II SA/Go 229/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie: Sędzia WSA Michał Ruszyński po rozpoznaniu w dniu 19 maja 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Gminy na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie statutu Gminy postanawia: odmówić przywrócenia terminu do złożenia skargi. Pismem z dnia [...] marca 2011r. Gmina, reprezentowana przez radcę prawnego M.S., wniosła bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim skargę na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...], którym organ ten stwierdził nieważność uchwały Nr III/7/2010 Rady Miejskiej z dnia [...] grudnia 2010r. wydanej w przedmiocie statutu Gminy. Powyższa skarga wpłynęła do WSA w Gorzowie Wlkp. w dniu 14 marca 2011r. i następnego dnia, została przekazana przez Sąd Wojewodzie (Dz.K. 10/11) - data wpływu do organu 15 marca 2011r. Informację o powyższym pełnomocnik strony skarżącej odebrał w dniu 17 marca 2011r. Pismem z dnia [...] marca 2011r. pełnomocnik Gminy złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody z dnia [...] lutego 2011r. Wniosek ten został skierowany bezpośrednio do Prezesa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim. Zarządzeniem z dnia 29 marca 2011r. Sąd, zgodnie z art. 87 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przesłał ten wniosek organowi. W dniu 19 kwietnia 2011r. do WSA w Gorzowie Wlkp. wpłynęły akta administracyjne sprawy wraz z odpowiedzią na ww. skargę. Z przesłanych dokumentów wynika, że wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi strona skarżąca skierowała również bezpośrednio do organu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W pierwszej kolejności należy wyjaśnić kwestię terminowości wniesienia skargi, od niej bowiem zależy rozpoznanie wniosku o przywrócenie terminu, jako że jest on dopuszczalny jedynie wówczas, gdy skarga uchybia 30-dniowemu terminowi do jej wniesienia. Z akt administracyjnych sprawy wynika, iż zaskarżone rozstrzygnięcie zostało doręczone stronie skarżącej w dniu 11 lutego 2011r. (k. 33 akt adm. sprawy). Wobec powyższego termin do złożenia skargi upłynął z dniem 14 marca 2011 r. W okolicznościach przedmiotowej sprawy, z uwagi na wniesienie skargi bezpośrednio do Sądu, o zachowaniu terminu do wniesienia skargi decyduje data nadania skargi przez sąd pod adres właściwego organu administracji publicznej. Czynność nadania skargi do Wojewody miała miejsce w dniu 15 marca 2011r. i ten dzień jest dniem wniesienia przedmiotowej skargi. Zatem wniesienie skargi w dniu 15 marca 2011 r. nastąpiło z uchybieniem trzydziestodniowego terminu określonego w art. 53 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn.zm., zwana dalej "p.p.s.a.") w związku z art. 98 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 roku, Nr 142, poz. 1591 ze zm.). W tym stanie rzeczy należało rozpoznać wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Skutki prawne niezachowania terminu oraz podstawy prawne jego przywrócenia reguluje a w szczególności art. 85-89 p.p.s.a. Zgodnie z treścią art. 85 p.p.s.a. czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu (art. 86 § 1 p.p.s.a.). Natomiast w art. 87 p.p.s.a. ustawodawca określił jakie wymogi muszą zostać spełnione by sąd mógł uwzględnić taki wniosek: – pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1 p.p.s.a.), – w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.), – wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 87 § 3 p.p.s.a.), – równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 p.p.s.a.). Jak wynika z treści przywołanych powyżej przepisów, przywrócenie terminu jest uwarunkowane łącznym spełnieniem wskazanych w nich przesłanek. W niniejszej sprawie przyjąć należy, iż strona (reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika) dowiedziała się o uchybieniu terminu do wniesienia skargi w dniu 17 marca 2011r., tj. w dniu, w którym dowiedziała się o przesłaniu swojej skargi do organu administracyjnego. Wobec tego termin do złożenia przedmiotowego wniosku upływał z dniem 24 marca 2011r. Z akt sprawy wynika, że wniosek ten został nadany w placówce pocztowej w dniu 21 marca 2011r. równolegle - do Sądu, jak i do Wojewody. W związku z powyższym przyjąć należy, iż został on wniesiony w terminie. W rozpoznawanej sprawie strona złożyła więc wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Mając na uwadze powyższe, konieczne było rozważenie, czy strona skarżąca uprawdopodobniła, że uchybienie terminu do wniesienia skargi nastąpiło bez jej winy. W tym miejscu wskazać należy, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym i w literaturze prawniczej przyjmuje się, że brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. Uprawdopodobnienie braku winy oznacza zaś wykazanie takich okoliczności, które mimo spełnienia obowiązku zachowania należytej staranności, uniemożliwiły wnioskującemu terminowe dokonanie czynności, gdyż były nie do przewidzenia lub nie do przezwyciężenia, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2006, str. 226; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 października 2002 r., sygn. akt V SA 793/03, Mon. Praw. z 2002 r., nr 23, str. 1059). Należy podkreślić, że pojęcie winy strony w uchybieniu terminu w postępowaniu sądowym obejmuje także swoim zakresem winę osób trzecich, które strona upoważniła do dokonania określonej czynności (vide: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 lipca 2010 r., sygn. akt II OZ 708/10, http://orzeczenia.nsa.gov.pl, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, B. Dauter, B. Gruszczyński i inni, Wydanie II, 2006r., str. 205). Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy, uznać należy, że wnioskodawca nie uprawdopodobnił braku swojej winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi. Pełnomocnik strony skarżącej wskazał bowiem, że skargę wysyłała pracownica kancelarii, która źle zaadresowała przesyłkę (na kopercie jako adresat wpisany jest Wojewódzki Sąd Administracyjny, ulica i numer ulicy to adres Wojewody, a kod pocztowy 86-400 – przypisany jest do miasta [...]). Stwierdzić należy, iż argumentacja wnioskodawcy nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem nie jest okolicznością wskazującą na brak winy w uchybieniu terminu. W ocenie Sądu, takie zdarzenie jest konsekwencją niedostatecznej staranności w prowadzeniu spraw sądowych. Od radcy prawnego, jako profesjonalnego pełnomocnika, wymaga się bowiem szczególnej dbałości o prowadzone sprawy i podejmowania wszelkich, zgodnych z prawem czynności, w celu jak najlepszego wywiązywania się z powierzonych obowiązków. Przyjmując obiektywny miernik staranności, której należy wymagać od fachowego pełnomocnika, trzeba stwierdzić, że w orzecznictwie przyjęty jest pogląd, iż pełnomocnik odpowiada za winę osób, którymi się posługuje, w szczególności dotyczy to zaniedbań przez personel administracyjny czynności koniecznych do zachowania terminu procesowego (vide:. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 maja 2010 r., sygn. akt I OZ 330/10, LexPolonica nr 2362119; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 lutego 2010 r., sygn. akt I FSK 24/10, LexPolonica nr 2280386; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 listopada 2009 r., sygn. akt II OZ 1000/09, LexPolonica nr 2296959). Podkreślić trzeba, że jakkolwiek argumentacja pełnomocnika skarżącej odnosząca się do przyczyn uchybienia terminu jest zgodna z zasadami doświadczenia życiowego, to w stanie faktycznym sprawy nie można mówić o braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi. W rozpatrywanej sprawie nie można zatem uznać, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy skarżącego, wobec czego na podstawie art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny postanowił jak w sentencji.