IV SA/Gl 729/16

PostanowienieWSA w Gliwicach2017-08-10

Skład orzekający: Andrzej Majzner

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy brak oświadczenia pełnomocnika o nieopłaceniu pomocy prawnej w całości lub w części we wniosku o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej skutkuje utratą prawa do wynagrodzenia?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu musi zawierać wyraźne oświadczenie pełnomocnika, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części. Brak takiego oświadczenia, nawet jeśli wniosek zawiera zwrot "nieopłaconej pomocy prawnej", skutkuje utratą prawa do wynagrodzenia, ponieważ nie stosuje się do niego trybu uzupełniania braków formalnych.
Stan faktyczny
Skarżąca wniosła o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu przez ustanowionego dla niej radcę prawnego. Pełnomocnik ten złożył opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku WSA oddalającego skargę skarżącej, jednocześnie wnosząc o przyznanie kosztów pomocy prawnej. Sąd rozpoznał wniosek o przyznanie kosztów, stwierdzając brak wymaganego oświadczenia o nieopłaceniu pomocy prawnej.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 10 sierpnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi B.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego w kwestii wniosku pełnomocnika skarżącej o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej postanawia: oddalić wniosek o przyznanie kosztów pomocy prawnej; Wyrokiem z dnia 13 grudnia 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach orzekł o oddaleniu skargi. Następnie, postanowieniem z dnia 6 kwietnia 2017 r. starszy referendarz sądowy uwzględnił wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy ustanawiając dla niej pełnomocnika z urzędu, na którego Okręgowa Izba Radców Prawnych w K. wyznaczyła radcę prawnego K.G. W dniu 3 czerwca 2017 r. wspomniana pełnomocnik nadała do Sądu opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wskazanego wyżej wyroku wywodząc, iż orzeczenie to nie narusza prawa oraz popierając swoje stanowisko stosowną argumentacją. Równocześnie wniosła o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej stronie z urzędu. Rozpoznając wniosek zważono, co następuje. Artykuł 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) - dalej p.p.s.a. stanowi, że pełnomocnik procesowy wyznaczony w ramach przyznanego prawa pomocy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. W rozpoznanym przypadku mają zastosowanie przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. poz. 1715). Jakkolwiek bowiem niniejsza sprawa została wszczęta przed wejściem w życie tego aktu wykonawczego (czyli przed 1 listopada 2016 r.), to już zakończenie postępowania sądowego pierwszej instancji (czyli wydanie przez tutejszy Sąd wyroku oddalającego skargę) nastąpiło po tej dacie, a mianowicie 13 grudnia 2016 r. W rezultacie, norma intertemporalna wyrażona w § 22 rzeczonego rozporządzenia, nakazująca stosowanie przepisów dotychczasowych (to jest wcześniejszych rozporządzeń) nie ma tu zastosowania. W tym miejscu godzi się zaakcentować, iż po myśli § 3 przywołanego rozporządzenia z dnia 3 października 2016 r., wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej obligatoryjnie powinien zawierać oświadczenie pełnomocnika, że opłaty te nie zostały zapłacone w całości lub w części. Zgodnie natomiast z utrwalonym w orzecznictwie sądów administracyjnych poglądem, brak takiego oświadczenia wywołuje skutki materialnoprawne polegające na utracie prawa do wynagrodzenia i nie stosuje się do niego trybu uzupełnienia braków, o jakim mowa w art. 49 p.p.s.a. (por. m. in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 czerwca 2006 r., sygn. akt II FSK 862/05, publ. Lex nr 242945 i postanowienia tego Sądu: z dnia 13 listopada 2014 r., sygn. akt I OZ 1001/14, z dnia 13 sierpnia 2014r., sygn. akt II OZ 759/14 oraz z dnia 24 lipca 2012 r., sygn. akt I OZ 518/12 - orzeczenia dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych ). Trzeba w tym miejscu dodać, że choć wnioskodawczyni sformułowała swoje żądanie domagając się "przyznania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej" (patrz: pismo z dnia 30 maja 2017 r. - karta nr 73 akt sprawy), to jednak sam fakt użycia przez nią w tym zakresie zwrotu "nieopłaconej" nie może być uznany za równoznaczny ze złożeniem oświadczenia, o którym mowa w § 3 przywołanego rozporządzenia z dnia 3 października 2016 r. Taka treść wniosku odpowiada bowiem jedynie ustawowej nomenklaturze w tym przedmiocie, na gruncie zaś przywołanego wyżej przepisu nie budzi wątpliwości, że konieczne jest wyraźne oświadczenie, iż opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części, a oświadczenie to zawarte ma być właśnie we wniosku "o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej" (stanowisko wyrażone zarówno w orzecznictwie jak i w doktrynie - vide: postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 23 lutego 2012 r., sygn. akt V CZ 133/11, publ. LEX nr 1215161 oraz A. Partyk, T. Partyk - Komentarz do § 20 rozporządzenia w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu, publ. LEX 2015 r. - stanowisko to jest w pełni aktualne na gruncie § 3 rozporządzenia z dnia 3 października 2016 r., dotyczącego radców prawnych). Mając na uwadze powyższe stwierdzić przyjdzie, że pełnomocnik skarżącej nie wypełniła dyspozycji § 3 wspomnianego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. albowiem nie złożyła wymaganego stosownie do brzmienia tego przepisu oświadczenia. Mając na względzie powyższe postanowiono jak w sentencji działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 8 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło