I SA/Go 165/16
PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2016-06-21
Skład orzekający: Sędzia WSA Krystyna Skowrońska – Pastuszko
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi i uiszczenia wpisu sądowego, uzasadniony stanem zdrowia prezesa zarządu spółki, powinien zostać uwzględniony, jeśli choroba nie miała nagłego charakteru, nie uniemożliwiała obiektywnie podjęcia czynności i istniała możliwość wykonania obowiązku przez inną osobę?Ratio decidendi
Wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi i uiszczenia wpisu sądowego nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ nie wykazano braku winy w uchybieniu terminu. Stan zdrowia prezesa zarządu, choć wymagający leczenia, nie miał nagłego charakteru, nie udowodniono, że obiektywnie uniemożliwiał podjęcie czynności procesowych, a nadto istniała możliwość wykonania obowiązku przez inne osoby w spółce.Stan faktyczny
Spółka z o.o. złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej. Sąd wezwał spółkę do uzupełnienia braków formalnych skargi (przedłożenie odpisu z KRS) oraz do uiszczenia wpisu sądowego, wyznaczając 7-dniowy termin. Spółka nie wykonała wezwań w terminie. Następnie spółka wniosła o przywrócenie terminu, uzasadniając to stanem zdrowia prezesa zarządu, który miał uniemożliwić mu pracę i rozeznanie treści korespondencji. Na dowód przedłożono zaświadczenie lekarskie oraz dowód uiszczenia wpisu i wydruk z KRS.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi oraz uiszczenia wpisu sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Sędzia WSA Krystyna Skowrońska – Pastuszko po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 21 czerwca 2016 r. wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi i uiszczenia wpisu sądowego w sprawie ze skargi E spółka z ograniczoną odpowiedzialnością na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zabezpieczenia na majątku podatnika przybliżonej kwoty zobowiązania w podatku od towarów i usług za okres od marca do lipca 2014 r. p o s t a n a w i a odmówić przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi oraz uiszczenia wpisu sądowego.
E spółka z ograniczoną odpowiedzialnością wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] marca 2016 r. nr [...] w przedmiocie zabezpieczenia na majątku podatnika przybliżonej kwoty zobowiązania w podatku od towarów i usług za okres od marca do lipca 2014 r.
Zarządzeniem z dnia 11 maja 2016 r. wezwano skarżącą spółkę do usunięcia braków formalnych skargi w terminie 7 dni pod rygorem jej odrzucenia, poprzez złożenie dokumentu określającego umocowanie R.T. do reprezentowania strony skarżącej – odpisu z rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego, oryginału ewentualnie prawidłowo uwierzytelnionej kopii tego dokumentu. Nadto zarządzeniem z dnia 12 maja 2016 r. wezwano skarżącą spółkę do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 500 zł, w terminie 7 dni, również pod rygorem odrzucenia skargi.
Oba wyżej wskazane wezwania doręczono skarżącej spółce w dniu 19 maja 2016 r. (karta 23 akt sądowych). W zakreślonym terminie skarżąca nie usunęła braku formalnego skargi, ani też nie uiściła wpisu sądowego.
Pismem z dnia [...] czerwca 2016 r. skarżąca spółka reprezentowana przez prezesa zarządu R.T., wniosła o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi oraz uiszczenia od niej wpisu sądowego. W uzasadnieniu wniosku prezes zarządu spółki podał, że ze względu na stan zdrowia nie był w stanie rozeznać treści korespondencji i właściwie pokierować swoim postępowaniem, jako że był pod wpływem leków. Dodał, że ze względu na jednoosobową reprezentację spółki i fakt złożenia przez prokurenta rezygnacji z pełnionej funkcji, żadna inna osoba nie mogła wykonać nałożonych przez Sąd obowiązków. Wskazał, że jego stan niezdolności do pracy trwał od 19 maja do 7 czerwca 2016 r. Na dowód choroby uniemożliwiającej – jak twierdzi - pracę i właściwe rozeznanie i kierowanie swoim postępowaniem przedłożył zaświadczenie lekarskie z dnia [...] czerwca 2016 r. Wynika z niego, że leczy się w Poradni [...] od maja br. i nadal z rozpoznaniem zespołu zmęczeniowego. Jest w trakcie terapii i przyjmuje leki.
W załączeniu przedłożono również dowód uiszczenia wpisu sądowego od skargi oraz wydruk z rejestru przedsiębiorców KRS na dzień [...] czerwca 2016 r., z którego wynika, że funkcję prezesa jednoosobowego zarządu E sp. z o.o. piastuje R.T., a jako prokurent figuruje D.S..
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Wniosek o przywrócenie terminu nie jest zasadny.
Zgodnie z regułą zawartą w art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 – dalej powoływanej jako P.p.s.a.) czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna.
Stosownie jednak do postanowień art. 86 § 1 cyt. ustawy, jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Instytucja ta ma jednak charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie w przypadku, gdy strona zgodnie z treścią art. 87 § 2 ww. ustawy w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy w uchybieniu terminu. Przywrócenie terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym uzależnione jest od spełnienia określonych przesłanek pozytywnych, których istnienie pozwala na przywrócenie terminu i negatywnych, których istnienie czyni przywrócenie terminu niedopuszczalnym. Kryterium braku winy, jako przesłanki przywracającej termin do dokonania czynności w postępowaniu sądowym, wiąże się z obowiązkiem szczególnej staranności przy dokonaniu tej czynności. Można o nim mówić jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (postanowienie NSA z dnia 2 października 2002 r., VSA 793/03). Przeszkody te muszą mieć charakter zewnętrzny i obiektywny. Strona musi uwiarygodnić swą staranność, jak również fakt, że przeszkoda, która spowodowała niedotrzymanie terminu, była od niej niezależna. W konsekwencji, dla przyjęcia winy wystarcza nawet niewielkie zaniedbanie. Oceniając wystąpienie przesłanki braki winy, sąd przyjmuje obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. Ocena braku winy w uchybieniu terminu należy wyłącznie do sądu, który uwzględnia wszystkie okoliczności sprawy. W rozpoznawanej sprawie skarżąca spółka, reprezentowana przez prezesa zarządu R.T., wniosła o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi i uiszczenia wpisu sądowego, uzasadniając niedochowanie terminu stanem zdrowia wyżej wymienionego. Prezes zarządu oświadczył, że ze względu na swój stan zdrowia nie był w stanie pracować, rozeznać treści korespondencji i właściwie kierować swoim postępowaniem. Podał również, że okres jego niezdolności do pracy trwał od 19 maja do 7 czerwca 2016 r. Na dowód choroby przedłożył zaświadczenie lekarskie.
Tak uzasadniony wniosek w ocenie Sądu nie zasługuje na uwzględnienie.
W orzecznictwie ugruntowany jest pogląd, że tylko nagła choroba, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, może uprawdopodobnić brak winy w uchybieniu terminu. Natomiast sama okoliczność choroby, nawet nagłej, nie jest automatycznie związana z brakiem winy (por. wyrok NSA z dnia 3 sierpnia 2001r., sygn. akt I SA/Wr 676/99, postanowienie NSA z dnia 23 września 2014 r., sygn. akt II GZ 540/14). Stwierdzić zatem trzeba, że sam fakt choroby, nawet poświadczony zaświadczeniem lekarskim, nie jest okolicznością usprawiedliwiającą uchybienie wiążącego terminu. Przesłanką do przywrócenie terminu może być bowiem jedynie choroba, która ma charakter niespodziewany i poważny, uniemożliwiający w sposób obiektywny podjęcie określonej czynności (por. postanowienia NSA z dnia 16 kwietnia 2015 r., sygn. akt I OZ 339/15; postanowienie NSA z dnia 12 sierpnia 2015 r. , sygn. akt II FZ 490/15). Mając na uwadze powyższe, należy stwierdzić, że w sprawie nie uprawdopodobniono, aby stan zdrowia prezesa zarządu skarżącej spółki uniemożliwił dokonanie w terminie czynności procesowych. Próżno bowiem doszukiwać się nagłego charakteru owej choroby, która jak twierdzi R.T., nie pozwalała mu rozeznać treści korespondencji i pokierować swoim postępowaniem. Nie potwierdza tego przedłożone zaświadczenie lekarskie z [...] czerwca 2016 r., z którego wynika jedynie, że R.T. jest leczony w poradni od maja 2016 r. i nadal z rozpoznaniem zespołu zmęczeniowego i że przyjmuje leki. Z przedłożonego zaświadczenia nie wynika również podstawowa informacja, że konkretnie w dniach 20 - 26 maja 2016 r., a więc w terminie otwartym do dokonania czynności procesowych, prezes spółki – ze względu na stan zdrowia - był niezdolny do pracy, czy też poruszania się. To, że dana osoba pozostaje pod opieką poradni, jest w niej leczona od jakiegoś czasu, przyjmuje leki, nie oznacza, że nie mogła dokonać określonych czynności, których w tym wypadku nie musiała zresztą dokonać osobiście. Autor wniosku skupiając się na uwiarygodnieniu choroby zaświadczeniem lekarskim nie wziął pod uwagę, że ocena braku winy nie ogranicza się tylko do potwierdzenia samej dolegliwości. W konsekwencji, przedstawione we wniosku twierdzenie o chorobie, która nie pozwala pracować, rozeznać treść korespondencji i kierować swoim postępowaniem, należy uznać za gołosłowne. Budzi wątpliwość, czy wskazana dolegliwość, należy do na tyle poważnych, że powoduje zakłócenie funkcjonowania w stopniu, o jakim mowa we wniosku.
Skarżąca spółka podnosi także, że z uwagi na jednoosobowy zarząd i złożenie przez prokurenta rezygnacji z pełnionej funkcji, żadna inna osoba nie mogła spełnić nałożonego obowiązku. Sąd powyższe również poddaje w wątpliwość. Po pierwsze bowiem rodzaj czynności, do których dokonania strona została zobligowana (przedłożenie wydruku z KRS oraz uiszczenie opłaty sądowej) nie należy do tego rodzaju, które muszą zostać wykonane osobiście przez członka zarządu spółki. Z przedłożonego rejestru KRS wynika natomiast, że spółkę tworzą dwaj inni wspólnicy, tj. A.T. oraz P.T., a skarżąca nie dowiodła, że nie mogła wyręczyć się nimi w dokonaniu czynności. Po drugie, wbrew twierdzeniu zawartemu we wniosku, z przedłożonego rejestru przedsiębiorców KRS według stanu na dzień [...] czerwca 2016 r. nie wynika, że w spółce nie działa prokurent. Wręcz przeciwnie, wynika z niego prokura samodzielna D.S., a spółka nie przedstawiła dowodów na to, by ten stan uległ zmianie, co w świetle domniemania prawdziwości wpisów w rejestrze (art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz. U. z 2016 r., poz. 687) pozwala uznać twierdzenie o braku prokury również za gołosłowne.
Sumując zatem, w ocenie Sądu sama okoliczność występowania dolegliwości u prezesa zarządu spółki oraz konieczność pozostawania pod opieką poradni, przy braku wykazania, że owa dolegliwość rzeczywiście uniemożliwiała dokonanie czynności oraz że nie istniała możliwość jej wykonania przez inną osobę powoduje, że wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. W tym stanie rzeczy, Sąd na podstawie art. 86 § 1 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło