IV SA/Gl 715/14

PostanowienieWSA w Gliwicach2014-08-27

Skład orzekający: Andrzej Majzner

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, biorąc pod uwagę jego dochody, zasoby finansowe oraz posiadany majątek?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, uznając, że skarżący nie wykazał, iż nie jest w stanie uiścić pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Skarżący i jego małżonka posiadają dochody z tytułu świadczeń rehabilitacyjnych oraz znaczące środki pieniężne, które umożliwiają pokrycie kosztów postępowania, w tym opłacenie adwokata z wyboru.
Stan faktyczny
Skarżący A.K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata oraz zwolnienia od kosztów sądowych. Skarga dotyczyła postanowienia o odmowie wznowienia postępowania w sprawie odmowy uznania za osobę bezrobotną. Skarżący podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z małżonką i synem, posiada mieszkanie, samochód oraz zasoby pieniężne. On i jego małżonka są osobami niepełnosprawnymi, a ich miesięczny dochód netto wynosi 2.143,13 zł z tytułu świadczeń rehabilitacyjnych.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 27 sierpnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A.K. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie odmowy uznania za osobę bezrobotną w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy; 1. odmówi W treści pisma procesowego z dnia 10 lipca 2014 r. A.K. wniósł o ustanowienie pełnomocnika z urzędu powołując się na skomplikowany, jego zdaniem, charakter niniejszej sprawy oraz na brak wiedzy prawniczej koniecznej do obrony swoich interesów. Następnie, to jest w odpowiedzi na wezwanie z dnia 31 lipca 2014 r. skarżący nadesłał urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym sprecyzował, iż zakres jego żądania obejmuje ustanowienie adwokata, a nadto także zwolnienie od kosztów sądowych. Wnioskodawca oświadczył, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z małżonką oraz pełnoletnim synem. Zadeklarował przy tym, iż posiada mieszkanie o powierzchni 42 m2, samochód osobowy marki "[...]", rok produkcji 2008 oraz zasoby pieniężne, a mianowicie 2.000 Euro i 2.000 zł. Z kolei jego żonie przysługuje spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego o powierzchni 39 m2. Skarżący dodał, że zarówno on sam jak i jego małżonka są osobami niepełnosprawnymi w stopniu umiarkowanym, zaś na miesięczny dochód ich rodziny w kwocie netto 2.143,13 zł składają się świadczenia rehabilitacyjne pobierane przezeń (netto 1.430,37 zł) oraz jego żonę (712,76 zł), które przysługują im odpowiednio do listopada 2014 r. oraz do października 2014 r. W toku rozpoznania wniosku zważono, co następuje. Stosownie do treści art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - zwanej dalej p.p.s.a., stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie całkowitym lub częściowym. W pierwszej kolejności należy odnotować, że skarga w niniejszej sprawie została złożona na postanowienie wydane w przedmiocie statusu bezrobotnego. W konsekwencji, skarżący jest w tej sprawie zwolniony od kosztów sądowych z mocy samego prawa, co wynika z art. 239 pkt 1 lit. b) p.p.s.a., a tym samym, jego wniosek o zwolnienie z obowiązku uiszczenia tych kosztów jest bezprzedmiotowy i jako taki nie podlega rozpoznaniu (wnioskodawca został już o tym fakcie poinformowany przez Sąd wcześniejszym pismem z dnia 26 sierpnia 2014 r.). Odnosząc się natomiast do wniosku strony o ustanowienie adwokata trzeba przywołać zasadę wyrażoną w art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a., zgodnie z którą przyznanie osobie fizycznej, prawa pomocy w zakresie częściowym (czyli w myśl art. 245 §3 p.p.s.a., mogącym obejmować m. in. ustanowienie jednego z wymienionych w tym przepisie profesjonalnych pełnomocników) następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie uiścić pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W tym kontekście uznano, że okoliczności sprawy nie uzasadniają uwzględnienia zgłoszonego żądania. Należy bowiem podkreślić, że prawo pomocy ma charakter wyjątkowy i dlatego zastosowanie tej instytucji prawnej powinno sprowadzać się wyłącznie do przypadków, w których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest dla strony rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe (por.: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 października 2004 r., sygn. akt GZ 71/04, publ. ONSA i WSA z 2005 r., z.1, poz. 8). W konsekwencji, prawo pomocy może zostać przyznane wyłącznie stronie, która pomimo dokonania oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia jedynie koniecznych kosztów związanych z podstawowymi potrzebami życiowymi, nie jest w stanie zgromadzić środków wystarczających na pokrycie obciążeń finansowych związanych z postępowaniem (por: postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 24 września 1984 r., sygn. akt: II CZ 104/84, publ.: LEX nr 8623 oraz postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 4 lutego 2009 r., sygn. akt I OZ 52/09 i z dnia 21 lutego 2008 r., sygn. akt II OZ 113/08 - orzeczenia dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Tymczasem nie sposób przyjąć, aby skarżący zaliczał się do takich osób. Jak bowiem wyraźnie wynika z treści wniosku, on i jego małżonka, dysponują dochodami z tytułu świadczeń rehabilitacyjnych, a równocześnie posiadają środki pieniężne o znacznej wartości, przekraczającej 10.000 zł (2.000 zł oraz 2.000 Euro), co niewątpliwie umożliwia uiszczenie pełnych kosztów niniejszego postępowania, w tym opłacenie adwokata z wyboru - o ile skarżący uważa udział takiego pełnomocnika w sprawie za niezbędny. Wobec powyższego należało uznać, że wnioskodawca nie spełnia przesłanki określonej w art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. i dlatego postanowiono jak w sentencji działając na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło