IV SA/Gl 985/16
PostanowienieWSA w Gliwicach2017-07-25
Skład orzekający: Andrzej Majzner
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy koszty korespondencji profesjonalnego pełnomocnika ustanowionego z urzędu podlegają zwrotowi jako niezbędne wydatki w postępowaniu administracyjnosądowym?Ratio decidendi
Koszty korespondencji profesjonalnego pełnomocnika ustanowionego z urzędu nie podlegają zwrotowi jako niezbędne wydatki w postępowaniu administracyjnosądowym, gdyż są to wydatki drobne i zwykle występujące, które są rekompensowane w ramach przyznanego wynagrodzenia. Zwrotowi podlegają natomiast koszty dojazdu, obliczone przy zastosowaniu stawki za przejechany kilometr wynikającej z przepisów o kosztach sądowych w sprawach cywilnych.Stan faktyczny
Skarżący J.K. złożył skargę na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego. Sąd odrzucił skargę, a następnie zażalenie skarżącego zostało oddalone przez NSA. Pełnomocnik skarżącego ustanowiony z urzędu wystąpił o zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, w tym wynagrodzenia i kosztów dojazdu oraz korespondencji. Sąd przyznał wynagrodzenie i koszty dojazdu, odmawiając zwrotu kosztów korespondencji.Rozstrzygnięcie
Przyznano radcy prawnemu A.K. kwotę 206,61 zł tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 25 lipca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J.K. na decyzję [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...]r., nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej w kwestii wniosku pełnomocnika skarżącego o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej postanawia: przyznać radcy prawnemu A.K. (K.) kwotę 206,61 zł (dwieście sześć zł 61/100) tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu;
Postanowieniem z dnia 12 grudnia 2016 r. Sąd odrzucił skargę w niniejszej sprawie.
Następnie J.K. złożył zażalenie na powyższe orzeczenie oraz wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika.
Wniosek ten został uwzględniony przez starszego referendarza sądowego postanowieniem z dnia 2 lutego 2017 r., mocą którego skarżącemu ustanowiono radcę prawnego z urzędu.
Pełnomocnik wyznaczony w tych ramach przez Okręgową Izbę Radców Prawnych w K. - radca prawny A.K. złożył do Sądu pismo procesowe datowane na 6 marca 2017 r., w którym zawarł argumentację uzupełniającą zażalenie J.K. popierając swoje stanowisko stosowną argumentacją. Równocześnie zażądał przyznania kosztów udzielonej pomocy wywodząc, że nie zostały one uiszczone w całości ani w części. W tym zakresie pełnomocnik strony zażądał przyznania wynagrodzenia, o którym mowa w § 2 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2016 r., poz. 1715 ze zm.), w wysokości 150 % stawki minimalnej przewidzianej za sprawę, a nadto: kosztów dojazdu do tutejszego Sądu własnym samochodem osobowym marki [...] o pojemności silnika [...] cm3, w dniu 28 lutego 2017 r., celem zapoznania się z aktami sprawy oraz kosztów korespondencji wysłanej do skarżącego i do Sądu, w kwotach odpowiednio 7,80 zł i 5,20 zł.
Postanowieniem z dnia 28 kwietnia 2017 r. (sygn. akt II OZ 421/17) Naczelny Sąd Administracyjny orzekł o oddaleniu zażalenia.
Rozpoznając wniosek zważono, co następuje.
Artykuł 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) stanowi, że pełnomocnik procesowy wyznaczony w ramach przyznanego prawa pomocy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
W rozpoznanym przypadku zastosowanie mają przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu. Jakkolwiek bowiem niniejsza sprawa została zainicjowana przed wejściem w życie tego aktu wykonawczego (czyli przed 1 listopada 2016 r.), to już zakończenie postępowania sądowego pierwszej instancji (czyli wydanie przez tutejszy Sąd postanowienia o odrzuceniu skargi) nastąpiło po tej dacie, a mianowicie 12 grudnia 2016 r. i dlatego norma intertemporalna wyrażona w § 22 rzeczonego rozporządzenia, nakazująca stosowanie przepisów dotychczasowych (to jest wcześniejszych rozporządzeń) nie ma zastosowania w zakresie dotyczącym przyznania pełnomocnikowi skarżącego wynagrodzenia za czynności, których dokonał on po wydaniu tego orzeczenia.
Stosownie zatem do treści § 2 powyższego rozporządzenia z dnia 3 października 2016 r., koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują: opłatę ustaloną zgodnie z przepisami niniejszego rozporządzenia oraz niezbędne i udokumentowane wydatki radcy prawnego ustanowionego z urzędu. W treści § 4 ust. 1 sformułowano zasadę, zgodnie z którą opłatę ustala się w wysokości określonej w rozdziałach 2-4 tego aktu. Z kolei ustęp 2 przywołanego przepisu umożliwia ustalenie opłaty w wysokości wyższej, a nieprzekraczającej 150 % opłaty ustalonej w ust. 1 uzależniając to od uwzględnienia nakładu pracy radcy prawnego, w szczególności czasu poświęconego na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczby stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjętych w sprawie, w tym czynności podjętych w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu; wartości przedmiotu sprawy; wkładu radcy prawnego w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie oraz od stopnia zawiłości sprawy, w szczególności trybu i czasu prowadzenia sprawy, obszerności zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dopuszczenia i przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego lub biegłych sądowych, dowodu z zeznań świadków, dowodu z dokumentów o znacznym stopniu skomplikowania i obszerności.
Mając na uwadze treść przywołanych wyżej unormowań, pełnomocnikowi skarżącej przyznano kwotę 206,61 zł, na którą składa się:
120 zł - opłata za udział w postępowaniu zażaleniowym w wysokości wskazanej w § 21 ust. 1 pkt 2 lit. d) przywołanego rozporządzenia z dnia 3 października 2016 r., którą to kwotę podwyższono - stosownie do § 2 ust. 3 tego aktu - o podatek od towarów i usług obliczony według stawki 23 %, wynoszący 27,60 zł. W ocenie rozpoznającego wniosek brak jest podstaw do przyznania wnioskodawcy wynagrodzenia w wysokości zgodnej z jego żądaniem, czyli wynoszącej 150 % przedmiotowej stawki. Oceniwszy bowiem jego działanie przez pryzmat kryteriów wskazanych w § 4 ust. 2 przywołanego rozporządzenia uznano, że nakład pracy wyżej wymienionego w niniejszej sprawie nie był ponadprzeciętny, zaś charakter tej sprawy nie wskazuje, aby należała ona do szczególnie zawiłych czy skomplikowanych. Nadto wzięto pod uwagę, iż zażalenie, które wnioskujący uzupełnił stosowną argumentacją zostało oddalone przez Naczelny Sąd Administracyjny, a zatem trudno przyjąć, aby jego działanie miało zasadniczy wpływ na przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia tej sprawy.
59,01 zł - zwrot ujętych w sporządzonym przez pełnomocnika strony spisie kosztów dojazdu z Ż. (siedziba Kancelarii radcy prawnego A.K.) do tutejszego Sądu (odległość 35,3 km), w dniu 28 lutego 2017 r., celem zapoznania się z aktami sprawy - jego stawiennictwo potwierdza notatka służbowa stanowiąca kartę nr 69 akt sprawy. W tym miejscu przyjdzie zwrócić uwagę, iż zgodnie ze stanowiskiem judykatury, podczas przyznawania zwrotu tego rodzaju wydatków nie można przejawiać nadmiernego rygoryzmu, jeżeli chodzi o sposób ich udokumentowania. Pełnomocnik przedstawił wyliczenie odległości na podstawie liczby przejechanych kilometrów (w obie strony 70,6 km) co trzeba uznać za wystarczające. Wspomnianą wyżej kwotę 59,01 zł ustalono - jak zasadnie przyjął wnioskujący - przy zastosowaniu stawki za przejechany kilometr, wynikającej z § 2 pkt 1 lit. b) rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 25 marca 2002 r. w sprawie warunków ustalania oraz sposobu dokonywania zwrotu kosztów używania do celów służbowych samochodów osobowych, motocykli i motorowerów niebędących własnością pracodawcy (Dz. U. nr 27, poz. 271 ze zm.). Stawka ta (wynosząca dla samochodów o pojemności skokowej pow. 900 cm3 0,8358 zł - jak w przypadku należącego do wnioskodawcy samochodu marki [...] o pojemności silnika [...] cm3 - vide: dowód rejestracyjny karta nr 130 akt sprawy) ma bowiem walor zobiektyzowany i należy po nią sięgnąć także w przypadku zasądzania kosztów przejazdu stron, co wynika z art. 205 § 3 p.p.s.a., który odsyła do zasad określonych w przepisach działu tytułu III ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. z 2010 r., nr 90, poz. 594 ze zm.).
Brak jest natomiast podstaw do przyznania wnioskującemu kosztów korespondencji z Sądem oraz ze skarżącą. Trzeba bowiem podkreślić, iż zgodnie z utrwalonym poglądem judykatury, który rozpoznający niniejszy wniosek w pełni podziela, zakres wydatków profesjonalnego pełnomocnika nie może być rozszerzany na wydatki drobne i zwykle występujące przy okazji prowadzenia procesu sądowego, do których zaliczają się między innymi koszty korespondencji. Przyjmuje się, że tego typu wydatki są rekompensowane pełnomocnikowi w ramach przyznanego mu wynagrodzenia (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 marca 2012 r., sygn. akt II FZ 30/12 oraz postanowienia Wojewódzkich Sądów Administracyjnych: w Opolu z dnia 28 września 2005 r., sygn. akt I SA/Op 73/05 i w Gdańsku, z dnia 19 lutego 2015 r., sygn. akt I SA/Gd 663/14 - wszystkie orzeczenia dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).
Mając na względzie powyższe postanowiono jak w sentencji, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 8 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło