie" w języku polskim oznacza bowiem sprawowanie nad czymś nadzoru, zarządzanie, kierowanie czymś, zajmowanie się czymś, trudnienie się czymś, realizowanie jakiegoś celu. Prowadzenie gospodarstwa rolnego może polegać zatem tylko na zarządzaniu nim, a tym samym osiągania z niego dochodu. Dopiero występowanie całkowitej niezdolności do pracy w gospodarstwie rolnym, czyli niemożność wykonywania pracy fizycznej w gospodarstwie i brak możliwości zarządzania nim, z reguły stanowi obiektywną przeszkodę w prowadzeniu gospodarstwa". Mając na uwadze wyżej cytowaną uchwałę stwierdzić należy, że bez znaczenia są podnoszone przez skarżącą okoliczności, że jej zdaniem obecnie nie jest już ona rolnikiem i że w związku z tym nie ma z niego żadnych korzyści, ani też to, że nie podlega ona ubezpieczeniu rolniczemu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że skarżąca jest rolnikiem prowadzącym gospodarstwo rolne, w związku z czym świadczenie pielęgnacyjne nie może jej być przyznane. Podjęta przez nią decyzja o niepodejmowaniu pracy w wspólnym z małżonkiem gospodarstwie rolnym mieści się w pojęciu zarządzania gospodarstwem rolnym. Z kolei odnosząc się do jej twierdzeń o braku osobistej pracy na roli oraz nieuzyskiwaniu jakichkolwiek dochodów z gospodarstwa należy powołać się na wyrażony w ww. uchwale następujący pogląd: "w sensie ekonomicznym, prowadzenie gospodarstwa rolnego tym różni się od wskazanych w art. 3 pkt 22 ustawy o świadczeniach rodzinnych form aktywności zawodowej, że rolnik działa na własny rachunek ponosząc ryzyko gospodarcze oraz podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu rolników w Kasie Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego. W efekcie to rachunek ekonomiczny determinuje reżim pracy rolnika, a podejmowanie przez niego, w ramach zarządzania gospodarstwem, nawet nieracjonalnych z punktu widzenia gospodarczego działań, nie skutkuje pozbawieniem go zatrudnienia, ale wpływa jedynie na ekonomiczne wyniki działalności rolniczej". Z cyt. stanowiska Naczelnego Sądu Administracyjnego można wysnuć wniosek, że nawet brak uzyskiwania dochodów z posiadanego gospodarstwa rolnego nie uprawnia do twierdzeń o zaprzestaniu prowadzenia tego gospodarstwa. W konkretnych, obiektywnie występujących okolicznościach, takich jak np. niska cena skupu, nieurodzaj, czy też niewielki areał pól, przeprowadzenie siewu, zbiorów, magazynowania i transportu płodów rolnych rzeczywiście może być nieopłacalne. Taka jest jednakże specyfika prowadzenia działalności rolniczej, opartej – podobnie jak działalność gospodarcza – na ryzyku. Powyższe nie może jednakże przesądzać o wyłączaniu – cyklicznie bądź na stałe – rolników z obowiązkowego systemu ubezpieczeń społecznych KRUS, zwłaszcza gdy nie posiadają – tak jak w niniejszej sprawie odrębnego tytułu ubezpieczenia z ZUS. Odnosząc się zaś do okoliczności, że skarżąca nie figuruje w ewidencji osób podlegających ubezpieczeniu społecznemu rolników, wskazać trzeba, że to decyzja samej skarżącej, a mianowicie nieopłacenie składki ubezpieczeniowej była przyczyną utraty tego ubezpieczenia – co wyraźnie wynika z załączonej do skargi decyzji Prezesa KRUS z dnia [...] zatem skutkiem nieopłacenia skladki ubezpieczeniowej za drugi kwartał [...] r. jest tylko to, ze skarżąca od tej daty jest rolnikiem nieubezpieczonym. Na marginesie należy zauważyć, że w aktach sprawy zalegają dwie umowy o dzierżawę gruntu, gdzie jako strona wydzierżawiająca figuruje także skarżąca. Brak jest w aktach sprawy jakichkolwiek informacji i dokumentów, że skarżąca z uwagi na jej twierdzenie, że "przestała być rolnikiem" wypowiedziała te umowy. Nie sposób także zauważyć, że skarżąca składając w dniu [...] wniosek o przyznanie jej świadczenia rodzinnego i twierdząca, że ma "chęć zaprzestania bycia rolnikiem", piętnaście dni wcześniej, a mianowicie w dniu [...] zawiera z Gminą T. długoletnią umowę dzierżawy gruntów rolnych na okres do dnia [...] (k. 35 akt administracyjnych). Stąd też, już choćby to zachowanie skarżącej nakazuje bardzo ostrożne podchodzenie do kwestii wiarygodności twierdzeń skarżącej. Mając na uwadze powyższe rozważania Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił wniesioną skargę.