IV SA/Gl 706/14

WyrokWSA w Gliwicach2015-04-30

Skład orzekający: Andrzej Matan, Beata Kozicka, Małgorzata Walentek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ pomocy społecznej może odmówić przyznania zasiłku celowego na dofinansowanie zakupu biletu miesięcznego, mimo spełnienia przez wnioskodawcę kryteriów dochodowych i posiadania niepełnosprawności, powołując się na ograniczone środki finansowe i uznaniowy charakter decyzji?
Ratio decidendi
Organ pomocy społecznej może odmówić przyznania zasiłku celowego, nawet jeśli wnioskodawca spełnia kryteria dochodowe i posiada niepełnosprawność, jeśli decyzja taka jest uzasadniona ograniczonymi możliwościami finansowymi ośrodka pomocy społecznej oraz uznaniowym charakterem przyznawania tego świadczenia. Pomoc społeczna ma charakter subsydiarny i nie służy pełnemu zaspokajaniu potrzeb, a wnioskodawca jest zobowiązany do wykorzystania własnych możliwości w celu poprawy swojej sytuacji.
Stan faktyczny
Wnioskodawca W.G. złożył wniosek o przyznanie zasiłku celowego na dofinansowanie zakupu biletu miesięcznego. Organ I instancji odmówił przyznania świadczenia, wskazując na ograniczone środki finansowe oraz fakt, że wnioskodawca nie wykorzystuje w pełni swoich możliwości (np. poprzez wystąpienie o alimenty od córek, zamianę lokalu). Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy. Wnioskodawca zaskarżył decyzję do WSA, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym błędne uznanie, że nie wykorzystuje swoich możliwości i uprawnień. Sąd oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Matan Sędziowie Sędzia WSA Beata Kozicka Sędzia WSA Małgorzata Walentek (spr.) Protokolant Specjalista Magdalena Kurpis po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 kwietnia 2015 r. sprawy ze skargi W.G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego oddala skargę. Prezydent Miasta K. decyzją z dnia [...] r. nr [...], wydaną na podstawie art. 3, art. 8 ust. 1, art. 39 oraz art. 106 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2013 r., poz. 182 ze zm.) - zwanej dalej również "ustawą"’, oraz art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej w skrócie k.p.a.), odmówił przyznania W.G. zasiłku celowego z przeznaczeniem na dofinansowanie do zakupu biletu miesięcznego. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że w związku z wnioskiem W.G. z dnia 13.03.2014 r. przeprowadzono postępowanie administracyjne. W jego trakcie ustalono, że wnioskodawca prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, jego dochód wynosi 529 zł i nie przekroczył kryterium dochodowego, które wynosi 542 zł, ponadto występują okoliczności wymienione w art. 7 ustawy. Jednocześnie zgłoszona potrzeba jest niezbędną w rozumieniu art. 3 ust. 1 ustawy. Jednakże przyznanie wnioskowanej pomocy nie było możliwe, bowiem organ dokonał wszczęcia postępowanie w sprawie przyznania stronie zasiłku okresowego, jednakże strona odmówiła złożenia wniosku o przyznanie tego świadczenia. Wobec tego organ stwierdził, że strona nie wykorzystuje posiadanych możliwości i uprawnień w celu poprawy swej sytuacji, w rozumieniu art. 2 ust. 1 ustawy. Organ I instancji wskazał także na ograniczone środki finansowe MOPS i znaczną liczbę osób nie posiadających żadnego wsparcia, co powoduje konieczność miarkowania przyznawania pomocy i brak możliwości zaspokajania wszystkich zgłaszanych potrzeb i w pełnej wysokości. Zaznaczył, że wnioskodawca otrzymuje zasiłek stały w wysokości 529 zł oraz zasiłek celowy na zakup leków. W ocenie organu pomoc społeczna nie może być traktowana jako stałe źródło dochodu, gdyż zasiłek celowy nie jest przyznawany na pokrywanie comiesięcznych kosztów utrzymania osoby objętej pomocą, lecz ma charakter pomocy doraźnej. Dalej organ podał, że w sprawie dokonano oceny indywidualnych potrzeb strony i możliwości finansowych gminy K. w zakresie udzielenia pomocy. W ramach budżetu na rok 2013 strona była objęta pomocą na dofinansowanie do zakupu biletu miesięcznego, jednakże ze względu na znaczne ograniczenie środków budżetowych konieczne było zmniejszenie wysokości i ilości przyznawanych świadczeń, a obecnie nie ma możliwości przyznania stronie wnioskowanego zasiłku celowego. Organ zaakcentował, że na podstawie art. 3 ust. 3 i art. 50 ustawy strona nadal objęta jest pomocą w formie nieodpłatnych usług w Dziennym Domu Pomocy Społecznej (DDPS - koszt usług to 721 zł miesięcznie). Pomoc ta obejmuje wyżywienie (śniadanie i obiad) przez 5 dni w tygodniu oraz suchy prowiant na sobotę. Odrębną decyzją przyznano stronie także zasiłek celowy w wysokości 200 zł na zakup leków. Dodatkowo organ stwierdził, że W.G. ma możliwość poprawy swojej sytuacji życiowej w rozumieniu art. 2 ust. 1 ustawy poprzez wystąpienie z powództwem o alimenty od swoich pełnoletnich córek. Ponadto zamieszkuje w lokalu bez tytułu prawnego, który posiada dużą powierzchnię. W związku z tym może skorzystać także ze wsparcia pracownika socjalnego w zakresie sporządzenia pisma do Urzędu Miasta K. o przydział lokalu socjalnego, co pozwoliłoby jej, w przypadku uzyskania mniejszego lokalu, ubiegać się o dodatek mieszkaniowy i ryczałt energetyczny. W.G. w odwołaniu od powyższej decyzji zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 3, art. 7 i art. 39 ustawy oraz naruszenie przepisów postępowania, a mianowicie art. 7, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. Podkreślił, że uzyskiwany przez niego dochód jest niewystarczający "na zakup żywności i środków czystości, opłat za energię elektryczna, zakupu biletu miesięcznego oraz w niezbędnym zakresie." Zdaniem odwołującego spełnia on wszystkie przesłanki do przyznania wnioskowanego świadczenia, a jego nieprzyznanie jest niezrozumiałe, skoro odrębnymi decyzjami z [...]r. przyznano mu świadczenia z pomocy społecznej na wskazany we wniosku cel oraz na inne cele. Nadto stwierdził, że organ pierwszej instancji nie wskazał precyzyjnie na czym polegał brak środków finansowych na zaspokojenie jego potrzeb. W ocenie strony postępowanie było prowadzone nieprawidłowo, w sposób nieuwzględniający art. 7 k.p.a., stanowiącego dyrektywę wydania decyzji uznaniowej zgodnie z interesem społecznym i słusznym interesem obywatela obywatela. Zakwestionował także stanowisko organu, że wnioskowana pomoc nie jest mu niezbędna. Na tej podstawie domagał się zmiany decyzji poprzez przyznanie zasiłku celowego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...]r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Kolegium zważyło, że zgodnie z art. 39 ust. 1 i 2 ustawy w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby życiowej może być przyznany zasiłek celowy. Zasiłek celowy może być przyznany w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów, napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu. Następnie organ odwoławczy wskazał, że W.G. otrzymuje zasiłek stały w wysokości 529 zł oraz pomoc w formie nieodpłatnych usług w DDPS, w którym koszt pobytu wynosi 721 zł. Nadto otrzymuje zasiłek celowy na dofinansowanie do zakupu leków w kwocie 200 zł na okres od lutego 2014 r. do maja 2014 r. w wysokości wyższej niż limit wynikający z polityki świadczeń. Organ zauważył, iż zgodnie z art. 3 ust. 4 ustawy potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy winny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej. Natomiast ograniczone możliwości finansowe budżetu Państwa, a w ślad za tym ośrodków pomocy społecznej są faktem powszechnie znanym. Następnie Kolegium stwierdziło, że organ I instancji rozpoznając wniosek strony prawidłowo ustalił jej sytuację materialną, życiową i rodzinną praz zgłoszone potrzeby życiowe. Dokonując oceny wniosku o przyznanie świadczenia w formie zasiłku celowego prawidłowo ocenił z jednej strony zasadność zgłoszonego żądania pod kątem zaistnienia przesłanek z art. 39 ustawy, a z drugiej możliwości finansowe MOPS w K. Dalej Kolegium podkreśliło, że zgodnie z założeniami pomocy społecznej wyrażonymi w art. 2, art. 3, art. 4 i art. 7 ustawy, pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężenie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać wykorzystując własne uprawnienia i możliwości, a pomoc społeczna nie ma służyć pełnemu zaspokajaniu potrzeb podopiecznych. Zgodnie z wolą ustawodawcy ocena warunków i możliwości udzielenia określonego rodzaju, formy i rodzaju świadczeń, stosownie do okoliczności konkretnej sprawy, należy do organu administracji, któremu w tym zakresie pozostawiono określony zakres swobody, który w rozpatrywanej sprawie został zachowany. Pomoc społeczna nie jest w stanie zabezpieczyć wszystkich potrzeb osób o nią się ubiegających, jak również udzielać wszelkich świadczeń w oczekiwanej i wnioskowanej przez te osoby wysokości. Organ odwoławczy podkreślił, że uznaniowy charakter decyzji w przedmiocie zasiłku celowego powoduje, że nawet w przypadku spełnienia wszystkich ustawowych przesłanek organ pomocy społecznej może orzec o odmowie jego przyznania, bądź przyznać go w wysokości jaką uzna za zasadną. Istotnym bowiem w tej sprawie jest fakt, że uprawnienia wynikające z przepisów ustawy o pomocy społecznej mają charakter jedynie subsydiarny, co oznacza, że uzupełniają środki, możliwości i uprawnienia własne osoby objętej systemem świadczeń z pomocy społecznej. Oznacza to, że osoba wnioskująca o przyznanie pomocy zobligowana jest w pierwszej kolejności do samodzielnego podejmowania działań zmierzających do przezwyciężenia we własnym zakresie swoich problemów, a dopiero gdy nie jest w stanie tego dokonać, może jej zostać przyznana pomoc w określonej postaci. Kolegium wskazało, że strona nie wykorzystuje własnych możliwości i uprawnień oraz podzieliło wątpliwości organu I instancji, co do braku zgody strony na zamianę mieszkania - co implikuje pozbawienie prawa do dodatku mieszkaniowego oraz dodatku energetycznego. Nadto wskazało, że strona w miarę możliwości finansowych Ośrodka jest objęta niezbędną formą pomocy, tj. w postaci zasiłku stałego, zasiłku celowego na leki oraz nieodpłatnych usług w DDPS. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach W.G. zarzucił powyższej decyzji naruszenie art. 2, art. 3, art. 4, art. 7 i art. 39 ustawy o pomoc społecznej poprzez błędne uznanie, iż w niniejszej sprawie przywołane przepisy powinny stanowić podstawę dla negatywnego dla strony rozstrzygnięcia oraz naruszenie art. 7, art. 8, art. 10, art. 11, art. 77, art. 80 i art. 107 k.p.a. poprzez przeprowadzenie postępowania z naruszeniem tych przepisów, co mogło mieć wpływ na treść ostatecznego rozstrzygnięcia. Skarżący powtórzył, że spełnia wszystkie przesłanki do otrzymania wnioskowanego świadczenia, a uzyskiwany przez niego dochód nie jest wystarczający do pokrycia potrzeb życiowych. Ponownie zwrócił uwagę, na konieczność wydania decyzji uznaniowej zgodnie z interesem społecznym i słusznym interesem strony oraz obowiązek przeprowadzenia postępowania dowodowego w sposób odpowiadający zasadom postępowania administracyjnego. Skarżący podniósł także zarzut pozbawienia go prawa czynnego udziału w postępowaniu uzasadniając go poprzez zacytowanie wyroku NSA z 13 lutego 1986r. o sygn. akt II SA 2015/85, w którym stwierdzono między innymi, że organ prowadzący postępowanie zobowiązany jest pouczyć strony o prawie zapoznania się z aktami sprawy i złożenia końcowego oświadczenia w sprawie. Ponadto stwierdził, że organ I instancji powołał się na brak środków finansowych, jednakże nie wskazał jakimi środkami dysponował w dacie wydania decyzji, ile osób otrzymało taką pomoc i w jakiej wysokości. Podkreślił, że wnioskowana pomoc jest mu niezbędna ze względu na ochronę zdrowia i prawidłowej egzystencji. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. podtrzymało dotychczasowe stanowisko oraz wniosło o oddalenie skargi. Pełnomocnik strony skarżącej w piśmie z dnia 24 lutego 2015 r. zarzucił organowi naruszenie art. 7 pkt 5 i 6 oraz art. 8 ust. 1 w związku z art. 2 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej poprzez ich niewłaściwe zastosowanie do ustalonego w sprawie stanu faktycznego oraz naruszenie art. 7 w związku z art. 10 k.p.a. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, art. 77 § 1 w związku z art. 136 k.p.a., poprzez zaniechanie wyczerpującego wyjaśnienia stanu faktycznego z pominięciem obowiązku zebrania pełnego materiału dowodowego. Wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu pisma podniesiono, że Kolegium zlekceważyło fakt, że dochód skarżącego nie przekracza kryterium dochodowego, a on sam spełnia dodatkowy warunek uprawniający go do przyznania świadczeń z pomocy społecznej (niepełnosprawność - art. 7 pkt 5). Wskazano, że jedynym powodem odmowy przyznania zasiłku celowego było stwierdzenie, że skarżący łącznie z innymi zasiłkami otrzymuje świadczenia powyżej kwoty limitu wynikającego z polityki świadczeń, bez wskazania jakie limity obowiązywały organ I instancji na dzień wydania decyzji administracyjnej. Zdaniem pełnomocnika organ odwoławczy nie poczynił ustaleń, jakimi środkami finansowymi Prezydent dysponował w skali miesiąca na potrzeby związane z przyznawaniem zasiłków celowych, w szczególności jaka była średnia wysokość udzielanych zasiłków w skali miesiąca na jednego uprawnionego, będącego w podobnej sytuacji jak skarżący. Natomiast obowiązkiem organów orzekających w sprawach pomocy społecznej jest dokładne wskazanie kwoty, jaką dysponowały na udzielenie tego rodzaju pomocy, jaka kwota została już rozdysponowana i na jakiego rodzaju potrzeby oraz w jakiej wysokości były przyznawane zasiłki. Nadto organ odwoławczy nie odniósł się do zasadności zgłaszanej potrzeby jaki również twierdzeń zawartych w odwołaniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Stosownie do dyspozycji art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2014 r., poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, pod względem zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.). Natomiast zgodnie z art. 134 § 1 ww. ustawy, sądy rozstrzygają w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związane zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, a zatem oceniają legalność decyzji również z urzędu. Przeprowadzając ocenę zgodności z prawem podjętych w sprawie rozstrzygnięć należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji nie naruszają przepisów prawa materialnego, ani też przepisów prawa procesowego w taki sposób, który mógłby mieć istotny wpływ na jej wynik. Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji o odmowie przyznania W.G. zasiłku celowego na dofinansowanie do zakupu biletu miesięcznego. Podstawę materialnoprawną kwestionowanego rozstrzygnięcia, stanowiły przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2013 r., poz. 182 ze zm.). Poza sporem jest, że skarżący spełnia wymogi do uzyskania świadczeń z pomocy społecznej, spełnia bowiem kryteria określone w art. 8 ust. 1 (kryterium dochodowe wynoszące w przypadku osoby samotnie gospodarującej 542 zł) oraz w art. 7 pkt 5 (niepełnosprawność) uprawniające do świadczeń z pomocy społecznej. Zgodnie z art. 39 ust 1 i 2 ustawy zasiłek celowy może być przyznany w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej, w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu. Jednocześnie, stosownie do regulacji zawartej w art. 3 ust. 4 cytowanej ustawy potrzeby osoby i rodziny korzystającej z pomocy społecznej powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i możliwościom tej pomocy. Z brzmienia przywołanych wyżej unormowań wynika, iż decyzja w zakresie przyznania pomocy w formie zasiłku celowego, jak również w kwestii określenia jej wysokości podejmowana jest w ramach uznania administracyjnego. Uznanie administracyjne cechuje się m.in. tym, że organ nie jest związany ścisłymi kryteriami prawnymi, a więc ma pewną swobodę w ocenie zasadności żądania. W przypadku zasiłku celowego organ administracyjny wydaje decyzję oceniając całokształt sytuacji strony mającej wpływ na zakres zaspokojenia potrzeb, uwzględniając przy tym sytuację ogólną, czyli wysokość posiadanych środków, liczbę osób wymagających pomocy. Dopiero po ustaleniu, że taka pomoc jest niezbędna, organ może przyznać (ale nie musi) zasiłek celowy, biorąc pod uwagę przytoczone okoliczności przemawiające za udzieleniem pomocy, jak i przeciw jej udzieleniu. Analiza treści art. 39 wskazuje, że z przepisu tego nie wynika indywidualne roszczenie o przyznanie świadczenia w przypadku spełnienia kryteriów przez wnioskodawcę. Należy w tym miejscu zaakcentować, iż norma prawna zawarta w art. 3 ust. 4 ustawy zobowiązuje organy orzekające o udzielaniu świadczeń przewidzianych w tej ustawie do uwzględnienia możliwości finansowych pozwalających na realizację potrzeb zgłoszonych przez osoby ubiegające się o pomoc. W sytuacji ograniczonych środków przeznaczanych na cele pomocy społecznej i stale wzrastającej liczby osób ubiegających się o jej uzyskanie, konieczne jest stworzenie gradacji potrzeb tych osób i powiązanie jej z możliwościami finansowymi ośrodków pomocy społecznej. Działanie organu w ramach uznania administracyjnego oznacza więc załatwienie sprawy zgodnie ze słusznym interesem obywatela, o ile nie stoi temu na przeszkodzie interes społeczny i możliwości organu w zakresie posiadanych uprawnień i środków (tak w wyroku NSA z dnia 19 czerwca 2007 r. sygn. akt I OSK 1464/06, Lex 299415). Organy orzekające zasady te miały na uwadze, albowiem rozstrzygnęły sprawę zważając na sytuację skarżącego, ograniczone możliwości finansowe Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej (MOPS), a tym samym ochronę interesów osób uprawnionych do uzyskania wsparcia ze środków pomocy społecznej. W toku postępowania administracyjnego zebrano materiał dowodowy pozwalający na ustalenie sytuacji skarżącego i rozstrzygnięcie sprawy co do jej istoty. W pierwszym rzędzie przyjdzie zauważyć, że skarżący pozostaje pod stałą opieką MOPS w K., korzysta z jego świadczeń otrzymując potrzebne mu wsparcie. Oznacza to, że jego potrzeby są na bieżąco monitorowane i zaspokajane odpowiednio do ich zasadności i możliwości MOPS. Z analizy sytuacji dochodowej skarżącego wynika, iż poza zasiłkiem stałym w kwocie 529 zł skarżący otrzymuje pomoc w formie nieodpłatnych usług w DDPS, których koszt wynosi 721 zł miesięcznie. Ponadto przyznano mu zasiłek celowy na zakup leków w kwocie 200 zł. Natomiast jedną z przyczyn odmowy przyznania wnioskowanego świadczenia było powołanie się na interes publiczny utożsamiony z ograniczonymi środkami finansowymi oraz znaczną liczba osób oczekujących wsparcia Ośrodka Pomocy Społecznej. Podkreślić należy, że pomoc oraz jej wysokość jest nie tylko warunkowana potrzebą strony, ale również posiadanymi do dyspozycji przez MOPS środkami finansowymi. Oczywistym jest to, że organy pomocy społecznej dysponują ograniczonymi środkami finansowymi, skutkującymi koniecznością ich limitowania. Natomiast organy administracji w zakresie pomocy społecznej działają w oparciu o środki finansowe, których wysokość jest ściśle określona i w tak wyznaczonych granicach muszą realizować cele powierzone im w ustawie o pomocy społecznej. Wymaga to oceny nie tylko niezbędnych potrzeb życiowych osób uprawnionych do tych świadczeń, ale także własnych środków finansowych. Natomiast, wbrew stanowisku skarżącego, nie jest konieczne precyzyjne wskazanie, w uzasadnieniu decyzji w przedmiocie zasiłku celowego, możliwości finansowych organu pomocy społecznej, gdyż taki obowiązek nie wynika z art. 3 ust. 4, art. 39 ust. 1 i 2 ustawy, czy też z art. 77 § 1 i art. 107 § 3 K.p.a. (patrz wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 15 listopada 2011 r., sygn. akt IV SA/Wr 483/11, wyrok NSA z dnia 28 kwietnia 2010 r. sygn. akt I OSK 116/10), wyrok NSA z dnia 2 czerwca 2011 r., sygn. akt I OSK 107/11 – dostępne w internetowej bazie orzeczeń CBOSA). Wobec tego nie można organom zarzucić naruszenia przepisów, gdy odmówiły przyznania wnioskowanej pomocy mając na względzie znaczną liczbę osób ubiegających się o pomoc i własne możliwości finansowe oraz sytuację osobistą i materialną wnioskodawcy, który jest objęty stałym wsparciem ze strony MOPS. Ponadto kolejną z przyczyn uzasadniającą odmowę przyznania wnioskowanego świadczenia, było uznanie postawy skarżącego jako odpowiadającej przesłankom, o których mowa w art. 11 ust. 2 ustawy. Przypomnieć należy, że zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. W tej sytuacji brak złożenia przez stronę wniosku o przyznanie zasiłku okresowego, pomimo działań podejmowanych przez organ w tym zakresie, należy ocenić jako brak wykorzystania posiadanych możliwości i uprawnień w celu poprawy swojej sytuacji życiowej. Nadto bezczynność skarżącego w zakresie zamiany zajmowanego lokalu o dużej powierzchni na mniejszy wyklucza możliwość otrzymania dodatku mieszkaniowego i tym samym polepszenia trudnej sytuacji życiowej. W ten sam sposób należy ocenić zaniechanie skorzystania z przysługujących skarżącemu uprawnień do wystąpienia o alimenty w stosunku do osób zobowiązanych. W tej sytuacji organy słusznie wskazały, że strona nie wykorzystuje własnych możliwości i uprawnień. Odnosząc się do zarzutów skargi, w szczególności naruszenia art. 7 k.p.a. stwierdzić należy, że organy administracji działające na podstawie przepisów prawa materialnego przewidujących uznaniowy charakter rozstrzygnięcia, są obowiązane, zgodnie z ww. przepisem, załatwić sprawę w sposób zgodny ze słusznym interesem obywatela, jeżeli nie stoi temu na przeszkodzie interes społeczny. Dla ustalania tego, co leży w interesie publicznym w przypadku podejmowania decyzji w sprawie przyznania zasiłku celowego należy sięgnąć do norm określających cele pomocy społecznej zawartych w art. 2 ust. 1 i art. 3 ustawy o pomocy społecznej. Nie jest więc tak, że każda osoba spełniająca warunki do przyznania pomocy społecznej tę pomoc musi uzyskać w żądanej wysokości i na każdy cel. Zgodnie z art. 3 ust. 4 ustawy potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się możliwościach pomocy społecznej. Z unormowania tego wynika, że nie każda niezbędna potrzeba zgłoszona przez osobę potrzebującą będzie zaspokojona albowiem uzależnione to będzie od posiadanych przez te organy środków. Za niezasadny Sąd uznał zarzut pozbawienia strony prawa czynnego udziału w postępowaniu . Zdaniem Sądu zarzut naruszenia obowiązków wynikających z art. 10 k.p.a. jest zasadny jedynie wówczas, gdy strona wykaże, że uniemożliwiło to jej dokonanie konkretnych czynności procesowych, przekazanie niezbędnych dla wyjaśnienia sprawy informacji czy zawnioskowania istotnych dowodów. W uzasadnieniu skargi skarżący nie wskazał natomiast żadnych konkretnych argumentów, które mogłyby uzasadniać konieczność przeprowadzenia określonych czynności i to czynności wymagających jego osobistego udziału. Reasumując Sąd nie stwierdził, aby zaskarżone rozstrzygnięcie naruszało przepisy ustawy o pomocy społecznej. Nie stwierdził również naruszenia przepisów kodeksu postępowania administracyjnego w sposób, który miałby wpływ na wynik sprawy. Kolegium dokonało oceny i analizy zebranego w sprawie materiału dowodowego, a przytoczona w zaskarżonej decyzji argumentacja odmowy przyznania zasiłku nakazuje uznać, iż jej uzasadnienie spełnia wymogi określone w art. 107 § 3 k.p.a., wyjaśnia bowiem w sposób dostateczny podstawę faktyczną i prawną wydanej decyzji. Wobec powyższego należy stwierdzić, że w sprawie nie nastąpiło naruszenie granic przysługującego organom uznania administracyjnego. Wydając rozstrzygnięcie organy miały bowiem na względzie okoliczności sprawy tak istniejące po stronie skarżącego, jak również uwzględniające możliwości pomocy społecznej. Mając na uwadze przedstawiony stan rzeczy Sąd uznał, iż zaskarżona decyzja została wydana w wyniku prawidłowo przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego i prawidłowego zastosowania prawa materialnego, zatem nie zachodzą podstawy do podważenia zawartego w niej rozstrzygnięcia. Z tych względów Sąd, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji. ----------------------- 10

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło