II SA/Go 242/18
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2018-08-22
Skład orzekający: Sławomir Pauter, Jacek Jaśkiewicz, Adam Jutrzenka-Trzebiatowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, który nie zawiera analizy racjonalnego wariantu alternatywnego i racjonalnego wariantu najkorzystniejszego dla środowiska, a także analizy skumulowanego oddziaływania, może stanowić podstawę do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach?Ratio decidendi
Raport o oddziaływaniu na środowisko musi zawierać analizę co najmniej trzech wariantów przedsięwzięcia: proponowanego przez wnioskodawcę, racjonalnego wariantu alternatywnego oraz racjonalnego wariantu najkorzystniejszego dla środowiska, wraz z uzasadnieniem ich wyboru i oceną oddziaływania na środowisko. Ponadto, raport powinien zawierać analizę skumulowanego oddziaływania na środowisko. Brak tych elementów w raporcie stanowi naruszenie przepisów ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, co skutkuje koniecznością uchylenia decyzji wydanych na podstawie takiego raportu.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skarg na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy o ustaleniu środowiskowych uwarunkowań dla budowy trzech obiektów inwentarskich o łącznej obsadzie 39 000 sztuk indyków. Skarżący zarzucili organom naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w szczególności dotyczące wadliwości raportu o oddziaływaniu na środowisko, który miał być niekompletny i nie zawierać wymaganych analiz wariantów przedsięwzięcia oraz skumulowanego oddziaływania.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Pauter (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz Sędzia WSA Adam Jutrzenka-Trzebiatowski Protokolant referent stażysta Katarzyna Grycuk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 sierpnia 2018 r. sprawy ze skarg: A.P., L.P., Z.P. i B.P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy z dnia [...]r., nr [...], II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz: - A.P. i L.P. kwotę po 200 (dwieście) złotych, - Z.P. i B.P. solidarnie kwotę 714 (siedemset czternaście) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Przedmiotem skarg w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2017 r., nr [...], którą to decyzją utrzymano w mocy decyzję Wójta Gminy z dnia [...] lutego 2017 r., nr 2/2017 o ustaleniu środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia polegającego na "Budowie trzech obiektów inwentarskich o łącznej obsadzie 39 000 szt. indyków (936 DJP) na dz. nr [...]".
Powyższe rozstrzygnięcie zostało wydane w oparciu o następujące ustalenia:
Wnioskiem z dnia [...] października 2015 r., uzupełnionym w dniu [...] listopada 2015 r. M.K. - działająca w imieniu "I" sp. z o.o. - zwróciła się o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na "Budowie trzech obiektów inwentarskich o łącznej obsadzie 39 000 szt. indyków (936 DJP) na dz. nr [...]". Do wniosku dołączono sporządzony przez mgr M.K. raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, z sierpnia 2015 r. (3 egz. wraz ich zapisem na płytach CD), poświadczoną przez właściwy organ kopię mapy ewidencyjnej obejmującą teren, na którym będzie realizowane przedsięwzięcie oraz obejmującą obszar, na który będzie ono oddziaływać, wypisy z rejestru gruntów, pełnomocnictwo, dowód wniesienia opłaty skarbowej.
Decyzją z dnia [...] stycznia 2016 r., nr [...] Wójt Gminy ustalił środowiskowe uwarunkowania dla planowanego przedsięwzięcia, która została uchylona przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] czerwca 2016 r., Nr [...] i sprawa została przekazana organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia.
Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy, pismami z dnia [...] września 2016 r. i [...] października 2016 r. wnioskodawca został wezwany do uzupełnienia wniosku o mapę i wypisy z ewidencji gruntów celem ustalenia pełnego kręgu stron postępowania. Uzupełnienie wniosku w tym zakresie nastąpiło w dniu [...] grudnia 2016 r. Na podstawie przedłożonych wypisów z ewidencji gruntów ustalono, że liczba stron w prowadzonym postępowaniu przekracza 20 osób.
Zgodnie ze wskazaniami SKO zawartymi w decyzji z dnia [...] stycznia 2016 r. oraz uwagami dotyczącymi prawidłowości prowadzonego postępowania w zakresie dokonania uzgodnień i opinii przed wydaniem decyzji, wnoszonymi przez mieszkańców w dniu 15 grudnia 2016 r., Wójt Gminy ponownie wystąpił do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego o wydanie opinii i do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska o uzgodnienie planowanego przedsięwzięcia przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Do wniosków o ponowne uzgodnienie i zaopiniowanie dołączono ekspertyzę opracowaną przez: dr hab. inż. M.K., dr inż. S.O. i mgr inż. K.K. oraz uzupełnienie raportu - pismo M.K. z dnia [...] września 2016 r. oraz z dnia [...] października 2016 r. o uzupełnienie wniosku o mapę i wypisy z ewidencji gruntów.
Obwieszczeniem z dnia [...] grudnia 2016r. o podjętych czynnościach powiadomiono strony postępowania. Obwieszczenie umieszczono na tablicy ogłoszeń Urzędu Gminy, w internecie i na tablicy ogłoszeń w miejscu inwestycji.
Pismem z dnia [...] stycznia 2017r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny ponownie zaopiniował pozytywnie w zakresie wymagań higieny środowiska "Budowę trzech obiektów inwentarskich o łącznej obsadzie 39 000 szt. indyków (936 DJP) na dz. nr [...]".
Z kolei Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w piśmie z dnia [...] stycznia 2017r. poinformował, że podtrzymuje stanowisko oraz warunki realizacji przedsięwzięcia przedstawione w postanowieniu z dnia [...] listopada 2015 r. Stwierdził, że przekazany załącznik tj. pismo M.K. z dnia [...].09.2016r. zawierał opis oddziaływania planowanego przedsięwzięcia w zakresie emisji substancji złowonnych oraz skumulowanego oddziaływania przedsięwzięcia i odnosił się do raportu oddziaływania na środowisko dla rozpatrywanego przedsięwzięcia sporządzonego w sierpniu 2015r. Ponadto przedłożone przez inwestora uzupełnienia w żaden sposób nie zmieniły dotychczasowych ustaleń organu dokonanych w oparciu o przedłożoną dokumentację, w szczególności o raport oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Dodatkowo nie wymusiły na organie określenia dodatkowych warunków środowiskowych zarówno na etapie realizacji i eksploatacji przedsięwzięcia, jak i koniecznych do uwzględnienia w dokumentacji wymaganej do wydania decyzji, o której mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1 u.u.i.o.ś. Organ uzgadniający tj. RDOŚ, jak również specjaliści z Uniwersytetu [...] wykonujący ekspertyzę nie stwierdzili, że raport jest niekompletny, nierzetelny i, że wymaga uzupełnienia.
Obwieszczeniem z dnia [...] stycznia 2017 r. zawiadomiono strony o zebraniu materiału dowodowego w przedmiotowej sprawie. Obwieszczenie umieszczono na tablicy ogłoszeń Urzędu Gminy, w internecie oraz w miejscu inwestycji - tablica ogłoszeń wsi [...].
Decyzją z dnia [...] lutego 2017 r., nr [...] r. Wójt Gminy, działając na podstawie art. 71 ust. 1 i ust. 2 pkt 1, art. 75 ust. 1 pkt 4, art. 80 ust. 1, art. 82 i art. 85 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2017 r., poz. 1405 ze zm. – dalej jako u.o.i.ś.), § 2 ust. 1 pkt 51 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (t.j. Dz. U. z 2016 r,, poz.71 - dalej jako rozporządzenie) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (obecnie: Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 – dalej jako k.p.a.) ustalił środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia polegającego na "Budowie trzech obiektów inwentarskich o łącznej obsadzie 39000 szt. indyków (936 DJP) na dz. nr [...]".
W osnowie rozstrzygnięcia w/w decyzji organ I instancji określił w pkt I ppkt 1, że planowane przedsięwzięcie polega na budowie 3 budynków inwentarskich wraz z niezbędną infrastrukturą w celu prowadzenia działalności związanej z tuczem indyków w maksymalnej ilości 39.000 sztuk ptaków w jednym cyklu produkcyjnym, co daje 936 DJP. Inwestycja zlokalizowana jest na dz. nr [...]. Działka objęta wnioskiem stanowi użytek rolny i jest niezabudowana. Teren inwestycji graniczy od strony północnej z działką drogową, za którą znajdują się tereny zalesione, podobnie jak od strony zachodniej, od strony południowej, wschodniej i północno-wschodniej z terenami rolnymi. Od strony południowo-zachodniej, w bezpośrednim sąsiedztwie przedsięwzięcia planuje się realizację trzech obiektów inwentarskich przeznaczonych do chowu drobiu (indyki) w ilości 936 DJP, którą uwzględniono w analizie skumulowanego oddziaływania inwestycji na środowisko. Najbliżej położona zabudowa mieszkaniowa która nie należy do wnioskodawcy, znajduje się w odległości ok. 600 m od strony południowej działki nr [...]. Odległość, jaka dzieli zwartą zabudowę zagrodową i mieszkaniową m. [...] a planowaną inwestycją to ok 1,2 km.
Organ I instancji ustalił także tą decyzją w pkt I ppkt 2 warunki wykorzystywania terenu w fazie realizacji i eksploatacji lub użytkowania przedsięwzięcia, ze szczególnym uwzględnieniem konieczności ochrony cennych wartości przyrodniczych, zasobów naturalnych i zabytków oraz ograniczenia uciążliwości dla terenów sąsiednich, tj.:
1) W celu ograniczenia uciążliwości hałasowej podczas realizacji przedsięwzięcia prace budowlane prowadzić wyłącznie w porze dziennej (między 6.00-22.00);
2) Rodzaj i stan techniczny sprzętu wykorzystywanego podczas prac związanych z budową budynków inwentarskich przeznaczonych do tuczu indyków musi zapewniać ochronę wód powierzchniowych i gruntowych oraz ochronę gruntu przed zanieczyszczeniami, ochronę powietrza przed emisją pyłów i gazów oraz ochronę przed emisją hałasu do środowiska.
3) W fazie realizacji oraz likwidacji przedsięwzięcia zaplecze budowy zlokalizować na terenie utwardzonym, a substancje mogące zanieczyścić środowisko gruntowo- wodne przechowywać w szczelnych pojemnikach.
4) W fazie likwidacji wszystkie zagłębienia po wykopach, fundamentach, przewodach podziemnych wypełnić gruntem i zagęścić.
5) Odpady wytwarzane w trakcie realizacji i eksploatacji przedsięwzięcia segregować, oddzielając odpady niebezpieczne od odpadów innych niż niebezpieczne i odpadów obojętnych. Posegregowane odpady gromadzić w pojemnikach i oznaczonych miejscach i sukcesywnie przekazywać do odzysku lub unieszkodliwiania podmiotom posiadającym stosowne zezwolenia w zakresie gospodarowania odpadami.
6) Obornik powstający podczas funkcjonowania fermy, należy usuwać z budynków inwentarskich po zakończeniu każdego cyklu hodowlanego bezpośrednio na środki transportu (przykryte przyczepy samochodowe), a następnie wywozić poza teren fermy.
7) Zakazuje się magazynowania obornika na terenie fermy.
8) Ptaki padłe i ubite z konieczności natychmiast usuwać z pomieszczeń produkcyjnych i przechowywać w specjalnym, szczelnym kontenerze-chłodni do czasu przekazania ich do unieszkodliwienia firmie posiadającej stosowne uprawnienia do ich utylizacji.
9) Zastosować hermetyczny system ładowania silosów paszowych oraz zadawania pasz do budynków inwentarskich.
10) Do karmienia zwierząt stosować pasze o obniżonej zawartości białka (dieta niskoproteinowa).
11) W razie potrzeby stosować biopreparaty obniżające zawartość amoniaku i substancji odorotwórczych przy niekorzystnych warunkach pogodowych.
12) W pomieszczeniach produkcyjnych i w ich otoczeniu należy utrzymywać czystość oraz rygorystycznie przestrzegać wymogi higieniczno-sanitarne.
13) W celu ograniczenia emisji odorotwórczych z magazynu padliny każdorazowo po jego opróżnieniu należy przeprowadzić jego dezynfekcję.
14) Na bieżąco prowadzić ogólne zabiegi dezynfekcyjne i dezynsekcyjne pomieszczeń.
15) Wykonać pas zieleni izolacyjnej z nasadzeniami zimozielonych drzew i krzewów wzdłuż granicy terenu lokalizacji planowanych obiektów.
16) Wykonać pomiary emisji zanieczyszczeń w trakcie eksploatacji instalacji przy pełnej obsadzie obiektów inwentarskich. "
W pkt I ppkt 3 osnowy przedmiotowego rozstrzygnięcia Wójt Gminy określił wymagania dotyczące ochrony środowiska konieczne do uwzględnienia w dokumentacji wymaganej do uzyskania decyzji umożliwiającej realizację przedsięwzięcia, tj.:
1) Ścieki bytowe, do czasu wykonania i podłączenia do gminnej sieci kanalizacyjnej, za pośrednictwem wewnętrznego systemu kanalizacji sanitarnej, odprowadzać do planowanych na terenie fermy dwóch szczelnych zbiorników bezodpływowych o pojemności do 12 m3, a po zapełnieniu wywozić przez uprawniony podmiot do oczyszczalni ścieków.
2) Ścieki przemysłowe (z kontenera na padłe ptaki) należy magazynować w zbiorniku bezodpływowym o pojemności do 10 m3, skąd okresowo wywozić do oczyszczalni ścieków.
3) Ścieki z mycia posadzek budynków inwentarskich po zakończeniu każdego cyklu (po usunięciu obornika z obiektu) należy magazynować w szczelnym zbiorniku bezodpływowym o pojemności do 60 m3.
4) Wody opadowe i roztopowe z powierzchni dachowych, utwardzonych oraz nieutwardzonych, częściowo należy odprowadzić w sposób niezorganizowany bezpośrednio do gruntu w obrębie działki objętej wnioskiem, gdzie nastąpi ich infiltracja do gruntu, a częściowo do zbiornika wód deszczowych o pojemności 200m3.
5) Zastosować szczelne posadzki w budynkach inwentarskich przeznaczonych do tuczu indyka (z izolacją przeciwwodną) oraz w miejscach załadunku obornika wraz ze spadkami umożliwiającymi odpływ ścieków z mycia obiektów.
6) Zainstalować szczelny, w pełni zautomatyzowany i monitorowany system poideł.
7) Do ogrzewania budynków inwentarskich zastosować łącznie 24 nagrzewnice gazowe na gaz propan-butan (po 8 sztuk w każdym budynku inwentarskim) o mocy nieprzekraczającej 75 kW każda lub zamiennie promienniki gazowe o łącznej mocy nieprzekraczającej 600 kW na jeden budynek inwentarski.
8) Wykonać sześć naziemnych zbiorników magazynujących gaz płynny propan o pojemności 6700 dm3 każdy.
9) Na terenie fermy zlokalizować agregat prądotwórczy o mocy nie większej niż 250 kW, umieszczony w obudowie dźwiękochłonnej,
10) Wodę w celu zaspokojenia zapotrzebowania na cele sanitarne, gospodarcze i hodowlane należy pobierać z indywidualnego ujęcia wód podziemnych pobór należy opomiarować.
Organ I instancji, w wydanej decyzji, ustalił także, że planowane przedsięwzięcie nie należy do zakładów stwarzających zagrożenie wystąpienia poważnej awarii przemysłowej w rozumieniu art. 248 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (tj. Dz.U. z 2016r, poz.672 ze zm. – dalej jako p.o.ś.). i że z uwagi na brak oddziaływania transgranicznego nie określił wymogów w zakresie ograniczania transgranicznego oddziaływania na środowisko (pkt I ppkt 4 i 5 decyzji). Jednocześnie Wójt Gminy nie nałożył w decyzji ani obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko w ramach postępowania w sprawie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę, ani obowiązku przeprowadzenia postępowania w sprawie transgranicznego oddziaływania na środowisko (pkt II ppkt 1 i 2 decyzji).
Po zapoznaniu się z uwagami i ponownym przeanalizowaniu raportu organ I instancji stwierdził, że powyższy dokument uwzględniał skumulowane oddziaływanie na środowisko obu projektowych ferm zarówno fermy znajdującej się na działce [...] jak i na działce [...]. W raporcie przyjęto wskaźniki zanieczyszczeń dla pełnej obsady przez cały cykl pracy obiektów - jest to wariant najbardziej niekorzystny - biorąc pod uwagę, iż wskaźniki odniesione są do dorosłego indyka. Dla powyższych obliczeń przy skumulowanym oddziaływaniu nie występują przekroczenia dopuszczalnych stężeń zanieczyszczeń określonych przepisami poza terenem, do którego inwestor posiada tytuł prawny. Powyższe potwierdziła również ekspertyza opracowaną przez: dr hab. inż. M.K., dr inż. S.O. i mgr inż. K.K..
Organ I instancji podkreślił, że w odniesieniu do zasad zrównoważonego rozwoju, powyższej strategii nie można traktować wybiórczo, rozwój gospodarki musi odbywać się w sposób niezagrażający środowisku. W planowaniu rozwoju należy uwzględniać wszystkie jego wymiary, tzn. równowagę społeczną i zdrowe środowisko, przy czym realizacja powyższych postulatów nie może powodować zmniejszania tempa wzrostu gospodarczego. Rozwiązania techniczne przyjęte dla niniejszej inwestycji są zgodne z technologią BAT (Najlepsze Dostępne Techniki) w związku z powyższym wypełniają zasadę zrównoważonego rozwoju przy poszanowaniu i przestrzeganiu praw obywateli.
Dalej organ I instancji stwierdził, że w postępowaniu o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach brak było podstaw prawnych do wykonania wyceny nieruchomości mieszkańców, przed i po realizacji przedsięwzięcia. Jednoczenie organ I instancji z uwagi na liczne protesty mieszkańców zobowiązał inwestora do wykonania pomiarów emisji zanieczyszczeń w trakcie eksploatacji instalacji przy pełnej obsadzie obiektów inwentarskich.
Ponadto w prowadzonym postępowaniu, zgodnie z decyzją SKO, umożliwiono stronom postępowania, tj. praktycznie wszystkim mieszkańcom [...] i pobliskich miejscowości, czynny udział w postępowaniu, zapoznanie się z wszelkimi dokumentami w sprawie oraz zagwarantował możliwość przedstawiania dowodów i wniosków w sprawie.
Reasumując organ I instancji, stwierdził, że w prowadzonym postępowaniu przeanalizowano wszystkie zgromadzone materiały, w tym w szczególności raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, opinię Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego oraz uzgodnienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, ponadto ekspertyzę oraz uzupełnienia wniosku z października i grudnia 2016 r., protesty oraz pisma mieszkańców i dowody te uwzględniono w treści decyzji. Wszystkie kwestie dotyczące ewentualnej uciążliwości inwestycji w tym oddziaływanie odorowe zostały poruszone i wyjaśnione w raporcie oraz dodatkowo wyjaśnione w piśmie uzupełniającym z dnia [...] września 2016 r. Zdaniem organu I instancji skoro organy administracji publicznej orzekające w sprawie niniejszej uznały, że przedłożony przez inwestora raport spełnia zarówno wymogi formalne (ustawowe) oraz sporządzony został w sposób rzetelny, a jego wnioski podlegały dokładnemu sprawdzeniu przez wyspecjalizowany organ, to raport ten musiał zostać przyjęty jako podstawowy dowód w postępowaniu w sprawie o wydanie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedmiotowego przedsięwzięcia.
Od przedmiotowej decyzji, zostały wniesione wspólnie trzy odwołania:
1) przez I.K., I.C. i K.C., L.P. i A.P.;
2) przez Z.P. i B.P.;
3) przez M.K., Z.P., Z.L. i W.M..
Decyzją z dnia [...] grudnia 2017r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławczego utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.
Organ odwoławczy w pierwszej kolejności wyjaśnił, że nowelizacja ustawy u.o.i.ś., co do zasady weszła w życie począwszy od 1.01.2017 r. (z wyjątkami wskazanymi w art. 14 nowelizacji u.u.i.o.ś., które weszły w życie w dniu 24.12.2015 r.), natomiast wnioskodawca (inwestor) nie zażądał stosowania w tej sprawie "nowych" przepisów ustawy, zaś raport o oddziaływaniu planowanego przedsięwzięcia na środowisko został załączony przez wnioskodawcę przy wniosku, który wszczął postępowanie w tej sprawie w dniu [...] października 2015 r., a to oznaczało, że w sprawie tej zastosowanie mają (co do zasady) przepisy ustawy u.u.i.o.ś. w brzmieniu obowiązującym na dzień 31.12.2016 r.
Dalej organ wyjaśnił, że przedmiotowy w sprawie raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko (wraz z jego uzupełnieniami i wyjaśnieniami inwestora) zawierał wszystkie wymagane prawem materialnym elementy, jest kompletny, spójny i logiczny a nadto pod względem formalnym prawidłowy. Wnioskodawca usunął - wcześniej istniejące w tym dokumencie - nieścisłości i braki, co uzasadniało uznanie tego dokumentu za miarodajny dowód w sprawie, w tym zwłaszcza w zakresie - ustalonych decyzją organu I instancji - środowiskowych uwarunkowań realizacji planowanego przedsięwzięcia. M.K. - pełnomocnik wnioskodawców, wbrew stanowisku odwołujących, zawartemu w kierowanych do Kolegium piśmie z dnia [...] grudnia 2017 r., szczegółowo odniosła się do poszczególnych kwestii zawartych w wezwaniu Kolegium z dnia [...].10.2017 r., wyjaśniając nieścisłości, zastosowane i przyjęte do obliczeń parametry, metodykę ustalania ilości obornika, sposób jego zagospodarowania (w tym miejscu, w odniesieniu do zarzutu odwołujących należy wskazać, że funkcjonowanie przedmiotowej inwestycji nie wiąże się z powstawaniem "gnojowicy"), sposób ustalenia ilości wody jaka ma być wykorzystywana w funkcjonującej inwestycji, jak również odniosła się do wskazanego w raporcie grawitacyjnego sposobu wentylacji przewidzianej w planowanych do realizacji budynkach inwentarskich (pismo pełnomocnika inwestorów z dnia [...].11.2017 r.). Nie zasługiwały zatem na uwzględnienie zarzuty odwołujących odnoszące się do raportu, w szczególności dotyczące braku w raporcie prawidłowych obliczeń produkcji obornika, zapotrzebowania na wodę, czy też przyjęcia nieprawidłowych rozwiązań technicznych dotyczących wentylacji obiektów inwentarskich poprzez wyposażenie ich wyłącznie w wentylację grawitacyjną (naturalną). W kwestii natomiast obliczeń wielkości produkcji obornika i sposobów jego zagospodarowania, jak i wielkości zużycia wody, organ odwoławczy przyjął wyjaśnienia inwestora, złożone w toku postępowania drugoinstancyjnego przez jego pełnomocnika, który jest jednocześnie autorem raportu za wiarygodne w pełni wystarczające. Odnosząc się do zarzutu nieprawidłowego przyjęcia w raporcie rozwiązania w zakresie wyposażenia planowanych obiektów inwentarskich wyłącznie w wentylację grawitacyjną, czyli z pominięciem wentylacji mechanicznej, organ odwoławczy wyjaśnił, że nawet w dostępnych powszechnie źródłach informacji i publikacjach przyjmuje się, iż akurat obiekty inwentarskie przeznaczone do chowu indyków, co do zasady, nie wymagają zastosowania wentylacji mechanicznej, gdyż grawitacyjna jest wystarczająca. Kolegium wyjaśniło, że raport, jak i zawarte w nim obliczenia są tworzone na etapie poprzedzającym realizację inwestycji (odnoszą się zatem do inwestycji przyszłych), mogą mieć więc jedynie charakter planowanego (przewidywanego) oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko; nie mogą zatem zawierać oceny faktycznego oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko; konsekwencją powyższego jest również i to, że w raporcie dla dokonania obliczeń wielkości poszczególnych emisji (zanieczyszczeń, w tym produkcji odpadów), jak i dla dokonania obliczeń zapotrzebowania przedsięwzięcia na poszczególne media czerpane ze środowiska, jak i wynikające z ingerencji w środowisko autor raportu opierać się musi na dostępnych opracowaniach (źródłach) naukowych a te - z uwagi na ich mnogość - różnią się przyjętymi tam założeniami, rozwiązaniami i wynikami badań. Ponadto dla dokonania weryfikacji omawianych ustaleń i ocen zawartych w raporcie ogromne znaczenie dowodowe mają stanowiska wyspecjalizowanych organów współdziałających, zajmowane przez te organy w formie opinii i uzgodnień, czyli w tej sprawie : uzgodnienie dokonane przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska i opinia wydana przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego. W przedmiotowej sprawie oba w/w organy zajęły stanowisko (i to dwukrotnie z uwagi na ponownie prowadzone przez organ I instancji postępowanie w sprawie) i dokonały pozytywnej oceny planowanego przez inwestora przedsięwzięcia, a ich wskazania co do środowiskowych uwarunkowań zostały uwzględnione w wydanej przez organ I instancji decyzji.
Przedłożony przez inwestora raport, po jego uzupełnieniach i wyjaśnieniach złożonych w toku obu instancji – zdaniem organu odwoławczego spełniał wymogi z art. 66 u.u.i.o.ś. i zawierał informacje umożliwiające analizę kryteriów wymienionych w art. 62 ust. 1 ww. ustawy. Tym samym po udzieleniu przez inwestora niezbędnych wyjaśnień raport ten organ odwoławczy ocenił jako rzetelny i wolny od niejasności i nieścisłości mogących mieć wypływ na treść rozstrzygnięcia.
Odnosząc się do zarzutów odwołania, jak i oceniając merytorycznie całość zgormadzonego w sprawie materiału dowodowego, organ odwoławczy wyjaśnił, że Wójt Gminy, ponownie, rozpatrując sprawę i wydając przedmiotową decyzję, zastosował się do wskazań Kolegium zawartych w uzasadnieniu decyzji kasacyjnej z dnia [...] czerwca 2016 r., w tym w szczególności do wskazań dotyczących konieczności prawidłowego ustalenia obszaru oddziaływania planowanej inwestycji - a co się z tym wiąże - prawidłowego ustalenia kręgu stron postępowania, który to obszar w ocenie Kolegium - a wbrew twierdzeniom inwestora zawartym w raporcie - nie ograniczył się jedynie do granic terenu inwestycyjnego. Organ I instancji wykonał również wskazania organu odwoławczego w zakresie konieczności uzyskania uzupełnienia raportu odnośnie oddziaływania zapachowego (substancji złowonnych) i ich wpływu na zdrowie i życie ludzi. Ponadto organ I instancji zobowiązany został - pierwotną, kasatoryjną decyzją organu odwoławczego - z uwagi na rozbieżności w ustaleniach zawartych w uzasadnieniu decyzji oraz w raporcie - do wyjaśnienia i usunięcia tych niejasności i rozbieżności, w tym do dokonania własnej oceny zebranego materiału dowodowego. Organ I instancji w wydanej decyzji, uwzględniając i oceniając ustalenia inwestora dotyczących kwestii odorotwórczych planowanego przedsięwzięcia zawartych w uzupełnieniu raportu, ponownie przeanalizował treść, wykonanej na jego zlecenie, oceny możliwości uciążliwości zapachowej planowanej fermy indyków (odziaływanie skumulowane) z dnia [...] stycznia 2016 r. pod nazwą : "Ocena możliwości wystąpienia uciążliwości zapachowej związanej z funkcjonowaniem planowanych inwestycji, tj. dwóch ferm indyków (każda po trzy budynki inwentarskie, na 39 000 ptaków każda w jednym cyklu produkcyjnym) zlokalizowanych na terenie [...], działki nr [...] oraz [...], autorstwa dr hab. inż. M.K., dr inż. S.O. oraz mgr inż. K.K. z Uniwersytetu [...]. Jak to ustalił organ, inwestor w uzupełnieniu raportu z dnia [...] września 2016 r. przedłożonym przez M.K. w organie w dniu 4 października 2016r., szczegółowo opisał przeprowadzoną analizę rozprzestrzeniania się odorów. Z analizy tej wynikało, iż eksploatacja fermy indyków, w skumulowanym oddziaływaniu z tożsamą (rodzajowo i ilościowo) fermą, zlokalizowaną na działce nr [...], nie spowoduje przekroczeń tego oddziaływania poza teren, do którego inwestor ma tytuł prawny. Analizę rozprzestrzeniania odorów odniesiono do założeń projektu ustawy "odorowej", która - jako jedyny dostępny "dokument", zawiera wskazania standardów jakości powietrza dla odorów i która określa uciążliwość zapachową dla częstości przekroczeń na poziomie 8%. Organ odwoławczy podkreślił, że przyjęta wartość progowa częstości przekroczeń jest powszechnie stosowana w innych krajach europejskich. Na podstawie analizy rozprzestrzeniania odorów uciążliwość zapachowa, określona wartością 8%, ogranicza się do działek stanowiących własność inwestora (objętych analizą), a wraz z oddaleniem od granic ferm uciążliwość ta całkowicie zanika (w odległości 500 m, gdzie znajduje się najbliższa zabudowa mieszkaniowa) częstość przekroczeń wynosi zaledwie jeden promil (0,1%). W związku z przeprowadzoną analizą nie stwierdzono negatywnego oddziaływania planowanych inwestycji (na obu działkach nr [...] i nr [...]) w zakresie potencjalnej uciążliwości odorowej na życie i zdrowie ludzi. Odnosząc się także do ustaleń raportu (wraz z jego uzupełnieniem) w zakresie skumulowanego oddziaływania przedmiotowej inwestycji i inwestycji tożsamej, planowanej do realizacji na działce sąsiedniej nr [...], w tym do przeprowadzonych analiz: rozprzestrzeniania się gazów i pyłów, rozprzestrzeniania się odorów i rozprzestrzeniania się hałasu, wykonanych dla łącznie 6 obiektów inwentarskich, organ I instancji prawidłowo ustalił i ocenił, że nie wystąpi w tej sprawie żadne ponadnormatywne oddziaływanie planowanych inwestycji na środowisko w zakresie wszystkich jego komponentów. W raporcie przyjęto wskaźniki zanieczyszczeń środowiska dla pełnej obsady kurników przez cały cykl pracy obiektów - jest to wariant najbardziej niekorzystny - biorąc pod uwagę, iż wskaźniki odniesione są do dorosłego indyka. Dla powyższych obliczeń, przy skumulowanym oddziaływaniu, nie występują przekroczenia dopuszczalnych stężeń zanieczyszczeń określonych przepisami prawa poza terenem, do którego inwestor posiada tytuł prawny. Powyższe potwierdzała również wykonana na zlecenie organu I instancji ekspertyza w sprawie oddziaływania zapachowego (odorowego). W ocenie organu odwoławczego analiza - przedłożonego przez M.K. (pełnomocnika inwestora) - uzupełnienia raportu z dnia [...] września 2016 r. ponowna analiza w/w ekspertyzy opracowanej przez zespół pod kierownictwem dr hab. inż. M.K. z Uniwersytetu [...] na temat odorów wraz z dodatkowymi wyjaśnieniem jej autorów z dnia [...] kwietnia 2016r., w tym w szczególności pod względem emisji siarkowodoru, jako wskaźnika uciążliwości zapachowej oraz progu wyczuwalności zapachu, potwierdzają, że zarówno w w/w ekspertyzie, jak i w przedłożonym przez pełnomocnika wnioskodawcy M.K. uzupełnieniu raportu, wskazane poziomy progu wyczuwalności zapachowej są różne, w zależności od przyjętej metody obliczeń oraz progu wyczuwalności (np. dla wyczuwalności siarkowodoru) i mogą być mniejsze np. o 100, 650 czy 800 m.
Kolegium oceniło -również podobnie jak organ I instancji - że ustalenia i wnioski płynące tak z ekspertyzy, jak i z raportu (wraz z jego uzupełnieniem) nie pozostają ze sobą w żadnej sprzeczności, a jedynie wzajemnie się uzupełniają na skutek zastosowania w nich różnych, w obu przypadkach dopuszczalnych, metodologii i założeń wobec braku normatywnego (prawnego) uregulowania tych kwestii. Nadto, w związku z przyjęciem różnych wartości progów wyczuwalności związków odorotwórczych w obu dokumentach - dowodach w sprawie, tj. w ekspertyzie i w uzupełnieniu raportu, za wiodącą i najbardziej miarodajną należało uznać analizę oraz ocenę wpływu planowanej inwestycji w zakresie emisji gazów i pyłów, opartą przede wszystkim na obowiązujących przepisach, czyli na rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 26 stycznia 2010 roku w sprawie wartości odniesienia dla niektórych substancji w powietrzu (Dz. U. 2010, Nr 16, poz. 87), które stanowi jedyne prawne unormowanie tych kwestii.
Niemniej jednak - dla potrzeb ustalenia kręgu osób zainteresowanych w sprawie (stron postępowania) organy obu instancji przyjęły w tej sprawie, a w ślad za autorami ekspertyzy, że oddziaływanie planowanego przedsięwzięcia (w związku ze zbadanym skumulowanym oddziaływaniem zapachowym) nie ograniczy się tylko do terenów inwestycyjnych (dwie działki nr [...]) i obejmie teren w promieniu 1500 metrów od granic działki inwestycyjnej (por. ekspertyzę - wyniki analizy progu wyczuwalności dla siarkowodoru wynoszącym 0,00047 ppm - związek ten może być wyczuwalny w odległości 1500 m). Wobec powyższego, organ I instancji prawidłowo wezwał ponownie wnioskodawcę (pismem z dnia [...].10.2016 r.) o uzupełnienie wniosku o kopię mapy obejmującej cały obszar faktycznego oddziaływania planowanej inwestycji wraz z wypisy z ewidencji gruntów dal tego terenu. Uzupełnienie wniosku przez inwestora o żądane dokumenty nastąpiło przy piśmie strony w dniu [...] grudnia 2016 r.
Również w przedmiotowej sprawie Wójt Gminy zapewnił możliwość udziału społeczeństwa w tym postępowaniu, albowiem dokonał zawiadomienia społeczeństwa stosownym obwieszczeniem (obwieszczenie z dnia [...] stycznia 2017 r. na stronie BIP). Ponadto, a wbrew zarzutom odwołujących, organ I instancji szczegółowo i wnikliwie odniósł się do wszystkich zarzutów i uwag wnoszonych w toku postępowania, tak przez strony jak i przez społeczeństwo, co potwierdzała treść uzasadnienia zaskarżonej decyzji. Nadto organ I instancji, z uwagi na liczne protesty mieszkańców, zobowiązał inwestora w treści decyzji do wykonania pomiarów emisji zanieczyszczeń w trakcie eksploatacji instalacji przy pełnej obsadzie obiektów inwentarskich. Spełnione zostały zatem wymogi art. 37 u.u.i.o.ś., który nakazuje organowi prowadzącemu postępowanie środowiskowe rozpoznanie zgłoszonych w toku postępowania z udziałem społeczeństwa uwag i wniosków oraz wskazanie w uzasadnieniu decyzji, w jaki sposób zostały one uwzględnione przy rozstrzygnięciu.
Zasadnie także organ I instancji ocenił - a tę ocenę podzielił również organ odwoławczy – że planowane przedsięwzięcie to inwestycja rolnicza, zlokalizowana na gruncie rolnym. Najbliższa pojedyncza zabudowa znajduje się w odległości około 600m. Jest to zatem inwestycja, która zważywszy na swoją specyfikę - ferma indyków - wpisuje się w rodzaj działalności prowadzonej na terenie rolniczym. Ponadto informacje o przedsięwzięciu przedstawione w raporcie, są zdaniem Kolegium oceniło jako wystarczające do dokonania pełnej oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Inwestor w Raporcie wykazał, że - przy zastosowaniu odpowiednich rozwiązań technicznych, technologicznych i organizacyjnych - realizacja planowanego przedsięwzięcia w żadnej jego fazie nie spowoduje negatywnego oddziaływania na środowisko. Przede wszystkim organ odwoławczy, zbieżnie do analizy przeprowadzonej przez organ I instancji, dokonał porównania i oceny wskazanych w raporcie wariantów realizacji przedsięwzięcia, tj. wariantu inwestorskiego oraz wariantów alternatywnych. Pierwszy wariant alternatywny przewiduje prowadzenie procesu chowu drobiu (indyków) przy zastosowaniu systemu ściółkowego utrzymania z częściowo wentylowanym podłożem; takie rozwiązanie ma na celu obniżenie emisji amoniaku w stosunku do powszechnych rozwiązań. Zastosowanie jednak takiego systemu chowu indyków nie byłoby korzystne dla dobrostanu zwierząt, m.in. ze względu na przykrywanie rusztów plandeką, co wpłynęłoby na ograniczony przepływ powietrza. W drugim zaś wariancie alternatywnym wobec wariantu inwestorskiego, zaproponowano wykorzystanie wiórów zamiast ściółki ze słomy; wada tego wariantu polega na niemożności rolniczego wykorzystania pomiotu albowiem nie byłby to wówczas obornik (postać nawozu naturalnego). Ponadto w wariantach alternatywnych analizowano również zastosowanie podziemnych zbiorników na gaz, co miałyby jedynie pozytywny wpływ na walory krajobrazowe, natomiast mogłyby niekorzystnie wpłynąć na środowisko gruntowe w przypadku ewentualnego rozszczelnienia takiej instalacji gazowej. Co zaś do planowanego systemu wentylacji obiektów, to analizowano w raporcie również zainstalowanie wentylacji mechanicznej (wentylatory ścienne), przy czym inwestor w wariancie wnioskowanym zrezygnował z dodatkowej (poza grawitacyjną) wentylacji obiektów inwentarskich z uwagi na wyższą emisję hałasu przy zastosowaniu wentylacji mechanicznej. Po przeanalizowaniu wielu racjonalnych wariantów inwestor dokonał wyboru wariantu inwestycyjnego, jako najkorzystniejszego dla środowiska; wariant wnioskodawcy za taki też został uznany przez organ. Kolegium zauważyło, że uciążliwości jakie niesie ze sobą faza eksploatacji inwestycji, a co do których najwięcej zastrzeżeń i obaw zgłosili odwołujący i inne osoby uczestniczące w postępowaniu, to przede wszystkim emisje do powietrza (zanieczyszczenia związkami chemicznymi, substancjami złowonnymi i hałas) ale też do gleby i do wód podziemnych. Wszystkie te emisje, wg wyliczeń raportu, nie będą miały znaczącego wpływu na środowisko. W raporcie uwzględniono oddziaływanie na stan powietrza wszystkich budynków inwentarskich w zakresie emisji zanieczyszczeń związanych bezpośrednio z tuczem indyków. Rozpatrywana ferma będzie źródłem zarówno emisji zorganizowanej (emisja zanieczyszczeń wynikająca z utrzymania zwierząt w obiektach hodowlanych oraz emisja zanieczyszczeń wynikająca ze spalania gazu ziemnego w celu ogrzania obiektów hodowlanych), jak i niezorganizowanej (transport samochodowy po terenie fermy). Obliczeń rozprzestrzeniania się zanieczyszczeń w powietrzu wykonano zgodnie z metodyką zawartą w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 26 stycznia 2010 r. w sprawie wartości odniesienia dla niektórych substancji w powietrzu (Dz. U. z 2010 r. Nr 16, poz. 87). Z wykonanych obliczeń wynikało, iż po zrealizowaniu planowanego przedsięwzięcia, uwzględniając emisję pochodzącą z sąsiedniej fermy, emitowane zanieczyszczenia nie będą powodowały przekroczeń wartości dopuszczalnych poza terenem działki objętej wnioskiem. Z informacji podanych w raporcie wynikało, że dotrzymane będą standardy jakości powietrza określone w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 24 sierpnia 2012r. w sprawie poziomów niektórych substancji w powietrzu (Dz.U. z 2012r., poz. 1031) i w związku z tym spełnione będą wymagania w zakresie ochrony powietrza określone w przepisach prawa.
Ponadto z uwagi na oddalenie planowanych budynków inwentarskich od zabudowy mieszkaniowej oraz kierunki przeważających wiatrów raport (ale i ekspertyza) przewidują, że emisja pyłów i gazów oraz oddziaływanie odorowe przedsięwzięcia nie będzie stanowić źródła uciążliwości dla warunków życia ludzi, pod warunkiem zastosowania proponowanych w raporcie działań ograniczających. Dla ograniczenia oddziaływania odorowego i powierzchniowej emisji pyłów zalecono bowiem w zaskarżonej decyzji wykonanie pasów zieleni izolacyjnej z nasadzeniem zimozielonych drzew i krzewów wzdłuż terenu lokalizacji planowanych obiektów przedsięwzięcia.
Co do emisji hałasu, której źródłami będą - w fazie eksploatacji inwestycji - obiekty inwentarskich, ruch pojazdów po terenie inwestycji związany z dowozem i/lub wywozem (inwentarza, paszy, nieczystości płynnych i stałych, obornika, pracowników), wentylator wymiennika ciepła agregatu chłodniczego znajdujący się na ścianie zewnętrznej konfiskatora (magazyn padliny), a także okresowo włączany agregat prądotwórczy (w czasie braku dostawy prądu) zlokalizowany w obudowie dźwiękochłonnej na działce nr [...], to przeprowadzone w raporcie obliczenia wykazały, ze eksploatacja inwestycji - przy spełnieniu założeń organizacyjnych, technicznych i technologicznych wynikających z Raportu - nie będzie powodowała przekroczeń dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku określonych w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz.U. z 2014 r., poz. 112) w porze dziennej i nocnej na terenach, które podlegają ochronie akustycznej (najbliżej położona zabudowa mieszkaniowa znajduje się w odległości 600 m od trenu inwestycji).
Dalej Kolegium wyjaśniło, że dla obszaru planowanej inwestycji - brak jest miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (okoliczność jednoznacznie wyjaśniona przez organ I instancji, vide : uzasadnienie zaskarżonej decyzji). [...] i okoliczne wioski mają charakter osadnictwa rolniczego, tj. zabudowy siedliskowej w gospodarstwach rolnych, na tych terenach można przede wszystkim realizować inwestycje rolnicze a realizowana tam mieszkaniowa zabudowa jednorodzinna uzupełnia jedynie istniejącą zabudowę zagrodową a zatem zabudowę związana z działalnością rolniczą. Ponadto - jak to wskazał organ I instancji w odniesieniu do zabudowy jednorodzinnej cyt.: "nie jest realizowana kompleksowo na większym obszarze, ani przez gminę, ani przez inwestora prywatnego".
W ocenie organu odwoławczego, organ I instancji, wydając zaskarżoną decyzję uwzględnił w jej treści wymagane prawem elementy, tj. elementy wskazane przepisem art. 80 ust. 1 u.u.i.o.ś. Nadto decyzja spełniała wymogi z art. 82 ust. 1 oraz art. 85. ust. 1 pkt. 1 u.u.i.o.ś. Jak słusznie zaznaczył organ I instancji, cyt.: "uwzględnienie protestów, petycji i wniosków społeczności lokalnej poprzez wydanie negatywnej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach nie jest możliwe", co należy rozumieć w ten sposób, że w sytuacji, gdy nie zachodzą przesłanki do wydania decyzji odmawiającej ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla planowanej inwestycji, sam sprzeciw społeczności lokalnej nie może stanowić podstawy wydania decyzji odmownej. Rozpatrując sprawę w przedmiocie środowiskowych uwarunkowaniach dla realizacji planowanego przedsięwzięcia należy mieć na uwadze specyfikę wydawanego rozstrzygnięcia, które nie ma charakteru uznaniowego; decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach jest rozstrzygnięciem związanym a jej treść - uzależniona od spełnienia ściśle określonych przesłanek. Z powyższej regulacji, a w szczególności z dyspozycji art. 81 u.u.i.o.ś. wynika, że ustawodawca określił precyzyjnie katalog okoliczności uzasadniających odmowę określenia środowiskowych uwarunkowań dla realizacji przedsięwzięcia. Zatem odmowa określenia środowiskowych uwarunkowań można zostać orzeczona przez organ jedynie, gdy zaistnieją następujące okoliczności, takie jak :
- niezgodność inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego,
- odmowa uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia przez regionalnego dyrektora ochrony środowiska (art. 77 ust. 1 u.u.i.o.ś.),
- brak zgody wnioskodawcy na realizację przedsięwzięcia w wariancie proponowanym przez organ a innym niż wnioskowany, jeżeli z oceny oddziaływania na środowisko wynika zasadność realizacji przedsięwzięcia w innym wariancie (art. 81 ust. 1 u.u.i.o.ś.),
- możliwość znacząco negatywnego oddziaływania przedsięwzięcia na obszar Natura 2000, wynikająca z oceny oddziaływania na środowisko, a za realizacją przedsięwzięcia nie będą przemawiały konieczne wymogi nadrzędnego interesu publicznego, w tym wymogi o charakterze społecznym lub gospodarczym i brak jest rozwiązań alternatywnych (art. 81 ust. 2 u.u.i.o.ś.),
- możliwość spowodowania przez przedsięwzięcie nieosiągnięcia celów środowiskowych zawartych w planie gospodarowania wodami na obszarze dorzecza (art. 81 ust. 3 u.u.i.o.ś.),
-naruszenie zasady zrównoważonego rozwoju.
W przypadku braku zaistnienia w/w przesłanek (a taka sytuacja miała miejsce w rozpatrywanej sprawie) organ właściwy do wydania decyzji był zobligowany do wydania decyzji ustalającej środowiskowe uwarunkowania dla planowanego przedsięwzięcia.
Wbrew także zarzutom odwołujących, organ I instancji, wydając zaskarżoną decyzję, nie naruszył przepisów proceduralnych, w tym art. 7, 77 i 80 k.p.a. Stan faktyczny sprawy został prawidłowo ustalony, a wszystkie okoliczności istotne dla jej rozstrzygnięcia wyjaśnione w prowadzonym w sprawie postępowaniu, w tym również przed organem odwoławczym. Materiał dowodowy został prawidłowo zebrany i rozpatrzony oraz właściwie oceniony przez organy, co znalazło swoje odzwierciedlenie w treści uzasadnień wydanych decyzji.
Skargi na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. wnieśli A.P. (sygn. akt II SA/Go 242/18), L.P. (sygn. akt II SA/Go 243/18), Z.P. i B.P. (sygn. akt II SA/Go 245/18). Sąd połączył do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia ww. sprawy i prowadził je pod sygnaturą II SA/Go 242/18.
A.P. i L.P. w jednakowo brzmiących skargach zarzucili zaskarżonej decyzji:
- naruszenie art. 7 k.p.a, art. 77 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a poprzez brak prawidłowej analizy złożonego w sprawie raportu pod kątem powiązań z innymi przedsięwzięciami na nieruchomości sąsiedniej, nieprzeanalizowanie w szczególności kumulowania się oddziaływań przedsięwzięć usytuowanych na obszarze, na który będzie oddziaływać dane przedsięwzięcie;
- naruszenie art 7 k.p.a., art. 77 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a. poprzez odstąpienie od zebrania całego materiału dowodowego niezbędnego do prawidłowej oceny przedmiotu postępowania, w szczególności powoływanie się na nieaktualne - zdaniem skarżącego - uzgodnienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska oraz nieaktualną - zdaniem skarżącego opinię Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego, które wydane zostały na podstawie raportu oddziaływania na środowisko mgr inż. M.K., a do którego to raportu po wydaniu obu tych opinii i uzgodnień przez oba te organy były składane wyjaśnienia;
naruszenie art. 7 k.p.a, art. 77 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a. poprzez odstąpienie od zebrania całego materiału dowodowego niezbędnego do prawidłowego ustalenia stanu faktycznego a tym samym oparcie zaskarżonej decyzji o błędnie ustalony stan faktyczny w szczególności oparcie jej na raporcie oddziaływania na środowisko mgr inż. M.K. pomimo, iż raport ten pierwotnie był niepełny i zawierał niepełne dane - a przy ponownym rozpoznaniu sprawy zarówno przed organem I jak i II instancji, wnioskodawca uzupełnił go jedynie o analizę rozprzestrzeniania odorów oraz niedokonanie obiektywnych ustaleń przez osobę posiadającą wiedzę specjalną odnośnie substancji odorotwórczych oraz ich wpływu na zdrowie i życie ludzi.
Mając powyższe zarzuty na uwadze, skarżący wnieśli o uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.
Z.P. i B.P. zarzucili zaskarżonej decyzji:
1. naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, a mianowicie:
a) art. 15 k.p.a. na skutek tego, że sprawa nie była przedmiotem ponownego rozpoznania przez organ II instancji, lecz ograniczona została jedynie do kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia organu I instancji przez Samorządowego Kolegium Odwoławcze,
b) art. 6, art. 7, art. 8, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. polegające na zebraniu, rozpatrzeniu oraz dokonaniu przez organ II instancji oceny materiału dowodowego wbrew regułom wynikającym z wyżej wskazanych przepisów, tj. w sposób niewszechstronny, z naruszeniem zasady swobodnej oceny dowodów, w szczególności poprzez błędną ocenę przedłożonego przez wnioskodawcę raportu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, co w konsekwencji doprowadziło do niezgodnego z prawem utrzymania w mocy decyzji organu I instancji, w sytuacji gdy raport zawierał nie tylko szereg nieścisłości, lecz przede wszystkim nie spełniał wymagań określonych w art. 66 u.u.i.o.ś. co do obligatoryjnej zawartości tego dokumentu i jest dokumentem niekompletnym,
c) naruszenie art. 19 ust. 1 ustawy o Samorządowych Kolegiach Odwoławczych zw. z art. 7,77 i 80 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a., poprzez brak dostatecznego rozpatrzenia materiału dowodowego,
d) art. 8 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób sprzeczny z zasadą pogłębiania zaufania do władzy publicznej, w szczególności poprzez uwzględnienie przez organ tylko jednego z wchodzących w grę interesów, tj. interesu wnioskodawcy oraz oparcie rozstrzygnięcia w sprawie na niekompletnym materiale dowodowym,
e) art. 80 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. w zw. z art. 80 ust. 1 pkt 1 u.u.i.o.ś. poprzez przyznanie nadmiernej mocy dowodowej uzgodnieniom poczynionym na podstawie tego przepisu, w sytuacji gdy zarówno Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska, jak i Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny nie dostrzegli, że raport oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko jest niekompletny i nie spełniał wymagań wynikających z przepisów prawa,
f) naruszenie art. 107 § 1 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. na skutek tego, że w podstawie prawnej zaskarżonej decyzji został błędnie wskazany art. 59 ust. 1 pkt 2 u.u.i.o.ś. podczas gdy z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynikało, że przedsięwzięcie zostało zakwalifikowane jako przedsięwzięcie mogące zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, a więc przedsięwzięcie, o którym mowa w art. 59 ust. 1 pkt 1 u.u.i.o.ś.,
g) art. 107 § 1 i 3 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. w zw. z art. 37 pkt 2 w zw. z art. 85 ust. 2 pkt 1 u.u.i.o.ś. wskutek tego, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie odniosło się do zarzutów wskazanych w odwołaniu od decyzji organu I instancji i pismach uzupełniających stron postępowania oraz poprzez brak należytego uzasadnienia decyzji organu lI instancji,
h) naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w efekcie jego niewłaściwego zastosowania na skutek utrzymania w mocy decyzji organu I instancji oraz naruszenie art. 138 § 2 k.p.a. na skutek tego, że w sprawie nie została przez organ lI instancji wydana decyzja kasacyjna, pomimo istnienia przesłanek, w szczególności wobec niekompletności materiału dowodowego sprawy.
2. naruszenie przepisów prawa administracyjnego materialnego, a mianowicie:
a) naruszenie art. 66 ust. 1 pkt 1 u.u.i.o.ś. w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 13 tej ustawy poprzez ich błędną wykładnię na skutek wadliwego opisu przedsięwzięcia w efekcie nieuwzględnienia, że faktyczne przedsięwzięcie zostało podzielone na dwa przedsięwzięcia położone na działkach nr [...], jak również na skutek tego, że organ II instancji nie dostrzegł wadliwości opisu przedsięwzięcia zarówno w decyzji organu I instancji, jak i w raporcie oceny oddziaływania inwestycji na środowisko,
b) naruszenie art. 66 ust. 1 pkt 1 lit a) - e) u.u.i.o.ś. poprzez jego błędną wykładnię na skutek tego, że uznany został za kompletny raport oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, który nie zawiera wiarygodnego wskazania rodzajów i ilości zanieczyszczeń wynikających z funkcjonowania planowanego przedsięwzięcia, w szczególności w zakresie ilości wytwarzanego obornika, a także sposobu gospodarowania tymi zanieczyszczeniami, nie zawiera również wiarygodnych wyliczeń w zakresie zapotrzebowania na wodę, oraz wykazuje ponadnormatywną ilość indyków przypadającą na powierzchnią każdej hali,
c) naruszenie art. 66 ust. 1 pkt 15 u.u.i.o.ś. poprzez jego błędną wykładnię z uwagi na to, że organ II instancji uznał za kompletny raport oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, który nie zawiera analizy możliwych konfliktów społecznych związanych z planowanym przedsięwzięciem,
d) naruszenie art. 66 ust. 1 pkt 5 u.u.i.o.ś. w zw. z art. 81 ust. 1 tej ustawy poprzez ich błędną wykładnię z uwagi na to, że został przez organ II instancji uznany za kompletny raport oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, który nie zawierał opisu racjonalnego wariantu alternatywnego oraz wariantu najkorzystniejszego dla środowiska,
e) naruszenie art. 66 ust. 1 pkt 6 u.u.i.o.ś. w zw. z art. 81 ust. 1 tej ustawy poprzez ich błędną wykładnię z uwagi na to, że został przez organ II instancji uznany za kompletny Raport, który nie zawiera określenia przewidywanego oddziaływania na środowisko analizowanych wariantów,
f) naruszenie art. 66 ust. 1 pkt 20 u.u.i.o.ś. poprzez jego błędną wykładnię z uwagi na to, że organ II instancji uznał za kompletny raport oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, który nie zawiera wskazania źródeł informacji stanowiących podstawę do sporządzenia raportu,
g) art. 6 k.p.a. i art. 66 u.u.i.o.ś. przez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko przedłożony przez inwestora zawierał wszystkie elementy wskazane w tym przepisie, co skutkowało wydaniem zaskarżonej decyzji i utrzymaniem w mocy decyzji organu I instancji,
h) naruszenie art. 5 Konstytucji RP w zw. z art. 3 pkt 50 Prawa ochrony środowiska na skutek ich błędnej wykładni i w efekcie uznania, że oddziaływanie przedmiotowego przedsięwzięcia nie zakłóci zrównoważonego rozwoju wsi [...],
i) naruszenie art. 63 ust. 1 u.u.i.o.ś. na skutek tego, że w toku rozpoznawania sprawy nie uwzględniono takich okoliczności, jak emisje i występowanie innych uciążliwości, usytuowania przedsięwzięcia w związku z liczbą i gęstością zaludnienia, prawdopodobieństwa negatywnego oddziaływania na ludzi oraz czasu trwania, częstotliwości i odwracalności negatywnego oddziaływania na ludzi zamierzonego przez wnioskodawcę przedsięwzięcia, a to z uwagi na to, że elementy te nie zostały ujęte w raporcie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.
Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej decyzji organu I instancji i zasądzenie od organu na rzecz skarżących zwrotu kosztów postępowania niezbędnego do celowego dochodzenia swoich praw, w tym kosztów zastępstwa prawnego przez radcę prawnego.
W odpowiedzi na skargi organ wniósł o ich oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skargi zasługują na uwzględnienie.
Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 2188) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm. - dalej p.p.s.a.) polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu.
Na podstawie art. 134 § 1 p.p.s.a., w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną.
Materialnoprawną podstawą wydanych w sprawie decyzji jest art. 71 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2013 r. poz. 1235 z późn. zm., dalej jako u.u.i.o.ś.), zgodnie z którym uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane dla planowanych przedsięwzięć mogących zawsze lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach następuje przed uzyskaniem decyzji o pozwoleniu na budowę, decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego, decyzji o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych oraz decyzji o pozwoleniu na zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części - wydawanych na podstawie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 z późn. zm.), co wynika z treści art. 72 ust. 1 pkt 1 u.u.i.o.ś. Decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach dołącza się do wniosku o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę (art. 72 ust. 3 u.u.i.o.ś.). Stosownie do art. 71 ust. 1 u.u.i.o.ś., decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach określa środowiskowe uwarunkowania dla realizacji konkretnego przedsięwzięcia. Charakter planowanej inwestycji określa zatem konieczność uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przed złożeniem wniosku o udzielenie pozwolenia na budowę.
Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach nie jest decyzją uznaniową. To oznacza, iż organ właściwy do wydania tej decyzji winien przeprowadzić postępowanie przewidziane przepisami powołanej ustawy i jest zobligowany wydać tą decyzję, jeżeli inwestor spełni wymagania określone przepisami ustawy.
Przesłanki wydania decyzji negatywnej, tzn. decyzji o odmowie ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla planowanego przedsięwzięcia, muszą wynikać z konkretnie wskazanych uregulowań prawnych i faktycznych. Odmowa wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach może zatem nastąpić w przypadku wystąpienia sprzeczności planowanego przedsięwzięcia z postanowieniami obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego, odmowy uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia przez organ współdziałający, czy też sprzeczności z innymi przepisami prawa. Podstawę taką może również stanowić wynikająca z art. 81 ust. 1 ustawy odmowa zgody na realizacje przedsięwzięcia w innym wariancie niż proponowany przez wnioskodawcę.
Z treści wniosku złożonego przez inwestora "I" sp. z o.o. z dnia [...] stycznia 2016 roku oraz z treści raportu, mając na uwadze treść art. 71 ust. 2 pkt 1 u.u.i.o.ś. w związku z art. 59 ust. 1 pkt 1 u.u.i.o.ś. oraz § 2 ust. 1 pkt 51 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 roku w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. z 2010r., nr 213, poz. 1379 ze zm.) wynika, że planowane przedsięwzięcie podlega zaliczeniu do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko. Tym samym organy dokonały prawidłowej kwalifikacji przedsięwzięcia, a w toku postępowania zasięgnęły wymaganych prawem stanowisk innych organów tj.: Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego oraz Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska.
Pierwszy z organów Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny zaopiniował pozytywnie realizację przedsięwzięcia wydając stosowną opinię w dniu [...] listopada 2015 roku oraz ponownie w dniu [...] stycznia 2017 roku po uzupełnieniu raportu i przedłożeniu opinii sporządzonej przez Uniwersytet [...] odnośnie uciążliwości zapachowej planowanego przedsięwzięcia, wskazując jednocześnie, że w trakcie realizacji i eksploatacji przedsięwzięcia powinny być wprowadzone i zachowane wszystkie rozwiązania zapewniające ochronę środowiska w tym także ludzi, przedsięwzięcie nie powinno negatywnie oddziaływać na stan jakości powietrza atmosferycznego oraz nie powinno powodować przekroczeń poziomów dopuszczalnych zanieczyszczeń powietrza i emisji hałasu poza teren, do którego inwestor posiada tytuł prawny. Natomiast Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska postanowieniem z dnia [...] listopada 2015 roku uzgodnił realizację planowanego przedsięwzięcia w wariancie wnioskowanym przez inwestora, określając warunki na etapie realizacji i eksploatacji przedsięwzięcia, wymagania dotyczące ochrony środowiska ochrony środowiska jakie winny być uwzględnione do wydania decyzji, o której mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1 u.u.i.o.ś. Stanowisko to Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska potwierdził pismem z dnia [...] stycznia 2017 roku, stwierdzając, że przekazana mu uzupełniająca dokumentacja przedłożona przez inwestora nie zmienia stanowiska organu przedstawionego w/w powołanym postanowieniu.
W ramach przeprowadzanego postępowania zmierzającego do wydania decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych organy dokonują weryfikacji wspomnianego raportu oceny oddziaływania inwestycji na środowisko przedłożonego przez inwestora. Zgodnie z art. 66 ust. 1 u.u.i.o.ś. raport ten winien zawierać informacje umożliwiające analizę kryteriów wymienionych w art. 62 ust. 1. W dalszej części przepis ten wskazuje co powinien taki raport zawierać. Raport oddziaływania na środowisko jest podstawowym, określonym przez u.u.i.o.ś. dokumentem stanowiącym podstawę oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Przybiera on formę opracowania naukowego. Wynika to przede wszystkim z zakresu zagadnień, jakich analizę dokument ten powinien zawierać. Stąd też w orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że autor takiego raportu powinien mieć specjalistyczną wiedzę (por. wyrok NSA z 2 października 2008r., sygn. akt II OSK 1113/07). Z punktu widzenia zasad postępowania raport o oddziaływaniu na środowisko jest dokumentem prywatnym. Mimo, że raport nie stanowi opinii biegłego w rozumieniu art. 84 k.p.a. jako dokument posiada szczególną moc dowodową, która wynika w szczególności z kompleksowej oceny przedsięwzięcia i analizy aspektów technologicznych, organizacyjnych, logistycznych jego funkcjonowania w powiązaniu ze sobą (por. wyrok NSA z 11 lipca 2013r., sygn. akt II OSK 639/13, Lex nr 1369033). Raport powinien mieć charakter kompleksowy i odnosić się do wszystkich potencjalnych wymaganych przez art. 66 ust. 1 u.u.i.o.ś. kwestii, co jednak nie wyklucza jego uzupełnienia w toku postępowania administracyjnego, czy to na żądanie organu prowadzącego to postępowanie, czy też na wniosek któregoś z organów opiniujących lub uzgadniających. Raport oceny oddziaływania może zatem podlegać uzupełnieniu, autor raportu lub inna osoba dysponująca wiedzą specjalistyczną może udzielić wyjaśnień w zakresie powziętych przez organ wątpliwości. Podlega on jako dowód ocenie na zasadach określonych w art. 7, art. 77 i art. 80 i art. 81 k.p.a. Naczelny Sąd Administracyjny wyraził pogląd, zgodnie z którym zarzuty stawiane w stosunku do zawartości raportu oddziaływania danego przedsięwzięcia na środowisko powinny być oparte na wykazaniu jego niezgodności z konkretnym przepisem ustawy. Zadaniem organu prowadzącego postępowanie jest sprawdzenie zawartości raportu w kontekście spełnienia przez niego warunków, o jakich mowa w art. 66 u.u.i.o.ś. oraz jego aktualności i rzetelności sporządzenia. Sam organ nie jest przy tym związany treścią raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, co powoduje, że dokonując jego oceny powinien dążyć do wydania rozstrzygnięcia odpowiadającego wyrażonej w art. 7 k.p.a. zasadzie prawdy obiektywnej. Zatem zadaniem organu prowadzącego postępowanie jest sprawdzenie zawartości raportu w kontekście spełnienia wymogów formalnych i merytorycznych. Obowiązkiem organu jest również weryfikacja materiałów stanowiących podstawę sporządzonego raportu. Organ nie jest związany treścią raportu, a ustalenia w nim zawarte mogą służyć wydaniu decyzji , gdy raport jest rzetelny, spójny, wolny od niejasności i nieścisłości. Raport może być kwestionowany przez strony, jak i również przez przedstawicieli społeczeństwa (por. wyrok NSA z dnia 2 października 2008 r., II OSK 1113/07, wyrok NSA z dnia 23 lutego 2007 r., II OSK 363/06). Nie ulega wątpliwości, że skuteczność zarzutów wobec raportu może być różna w zależności od poparcia ich odpowiednimi dowodami i konkretna argumentacją. Podkreślić należy, iż nawet pozytywne stanowiska właściwych organów uzgadniających nie są bezwzględnie wiążące dla organu określającego środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia. Pozytywne postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska uzgadniające realizację danego przedsięwzięcia, jak i pozytywna opinia Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego nie obliguje organu prowadzącego postępowanie w sprawie oceny oddziaływania na środowisko do wydania pozytywnej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach - w sytuacji, gdy ten ostatni organ, z uzasadnionych przyczyn nie akceptuje np. któregokolwiek z istotnych ustaleń lub warunków określonych w postanowieniu organu uzgadniającego lub w opinii. Wiążący charakter stanowiska zajętego przez organ uzgadniający wyraża się tylko w niemożności wydania przez organ prowadzący postępowanie w sprawie oddziaływania przedsięwzięcia decyzji pozytywnej w przypadku negatywnego stanowiska organu uzgadniającego, a także niedopuszczalności określenia warunków realizacji przedsięwzięcia , w sposób odmienny niż uczynił to organ uzgadniający (por. wyrok NSA z 22 lutego 2017r., II OSK 1488/15). Brak jest również możliwości wydania pozytywnej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach w oparciu o niekompletny raport, nie spełniający warunków określonych w art. 66 u.u.i.o.ś.
Jak już wyżej wskazano wniesione skargi należy uznać za zasadne, chociaż nie wszystkie podniesione w nich zarzuty zasługują na uwzględnienie.
Po pierwsze, zasadny jest zarzut, który podnosi naruszenie przez organy z powodu błędnej wykładni przepisu art. 66 ust. 1 pkt 5 lit. a jak i art. 66 ust. 1 pkt 5 lit. b u.u.i.o.ś. Nie budzi bowiem wątpliwości, że przedmiotowy raport o oddziaływaniu danego przedsięwzięcia na środowisko nie zawiera prawidłowej analizy wariantów wymaganych przez ustawodawcę w powyższym przepisie. Wynika to z tego, że przepis art. 66 ust. 1 pkt 5 u.u.i.o.ś. jednoznacznie stanowi, że raport musi zawierać opis trzech wariantów, które uwzględniają szczególne cechy danego przedsięwzięcia lub jego oddziaływania. Są to wariant: proponowany przez wnioskodawcę, a także racjonalny wariant alternatywny (art. 66 ust. 1 pkt 5 lit. a) oraz racjonalny wariant najkorzystniejszy dla środowiska (art. 66 ust. 1 pkt 5 lit. b). Powyższe trzy warianty muszą oczywiście posiadać uzasadnienie ich wyboru. Warianty realizacji przedsięwzięcia stanowią jeden z najważniejszych instrumentów prawidłowej oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Przedstawienie minimum trzech wariantów pozwala na utworzenie siatki porównawczej, na gruncie której organ weryfikuje proponowany wariant , który może być zatwierdzony przez organ do realizacji. Inwestor obowiązany jest przedstawić taki raport o oddziaływaniu przedsiębiorstwa na środowisko, w którym zostanie rzetelnie przedstawiona analiza wszystkich wariantów, o których mowa w art. 66 ust. 1 pkt 5 u.u.i.o.ś., a nie tylko wariantu, którym inwestor z przyczyn oczywistych jest zainteresowany (por. wyroki NSA z dnia 21 lutego 2018r., II OSK 1871/17, z dnia 17 stycznia 2018r., II OSK 813/16). Celem wariantowania jest niedopuszczenie do podjęcia działalności mogącej negatywnie oddziaływać na środowisko. Skuteczność działań prewencyjnych w indywidulanej ocenie konkretnego przedsięwzięcia uzależniona jest w dużej mierze od jakości opracowanych w raporcie wariantów oraz prawidłowej oceny przez organ wydający decyzję środowiskową. Warianty przedsięwzięcia powinny się różnić przede wszystkim pod względem sposobu, w jaki przedsięwzięcie w każdym z tych wariantów będzie oddziaływać na środowisko, ponieważ ich rolą jest wskazanie alternatywnych rozwiązań pozwalających to środowisko chronić w jak najpełniejszym wymiarze. Ustawodawca w żaden sposób nie definiuje racjonalnego wariantu alternatywnego. Pewne jest jednak, że opis analizowanych wariantów powinien być na tyle rzetelny i dokładny, by organ rozpatrujący sprawę mógł zbadać, czy przedsięwzięcie powinno być realizowane w wariancie proponowanym przez inwestora, czy też w wariancie alternatywnym. Przygotowanie opisu racjonalnego wariantu alternatywnego wymaga każdorazowo przeprowadzenia indywidualnej oceny danego przedsięwzięcia pod kątem jego oddziaływania na środowisko w sytuacji, gdyby ten wariant miał być zrealizowany (por. wyrok NSA z dnia 22 lutego 2018r., II OSK 1871/17). Natomiast w niniejszej sprawie poddano w raporcie analizie wariant "0" niepodejmowania przedsięwzięcia, wariant I proponowany przez wnioskodawcę i wariant alternatywny dotyczące przyjęcia innych rozwiązań technicznych przy prowadzeniu hodowli indyków na skalę przemysłową. Jednak w świetle orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego tzw. wariant "zerowy", a więc polegający na braku realizacji przedsięwzięcia nie stanowi w obowiązującym stanie prawnym w żadnym przypadku wariantu alternatywnego, o którym stanowi przepis art. 66 ust. 1 pkt 5 lit. a jak i lit. b ustawy środowiskowej (por. wyrok NSA z dnia 17 października 2017r., II OSK 257/16). Należy zwrócić uwagę, że ustawodawca w art. 66 ust. 1 pkt 4 u.u.i.o.ś. mówi jedynie o opisie "przewidywanych skutków dla środowiska w przypadku niepodejmowania przedsięwzięcia" i nie używa słowa "wariant". Niepodejmowanie przedsięwzięcia nie jest zatem wariantem realizacji przedsięwzięcia, o którym mowa w art. 66 ust. 1 pkt 5. Dokonywanie wykładni, w ten sposób, że łączy się treść art. 66 ust. 1 pkt 4 z treścią art. 66 ust. 1 pkt 5 wyprowadza się z tego połączenia wniosek, że jednym z wariantów przedsięwzięcia jest wariant polegający na niepodejmowanie przedsięwzięcia jest błędne i nie jest zgodne z treścią ustawy. Niepodejmowanie przedsięwzięcia nie jest wariantem przedsięwzięcia, o którym mowa w art. 66 ust. 1 pkt 5 u.u.i.o.ś. Raport powinien opisywać warianty realizacji przedsięwzięcia oraz informować o przewidywanych skutkach dla środowiska w przypadku niepodejmowania przedsięwzięcia. Jest to tylko możliwe w przypadku specyficznych przedsięwzięć np. wykonanie jazu wodnego i to nie w każdej sytuacji. Ilość wymaganych do przedstawienia w raporcie wariantów nie zależy od woli i uznania oceny inwestora. W przedmiotowym raporcie nie tylko nie przedstawiono racjonalnego najkorzystniejszego wariantu dla środowiska (nie może bowiem być uznany za taki wariant zerowy), ale także opis racjonalnego wariantu alternatywnego jest zbyt ogólnikowy, nie dający się ocenić, zwłaszcza w odniesieniu do przedstawionego wariantu wnioskodawcy. W raporcie nie przedstawiono faktycznie racjonalnego wariantu alternatywnego, a jedynie wskazano jakie inne można przyjąć rozwiązania techniczne czy też technologiczne np. co do systemu ściółkowego, co spowoduje redukcję do powietrza amoniaku, a zwiększy zużycie energii, zastosowania podziemnych zbiorników gazu, zmiany sposobu ogrzewania, zainstalowania wentylatorów ściennych, zamiana słomy na trociny. Nie może to być uznane za przedstawienie racjonalnego wariantu alternatywnego, a jedynie przedstawienie rozwiązań technicznych, które są mniej korzystne niż te, które przedstawiono w wariancie proponowanym przez wnioskodawcę. W analizie racjonalnego wariantu alternatywnego przedstawiono jedynie pewne aspekty przyjęcia innych rozwiązań technicznych, a nie całościową analizę takiego wariantu. Już w opisie systemu ściółkowego z częściowo wentylowanym podłożem wskazano, że wprowadzenie takiego systemu z uwagi na masę indyka może być trudne. Raport winien zawierać opis i analizę trzech wariantów. W opisie poszczególnych wariantów powinny być zachowane odpowiednie proporcje w zakresie przedstawienia ich parametrów, zwłaszcza tych dających się porównać. Nie jest dopuszczalna sytuacja, co ma miejsce w niniejszej sprawie, w której raport obejmuje przede wszystkich analizę oddziaływania na środowisko wariantu proponowanego przez wnioskodawcę i marginalnie analizuje inne rozwiązania techniczne, jakie można zastosować w budynkach, w których będzie prowadzona hodowla i analiza ta dotyczy tylko danego rozwiązania technicznego. W takim przypadku organ prowadzący procedurę oceny oddziaływania na środowisko powinien wezwać wnioskodawcę do przedstawienia pełnej analizy pozostałych wymaganych wariantów. Opis wariantów przedsięwzięcia musi znajdować swe odzwierciedlenie w materiale dowodowym postępowania, w ten sposób, aby spełnić wymagania określone w art. 66 ust. 1 pkt 5 u.u.i.o.ś. W opisanych wariantach powinny znaleźć się jednoznaczne wskazanie sposobu funkcjonowania przedsięwzięcia, zgodnie z parametrami technicznymi opisującymi przedsięwzięcie. Zgodnie z zasadą zrównoważonego rozwoju, w opisie, a następnie w analizie wariantów należy uwzględnić kwestie: ekonomiczne, społeczne, techniczne i prawne. W przedłożonym w niniejszej sprawie raporcie nie przedstawiono pełnej analizy racjonalnego wariantu alternatywnego, a jedynie pewne techniczne lub ekonomiczne aspekty wskazanych innych rozwiązań technicznych. Nie jest dopuszczalne, aby jeden z trzech wymaganych wariantów został potraktowany marginalnie lub nie został przedstawiony w ogóle. Inwestor obowiązany jest przełożyć taki raport, w którym zostanie rzetelnie przedstawiona analiza wszystkich wariantów, o których mowa w art. 66 ust. 1 pkt 5. W opisach wariantów powinno znaleźć się jednoznaczne wskazanie sposobu funkcjonowania przedsięwzięcia, zgodnie z parametrami technicznymi opisującymi przedsięwzięcie. Należy także pamiętać, że uwarunkowania środowiskowe nie są jedynymi, które mogą przesądzić o ostatecznym wyborze przez organ wariantu przewidzianego do realizacji. Zgodnie bowiem z zasadą zrównoważonego rozwoju w opisie, a następnie w analizie wariantów należy uwzględnić kwestie : ekonomiczne społeczne, techniczne i prawne.
W dalszej kolejności odnieść należy się do wymogu z art. 66 ust. 1 pkt 8 u.u.i.o.ś, zgodnie z którym raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko powinien zawierać opis metod prognozowania zastosowanych przez wnioskodawcę oraz opis przewidywanych znaczących oddziaływań planowanego przedsięwzięcia na środowisko, obejmujący bezpośrednie, pośrednie, wtórne, skumulowane, krótko-, średnio- i długoterminowe, stałe i chwilowe oddziaływania na środowisko, wynikające z: a) istnienia przedsięwzięcia, b) wykorzystywania zasobów środowiska, c) emisji. Przytoczony przepis ustanawia wymóg umieszczania w raporcie opisu metod prognozowania zastosowanych przez wnioskodawcę oraz opis przewidywanych znaczących oddziaływań planowanego przedsięwzięcia na środowisko, obejmującego między innymi skumulowane oddziaływanie na środowisko. Jak wskazuje się w orzecznictwie sądów administracyjnych, tak konstrukcja przepisu rozwija treść zasady przezorności, wynikające z art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 roku Prawo ochrony środowiska (t.j. Dz.U. z 2013 r., poz. 1232 ze zm.), zgodnie z którą, kto podejmuje działalność, której negatywne oddziaływanie na środowisko nie jest jeszcze w pełni rozpoznane jest obowiązany, kierując się przezornością, podjąć wszelkie możliwe środki zapobiegawcze. Uwzględniając powyższe przyjmuje się, że raport powinien zawierać informację o potencjalnych zagrożeniach związanych z wystąpieniem efektu skumulowanego oddziaływania na środowisko planowanych przedsięwzięć w stosunku, do których inwestorzy lub inwestor wystąpili z wnioskami o wydanie decyzji środowiskowych. Opis metod prognozowanych zastosowanych przez wnioskodawcę powinien odpowiadać założeniu, na których opiera się instytucja prawna oceny oddziaływania na środowisko. Założenie to przewiduje, że skutki ludzkiej ingerencji w środowisku oraz alokacji zagrożeń nie dadzą się nigdy dokładnie przewidzieć i opisać. Z tego powodu badanie oddziaływań skumulowanych powinno uwzględniać treść zasady przezorności (por. wyroki NSA z dnia 1 sierpnia 2017r., II OSK 2943/15 i II OSK 3042/15).
W świetle powyższego stwierdzić należy, że skumulowane oddziaływanie na środowisko dotyczy zmian w środowisku, które są spowodowane wpływem danego przedsięwzięcia w powiązaniu z innymi obecnymi i przyszłymi przedsięwzięciami. W konsekwencji inwestor, kierując się zasadą przezorności powinien uwzględnić w raporcie informacje o potencjalnych zagrożeniach związanych z wystąpieniem efektu skumulowanego oddziaływania na środowisko, nie tylko w stosunku do istniejących przedsięwzięć, ale i przedsięwzięć planowanych, o których powziął wiadomość. W warunkach niniejszej sprawy, zarówno w raporcie, jak i w uzupełnieniu raportu, pomimo wezwań pochodzących od uczestników postępowania o jego uzupełnienie we wskazanym wyżej wyszczególnionym zakresie, brak jest – wbrew twierdzeniom zawartym w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji - wnikliwej analizy skumulowanych oddziaływań na środowisko, z uwzględnieniem inwestycji już funkcjonujących (w szczególności funkcjonujących już gospodarstw rolnych), jak i inwestycji planowanych. Nie wiadomo w istocie, na jakiej podstawie autor raportu uznał, że w przypadku eksploatacji inwestycji zgodnie z przeznaczeniem nie należy się spodziewać znaczących oddziaływań skumulowanych na środowisko (k. 68 raportu), skoro nie wynika czy uwzględnił np. fakt, że na sąsiedniej nieruchomości planowane jest tożsame co do wielkości przedsięwzięcie, co do którego również w tym samym okresie została wydana decyzja środowiskowa, a raport został sporządzony przez tą samą osobę. W treści raportu zawarto jedynie stwierdzenie, że eksploatacja każdego z tych przedsięwzięć nie spowoduje przekroczenia standardów jakości środowiska poza terenami przedmiotowych przedsięwzięć. Wskazać należy, że w przypadku realizacji obu inwestycji, łącznie będzie prowadzona hodowla jednorazowo ponad 75.000 sztuk indyków. Jest powszechnie znanym fakt konfliktów społecznych jakie powoduje prowadzenie hodowli drobiu na skalę przemysłową w pobliżu miejscowości. Brak właściwie w sporządzonym raporcie analizy w tym zakresie nie pozwala uznać go za odpowiadający warunkom określonym w art. 66 u.u.i.o.ś. i tym samym poddać ocenie w oparciu o kryteria określone w art. 80 k.p.a. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji brak jest również rozważań dotyczących tej kwestii. Organy w toku postępowania skupiły się przede wszystkim na wyjaśnieniu kwestii związanych z odorem.
Nadto zdaniem Sądu, organ nie rozważył kwestii związanej z nałożeniem w decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych na wnioskodawcę w oparciu o art. 82 ust. 1 pkt 5 u.u.i.o.ś. obowiązku przedstawienia analizy porealizacyjnej, określając jej zakres i termin przedstawienia oraz wskazując ewentualnie inne organy, którym należy ją przedstawić. W decyzji organu I instancji utrzymanej w mocy przez Kolegium w punkcie 2.16. nałożono na wnioskodawcę obowiązek wykonania pomiarów emisji zanieczyszczeń w trakcie eksploatacji instalacji przy pełnej obsadzie obiektów inwentarskich. Nie określono bliżej jakich emisji te badania winny dotyczyć (czyli zakres), w jakim terminie winny być przez wnioskodawcę wykonane i jakim organom należy je przedstawić. W niniejszej sprawie dokonanie oceny konieczności nałożenia takiego obowiązku na inwestora jest uzasadnione rodzajem planowanego przedsięwzięcia, konfliktów społecznych, jakie ono może wywoływać oraz brakiem możliwości przewidzenia wszystkich następstw związanych w eksploatacją przedsięwzięcia przy uwzględnieniu, że na sąsiedniej nieruchomości planowane jest podobne przedsięwzięcie. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji brak jest w tym zakresie rozważań.
Nie jest zasadny zarzut dotyczący naruszenia art. 66 ust. 1 pkt. 1 u.u.i.o.ś. Raport zawiera opis planowanego przedsięwzięcia, w tym informacje o przedsięwzięciu o których mowa w art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. a-g powołanej inwestycji. Zgodzić się należy, że na sąsiedniej nieruchomości obejmującą działkę o nr geodezyjnym [...] planowane jest tożsame przedsięwzięcie dla którego wystąpiono o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Wniosek taki został złożony przez U. i M.R., a zauważyć należy, że U.R. jest jedynym udziałowcem spółki "I". Powyższe ustalenie nie jednak przesłanką przesadzającą, iż w niniejszej sprawie doszło do świadomego podziału zamierzonego jednego przedsięwzięcia. Z akt sprawy, w szczególności z raportu nie wynika, aby realizacja stanowiącej przedmiot postępowania w niniejszej sprawie inwestycji była np. powiązana poprzez przyjęte rozwiązania techniczne z planowanym przedsięwzięciem na sąsiedniej działce o nr [...]. Nie jest wykluczone, iż w trakcie ponownego rozpatrywania wniosku mogą pojawić się okoliczności powodujące konieczność ponownej oceny w tym zakresie raportu i uwzględnienia regulacji prawnych z tym związanych, np. art. 18 ustawy z dnia 10 lipca 2007 r. o nawozach i nawożeniu (Dz. U. z 2018 r. po. 1259).
W raporcie na stronie 75 zamieszczono analizę możliwych konfliktów społecznych związanych z planowanym przedsięwzięciem zgodnie z art. 66 ust. pkt 15 u.u.i.o.ś. Odmienna ocena kwestii z tym związanych nie stanowi podstawy do zgłoszenia zarzutu, że raport takiej analizy nie zawiera. Wskazano regulacje prawne, które wykorzystano przy sporządzaniu raportu, jak również omawiając poszczególne aspekty oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wskazano na czy to opracowania na których się opierano przy ich analizie ( art. 66 ust. pkt 20 u.u.i.o.ś.).
Zarzut naruszenia zasady zrównoważonego rozwoju (art. 3 p.o.ś.) wsi [...] został omówiony przy omówieniu uchybień związanych z analizą wariantów przedsięwzięcia i skumulowanego oddziaływania na środowisko. Dopiero w sytuacji prawidłowego przedstawienia w raporcie poszczególnych wariantów, analizy ich oddziaływania na środowisko i powiązanego z tym wyborem optymalnego wariantu dla środowiska oraz właściwa analiza skumulowanego oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko pozwoli na pełną ocenę realizacji zasady zrównoważonego rozwoju. Nadmienić należy, że w raporcie omówiono inne przesłanki mające wpływ na ocenę realizacji zasady zrównoważonego wpływu. W raporcie, jak również w składanych do raportu przez jego autorkę wyjaśnieniach oraz w pozostałym zgromadzonym materiale dowodowym omówiono kwestię emisji i występowania innych uciążliwości związanych z realizacją przedsięwzięcia. W raporcie zawarto rozważania związane z emisją hałasu, gazów, pyłów, kwestie związane z odpadami gospodarką wodno-ściekową. W opisie planowanego przedsięwzięcia opisano jego lokalizację. Trafność ustaleń w tym zakresie dokonanych przez organy znajdujących swoje odzwierciedlenie w ustalonych w decyzji dla zgłoszonego przedsięwzięcia uwarunkowaniach środowiskowych jest obecnie przedwczesna, m.in. z uwagi na brak przeprowadzenia analizy skumulowanego oddziaływania, a wynik tej analizy niewątpliwie ma wpływ na powyższe ustalenia. Na obecnym etapie te ustalenia z tego powodu nie są pełne i tym samym uniemożliwiają przeprowadzenie pełnej oceny emisji i innych uciążliwości związanej z realizacją przedsięwzięcia. W tym miejscu wskazać należy, że jak już wyżej wskazano, raport jest szczególnym dowodem w sprawie o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, sporządzonym przez osobę posiadającą stosowne w tym zakresie wykształcenie i doświadczenie zawodowe. Sąd podziela zarzuty skarżącego, że organy mają obowiązek samodzielnej oceny raportu, samodzielnego ustosunkowania się do wszystkich zarzutów odwołania, co powinno mieć miejsce i odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji, ale zarazem zwraca uwagę, że zarzuty merytoryczne wobec raportu powinny być przez stronę kwestionującą z zasady czynione w oparciu o kontrraport. Nie jest wystarczające przedstawienie odmiennego stanowiska, zwłaszcza w odniesieniu do kwestii wymagających specjalistycznej wiedzy. Niejednokrotnie z uwagi na konieczność uwzględnienia konkretnych warunków w jakich będzie realizowane planowane przedsięwzięcie, może okazać się niewystarczającym powołanie na pogląd reprezentowany w literaturze fachowej. Tym samym należy uznać za nieuzasadniony zarzut dotyczący naruszenia art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. a – e, a dotyczący wskazania błędnych danych dotyczących ilości zanieczyszczeń związanych z funkcjonowaniem fermy drobiu, w tym ilości wytwarzanego obornika, a także sposobu jego zagospodarowania oraz zapotrzebowania na wodę i ilości indyków na powierzchnię w każdej hali. Dokonanie powyższych obliczeń wymaga wiedzy specjalistycznej, a skarżący nie przedstawili dowodów pozwalających założenia przyjęte w raporcie skutecznie podważyć.
Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że przeprowadzone przez organy administracji publicznej w niniejszej sprawie postępowanie wyjaśniające zostało przeprowadzone z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. Organy nie podjęły wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Nie zebrały w sposób wyczerpujący i nie rozpatrzyły całego materiału dowodowego. Dotyczy to w szczególności wyżej omówionych aspektów sprawy związanych z przedstawieniem i analizą wariantów przedsięwzięcia i określenia przewidywanego oddziaływania analizowanych wariantów na środowisko o których mowa w art. art. 66 ust. 1 pkt. 5 i 6 u.u.i.o.ś. i skumulowanego odziaływania przedsięwzięcia objętego wnioskiem, innych przedsięwzięć już zrealizowanych, jak i planowanych, o których mowa w art. 66 ust. 1 pkt. 8 u.u.i.o.ś. W tym zakresie raport nie jest zupełny, posiada wskazane braki.
Brak jest podstaw do przyjęcia, że organy prowadzące postępowanie naruszyły art. 8 k.p.a.- zasadę pogłębiania zaufania. Uczestnicy postępowania byli zawiadamiani o wszystkich czynnościach dokonywanych przez organ. Umożliwiono im czynny udział w postępowaniu. Za podstawę naruszenia tej zasady nie może być uznana w szczególności odmienna ocena zgromadzonego materiału dowodowego, czy też wydanie decyzji nieodpowiadającej oczekiwaniom większości uczestników.
Znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy uzgodnień dokonanych przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego i Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska zostało wcześniej omówione. Na postanowienie wydane w oparciu o art. 106 k.p.a. zażalenie przysługuje jedynie stronie, co wynika jednoznacznie z art. 106 § 5 k.p.a. Zgodnie z poglądem wyrażonym w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 kwietnia 2014 r., sygn. akt II OSK 113/14, postępowanie uzgodnieniowe prowadzone na podstawie art. 106 § 1 i 5 k.p.a., chociaż ma charakter wyłącznie pomocniczy w sprawie załatwianej w formie decyzji administracyjnej przez inny organ, jest postępowaniem autonomicznym w stosunku do tzw. postępowania głównego. Oznacza to, iż na organie prowadzącym postępowanie uzgodnieniowe ciąży obowiązek zapewnienia stronom tego postępowania czynnego w nim udziału. Organ administracji prowadzący postępowanie główne nie sprawuje nadzoru nad organami prowadzącymi postępowanie uzgodnieniowe i nie ma żadnych instrumentów prawnych, które pozwalałyby mu kontrolować, czy weryfikować prawidłowość prowadzenia tego postępowania. Organ administracji prowadzący postępowanie główne nie posiada też żadnych możliwości wzruszenia ostatecznych rozstrzygnięć wydanych w postępowaniach uzgodnieniowych. Obowiązek organu administracji, który prowadzi postępowanie główne, sprowadza się zaś do zawiadomienia strony o tym, że zwrócił się do innego organu o zajęcie stanowiska (art. 106 § 2 k.p.a.). Pozbawienie, zatem strony postępowania głównego możliwości czynnego udziału w postępowaniu uzgodnieniowym może stanowić podstawę do złożenia przez tę stronę wniosku o wznowienie postępowania uzgodnieniowego. Zawarte w art. 126 k.p.a. odesłanie do odpowiedniego stosowania przepisów art. 145- 152 k.p.a. do postanowień, na które przysługuje zażalenie, oznacza dopuszczalność wznowienia postępowania w sprawach zakończonych takimi postanowieniami, a więc m.in. takimi, o jakich mowa w art. 106 § 1 i 5 k.p.a.
Wskazanie w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jako podstawy jej wydania art. 59 ust. 1 pkt 2 u.u.i.o.ś., który stanowi podstawę przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, a nie art. 59 ust. 1 pkt 1 dotyczącego przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko jakim jest przedsięwzięcie stanowiące przedmiot niniejszej sprawy, stanowi naruszenie przepisów postępowania (art. 107 § 1 k.p.a.) w zakresie powołania w decyzji podstawy prawnej rozstrzygnięcia, nie stanowi to jednak istotnego naruszenia przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy.
Uzasadnienie zaskarżonej decyzji odpowiada warunkom określonym w art. 107 § 3 k.p.a. Nie uwzględnienie zarzutów zawartych w odwołaniu, przyjęcie odmiennego stanowiska przez organ, nie może stanowić podstawy przyjęcia, że uzasadnienie nie zawiera elementów wskazanych w cytowanym przepisie.
Mając powyższe na uwadze należało uznać skargi za uzasadnione. Podstawę prawną uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji stanowi art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 66 ust. 1 pkt 5, 6 i 8 u.u.i.o.ś. oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a.
Przystępując do ponownego rozpoznania sprawy organy winny mieć na uwadze powyższe rozważania, w szczególności konieczność uzupełnienia raportu w zakresie przedstawienia racjonalnego wariantu alternatywnego i racjonalnego wariantu najkorzystniejszego dla środowiska wraz z uzasadnieniem wyboru jednego z trzech wariantów przedstawionych w raporcie i określenia przewidywanego oddziaływania analizowanych wariantów na środowisko – art. 66 ust. 1 pkt 5 i 6 u.u.i.o.ś. oraz przeprowadzenie analizy o której mowa w art. 66 ust. 1 pkt 8 u.u.i.o.ś. wskazanej ustawy (skumulowanego odziaływania przedsięwzięć), uwzględnienie rezultatów tych analiz przy ocenie emisji i występowaniu innych uciążliwości związanych z realizacją przedsięwzięcia.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. Zasądzono od organu na rzecz skarżących L.P. i A.P. po 200 zł tytułem zwrotu uiszczonego wpisu oraz na rzecz Z.P. i B.P. solidarnie kwotę 714 zł, w tym tytułem zwrotu uiszczonego wpisu w wysokości 200 zł , kwotę 34 zł tytułem zwrotu uiszczonej opłaty skarbowej od udzielonych pełnomocnictw oraz kwotę 480 zł tytułem zwrotu wynagrodzenia pełnomocnika procesowego będącego radca prawnym ustalonego na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz.U. z 2018r., poz. 268).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło