II SA/Go 1029/13
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2014-01-29
Skład orzekający: Stefan Kowalczyk, Krystyna Skowrońska - Pastuszko, Anna Juszczyk – Wiśniewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ zarządzający programem operacyjnym prawidłowo odrzucił wniosek o dofinansowanie projektu z powodu niespełnienia kryteriów formalnych, w tym braku załącznika w wersji elektronicznej i błędnej kwalifikacji wydatków, a także czy procedura rozpatrywania protestu była zgodna z prawem?Ratio decidendi
Sąd stwierdził, że ocena projektu została przeprowadzona z naruszeniem prawa. Naruszenia te obejmowały nieprawidłowe rozpatrzenie protestu przez osobę podlegającą wyłączeniu (naruszenie art. 30b ust. 10 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju) oraz niejasne i nieprecyzyjne sformułowanie postanowień ogłoszenia konkursu, co doprowadziło do błędnej oceny kwalifikowalności wydatków i odrzucenia wniosku z powodu rzekomego braku załącznika w wersji elektronicznej. Sąd uznał, że organ nie zapewnił przejrzystości reguł stosowanych przy ocenie projektów, naruszając tym samym art. 26 ust. 2 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju.Stan faktyczny
Powiat złożył wniosek o dofinansowanie projektu. Instytucja Zarządzająca Regionalnym Programem Operacyjnym (IZ RPO) odrzuciła wniosek, uznając, że nie spełnia kryteriów formalnych, w tym kwalifikowalności beneficjenta i partnerów, a następnie kwalifikowalności projektu (budżet, załączniki). Powiat wniósł protesty, które zostały rozpatrzone negatywnie. Skarżący zarzucił naruszenie zasady równego dostępu do pomocy i przejrzystości reguł stosowanych przy ocenie projektów, wskazując na nieprecyzyjne sformułowanie postanowień konkursu dotyczących zaplecza socjalno-bytowego, kwalifikowalności oprogramowania oraz sposobu potwierdzania złożenia wniosku z załącznikami. W szczególności kwestionowano odrzucenie wniosku z powodu braku załącznika w wersji elektronicznej oraz błędne uznanie niektórych pomieszczeń i oprogramowania za niekwalifikowane.Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Zasądził od Zarządu Województwa na rzecz Powiatu kwotę 440 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stefan Kowalczyk Sędziowie Sędzia WSA Krystyna Skowrońska - Pastuszko Sędzia WSA Anna Juszczyk – Wiśniewska (spr.) Protokolant Sekretarz sądowy Alicja Rakiej po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 stycznia 2014 r. sprawy ze skargi Powiatu na decyzję Zarządu Województwa z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie negatywnej oceny wniosku o dofinansowanie projektu 1. Stwierdza, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia. 2. Zasądza od Zarządu Województwa na rzecz skarżącego Powiatu kwotę 440 (czterysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
W dniu 18 lutego 2013 r. Powiat złożył wniosek o dofinansowanie projektu pt. "Budowa warsztatów szkolnych przy Regionalnym [...]" w ramach konkursu zamkniętego nr [...], Priorytet IV Rozwój i modernizacja infrastruktury społecznej, Działanie 4.2 Rozwój infrastruktury edukacyjnej, Poddziałanie 4.2.2 Rozwój i modernizacja lokalnej infrastruktury edukacyjnej, kategoria interwencji Funduszy Strukturalnych: 75 – infrastruktura systemu oświaty.
Pismem z dnia [...] marca 2013 r. Zarząd Województwa, działający jako Instytucja Zarządzająca RPO poinformował beneficjenta, że wniosek o dofinansowanie projektu nie spełnił kryterium formalnego dopuszczającego i został odrzucony, w związku z czym nie będzie podlegał dalszej ocenie. Organ wskazał, że projekt ma być realizowany w partnerstwie z Specjalną Strefą Ekonomiczną, która wymieniona została w polu B4 wniosku o dofinansowanie – Partnerzy zaangażowani w realizację projektu. Zgodnie z "Instrukcją wypełniania wniosku o dofinansowanie realizacji projektu w ramach Priorytetu I, III, IV i V Regionalnego Programu Operacyjnego na lata 2007 – 2013" podmioty zaangażowane w realizację projektu powinna wiązać umowa cywilnoprawna lub porozumienie administracyjne, określające zasady partnerstwa, które mogą być utworzone przez podmioty znajdujące się w katalogu Beneficjentów wskazanych dla poszczególnych działań w uszczegółowieniu RPO.
Od powyżej informacji Powiat wniósł protest. Odnosząc się do zarzutów IZ RPO zawartych w piśmie z dnia [...] marca 2013 r. o negatywnej ocenie projektu, wnioskodawca wskazał, że partner jakim jest Specjalna Strefa Ekonomiczna (w skrócie - SSE) nie ubiega się o przyznanie środków europejskich, lecz jedynie uczestniczy w dofinansowaniu projektu, przy czym jest zaangażowana w wydatki niekwalifikowalne.
Pismem z dnia [...] maja 2013 r. IZ RPO poinformowała beneficjenta, że złożony protest został rozpatrzony negatywnie. Wskazała, że Specjalna Strefa Ekonomiczna, będąca przedsiębiorstwem nie została wymieniona w Uszczegółowieniu RPO, jako uprawniona do otrzymania dofinansowania, tym samym projekt nie spełnił kryterium formalnego dopuszczającego - Kwalifikowalność Beneficjenta oraz partnerów projektu.
Na skutek skargi beneficjenta Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. wyrokiem z dnia 4 lipca 2013 r. sygn. akt II SA/Go 472/13 stwierdził, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. W ocenie Sądu popełniony przez wnioskodawcę błąd, który ma charakter formalny, można było usunąć w trybie przewidzianym w Rozdziale VIII pkt 7 - Proces Oceny i Wyboru Projektów, wymienionej powyżej Uchwały Zarządu Województwa z dnia 20 grudnia 2012 r. Wbrew stanowisku organu uchybienie to nie miało charakteru nieusuwalnego, albowiem sam fakt zawarcia porozumienia z SSE, w myśl Regulaminu Konkursu Nr [...], nie mógł wpływać na poprawność formalną złożonego przez skarżącego wniosku o dofinansowanie danego projektu. Okoliczność ta mogłaby ewentualnie mieć znaczenie, w sytuacji wspólnej realizacji projektu, czyli uczestniczenia przez SSE w kosztach kwalifikowanych.
Ponownie rozpoznając wniosek IZ RPO pismem z dnia [...] lipca 2013 r. poinformowała beneficjenta, że protest został rozpatrzony pozytywnie.
Następnie w piśmie z dnia [...] sierpnia 2013 r. organ wskazał, beneficjentowi, że złożony przez niego wniosek zawiera następujące braki formalne:
- w punkcie B4. Partnerzy zaangażowani w realizację projektu, należy usunąć Specjalną Strefę Ekonomiczną;
- w punkcie B2. Dane personalne osoby uprawnionej do reprezentowania Beneficjenta podano trzy osoby uprawnione do reprezentowania Beneficjenta: Starostę, Wicestarostę i Członka Zarządu Powiatu. Zgodnie z Instrukcją wypełniania wniosku, osobą uprawnioną do reprezentowania beneficjenta dla powiatu jest dwóch członków zarządu lub jeden członek zarządu i osoba upoważniona przez zarząd. W związku z powyższym, należy dokonać stosowanych zmian w tym zakresie;
- w ramach niniejszego konkursu, możliwe jest dofinansowanie tylko oprogramowania specjalistycznego, natomiast podstawowe oprogramowanie komputerowe (np. Windows itp.) oraz oprogramowanie biurowe stanową wydatki niekwalifikowalne. W Studium Wykonalności w punkcie II.3.3. Zakres rzeczowy inwestycji - tabela 10, beneficjant nie przedstawił jednoznacznie, które elementy zakresu wyposażenia, stanowią wydatek kwalifikowany, a które niekwalifikowany. Uniemożliwia to ocenę projektu w zakresie kwalifikowalności wydatków. W związku z powyższym, należy szczegółowo określić, które elementy wyposażenia stanowią wydatki kwalifikowane i niekwalifikowane.
W piśmie z dnia [...] sierpnia 2013 r. Powiat wskazał, że nie wszystkie błędy i braki formalne wskazane przez IZ RPO uznał za zasadne. W ocenie beneficjenta wszystkie koszty kwalifikowane w ramach projektu zostały oszacowane poprawnie, zgodnie z ogłoszonym konkursem i zasadami kwalifikowalności. Wskazał, że oprogramowanie standardowe komputera, np. MS Windows, MS Office jest podstawowym elementem umożliwiającym swobodną obsługę komputera, w tym instalację specjalistycznego oprogramowania związanego z praktyczną nauką zawodu. Wobec tego zakup kompleksowego oprogramowania sprzętu komputerowego powinien zostać uznany za koszt kwalifikowany. Podobnie też zakup oprogramowania biurowego, gdyż nie wchodzi w skład sprzętu komputerowego.
Beneficjent podniósł, że zgodnie z ogłoszeniem o konkursie roboty budowlane w ramach projektu stanowią koszt kwalifikowany z wyjątkiem kosztów robót inżynieryjnych (zagospodarowanie terenu, dojazdy, dojścia, chodniki, ławki i pozostała mała architektura, zjazd z terenu inwestycji na drogę (ul. Komisji Edukacji Narodowej) oraz kosztów robót budowlanych (kubaturowych) związanych z zapleczem socjalno-bytowym, dlatego też w ramach kategorii wydatków: Budowa warsztatów w formule "zaprojektuj i wybuduj", podkategoria roboty kubaturowe (Tabela 3. Wydatki w ramach projektu w (PLN) w Studium Wykonalności str. 4. roboty kubaturowe to w 100% roboty polegające na budowie budynku warsztatów), jako koszt niekwalifikowany zaliczył tą cześć budynku warsztatów szkolnych, która stanowi zaplecze socjalno-bytowe (pomieszczenia o funkcji higieniczno sanitarnej wymienione w Tabeli 9. Powierzchnie użytkowe poszczególnych pomieszczeń wraz z określeniem ich funkcji, zawartej na stronie 36-37 w Studium Wykonalności), a jako koszt kwalifikowany budowę pomieszczeń o funkcji dydaktycznej i wspomagającej dydaktyczną (pomieszczenia o funkcji dydaktycznej, pomocniczej, komunikacyjnej i technicznej).
W ocenie beneficjenta, zgodnie z ogłoszeniem o konkursie, wydatek kwalifikowany stanowi infrastruktura warsztatowa, a w szczególności warsztaty szkolne za wyjątkiem zaplecza socjalno-bytowego. Zaś budynek warsztatów jako całość stanowi infrastrukturę warsztatową bezpośrednio związaną z praktyczną nauką zawodu. Nadto, w ogłoszeniu o konkursie brak jest zapisu, że w przypadku budowy budynku warsztatów oprócz zaplecza socjalnego za koszty niekwalifikowane uznać trzeba także pomieszczenia o funkcji wspomagającej dydaktyczną (pomieszczenia o funkcji komunikacyjnej i technicznej) takie jak korytarze, klatki schodowe itp. Beneficjent zauważył, że Projekt "Budowa warsztatów szkolnych przy Regionalnym Centrum [...]" polega na budowie nowego budynku warsztatów, a nie na modernizacji czy dostosowaniu pomieszczeń w budynku już istniejącym na pomieszczenia warsztatowe. Wszystkie elementy nowego budynku stanowią integralną całość, niezbędną do właściwego merytorycznie i zgodnie z przepisami BHP nauczania zawodu. Zdaniem beneficjenta, biorąc pod uwagę powyższe, wydatki przedstawione we wniosku o dofinansowanie i studium wykonalności powinny zostać uznane za kwalifikowane. Dodatkowo beneficjent stwierdził, że zmiana wkładu własnego Beneficjenta i Partnera wynikająca z podwyższenia kosztów niekwalifikowanych prowadziłaby do zmiany zaangażowania w przedmiotowy projekt środków budżetowych Powiatu i Miasta co, biorąc pod uwagę możliwości finansowe samorządów, powodowałoby ryzyko utraty szansy na realizację przedmiotowego projektu.
Wraz z ww. pismem beneficjent złożył poprawiony wniosek.
W piśmie z dnia [...] września 2013 r. IZ RPO poinformowała beneficjenta, że jego wniosek nie spełnił kryteriów formalnych i został odrzucony, dlatego też nie będzie podlegał dalszej ocenie. Organ wskazał, że zgodnie z ogłoszeniem o konkursie, beneficjent mógł uzyskać dofinansowanie na budowę lub modernizację infrastruktury dydaktycznej i warsztatowej, związanej bezpośrednio z praktyczną nauką zawodu w szkołach i placówkach edukacyjnych, prowadzących kształcenie zawodowe - w tym, w szczególności, warsztatów szkolnych i pracowni praktycznej nauki zawodu (część projektu infrastrukturalnego mogła stanowić termomodernizacja - do 50 % całkowitych kosztów projektu). Organ zaznaczył, że beneficjent został poinformowany, że część pomieszczeń uznanych przez niego za kwalifikowane nie jest bezpośrednio związana z praktyczną nauką zawodu. W ocenie IZ RPO pomieszczenia takie jak kotłownia, klatka schodowa, łącznik, hol, uznane przez beneficjenta za kwalifikowane, nie są pomieszczeniami dydaktycznymi i warsztatowymi, związanymi bezpośrednio z praktyczną nauką zawodu w związku z tym nie mogą zostać uznane za kwalifikowane a beneficjent nie zastosował się do wskazanych uwag i nie dokonał poprawy dokumentacji projektowej w tym zakresie.
Ponadto IZ RPO wskazała że, w ramach niniejszego konkursu przewidziano dofinansowanie projektów, dotyczących wyposażenia dydaktycznego i warsztatowego, związanego bezpośrednio z praktyczną nauką zawodu, a także pomocy optymalizujących proces praktycznej nauki zawodu (oprócz zakupu sprzętu komputerowego). Zaznaczyła, że beneficjent został poinformowany, iż w ramach niniejszego konkursu, możliwe jest dofinansowanie tylko oprogramowania specjalistycznego, natomiast podstawowe oprogramowanie komputerowe (np. Windows itp.) oraz oprogramowanie biurowe stanowią wydatki niekwalifikowane. Jednakże nie zastosował się do wskazanych uwag.
Nadto IZ RPO stwierdziła, że beneficjent nie dołączył wniosku o dofinansowanie w wersji elektronicznej. Zgodnie z Regulaminem konkursu (Rozdział VIII Proces oceny i wyboru projektów - Zasady przeprowadzania oceny formalnej strona 18), w przypadku uzupełniania lub poprawy, wniosek powinien być powtórnie złożony w całości (nie dopuszcza się wymiany pojedynczych stron wniosku) w wersji papierowej oraz elektronicznej.
Od powyższej informacji Powiat wniósł protest, w którym podniósł, że dołączył wniosek w wersji elektronicznej i wniosek wraz z załącznikami został przyjęty przez pracownika Departamentu RPO. W jego ocenie IZ RPO nie ma prawa odrzucić wniosku ze względu na brak załącznika, gdyż zgodnie z kryteriami dopuszczającymi, Kryterium formalne Załączniki do wniosku jest kryterium którego negatywny wynik oceny umożliwia poprawę wniosku/załączników. Beneficjent stwierdził, że kryterium formalne dopuszczające: Kwalifikowalność wniosku Forma złożenia wniosku l. Czy wniosek został złożony w formie określonej w ogłoszeniu i regulaminie konkursu? należy rozumieć: Czy wniosek został wypełniony elektronicznie w Lokalnym Systemie Informatycznym RPO oraz zawiera wygenerowaną sumę kontrolną, zgodną z wersją papierową wniosku? Czy wniosek został wypełniony w języku polskim? Czy wniosek został złożony w formie papierowej w liczbie egzemplarzy określonej w Ogłoszeniu o konkursie i Regulaminie konkursu?, zostało przez niego spełnione, bowiem wypełnił wniosek elektronicznie w Lokalnym Systemie Informatycznym RPO, wniosek zawierał wygenerowaną sumę kontrolną, zgodną z wersją papierową wniosku. Wniosek został złożony w języku polskim, w formie papierowej i w liczbie określonej w Ogłoszeniu o konkursie i Regulaminie konkursu. Nadto, odnośnie kwalifikowalności wydatków, Powiat powtórzył stanowisko wyrażone w piśmie z dnia [...] sierpnia 2013 r.
W piśmie z dnia [...] listopada 2013 r. IZ RPO poinformowała beneficjenta, że jego protest został rozpatrzony negatywnie. Organ wskazał, że wnioskodawca powinien zgodnie z zaleceniami IZ RPO wyszczególnić oraz przenieść do wydatków niekwalifikowalnych zakwestionowane koszty. W związku z tym, że wnioskodawca nie zastosował się do uwag Instytucji i nie poprawił dokumentacji aplikacyjnej, przedmiotowy projekt nie spełnia kryterium formalnego - Kwalifikowalność projektu (Budżet realizacji projektu - 6. Czy wszystkie wydatki projektu są zgodne z zasadami kwalifikowalności określonymi przez IZ RPO).
W ocenie organu wnioskodawca składając projekt w odpowiedzi na ogłoszenie o konkursie zaakceptował obowiązujące i przedstawione zasady wynikające z zapisów Regulaminu konkursu. Nie dokonując poprawy dokumentacji we wskazanym zakresie, złamał zasady tego Regulaminu, który w rozdziale VIII, pkt. 14 stanowi, iż "Jeśli uzupełniony lub poprawiony wniosek o dofinansowanie nie zostanie dostarczony w stosownym terminie lub wskazany błąd nie zostanie właściwie poprawiony wniosek nie będzie podlegał dalszej ocenie".
IZ RPO stwierdziła również, że nie może przychylić się do wyjaśnień wnioskodawcy odnośnie uznania za kwalifikowane kosztów budowy pomieszczeń pomocniczych, komunikacyjnych i technicznych. W ogłoszeniu o konkursie wskazano bowiem, że dofinansowanie mogą uzyskać przedsięwzięcia związane z budową lub modernizacją infrastruktury dydaktycznej i warsztatowej, związanej bezpośrednio z praktyczną nauką zawodu. W ocenie organu istotne znaczenie ma tu wymóg dotyczący bezpośredniego powiązania z praktyczną nauką zawodu, o czym wnioskodawca był poinformowany w piśmie dotyczącym poprawy dokumentacji. Pomieszczenia uznane przez wnioskodawcę za kwalifikowane, takie jak kotłownia, klatka schodowa, łącznik, czy hol nie są bezpośrednio związane z praktyczną nauką zawodu.
Nadto IZ RPO wskazała, że dofinansowane może zostać jedynie specjalistyczne oprogramowanie, natomiast oprogramowanie biurowe, bądź podstawowe stanowi koszt niekwalifikowany. Podniosła również, że argument beneficjenta, iż zwiększenie wartości kosztów niekwalifikowanych prowadziłoby do zmiany w budżetach Powiatu oraz Miasta - Partnera, na co podmioty zaangażowane w realizację projektu nie mogły wyrazić zgody, nie może stanowić podstawy do uznania kwestionowanych kosztów za kwalifikowane. Zaś tłumaczenie wnioskodawcy, że podmioty zaangażowane w realizację projektu nie wyrażają zgody na zwiększenie wkładu własnego dyskwalifikuje projekt z uczestnictwa w konkursie, bowiem wnioskodawca aplikując w konkursie jest zobligowany do zapewnienia wkładu własnego, inaczej w przypadku braku środków na realizację projektu, jest on niewykonalny technicznie i dalsze z nim procedowanie jest bezcelowe.
IZ RPO nie zgodziła się z beneficjentem, że kryterium formalne zawsze podlega poprawie. Wskazała, że zgodnie z Regulaminem konkursu na etapie oceny formalnej beneficjent ma prawo do jednorazowego uzupełniania/poprawienia wniosku i załączników. Wskazała, że w związku z tym, iż wnioskodawca dokonał już jednokrotnej korekty wniosku, przedmiotowe kryterium nie podlegało poprawie. Ponadto IZ RPO podkreśliła, że przedsięwzięcie nie zostało odrzucone z powodu niespełnienia kryterium dopuszczającego Kwalifikowalność wniosku lecz przyczyną odrzucenia wniosku było m.in. niespełnienie kryterium formalnego Załączniki do wniosku.
Informację o negatywnym wyniku protestu Powiat zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. zarzucając naruszenie zasady równego dostępu do pomocy i przejrzystości reguł stosowanych przy ocenie projektów (art. 26 ust. 2 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju) poprzez:
- nieprecyzyjne sformułowanie postanowień ogłoszenia Konkursu Zamkniętego nr [...] określające zakres dofinansowania budowy lub modernizacji infrastruktury poprzez niedookreślenie/niesprecyzowanie definicji zaplecza socjalno-bytowego i w konsekwencji błędne uznanie, iż budowa pomieszczeń o funkcji komunikacyjnej i technicznej nie stanowi wydatku kwalifikowanego;
- poprzez nieprecyzyjne określenie postanowień Ogłoszenia Konkursu Zamkniętego nr [...] określającego zakres wydatków kwalifikowanych w zakresie wyposażenia dydaktycznego i warsztatowego (wyposażenie dydaktyczne i warsztatowe, związane bezpośrednio z praktyczną nauką zawodu w szkołach i placówkach edukacyjnych, prowadzących kształcenie zawodowe, oprócz zakupu sprzętu komputerowego), a także optymalizującego proces praktycznej nauki zawodu, co doprowadziło do błędnego wykluczenia z wydatków kwalifikowanych oprogramowania komputerowego;
oraz naruszenie zasady przejrzystości reguł stosowanych przy ocenie projektów określonej w art. 26 ust. 2 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju i naruszenie postanowienia Rozdziału VIII pkt 2 Regulaminu konkursu dotyczące "Sposobu i formy dostarczenia wniosku" poprzez niedookreślenie w jaki sposób potwierdza się złożenie wniosku wraz z załącznikami. Brak szczegółowego uregulowania doprowadziło do błędnych ustaleń faktycznych, iż wraz z wnioskiem nie złożono załącznika do wniosku, podczas gdy taki załącznik został złożony wraz z kompletnym wnioskiem.
W ocenie skarżącego w ogłoszeniu i uszczegółowieniu dla konkursu zamkniętego Nr [...] nie zostało jasno i dokładnie sprecyzowane, które z pomieszczeń będą zaliczone do zaplecza socjalno-bytowego. IZ RPO ogłaszając przedmiotowy konkurs nie podała definicji zaplecza socjalno-bytowego zatem, pozostawiła swobodę interpretacji dla potencjalnych beneficjantów.
Skarżący wskazał, że dołączył wniosek w wersji elektronicznej i wniosek wraz z załącznikami został przyjęty przez pracownika Departamentu RPO. Podniósł, że nie ma potwierdzenia dostarczenia każdego załącznika, ponieważ w procesie potwierdzania odbioru dokumentacji w siedzibie IZ RPO, taka czynność nie jest wykonywana. Zaznaczył również, że pracownik Departamentu RPO sprawdza przedkładane dokumenty oraz dokonuje potwierdzenia ich wpływu na tzw. piśmie przewodnim, dlatego IZ RPO nie może stwierdzić niedostarczenia załącznika w postaci płyty CD/DVD. Skarżący stwierdził, że w zaistniałej sytuacji może tylko i wyłącznie oświadczyć, że fakt dostarczenia wniosku potwierdza. W ocenie Powiatu zasadnym wydawałoby się wprowadzenie zapisów do regulaminu konkursu, że ostemplowaniu podlegają wniosek i załączniki. W ocenie skarżącego rodzaj wskazanego przez IZ RPO uchybienia wynika z niejasności i nieczytelności zapisów przedmiotowego Regulaminu konkursu.
W odpowiedzi na skargę Zarząd Województwa wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko prezentowane w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z regulacją art. 3 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – powoływanej dalej jako "P.p.s.a." sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach.
Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie było pismo Zarządu Województwa (działającego jako IZ RPO) z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...] informujące beneficjenta, że złożony przez niego protest w sprawie odrzucenia wniosku o dofinansowanie na zadanie "Budowa warsztatów szkolnych przy Regionalnym Centrum [...]" został rozpatrzony negatywnie.
Zatem ustawą szczególną mającą zastosowanie w niniejszej sprawie jest ustawa z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. z 2009 r., Nr 84, poz. 712 ze zm. – powoływana dalej jako "z.p.p.r.").
Zgodnie z regulacją art. 30e z.p.p.r. w zakresie nieuregulowanym w ustawie do postępowania przed sądami administracyjnymi stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi określone dla aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 z wyłączeniem art. 52-55, art. 61 § 3-6, art. 115-122, 146, 150 i 152 tej ustawy.
W myśl art. 134 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Zgodnie z treścią art. 30b ust. 10 z.p.p.r. w rozpatrywaniu protestu nie mogą brać udziału osoby, które były zaangażowane w przygotowanie projektu lub w jego ocenę. Wskazać należy, że niniejszy przepis ma charakter gwarancyjny. Ratio legis tego przepisu służy wyeliminowaniu sytuacji, w której stosunek osoby uczestniczącej uprzednio w czynnościach związanych z przygotowaniem projektu albo jego oceną byłby determinowany przez jej wcześniejszy ogląd sprawy lub związek z projektem (por. J. Jaśkiewicz, Komentarz do ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju art. 30b, LEX).
Wynikający ze wskazanego przepisu zakaz adresowany jest do osób, które poczynając od momentu złożenia projektu do konkursu były zaangażowane w jego rozpatrywanie, i których czynności związane z tym projektem znalazły swój wyraz w treści dotyczącej dokumentacji tego projektu i przebiegu procedury konkursowej (por. wyrok NSA z dnia 5 kwietnia 2013 r. sygn. akt II GSK 364/13 dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, na stronie internetowej cbois.nsa.gov.pl).
W rozpoznawanej sprawie, od momentu złożenia wniosku, beneficjent trzykrotnie otrzymał do IZ RPO pisma informujące o rozpatrzeniu protestu. Było to pismo z dnia [...] maja 2013 r., w którym wskazano, że protest dotyczący odrzucenia wniosku z powodu niespełnienia kryterium dopuszczającego – Kwalifikowalność Beneficjenta oraz partnerów projektu, został rozpoznany negatywnie. Pismo z dnia [...] lipca 2013 r., wysłane beneficjentowi po wyroku Sądu z dnia 4 lipca 2013 r. sygn. akt II SA/Go 472/13, informujące, że protest dotyczący odrzucenia wniosku z powodu niespełnienia kryterium dopuszczającego – Kwalifikowalność Beneficjenta oraz partnerów projektu, został rozpatrzony pozytywnie i zostaje przekazany do oceny formalnej. A także będące przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie pismo z dnia [...] listopada 2013 r. informujące beneficjenta, że protest dotyczący odrzucenia wniosku z powodu niespełnienia Kryterium formalnego – kwalifikowalność projektu – Budżet realizacji projektu: Czy wszystkie kategorie wydatków projektu są zgodne z zasadami kwalifikowalności określonymi przez IZ RPO? oraz Kryterium formalnego – Załączniki do wniosku – Poprawność i aktualność załączników – Czy do wniosku dołączono wszystkie wymagane załączniki zgodnie z regulaminem konkursu/umową o dofinansowanie?, został rozpatrzony negatywnie.
We wszystkich trzech przypadkach osobą rozpoznającą protest była Sekretarz Województwa T.S.. Mając na uwadze treść art. 30b ust. 10 stwierdzić należy, że osoba ta z uwagi na to, że brała już udział w ocenie projektu (pismo z dnia [...] maja 2013 r. informujące o negatywnej ocenie protestu) powinna być wyłączona od udziału w ponownym rozpoznawaniu tego środka odwoławczego.
W ocenie Sądu, T.S. zaangażowana była w ocenę projektu - pismem z dnia [...] maja 2013 r. poinformowała o negatywnym rozpoznaniu protestu dotyczącego odrzucenia wniosku z powodu niespełnienia kryterium dopuszczającego. Należy również wskazać, że prawomocnym wyrokiem Sądu zostało stwierdzone, że negatywna ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo. Powyższe oznacza, że T.S., która pierwotnie w dniu [...] maja 2013 r. poprzez "rozstrzygnięcie" w sprawie protestu skarżącego, dokonała oceny projektu na etapie postępowania odwoławczego. Tym samym podlegała wyłączeniu przy ponownym rozpatrywaniu protestu od negatywnej oceny projektu. Tym samym w ocenie Sądu, przy rozpatrywaniu protestu doszło do naruszenia art. 30 b ust.10 z.p.p.r.
Co prawda ustawa o zasadach prowadzenia polityki rozwoju nie reguluje trybu wyłączenia oraz złożenia i rozpoznawania wniosku w tym zakresie, jednakże przepis art. 30b ust. 10 z.p.p.r. obliguje instytucję zarządzającą do zbadania z urzędu, czy w danej sprawie nie zachodzą podstawy do wyłączenia. Zaniechanie organu w tym zakresie stanowi naruszenie prawa obligujące Sąd do uwzględnienia skargi i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia (por. J. Jaśkiewicz, Komentarz do ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, art. 30b, LEX).
Zauważyć również należy, że zgodnie z regulacją art. 26 ust. 2 z.p.p.r. Instytucja zarządzająca, wykonując zadania, o których mowa w ust. 1, powinna uwzględniać zasadę równego dostępu do pomocy wszystkich kategorii beneficjentów w ramach programu oraz zapewniać przejrzystość reguł stosowanych przy ocenie projektów. Wskazane w tym przepisie zasady powinny znaleźć swoje odzwierciedlenie w treści dokumentacji stanowiącej system realizacji programu operacyjnego (por. wyrok NSA z dnia 9 listopada 2012 r. sygn. akt II GSK 1726/12 dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Administracyjnych, na stronie internetowej cbois.nsa.gov.pl).
W piśmie z dnia [...] listopada 2013 r. informującym beneficjenta o negatywnym rozpatrzeniu protestu Instytucja zarządzająca wskazała, że jednym z uchybień skutkujących odrzuceniem wniosku jest m.in. brak dołączenia wersji elektronicznej wniosku. Z oświadczeń beneficjenta wynika, że dołączył wniosek w wersji elektronicznej i wniosek wraz z załącznikami został przyjęty przez pracownika Departamentu RPO. Nadto skarżący twierdzi, że IZ RPO nie ma prawa odrzucić wniosku ze względu na brak załącznika, zgodnie bowiem z kryteriami dopuszczającymi, Kryterium formalne – Załączniki do wniosku jest kryterium, którego negatywny wynik oceny umożliwia poprawę wniosku/załączników. Jednakże w ocenie IZ RPO kryterium formalne nie zawsze podlega poprawie, bowiem zgodnie z Regulaminem konkursu na etapie oceny formalnej beneficjent ma prawo do jednorazowego uzupełnienia wniosku i załączników. Wobec tego, że wnioskodawca dokonał już jednokrotnej korekty wniosku przedmiotowe kryterium nie podlegało poprawie.
W ocenie Sądu stanowisko wyrażone przez IZ RPO w tym zakresie jest nieprawidłowe. Wskazać należy, że wbrew twierdzeniu organu beneficjent nie był wyzwany do uzupełnienia wniosku w tym zakresie. Trudno zatem przyjąć, że byłoby to kolejne wezwanie. Jedynym wezwaniem jakie wystosował organ do Powiatu, było pismo z dnia [...] sierpnia 2013 r., w którym uwzględniono wskazania Sądu zawarte w wyroku z dnia 4 lipca 2013 r., sygn. akt II SA/Go 472/13 oraz skorygowano wniosek odnośnie kwalifikowalności wydatków.
Nadto z załącznika nr 2 do Uchwały Zarządu Województwa z dnia [...] grudnia 2012 r. w sprawie przyjęcia ogłoszenia i regulaminu dla konkursu zamkniętego Nr [...], w ramach Priorytetu IV Rozwój i modernizacja infrastruktury społecznej, Działania 4.2 Rozwój i modernizacja infrastruktury edukacyjnej, Poddziałania 4.2.2 Rozwój i modernizacja lokalnej infrastruktury edukacyjnej, kategorii interwencji Funduszy Strukturalnych: 75-Infrastruktura systemu oświaty Regionalnego Programu Operacyjnego na lata 2007-2013, stanowiącego Regulamin konkursu nie wynika by brak załączenia wniosku w formie elektronicznej skutkował odrzuceniem wniosku.
W Rozdziale VIII regulaminu Proces Oceny i Wyboru projektów, Zasady przeprowadzania oceny formalnej wskazano, że:
- w przypadku uzupełniania lub poprawy, wniosek powinien być powtórnie złożony w całości (nie dopuszcza się wymiany pojedynczych stron wniosku) w wersji papierowej oraz elektronicznej (pkt 12);
- po ponownym złożeniu przez Beneftcjenta poprawionego wniosku, w ciągu 14 dni kalendarzowych zostaje przeprowadzona ponowna i ostateczna weryfikacja formalna, która odbywa się na takich samych zasadach co pierwsza (pkt 13);
- jeśli uzupełniony lub poprawiony wniosek o dofinansowanie nie zostanie dostarczony w stosownym terminie lub wskazany błąd nie zostanie właściwie poprawiony, wniosek nie będzie podlegał dalszej ocenie (pkt 14).
Z powyższych zasad regulaminu w żaden sposób nie wynika, że nie można wezwać beneficjenta o poprawienie wniosku poprzez złożenie go wraz z kompletem załączników. Nie wynika z nich także, że brak załącznika do wniosku powoduje jego odrzucenie, bowiem pkt 12 nie zawiera sankcji w przypadku złożenia niekompletnego wniosku. Sankcja taka, wbrew twierdzeniom organu, nie wynika również z pkt 14.
Z akt administracyjnych zgromadzonych w niniejszej sprawie wynika, że wniosek beneficjenta wpłynął do organu w dniu 26 sierpnia 2013 r. Na pieczęci z datą wpływu znajdują się stosowne miejsca na adnotacje przyjmującego taki wniosek dotyczące m.in. ilości załączników, jednakże nie zostały one przez pracownika IZ RPO uzupełnione. Brak więc podstaw do uznania, że skarżący złożył niekompletny wniosek. Nadto, jak słusznie zauważył skarżący, powszechnie wiadomym jest, że przyjmując wniosek Pracownik Departamentu RPO sprawdza przedkładane dokumenty oraz dokonuje potwierdzenia ich wpływu na tzw. piśmie przewodnim (wnioskodawca ma potwierdzenie wpływu dokumentacji na piśmie z dnia [...] sierpnia 2013r.), trudno zatem przyjąć, że brak wniosku w formie elektronicznej na płycie CD/DVD mógłby zostać niezauważony. Ponadto poza sporem jest, że wniosek został wypełniony elektronicznie w Lokalnym Systemie Informatycznym RPO, zawierał wygenerowaną sumę kontrolną, zgodną z wersją papierową wniosku.
W ocenie Sądu, przyjęcie przez organ tak daleko idących skutków jak odrzucenie wniosku beneficjenta z powodu rzekomego braku "załącznika", bez możliwości jego uzupełniania oraz bez stosownych regulacji w tym zakresie jest niedopuszczalne i stanowi naruszenie art. 26 ust. 2 z.p.p.r.
Na uwagę zasługuje również zarzut skarżącego dotyczący naruszenia art. 26 ust. 2 z.p.p.r. poprzez, nieprecyzyjne sformułowanie postanowień Ogłoszenia Konkursu określające zakres dofinansowania budowy lub modernizacji infrastruktury poprzez niedookreślenie/niesprecyzowanie definicji zaplecza socjalno - bytowego i w konsekwencji błędne uznanie, iż budowa pomieszczeń o funkcji komunikacyjnej i technicznej nie stanowi wydatku kwalifikowanego.
Jak słusznie zauważył skarżący, IZ RPO ogłaszając przedmiotowy konkurs nie wskazała definicji zaplecza socjalno-bytowego. Zaś w ogłoszeniu o konkursie określiła rodzaj projektów podlegających dofinansowaniu w ramach konkursu, tj.: "budowa lub modernizacja infrastruktury dydaktycznej i warsztatowej (oprócz zagospodarowania terenu, zaplecza socjalno-bytowego oraz bazy sportowej), związanej bezpośrednio z praktyczną nauką zawodu w szkołach i placówkach edukacyjnych, prowadzących kształcenie zawodowe - w tym w szczególności warsztatów szkolnych i pracowni praktycznej nauki zawodu (część projektu infrastrukturalnego może stanowić termomodernizacja - do 50 % całkowitych kosztów
projektu)". W ocenie Sądu skoro IZ RPO dokonała wyłączenia jedynie zagospodarowania terenu, zaplecza socjalno-bytowego oraz bazy sportowej świadczy o tym, że nie wyłączono z dofinansowania innych pomieszczeń np. o funkcji wspomagającej (tj. pomocniczej, komunikacyjnej i technicznej). Brak jasnych regulacji w tym zakresie, stanowiących niejako punkt odniesienia przy ocenie wniosku, nie upoważnia Instytucji zarządzającej do dowolnej interpretacji tej kwestii na dalszym etapie postępowania, tj. przy wezwaniu o poprawienie wniosku. Słusznie strona wskazuje, że w ogłoszeniu o konkursie brak jest zdefiniowania "zaplecza socjalno-bytowego". Ponadto nie ulega wątpliwości Sądu, że budynek warsztatów jako całość stanowi infrastrukturę warsztatową bezpośrednio związaną z praktyczną nauką zawodu. Zasadnie strona wskazuje, że wszystkie elementy nowego budynku stanowią integralną całość niezbędną do właściwego merytorycznie i zgodnie z przepisami BHP nauczania zawodu.
Jako rodzaj projektów podlegających dofinansowaniu w ramach konkursu wskazano: budowa (...) infrastruktury dydaktycznej i warsztatowej (oprócz zagospodarowania terenu, zaplecza socjalno-bytowego oraz bazy sportowej), związanej bezpośrednio z praktyczną nauką zawodu w szkołach i placówkach edukacyjnych, prowadzących kształcenie zawodowe - w tym w szczególności warsztatów szkolnych i pracowni praktycznej nauki zawodu. Nie oznacza to więc, że dofinansowaniu w ramach konkursu podlegać będą wyłącznie pomieszczenia warsztatowe i pracownie praktycznej nauki zawodu. Nie ulega wątpliwości Sądu, że do infrastruktury warsztatowej podlegającej dofinansowaniu w ramach konkursu należy zaliczyć budynek warsztatów, gdyż jest on bezpośrednio związany z praktyczną nauką zawodu. Z tej infrastruktury warsztatowej wyłączone zostało tylko zagospodarowanie terenu, zaplecze socjalno-bytowe oraz baza sportowa. Natomiast wyłączenia takiego nie ma w zakresie pomieszczeń o funkcji pomocniczej, komunikacyjnej i technicznej. Skoro w Ogłoszeniu o Konkursie nie zdefiniowano pojęcia "zaplecza socjalno-bytowego" to nie sposób uznać takich pomieszczeń jak korytarz, łącznik, hol czy kotłownia za pomieszczenia wchodzące w "zaplecze socjalno-bytowe". Zasadnie strona uznała, że do zaplecza tego należy zaliczyć pomieszczenia o funkcji sanitarno-higienicznej takie jak umywalnie, pomieszczenia z natryskami oraz ustępy.
Przy takich sformułowaniach w Regulaminie Konkursu, stanowisko strony, że wydatki dotyczące pomieszczeń o funkcji wspomagającej (tj. pomocniczej, komunikacyjnej, technicznej) spełniają kryteria kwalifikowalności wydatków, które zostały określone przez Instytucję Zarządzającą RPO jest w pełni uzasadnione.
Podobnie niejasno w ogłoszeniu o konkursie wskazano, że dofinansowaniu w ramach konkursu podlega "wyposażenie dydaktyczne i warsztatowe, związane bezpośrednio z praktyczną nauką zawodu w szkołach i placówkach edukacyjnych, prowadzących kształcenie zawodowe, a także pomoce optymalizujące proces praktycznej nauki zawodu (oprócz zakupu sprzętu komputerowego)". W piśmie z dnia [...] sierpnia 2013 r., informującym beneficjenta o potrzebie poprawy dokumentacji aplikacyjnej, organ wskazał, że w ramach niniejszego konkursu, możliwe jest dofinansowanie tylko oprogramowania specjalistycznego, natomiast podstawowe oprogramowanie komputerowe (np. Windows itp.) oraz oprogramowanie biurowe stanową wydatki niekwalifikowane. Zgodzić się należy z organem, że oprogramowanie biurowe nie jest bezpośrednio związane z praktyczną nauką zawodu i jako takie stanowi koszt niekwalifikowany. W każdym razie skarżący takiego bezpośredniego związku z praktyczną nauką zawodu nie wykazał. Jednakże trudno przyjąć, że podstawowe oprogramowanie komputerowe nie jest bezpośrednio związane z nauką zawodu. Zwłaszcza, że z regulaminu konkursu wynika jedynie, że dofinansowaniu nie podlega sprzęt komputerowy. W regulaminie wskazano jako rodzaj projektów podlegających dofinansowaniu w ramach konkursu: wyposażenie dydaktyczne i warsztatowe, związane bezpośrednio z nauką zawodu w szkołach i placówkach edukacyjnych prowadzących kształcenie zawodowe, a także pomoce optymalizujące proces praktycznej nauki zawodu (oprócz sprzętu komputerowego). Nie ma jednakże stosownych wyłączeń odnośnie oprogramowania czy też jego podziału na specjalistyczne lub nie. Z uwagi na to, stanowisko IZ RPO, że dofinansowaniu podlega tylko oprogramowanie specjalistycznie jako związane bezpośrednio z nauką zawodu, a takiemu dofinansowaniu nie podlega oprogramowanie podstawowe które również związane jest bezpośrednio z nauką zawodu nie znajduje uzasadnienia w treści regulaminu konkursu. W ocenie Sądu stanowisko organu w tym zakresie również stanowi naruszenie art. 26 ust. 2 z.p.p.r.
Zauważyć należy, że ocena wniosku nie może być mechanicznym sprawdzeniem, czy zostały przedstawione dokumenty wymienione w załączniku do instrukcji wypełniania wniosku, lecz musi sięgać głębiej i badać, czy dane zawarte w regulaminie konkursu i we wniosku o dofinansowanie zostały przedstawione i udokumentowane w sposób niebudzący wątpliwości. Tylko tak przeprowadzona ocena będzie oceną zgodną z prawem, bowiem ustawa o zasadach prowadzenia polityki rozwoju uprawnia instytucję zarządzającą do określenia systemu realizacji programu operacyjnego oraz ustala treść informacji o konkursie. Cała reszta wymagań określona w aktach wydanych przez instytucje zarządzającą musi być zgodna z wymogami ustawowymi konfrontowana w procesie sprawdzania prawidłowości zgłoszenia (por. wyrok NSA z dnia20 listopada 2009 r. sygn. akt II GSK 907/09, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie internetowej cbois.nsa.gov.pl). Wymogi stawiane wnioskującym o udzielenie wsparcia, jeżeli na podstawie oceny ich realizacji miałyby być wyciągane negatywne konsekwencje, muszą być formułowane w sposób jednoznaczny (por. wyrok NSA z 17 sierpnia 2010 r. sygn. akt II GSK 856/10 i wyrok WSA w Warszawie z dnia 18 grudnia 2013 r. sygn. akt V SA/Wa 2505/13 dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Wobec tego uznać należało, że treść uregulowań zawartych Rozdziale VIII regulaminu Proces Oceny i Wyboru projektów, Zasady przeprowadzania oceny formalnej oraz treść Ogłoszenia o konkursie nie odpowiada wskazanym standardom w zakresie jednoznacznego określenia zasad oraz reguł konkursu. Ocena projektu dokonana została z naruszeniem przejrzystości reguł stosowanych przy ocenie projektu.
Mając na uwadze wyżej wskazane okoliczności Sąd, na podstawie art. 30c ust. 3 pkt 1 z.p.p.r., orzekł jak w pkt 1 wyroku. Rozpatrując ponownie sprawę organ dokonując oceny formalnej wniosku uwzględni wskazania dokonane w niniejszym wyroku odnoszące się do reguł konkursowych zgodnie z postulatami jasności i określoności prawa a także wyeliminuje wady proceduralne wynikające z naruszenia art. 30 b ust. 10 z.p.p.r.
O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200, art. 205 § 2 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło