II SA/Go 1054/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Wieczorek Sędziowie Sędzia WSA Ireneusz Fornalik Sędzia WSA Adam Jutrzenka-Trzebiatowski (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Agata Przybyła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 stycznia 2014 r. sprawy ze skargi T.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie ustalenia opłaty za czynności geodezyjne postanawia: 1. umorzyć postępowanie, 2. zasądzić od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego T.S. kwotę 297 (dwieście dziewięćdziesiąt siedem) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia [...] czerwca 2013 r., nr [...] Starosta, powołując się na art. 60 pkt 7, art. 61 ust. 1 pkt 2, art. 67 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. Nr 157, poz. 1240 ze zm. określanej dalej jako u.f.p. ), art. 40 ust. 3c ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (tj. Dz. U. z 2010 r. Nr 193, poz. 1287 ze zm. określana dalej jako u.p.g.) oraz § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 19 lutego 2004 r. w sprawie wysokości opłat za czynności geodezyjne i kartograficzne oraz udzielenie informacji, a także za wykonywanie wyrysów i wypisów z operatu ewidencyjnego (Dz. U. Nr 37 poz. 333 określanego dalej jako rozporządzenie) ustalił wysokość opłaty dla T.S., prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą: PPU "P" T.S., w kwocie 1036,80 zł za czynności związane z obsługą zgłoszenia pracy geodezyjnej zarejestrowanej pod kerg: [...], dotyczącego aktualizacji mapy do celów projektowych na obiekcie "[...]", jednocześnie ustalając termin zapłaty 7 dni. W uzasadnieniu organ wskazał, iż dla celu realizacji tego opracowania geodezyjnego organ, prowadzący zasób geodezyjny i kartograficzny wykonał prace, o których mowa w art. 40 ust. 3 c u.p.g. tj. udostępnił dane i informacje zgromadzone w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym. Uzasadniając ustalenie wysokości opłaty organ wskazał na § 1 ust. 1 rozporządzenia oraz jego załącznik nr 1 - tabela 2 - Lp. 3 uwaga 3), Lp. 3, Lp.3 uwaga 2 ), Lp. 3 uwaga 3) oraz pkt 9.9, Lp.3 oraz pkt 9.9. Organ wskazał, iż geodeta we wniosku o przyjęcie operatu technicznego do zasobu zadeklarował, że ostateczna ilość jednostek wykonanych w ramach przedmiotowej pracy wynosi 62 ha, po weryfikacji organ ustalił, że faktycznie wynosi 62 ha, w tym: 20 ha aktualizacji bez zmian w treści obligatoryjnej aktualizowanej mapy, 2 ha aktualizacji ze zmianami i 10 ha opracowania nowej mapy, ponadto na obszarze, gdzie Starosta ogłosił obwieszczenia o standardzie opracowywania i przekazywania do zasobu wyników prac geodezyjnych (tj. na obszarze, o którym mowa w pkt.9.9 postanowień dodatkowych załącznika nr do rozporządzenia – obejmującego miasto [...] oraz obręb [...]) wykonano 28 ha aktualizacji bez zmian w treści obligatoryjnej aktualizowanej mapy i 2 ha aktualizacji ze zmianami . Od powyższej decyzji T.S. - reprezentowany przez pełnomocnika - wniósł w ustawowym terminie odwołanie, domagając się jej uchylenia w zakresie ustalenia opłaty w łącznej kwocie 824,80, zł wobec zastosowania współczynników 1,3 i 1,0 , zarzucając organowi wydanie decyzji z naruszeniem przepisów prawa tj. art. 40 ust. 3 c w zw. z art. 40 ust. 5 pkt 1 lit. b u.p.g w zw. z § 1 pkt 1 rozporządzenia w zakresie pkt 9.9. postanowień dodatkowych załącznika nr 1 do rozporządzenia. Decyzją z dnia [...] września 2013r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, działając na podstawie art. 60 pkt 7, art. 61 ust. 3 pkt 4 u.f. p. , art. 40 ust. 3c u. p.g. , § 1 pkt 1 rozporządzenia oraz art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., uchyliło w całości decyzję organu I instancji oraz ustaliło T.S., prowadzącemu działalność gospodarczą pod firmą: PPU "P" T.S. opłatę w wysokości 1016,80 zł za czynności związane z obsługą zgłoszenia pracy geodezyjnej zarejestrowanej pod numerem kerg: [...] aktualizacji mapy do celów projektów na obiekcie "[...]". Kolegium wskazało, iż materialnoprawną podstawę prowadzonego postępowania w przedmiocie ustalenia wysokości opłaty stanowią przepisy u.p.g. Zgodnie z art. 40 ust. 3 c u.p.g. udostępnianie danych i informacji zgromadzonych w bazach danych, o których mowa w art. 4 ust. 1a i 1b, standardowych opracowań kartograficznych, o których mowa w art. 4 ust. 1e, oraz innych materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, a także wykonywanie czynności związanych z udostępnianiem tych informacji, opracowań i materiałów zgromadzonych w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym oraz wyrysów i wypisów z operatu ewidencyjnego jest odpłatne, z zastrzeżeniem ust. 3d oraz art. 12 ust. 1 i 2, art. 14 ust. 1, art. 15 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 4 marca 2010 r. o infrastrukturze informacji przestrzennej i art. 15 ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne. Wysokość opłat określają natomiast przepisy wspomnianego rozporządzenia Ministra Infrastruktury wydanego na podstawie delegacji wynikającej art. 40 ust. 5 lit. b u.p.g. Treść § 1 pkt 1 tego rozporządzenia, określa wysokość opłat za m. in. czynności związane z prowadzeniem państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, które są sprecyzowane w załączniku nr 1 do rozporządzenia. Zgodnie z załącznikiem nr 1 pkt 1 tabela nr 2 pkt 1-3 opłata za aktualizację mapy w skali 1:1.000 i w skalach większych wynosi : od 0,5 do 1 ha kwotę 70,00 zł, od 1 do 10 ha 70,00 zł oraz dodatkowo 35,00 zł za każdy rozpoczęty hektar powyżej jednego, a od 10 ha 400,00 zł oraz dodatkowo 12,0 zł za każdy rozpoczęty hektar, powyżej dziesięciu. Dodatkowo zgodnie z pkt. 2.2 i 2.3 załącznika nr 1 w przypadku opracowania nowej mapy ustala się według tabeli II stosując współczynnik 0,2, zaś w przypadku braku zmian w treści obligatoryjnej aktualizowanej mapy wysokość opłaty ustala się stosując współczynnik 1,3. Kolegium stwierdziło ponadto , że opłaty te stanowią nieopodatkowane należności budżetowe o charakterze publicznoprawnym, o których mowa w art. 60 pkt 7 u.f.p. W myśl tego przepisu środkami publicznymi stanowiącymi niepodatkowe należności budżetowe o charakterze publicznoprawnym są w szczególności dochody pobierane przez państwowe i samorządowe jednostki budżetowe na podstawie odrębnych ustaw. Organ II instancji zauważył, powołując się na postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 lutego 2012 r., sygn. akt I OW 172/11, Lex nr 11202701, iż ustalenie opłaty za czynności geodezyjne i kartograficzne następuje w formie decyzji administracyjnej. Mając powyższe na uwadze Kolegium za prawidłowe uznało dokonaną przez organ I instancji kwalifikację zgłoszenia pracy geodezyjnej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, polegającej na aktualizacji mapy do celów projektowych na obiekcie jako podlegającej opłacie wskazanej w załączniku nr 1 do rozporządzenia, pkt 2 tabela nr 2 ppkt 3. Za słuszne uznał także organ odwoławczy wyliczenia tej opłaty przez organ I instancji, który przyjął, iż ilość jednostek wykonanych w ramach zgłoszonej pracy wynosi 62 ha, w tym 28 ha aktualizacji bez zmian w treści obligatoryjnej aktualizowanej mapy, 2 ha aktualizacji mapy ze zmianami oraz 10 ha opracowania nowej mapy. Ponadto na obszarze, gdzie Starosta ogłosił w drodze obwieszczenia informację o standardzie opracowania i przekazywania do zasobu przez wykonawcę wyników prac, wykonano 20 ha aktualizacji bez zmian w treści obligatoryjnej mapy i 2 ha aktualizacji ze zmianami . Organ przyjął, iż łączna opłata wynosi – 1016,80 zł. Nadto w uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że decyzja została uchylona w związku z tym, iż sentencja zaskarżonej decyzji zawiera postanowienia, które z mocy prawa obowiązują zarówno organ jak i stronę postępowania, co oznacza, że organ administracji publicznej nie ma kompetencji do rozstrzygania tych kwestii. Zgodnie bowiem z art. 47 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r. poz. 749 ze zmianami) w zw. z art. 67 u.f.p. , termin płatności podatku wynosi 14 dni od dnia doręczenia decyzji ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego. Jak zauważył organ odwoławczy, przepis ten znajduje również zastosowanie do niepodatkowych należności budżetowych jednostki samorządu terytorialnego. Treść powyższego przepisu nie daje swobody w zakresie kształtowania przez organ I instancji terminu do zapłaty powyższej opłaty. Informacja (nie rozstrzygnięcie) w tym zakresie winna się więc znaleźć w uzasadnieniu decyzji, a nie w sentencji decyzji. Dodatkowo Kolegium wskazało, iż organ I instancji ustalił zaledwie 7 – dniowy termin do zapłaty należności, a nie 14-dniowy, jak to wynika z cytowanego wyżej przepisu. Odnosząc się do zarzutów wskazanych przez pełnomocnika skarżącego, Kolegium uznało je za niezasadne. Przede wszystkim za nietrafny uznał organ zarzut błędnego niezastosowania przepisu pkt 9.9 postanowień dodatkowych załącznika nr 1 do rozporządzenia. W tym zakresie Kolegium podzieliło stanowisko organu I instancji, iż w przedmiotowej sprawie przepis ten nie znajdzie zastosowania. Z wymienionego przepisu wynika, iż współczynnik 0,5 może być stosowany jedynie w przypadku łącznego spełnienia następujących warunków: 1) stosowanie tego przepisu jest możliwe do czasu ustalenia ogólnie obowiązujących standardów technicznych numerycznego przekazywania do zasobów wyników wykonania prac geodezyjnych i kartograficznych, 2) dotyczy sytuacji, gdy wykonawca przekazuje dokumentację wynikową, opracowaną w formie zbiorów komputerowych, pozwalających na automatyczne uzupełnianie bazy danych, 3) format danych jest zgodny ze standardem ustalonym i ogłoszonym w formie pisemnej, przez organ prowadzący zasób, w drodze obwieszczenia. Brak spełnienia jednej z ww. przesłanek, zdaniem organu powoduje, iż współczynnik 0,5 nie może zostać zastosowany. Jak stwierdziło Kolegium w przedmiotowej sprawie, na co wskazał organ I instancji w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, stosowny standard nie został przez Starostę ustalony i ogłoszony w formie pisemnej, w drodze obwieszczenia. Standard ten został jedynie ogłoszony w odniesieniu do obszarów w granicach administracyjnych miejscowości [...] oraz w obrębie [...]. Tym samym wyżej wymieniony współczynnik nie może być stosowany do prac wykonywanych poza tymi obszarami. Pismem z dnia [...] października 2013r. T.S. - reprezentowany przez pełnomocnika - złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. skargę, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji z dnia [...] września 2013r. w części obejmującej pkt 2 (ustalenie opłaty) oraz przeprowadzenie dowodów uzupełniających z dokumentów załączonych do skargi, a ponadto zasądzenie kosztów postępowania na rzecz strony skarżącej według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa prawnego. Pełnomocnik skarżącego zarzucił powyższej decyzji: I. naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynika sprawy, tj.: 1) art. 7 k.p.a. poprzez zaniechanie przez organ czynności, zmierzających do wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy co do meritum, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli; 2) art. 8 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania przez organ w sposób podważający zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, w tym przez stwierdzenie przez organ, iż nie zachodzą konieczne przesłanki do uznania zasadności stosowania współczynnika 0,5 zgodnie z pkt 9.9 postanowień dodatkowych załącznika nr 1 do rozporządzenia ; 3) art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niezgromadzenie w sposób wyczerpujący materiału dowodowego i niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych, niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy; 4) art.107§3 w zw. z art.11, art. 77§1 i art. 80 k.p.a poprzez nieprawidłowe uzasadnienie decyzji wobec niewskazania faktów, które organ uznał za udowodnione, zebranie materiału w sposób wybiórczy , stronniczy i niewyczerpujący, nierozpatrzenie całego materiału dowodowego w sposób pełny. II. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 40 ust. 3 c w zw. z art. 40 ust. 5 pkt 1 lit. b u.p.g. w zw. z § 1 pkt 1 rozporządzenia w zakresie pkt 9.9 postanowień dodatkowych załącznika nr 1 do rozporządzenia poprzez błędne przyjęcie, iż w niniejszej sprawie nie zostały spełnione przesłanki umożliwiające zastosowanie współczynnika 0,5 przy naliczaniu opłat za czynności geodezyjne i kartograficzne. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie w całości podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie i wyrażoną w decyzji argumentację. W piśmie procesowym z dnia [...] grudnia 2013r. strona skarżąca podtrzymała stanowisko wyrażone w treści skargi, powołując się na wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. wydane w sprawach o sygnaturach akt II SA/Go 809/13, II SA/Go 810/13, II SA/Go 811/13, II SA/Go 814/13 . W dniu [...] stycznia 2014 r. organ II instancji złożył do akt sprawy odpis decyzji własnej z dnia [...] stycznia 2014 . nr [...], w której powołując się m.in. na art. 60 pkt 7, art. 61 ust. 3 pkt 4 u.f.p., art. 40 ust. 3c u p.g., § 1 pkt 1 rozporządzenia., art. 138 §1 pkt 2 k.p.a. oraz art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej określanej jako p.p.s.a.) orzekł o: 1. uwzględnieniu w całości skargi T.S. z dnia [...] października 2013 r. złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp.; 2. uchyleniu w całości decyzji Kolegium z dnia [...] września 2013 r., nr [...] ; 3. uchyleniu w całości decyzji Starosty z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...]; 4. ustaleniu T.S., prowadzącemu działalność gospodarczą pod firmą: PPU "P" T.S. opłatę w wysokości 624,25 zł za czynności związane z obsługą zgłoszenia pracy geodezyjnej zarejestrowanej pod numerem kerg: [...] dotyczącego aktualizacji mapy na obiekcie "[...]" ; 5. stwierdzeniu, że działanie Kolegium nie miało miejsca bez podstawy prawnej albo z rażącym naruszeniem prawa. W uzasadnieniu decyzji Kolegium wskazało, iż uznało za zasadne stanowisko skarżącego, że w rozpoznawanej sprawie dokonując ustalenia opłaty za czynności związane z obsługą zgłoszenia pracy geodezyjnej Starosta winien zastosować przepis pkt 9.9 postanowień dodatkowych załącznika nr 1 do rozporządzenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Postępowanie sądowe w niniejszej sprawie należało umorzyć. Stosownie bowiem do dyspozycji art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie to stało się bezprzedmiotowe z przyczyn innych niż wymienione w pkt 1 i 2 wskazanego przepisu. Jedną z przyczyn bezprzedmiotowości postępowania jest uwzględnienie przez organ skargi w całości na podstawie art. 54 § 3 p.p.s.a., czyli zastosowanie przez ten organ tzw. instytucji autokontroli ( B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2009, s. 184, 436-437). Zgodnie z treścią art. 54 § 3 p.p.s.a. organ, którego działanie lub bezczynność zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy. Celem wskazanej autokontroli jest umożliwienie organom administracji publicznej ponownej weryfikacji własnego działania bez konieczności angażowania sądu administracyjnego w ocenę jego zgodności z prawem ( T. Woś Postępowanie sądowoadministracyjne, Komentarz, Warszawa 2009). Warunkiem skorzystania przez organ z wyżej wymienionej instytucji jest uwzględnienie skargi w całości, tj. uwzględnienie jej co do istoty. Skutkiem takiego działania jest nie tylko uchylenie objętej skargą decyzji, ale także ostateczne orzeczenie co do istoty sprawy albo umorzenie postępowania ( por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 4 kwietnia 2012 r., II SA/Rz 68/12). Decyzją z dnia [...] stycznia 2014r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze uwzględniło w całości na podstawie art. 54 § 3 p.p.s.a. skargę T.S., uchylając zaskarżoną decyzję w całości i orzekając co do istoty sprawy. Skorzystanie przez organ, którego decyzję zaskarżono, z przewidzianej w art. 54 § 3 p.p.s.a. instytucji autokontroli podejmowanych aktów czyni wywołane skargą postępowanie sądowe bezprzedmiotowym z uwagi na to, że wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji skutkuje brakiem przedmiotu postępowania przed sądem administracyjnym. To z kolei, jak już wyżej wskazano, prowadzi do umorzenia postępowania z uwagi na treść art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. ( por. postanowienie NSA z dnia 6 września 2006 r. I OSK 1168/05, LEX nr 321161 oraz wyrok NSA z dnia 25 października 2005 r., II OSK 85/05, LEX nr 188791 ). Mając na uwadze powyższe - na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. - orzeczono jak w pkt 1 sentencji postanowienia. Rozstrzygnięcie w przedmiocie kosztów postępowania sądowego zawarte w pkt 2 sentencji postanowienia znajduje uzasadnienie w dyspozycji art. 201 § 1 p.p.s.a., w myśl którego zwrot kosztów przysługuje skarżącemu od organu także w razie umorzenia postępowania z przyczyny określonej w art. 54 § 3 p.p.s.a. Na koszty te składają się: 1/ wpis w wysokości 100, zł ustalony zgodnie z § 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U Nr 221, poz. 2192 ze zm. ) 2/ wynagrodzenie pełnomocnika w wysokości 180, zł , ustalone zgodnie z § 6 pkt 2 w zw. z § 14 ust. 2 pkt 1 lit a rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U z 2013 r. poz. 490 ) ; 3/ opłata skarbowa od pełnomocnictwa w wysokości 17 , zł.