IV SA/Gl 831/10
WyrokWSA w Gliwicach2012-01-12
Skład orzekający: Beata Kalaga – Gajewska, Andrzej Matan, Szczepan Prax
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 K.p.a. (uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania) w sytuacji, gdy organ pierwszej instancji nie dokonał prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy i nie zastosował się do wytycznych zawartych w poprzednich wyrokach sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 K.p.a., ponieważ uchybienia proceduralne organu pierwszej instancji, polegające na nieprawidłowym ustaleniu stanu faktycznego i braku zastosowania się do wytycznych sądu, wymagały przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznej części. Sąd administracyjny nie jest związany zarzutami skargi i bada legalność zaskarżonej decyzji, a w tym przypadku decyzja kasacyjna była uzasadniona potrzebą merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy zgodnie z zasadą dwuinstancyjności i art. 153 p.p.s.a.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku M.G. o przyznanie dodatku mieszkaniowego. Po uchyleniu decyzji przez WSA, organ pierwszej instancji ponownie rozpatrzył wniosek, przyznając dodatek. W odwołaniu strona kwestionowała sposób wyliczenia dodatku, nie zgadzając się z brakiem uwzględnienia niektórych opłat i sposobem liczenia dochodu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło decyzję organu pierwszej instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na konieczność prawidłowego ustalenia stanu faktycznego i zastosowania się do wytycznych sądu. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając nieuwzględnienie wszystkich wydatków i nieprawidłowe przeliczenie dochodu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Beata Kalaga – Gajewska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Matan Sędzia NSA Szczepan Prax Protokolant Paulina Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 stycznia 2012 r. sprawy ze skargi M. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego oddala skargę.
Decyzją z dnia [...], Nr [...], wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta T. przez Naczelnika Wydziału Gospodarki Lokalowej Urzędu Miejskiego w T., przyznano M.G. dodatek mieszkaniowy w wysokości [...] zł. miesięcznie na okres od [...] do [...]. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia przywołano art. 4 i art. 5 ust. 5, art. 7 ust. 1 i 5 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71 poz. 734 z późn. zm.).
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż w wyniku uchylenia decyzji obu instancji przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 4 grudnia 2009 r. o sygn. akt IV SA/Gl 352/09, ponownie rozpatrzony został wniosek M.G. z dnia [...] o przyznanie dodatku mieszkaniowego. Organ uznał, iż miesięczne wydatki strony z tytułu zajmowania lokalu mieszkalnego wynoszą kwotę [...] zł. plus ryczałt z tytułu braku centralnie dostarczanej ciepłej wody w kwocie [...] zł., a średni miesięczny dochód strony w jednoosobowym gospodarstwie równy jest kwocie [...] zł. Przyznany dodatek mieszkaniowy ustalono jako różnicę pomiędzy wydatkami na mieszkanie, a 15% łącznego dochodu rodziny.
W odwołaniu M.G. zakwestionowała wyliczenie przysługującego jej dodatku mieszkaniowego. Nie zgodziła się z brakiem odliczenia stałych składników czynszu wykazanych przez TSM [...] w T. w postaci: należności z tytułu podatku od nieruchomości, opłaty za wieczyste użytkowanie gruntu, ubezpieczenia mieszkania, eksploatacji anten zbiorczych, a także wymiany i legalizacji wodomierzy. Zdaniem odwołującej, organ nie ustosunkował się do procentowego przelicznika dochodów gospodarstwa domowego, liczonego od dochodu brutto oraz do przeliczenia przysługującego jej dodatku mieszkaniowego do wysokości kosztów utrzymania w podobnym lokalu wchodzącym w skład mieszkaniowego zasobu gminy. Zwróciła dodatkowo uwagę na ponoszone wydatki z tytułu odpłatności za energię elektryczną i za gaz. Argumentowała, iż zarówno ustawa o spółdzielniach mieszkaniowych oraz art. 6 ust. 4 i ust. 4a ustawy o dodatkach mieszkaniowych są niezgodne z prawem.
Decyzją z dnia [...], Nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., po analizie akt sprawy, uchyliło decyzję organu pierwszej instancji w całości i przekazało sprawę organowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Organ ustalił, iż odwołująca złożyła wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego w dniu [...] oraz podała w nim, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe i posiada własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego o powierzchni [...] m ², natomiast łączna kwota wydatków na zajmowane przez nią mieszkanie za ostatni miesiąc wyniosła [...] zł., a nadto, w mieszkaniu brak jest centralnie dostarczanej ciepłej wody. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy powołał się na obowiązujące przepisy ustawy o dodatkach mieszkaniowych (art. 3 ust. 1, art. 5 ust. 1 pkt 1, art. 6 ust. 3-6, art. 7 ust. 1, art. 10) oraz § 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2001 r. w sprawie dodatków mieszkaniowych (Dz. U. Nr 156, poz. 1817 z późn. zm.) i zwrócił uwagę na uzasadnienie wspomnianego prawomocnego wyroku tut. Sądu z dnia 4 grudnia 2010 r. i uznał, że przy ponownym rozpatrzeniu sprawy należało rozważyć treść art. 6 ust. 6 ustawy o dodatkach mieszkaniowych i przy jego uwzględnieniu dokonać oceny rodzaju i wysokości ponoszonych przez odwołującą opłat z tytułu zajmowania lokalu mieszkalnego należącego do zasobów spółdzielni mieszkaniowej. Na tej podstawie dopiero przeprowadzić analizę miesięcznych wydatków odwołującej w oparciu o art. 6 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Wymogom tym organ pierwszej instancji nie sprostał i odniósł się wyłącznie do wysokości czynszu za 1 m² powierzchni użytkowej lokalu w zasobie mieszkaniowym gminy, co więcej nie podał, jakie składniki wziął pod uwagę ustalając wysokość stawki czynszu, przez co nie dokonał zalecanej przez Sąd analizy porównawczej rodzaju i wysokości ponoszonych przez stronę opłat w stosunku do opłat, jakie uiszczałaby ona zajmując lokal wchodzący w skład zasobu gminy. Dodatkowo organ odwoławczy zaznaczył, iż w przywołanym wcześniej wyroku jednoznacznie zostało wskazane, iż opłaty za energię elektryczną i gaz nie są wliczane do opłat mieszkaniowych, na podstawie których ustalany jest dodatek mieszkaniowy.
W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach M.G. nie zgodziła się z powyższym rozstrzygnięciem. Uznała za niesłuszne, przy wyliczaniu wysokości należnego jej dodatku mieszkaniowego, nie uwzględnienie jej miesięcznych wydatków ponoszonych z tytułu pozostałych opłat związanych z utrzymaniem lokalu mieszkalnego, zwłaszcza procentowego przelicznika dochodów gospodarstwa domowego, liczonego od dochodu brutto a nie netto (po odjęciu podatku dochodowego i 9 % składki na powszechne ubezpieczenie zdrowotne do NFZ), oraz nie dokonania porównania, w jakiej wysokości dodatek mieszkaniowy przysługiwałby jej, gdyby zajmowała lokal w zasobach Gminy T. Skarżąca wywiodła, iż nie zgadza się w całości z naliczeniem opłat czynszowych przez TSM [...] w T. oraz z brakiem uwzględnienia w wyliczeniu dodatku mieszkaniowego ponoszonych przez nią opłat za energię elektryczną i gaz. Zakwestionowała stosowną przez organ pierwszej instancji praktykę nie zaliczania do wydatków: podatku od nieruchomości, opłaty za użytkowanie wieczyste gruntu, ubezpieczenie mieszkania, eksploatacji anten zbiorczych, konserwacji domofonu, opłaty za wymianę i legalizację wodomierzy, które przeliczane są w stosunku do zajmowanej powierzchni lokalu mieszkalnego, zatem mają bezpośredni związek z wysokością czynszu. Skarżąca przywołując brzmienie art. 6 ust. 4a ustawy o dodatkach mieszkaniowych oświadczyła nadto, iż norma ta jest niekonstytucyjna i niezgodna z prawem.
W odpowiedzi na skargę organ powtórzył w całości swoje wywody przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Na rozprawie w dniu 26 września 2011 r. skarżąca złożyła wniosek o przyznanie jej z urzędu pełnomocnika procesowego, który został rozpatrzony pozytywnie postanowieniem tut. Sądu z dnia 3 listopada 2011 r. o sygn. akt IV SA/Gl 831/10.
W dniu 12 stycznia 2012 r. pełnomocnik skarżącej podtrzymał zarzuty skargi i złożył wniosek o przyznanie kosztów pomocy prawnej nie pokrytych przez skarżącą.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie zaś z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej jako p.p.s.a., Sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Badając pod tym względem zaskarżoną decyzję, skargę należało oddalić jako bezzasadną.
Przedmiot kontroli Sądu stanowiła decyzja kasacyjna organu odwoławczego wydana na podstawie art. 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm), zwanego dalej jako K.p.a.. Organ orzekł w niej o uchyleniu decyzji organu pierwszej instancji i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania z powodu dostrzeżonych uchybień proceduralnych.
W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego powszechnie przyjęto, że wydanie decyzji kasacyjnej stanowi wyjątek od zasady merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy w postępowaniu odwoławczym, a zatem nie może być ona podjęta w innych sytuacjach niż te, które zostały określone w art. 138 § 2 K.p.a. i niedopuszczalna jest wykładnia rozszerzająca tego przepisu (np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego, sygn. akt II OSK 789/08 - Lex nr 597860, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 51/10 - Lex nr 668565).
W konsekwencji badając legalność zaskarżonej decyzji należało przede wszystkim odnieść się do zasadności zastosowania przez organ odwoławczy art. 138 § 2 K.p.a. Stosownie do tego przepisu, w brzemieniu obowiązującym w dniu wydania decyzji, tj. [...] organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części.
W ocenie Sądu nie ulega wątpliwości, że uchybienia proceduralne dotyczące zaskarżonej decyzji, wydanej z upoważnienia Prezydenta Miasta T. przez Naczelnika Wydziału Gospodarki Lokalowej Urzędu Miejskiego w T., jakie dostrzegł organ odwoławczy, nie mogły zostać usunięte w postępowaniu odwoławczym, bowiem pozostawałoby to w sprzeczności z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, wyrażoną w art. 15 K.p.a. i wykraczało poza zakres regulacji art. 138 § 2 K.p.a.
Kolegium słusznie zauważyło, że organ pierwszej instancji nie dokonał prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy i uchybił tym samym obowiązującej go zasadzie prawdy obiektywnej. W sprawie niewątpliwie istniała konieczność poczynienia dodatkowych istotnych ustaleń, celem realizacji wytycznych zawartych w prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 4 grudnia 2009 r. o sygn. akt IV SA/Gl 352/09, jak również z dnia 7 marca 2011 r. o sygn. akt IV SA/Gl 822/10.
Zgodnie bowiem z art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia.
Oznacza to, że orzeczenie sądu administracyjnego wywiera skutki wykraczające poza zakres postępowania sądowoadministracyjnego, a jego oddziaływaniem objęte jest także przyszłe postępowanie administracyjne w sprawie. Ocena prawna wynika z uzasadnienia wyroku sądu i dotyczy wykładni przepisów prawnych i sposobu ich zastosowania w konkretnym przypadku w związku z rozpoznawaną sprawą. Związanie samego sądu administracyjnego oznacza zaś, iż nie może on formułować nowych ocen prawnych - sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, a zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania poprzez treść nowego wyroku w razie stwierdzenia braku zastosowania do wskazań w zakresie dalszego postępowania administracyjnego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 marca 1999 r. sygn. akt IV SA 527/97, Lex nr 47275). Zatem zarówno organy administracji publicznej orzekające w danej sprawie, jak również sąd administracyjny rozpoznając skargę nie mogą odstąpić od wykładni prawnej oraz wskazówek zawartych w prawomocnym wyroku Sądu. Jedynym odstępstwem od tej regulacji jest zmiana stanu prawnego do czasu ostatecznego zakończenia postępowania administracyjnego.
W niniejszej zaś sprawie taka zmiana stanu prawnego jednak nie nastąpiła.
Warunki przyznawania dodatków mieszkaniowych reguluje ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71, poz. 734 z późn. zm.). Sprawa o przyznanie dodatku mieszkaniowego należy do kategorii spraw indywidualnych, rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnych, a zatem postępowanie w tym przedmiocie toczy się przy zastosowaniu procedury administracyjnej. Jedną z podstawowych zasad postępowania administracyjnego jest zasada praworządności, zgodnie, z którą przyznanie stronie postępowania uprawnień lub nałożenie na nią określonych obowiązków musi znaleźć uzasadnienie w obowiązującej normie prawa.
W uzasadnieniu przywołanego wyroku z dnia 4 grudnia 2009 r. o sygn. akt IV SA/Gl 352/09 Sąd podkreślił, że niektórych z ponoszonych przez skarżącą miesięcznych opłat nie można traktować jako wydatków, o których mowa w art. 6 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Wydatkami branymi pod uwagę przy ustalaniu wysokości dodatku mieszkaniowego są wyłącznie świadczenia okresowe ponoszone przez gospodarstwo domowe w związku z zajmowaniem lokalu mieszkalnego. Są to świadczenia powtarzające się w oznaczonych okresach i będące w ścisłym związku z zajmowanym lokalem mieszkalnym. Ustawodawca uzupełnił definicję tych świadczeń w treści art. 6 ust. 4 ustawy o dodatkach mieszkaniowych wskazując tam rodzaj wydatków, które należy uwzględniać przy obliczaniu dodatku mieszkaniowego, oraz w art. 6 ust. 4a poprzez wskazanie wydatków, których organ nie może zaliczać do opłat, od których zależy wysokość dodatku mieszkaniowego, poniesionych z tytułu: ubezpieczeń, podatku od nieruchomości, opłat za wieczyste użytkowanie gruntów, opłat za gaz przewodowy i energię elektryczną dostarczanych do lokalu mieszkalnego (domu jednorodzinnego) na cele bytowe.
Stanowisko w tym zakresie zostało również wyrażone w uzasadnieniu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 7 marca 2011 r. o sygn. akt IV SA/Gl 822/10, w którym dla sprawności dalszego procesowania zaznaczono, iż zgodnie z art. 8a ust. 4 a ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (tj. Dz. U. z 2005 r. Nr 31, poz. 266 z późn. zm.) zasadniczo czynsze i inne opłaty za używanie lokali mają zapewnić pokrycie wydatków związanych z ich utrzymaniem. Zalicza się do nich w oparciu o art. 2 pkt 8a wymienionej ustawy o ochronie praw lokatorów (...) koszt utrzymania wind, anteny zbiorczej i domofonu (lit. c) wraz z kosztami zarządzania nieruchomością (lit. b) i kosztami konserwacji, utrzymania należytego stanu technicznego nieruchomości oraz przeprowadzonych remontów (lit. a).
W sprawie nie można również podzielić zarzutu skargi o konieczności stwierdzenia sprzeczności art. 6 ust. 4a ustawy z Konstytucją RP.
Zaznaczyć przyjdzie, iż sąd administracyjny bada działanie organów administracji pod kątem prawidłowego stosowania ustaw, a także, na mocy Konstytucji RP poddany jest w swoich rozstrzygnięciach obowiązującym ustawom. Uprawnionym do orzekania w sprawach zgodności ustaw i umów międzynarodowych z Konstytucją jest Trybunał Konstytucyjny, a nie sąd (art. 188 pkt 1 Konstytucji RP), który może skierować pytanie do Trybunału Konstytucyjnego, jeśli uzna, iż zachodzi wątpliwość, co do zgodności stosowanego w sprawie przepisu ustawy z Konstytucją RP. Jednakże w niniejszej sprawie Sąd nie stwierdził, aby przepisy ustawy o dodatkach mieszkaniowych były sprzeczne z obowiązującą Konstytucją RP. Nadto, zarzut sprzeczności z Konstytucją RP postawiony przez skarżącą nie został sprecyzowany poprzez wskazania wzorca konstytucyjnego, zatem żądanie uznania art. 6 ust. 4a ustawy o dodatkach mieszkaniowych za sprzeczne z prawem, należało uznać za nieuzasadnione (podobnie uznano we wskazanych wcześniej sprawach o sygn. akt IV SA/Gl 352/09 i IV SA/Gl 822/10).
Zasadniczo przedstawiona wyżej przyczyna zwalnia, zdaniem składu orzekającego, od merytorycznych rozważań, jednak należy zaznaczyć, iż ustawodawca w art. 6 ust. 6 ustawy o dodatkach nakazał, w przypadku ubiegania się o dodatek mieszkaniowy podmiotu zamieszkującego w lokalu mieszkalnym lub domu niewchodzącym w skład mieszkaniowego zasobu gminy, do wydatków przyjmowanych dla celów obliczenia dodatku mieszkaniowego zaliczać jedynie te wydatki, które w wypadku najmu lokalu mieszkalnego byłyby pokrywane w ramach czynszu, lecz wyłącznie do wysokości czynszu, jaki obowiązywałby dla danego lokalu, gdyby lokal ten wchodził w skład zasobu mieszkaniowego gminy i te opłaty, poza czynszem, które obowiązywałyby w zasobie mieszkaniowym gminy, gdyby lokal ten wchodził w skład tego zasobu.
W rozpatrywanej sprawie, skarżąca zaspakaja swoje potrzeby mieszkaniowe korzystając z innych niż zasoby mieszkaniowe gminy, w związku z tym konieczne jest przeprowadzenie analizy jej wydatków miesięcznych, o których mowa w art. 6 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych również w świetle przytoczonych powyżej postanowień art. 6 ust. 6 tej samej ustawy.
Pomimo tak szczegółowej oceny prawnej i wytycznych, co do dalszego postępowania organ pierwszej instancji po ponownie przeprowadzonym postępowaniu wyjaśniającym, nie dokonał opisanej powyżej analizy, czym naruszył przepisy postępowania, zwłaszcza art. 153 p.p.s.a. oraz 8 K. p. a., bowiem konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na przyznanie i wysokość dodatku mieszkaniowego dla skarżącej. Dostrzegł to organ odwoławczy, przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji oraz wskazując, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę, czym w ocenie Sądu nie naruszył art. 138 § 2 K.p.a.
Istota zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego (art. 15 K.p.a.) polega na dwukrotnym rozpatrzeniu i rozstrzygnięciu przez dwa różne organy tej samej sprawy wyznaczonej treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia. W orzecznictwie podkreśla się, że: "Do uznania, że zasada dwuinstancyjności postępowania administracyjnego (art. 15 k.p.a.) została zrealizowana, nie wystarcza stwierdzenie, że w sprawie zapadły dwa rozstrzygnięcia dwóch organów różnych stopni. Konieczne jest też, by rozstrzygnięcia te zostały poprzedzone przeprowadzeniem przez każdy z organów, który wydał decyzje, postępowania umożliwiającego osiągnięcie celów, dla których postępowanie to jest prowadzone" (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 listopada 1992 r., V SA 721/92, ONSA 1992, Nr 3-4, poz. 95). Rozstrzygnięcie organu II instancji jest bowiem takim samym aktem stosowania prawa, jak rozstrzygnięcie organu I instancji, a działanie organu II instancji nie ma charakteru kontrolnego, lecz jest działaniem merytorycznym, równoważnym działaniu organu I instancji (B. Adamiak (w:) B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Wydawnictwo C.H. Beck Warszawa 2005r., s. 96-97, por. także wyrok NSA z dnia 22 marca 1996 r., SA/Wr 1996/95, ONSA 1997, Nr 1, poz. 35; wyrok NSA z dnia 19 lipca 2001 r., V SA 3872/00). Dlatego właściwe wypełnienie zasady dwuinstancyjności wymaga nie tylko podjęcia dwóch kolejnych rozstrzygnięć różnych organów, lecz zakłada ich podjęcie w wyniku przeprowadzenia przez każdy z tych organów postępowania umożliwiającego osiągnięcie celów, dla których postępowanie to jest prowadzone (por. wyr. NSA z dnia 29 kwietnia 1999 r., I SA/Łd 112/98, niepubl.; wyrok NSA z dnia 12 listopada 1992 r., V SA 721/92, ONSA 1992, Nr 3-4, poz. 95). Chodzi zatem o to, by "przeprowadzono dwukrotnie merytoryczne postępowanie, by dwukrotnie oceniono dowody, w sposób rzeczowy i poważny przeanalizowano wszelkie argumenty i opinie, i w konsekwencji doprowadzono do wydania takiego rozstrzygnięcia, które najlepiej odpowiadać będzie prawu, interesowi publicznemu i słusznym interesom strony" (uzasadnienie uchwały SN 7 sędziów z dnia 1 grudnia 1994 r., III AZP 8/94, OSNAPiUS 1995, Nr 7, poz. 82).
Ustalenie przywołanych kwestii miało bezpośrednie znaczenie dla ustalenia prawa skarżącej do dodatku mieszkaniowego oraz jego ewentualnej wysokości.
W rezultacie przyjdzie ponownie podkreślić, że organ odwoławczy nie naruszył art. 138 § 2 K.p.a., gdyż okoliczności, których wyjaśnienie nakazał w decyzji kasacyjnej były niezbędne dla merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy i nie mogły zostać wyjaśnione w toku uzupełniającego postępowania dowodowego.
Tym samym nie można podzielić zarzutów i argumentów skargi, które co wymaga zaakcentowania, zostały wymierzone w zasadzie bezpośrednio przeciwko uzasadnieniu decyzji pierwszoinstancyjnej. Podjęte w sprawie rozstrzygnięcie pomimo subiektywnych odczuć skarżącej należy uznać za prawidłowe.
W tym stanie rzeczy obowiązkiem organu pierwszej instancji jest rozpoznanie złożonego przez skarżącą wniosku z uwzględnieniem wykładni przepisów prawa, przedstawionej w prawomocnym wyroku tut. Sądu z dnia 4 grudnia 2009 r., jak również w prawomocnym wyroku z dnia 7 marca 2011 r.
Ostatecznie należy również odnotować, że w wyniku ponownego rozpoznania sprawy przez organ pierwszej instancji, w dniu [...] została wydana z upoważnienia Prezydenta Miasta T. przez Naczelnika Wydziału Gospodarki Lokalowej Urzędu Miejskiego w T., decyzja przyznająca skarżącej dodatek mieszkaniowy na okres od [...] do [...] w wysokości [...] zł. miesięcznie.
Skoro, zatem podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod uwagę (art. 134 p.p.s.a.), Sąd, mając na uwadze powyższe, orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło