II SA/Go 452/17
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2017-07-26
Skład orzekający: Sławomir Pauter, Krzysztof Dziedzic, Zbigniew Kruszewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze, rozpatrując wniosek o umorzenie należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego, wywiązało się z obowiązku dwukrotnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy, w tym dokonania własnych ustaleń faktycznych dotyczących sytuacji materialnej i rodzinnej wnioskodawcy?Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze naruszyło zasadę dwuinstancyjności postępowania, nie dokonując własnych ustaleń faktycznych i nie oceniając materiału dowodowego w kontekście przesłanek umorzenia należności określonych w art. 30 ust. 2 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów. Organ odwoławczy ograniczył się jedynie do potwierdzenia prawidłowości ustaleń organu pierwszej instancji, uchylając się od oceny istotnych okoliczności, takich jak pogorszenie stanu zdrowia skarżącej i jej męża oraz wpływ tego stanu na ich sytuację materialną i możliwości zarobkowe.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła o umorzenie należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego, powołując się na trudną sytuację rodzinną i majątkową, w tym problemy zdrowotne swoje i męża. Prezydent Miasta odmówił umorzenia, uznając, że dochody rodziny przekraczają minimum socjalne. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy, stwierdzając, że organ pierwszej instancji zebrał kompletny materiał dowodowy i należycie go ocenił, a skarżąca nie wykazała pogorszenia stanu zdrowia ani możliwości zarobkowych. Skarżąca zaskarżyła decyzję SKO, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i błędne ustalenie stanu faktycznego.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Pauter Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Dziedzic Asesor WSA Zbigniew Kruszewski (spr.) Protokolant sekr. sąd. Małgorzata Zacharia-Gardzielewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 lipca 2017 r. sprawy ze skargi K.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności dłużniczki alimentacyjnej I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej K.W. kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego, III. zwraca ze Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. stronie skarżącej – K.W. kwotę 325 (trzysta dwadzieścia pięć) złotych tytułem nadpłaconego wpisu sądowego od skargi.
Decyzją z [...] marca 2017 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze (w skrócie: "SKO") po rozpoznaniu sprawy z odwołania K.W. (skarżącej) utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta z [...] stycznia 2017 r. nr [...] o odmowie umorzenia należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego.
Z dokumentów znajdujących się w aktach postępowania wynikał następujący stan sprawy.
Na podstawie ugody zawartej [...] marca 2003 r. przed Sądem Rejonowym, skarżąca obowiązana jest do ponoszenia alimentów na rzecz swojego syna D.W. w wysokości 350 zł miesięcznie płatnych do rąk jego ojca.
Skarżąca nie uiszczała alimentów, w związku z czym, na wniosek jej syna prowadzono przeciwko niej egzekucję sądową. Ponieważ egzekucja była nieskuteczna, licznymi decyzjami Prezydent Miasta, na podstawie art. 9, art. 10 i art. 12 ustawy z 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz. U. z 2017 r. poz. 489 ze zm. - w skrócie "u.p.o.u.a.") przyznawał synowi skarżącej świadczenie z funduszu alimentacyjnego.
Ponieważ skarżąca nie zwróciła organowi właściwemu wierzyciela wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego, organ ten ściągał wypłacone należności w drodze egzekucji sądowej zgodnie z art. 27 ust. 3 u.p.o.u.a.
Pismem z [...] listopada 2016 r. skarżąca zwróciła się do Prezydenta Miasta o umorzenie w całości należności z tytułu świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego. Uzasadniając wniosek wskazała na szereg okoliczności dotyczących jej sytuacji rodzinnej i majątkowej, które miały uniemożliwiać zwrot należności z tytułu wypłaconych jej synowi świadczeń.
Wskazaną na wstępie decyzją z [...] stycznia 2017r. Prezydent Miasta, powołując się na art. 2 pkt 10, art. 27 ust. 1 i ust. 1a oraz art. 30 u.p.o.u.a. odmówił umorzenia należności, których kwotę określił na 17.478,97 zł.
Organ ustalił, iż skarżąca ma 44 lata, jest mężatką i wspólnie z mężem wychowuje dwoje dzieci w wieku 17 lat. Skarżąca - podobnie jak jej mąż - cierpi na liczne schorzenia, w tym wirus HIV. Oboje małżonkowie legitymują się orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności. Dalej ustalono, iż małżonkowie pracują w spółdzielni socjalnej, a skarżąca dodatkowo prowadzi biuro rachunkowe, zaś średni dochód rodziny skarżącej w okresie od marca do września 2016 roku wyniósł 6.363,61 zł.
Oceniając sytuację majątkową skarżącej z punktu widzenia przesłanek umorzenia należności wynikających z art. 30 ust. 2 u.p.o.u.a. organ uznał, że nie ma podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącej. W jego ocenie sytuacja majątkowa rodziny skarżącej nie jest na tyle zła by uzasadniała odstępstwo od zasady ponoszenia przez dłużnika alimentacyjnego świadczeń wypłaconych osobie uprawnionej z funduszu alimentacyjnego. Uznał bowiem, że dochody małżonków W. na jednego członka rodziny wynoszące 1.590,90 zł miesięcznie, znacznie przekraczają minimum socjalne, a dodatkowo skarżąca część tych dochodów przeznacza na wydatki niesłużące zaspokojeniu podstawowych potrzeb życiowych. Organ uznał, że sytuacja materialna skarżącej nie jest nadzwyczajna, czym uzasadnił odmowę umorzenia należności.
Od decyzji Prezydenta Miasta skarżąca wywiodła odwołanie do SKO. Zarzuciła w nim brak wnikliwego ustalenia jej sytuacji majątkowej i rodzinnej, a w szczególności uwzględnienia stanu zdrowia jej i męża oraz wpływu stanu zdrowia na możliwości zarobkowe małżonków.
SKO, wskazaną na wstępie decyzją z [...] marca 2017 r. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta. Jako podstawę prawną swojego rozstrzygnięcia kolegium wskazało art. 39 ust. 5 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2016 r. poz. 446 ze zm.), art. 1 i 2 ustawy z 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2015 r. poz. 169 ze zm.), art. 30 ust. 1 i 2, art. 25 i art. 27 ust. 1 u.p.o.u.a. oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23 ze zm. - w skrócie: "k.p.a.").
Uzasadniając rozstrzygnięcie kolegium stwierdziło, iż organ pierwszej instancji zebrało kompletny materiał dowodowy i należycie go ocenił. Uznało również, że skarżąca nie wykazała podnoszonej okoliczności pogorszenia stanu zdrowia swojego i męża, a w konsekwencji również nie wykazała, iż pogorszeniu uległy możliwości zarobkowe małżonków. SKO dowodziło, że skarżąca pomija okoliczność, że - obok obowiązku finansowania dzieci z jej obecnego małżeństwa - winna uwzględniać również obowiązek finansowania edukacji i utrzymania również uprawnionego do alimentów syna – D.W.. Zdaniem SKO, umorzenie należności oznaczałoby przerzucenie ciężaru alimentacyjnego na resztę społeczeństwa podczas gdy sytuacja majątkowa skarżącej nie jest tego rodzaju by uniemożliwiała zapłatę należności. Dlatego kolegium uznało, że nie zachodziły przesłanki umorzenia należności na podstawie art. 30 ust. 3 u.p.o.u.a.
SKO stwierdziło również, iż ocena zgromadzonego materiału dowodowego przez organ pierwszej instancji była prawidłowa i nie naruszała art. 77 § 1 k.p.a., zaś uzasadnienie rozstrzygnięcia odpowiadało wymogom wynikającym z art. 107 § 3 k.p.a.
Skarżąca nie zgodziła się z decyzją SKO i pismem z [...] maja 2017 r. wniosła od niej skargę to tut. Sądu. Zarzuciła organowi:
I. naruszenie przepisów postępowania:
1. art. 80 k.p.a. poprzez przekroczenie granic zasady swobodnej oceny dowodów i dokonanie niewłaściwej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego w postaci przedłożonych przez skarżącą dokumentów, co doprowadziło do błędnego ustalenia stanu faktycznego stanowiącego podstawę orzeczenia poprzez niewłaściwą ocenę:
a. możliwości zarobkowych skarżącej oraz członków jej rodziny
b. możliwości wykonywania przez skarżącą i jej męża prac dorywczych
c. koniecznych potrzeb rodziny skarżącej, zrównując je z minimum do podstaw egzystencji, gdy dzieci skarżącej wymagają kształcenia, które stanowi w ich wieku podstawę egzystencji, której zapewnienie jest konieczne do ich prawidłowego rozwoju,
d. stanu zdrowia skarżącej i jej męża oraz jaki to ma wpływ na możliwości zarobkowe skarżącej i jej męża oraz jaki to ma wpływ na konieczne wydatki ponoszone na leczenie oraz że stan zdrowia skarżącej i jej męża ulega systematycznemu pogorszeniu,
2. art. 11 k.p.a. poprzez niewystarczające wyjaśnienie sprawy oraz uzasadnienie swojej decyzji wskazujące na dowolność w podejmowaniu decyzji uznaniowej i akceptacji takiego stanu rzeczy
3. art. 7 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie interesu społecznego oraz słusznego interesu obywateli, tj. z jednej strony pominięcie okoliczności, iż spłata zadłużenia spowoduje powstanie nowego zadłużenia na rzecz dzieci pozostających pod opieką skarżącej, a dzieci uzyskają uprawnienie do uzyskiwania świadczeń z pomocy społecznej oraz funduszu alimentacyjnego, a z drugiej strony pominięcie, iż w interesie dzieci pozostających pod opieką skarżącej oraz samej skarżącej jest umorzenie długu, gdyż pozwoli na zapewnienie w podstawowym stopniu na zaspokojenie potrzeb dzieci pozostających pod opieką skarżącej wobec których posiada zobowiązania alimentacyjne,
4. art. 15 k.p.a. poprzez przekroczenie granic uznania administracyjnego, tym samym uniemożliwienie przeprowadzenia postępowania odwoławczego, które zapewnia zasada dwuinstancyjności, gdyż dopuszczenie dowolności przy podejmowaniu decyzji uznaniowej powoduje brak możliwości kontroli prawidłowości zaskarżonej decyzji,
II. błędne ustalenie stanu faktycznego poprzez ustalenie, że:
1. sytuacja finansowa skarżącej pozwala jej na spłatę zadłużenia bez uszczerbku dla jej rodziny, gdy uzyskiwany dochód nie pozwala na zaspokojenie wszystkich potrzeb rodziny,
2. sytuacja finansowa rodziny skarżącej jest bardzo dobra i rodzina żyje na wysokim poziomie, gdy uzyskiwany dochód nie pozwala na zaspokojenie wszystkich potrzeb rodziny,
3. konieczność spłaty zadłużenia nie przyczyni się do konieczności uzyskania przez skarżącą wsparcia z pomocy społecznej, gdy przyczyni się do pogorszenia sytuacji materialnej dzieci skarżącej, które nie będą mogły się dalej kształcić i rozwijać zgodnie z potrzebami, skarżąca wraz z mężem wydatkują uzyskiwany dochód jedynie w minimalnym zakresie tj. na leki i wyżywienie i potrzeby życia codziennego, a spłata zadłużenie spowoduje nowe zadłużenie po stronie skarżącej na rzecz jej dzieci, które pozostają pod jej opieką, gdyż nie będzie w stanie wraz z mężem zaspokoić ich potrzeb
4. stan zdrowia skarżącej i jej męża pozwala na wykonywanie pracy zarobkowej bez dokładania znacznych osobistych starań oraz, że stan ich zdrowia nie ulega systematycznemu pogorszeniu, podczas gdy ich sytuacja zdrowotna jest bardzo trudna i każdego dnia stawia nowe przeszkody nawet w codziennym funkcjonowaniu,
III. naruszenie prawa materialnego - art. 30 ust. 2 u.p.o.u.a. poprzez jego niezastosowanie w przypadku gdy skarżąca spełnia warunki umorzenia należności, a organ posiada kompetencje do wydania decyzji umarzającej dług, jednocześnie poprzez przekroczenie granic uznania administracyjnego poprzez niewłaściwe rozumienie tej instytucji tj. stwierdzenie, iż "organ może" oznacza, iż nie "musi" nawet w sytuacji gdy wszystkie okoliczności sprawy wskazują, iż należy zastosować daną normę.
Podnosząc tej treści zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy SKO do ponownego rozpoznania.
W uzasadnieniu skargi skarżąca ponowiła argumenty o pogarszającej się sytuacji zdrowotnej jej i jej męża, co miało wpływ na obniżenie ich możliwości zarobkowych. Zaprzeczyła również poglądowi wyrażonemu w uzasadnieniu decyzji SKO o ich dobrej sytuacji majątkowej. Wskazała, iż cała rodzina skarżącej wymaga intensywnego leczenia. Zarzuciła nadto, iż organ niewłaściwie ocenił charakter ponoszonych przez skarżącą wydatków. Podniosła też, że to właśnie stan zdrowia jej i jej męża przyczynił się do tego, że nie uiszczała terminowo alimentów.
SKO wniosło o oddalenie skargi powielając stanowisko sformułowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod kątem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi – ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi – przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i zasadniczo na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. W świetle art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718, z późn. zm. - w skrócie: "p.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu.
Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji w tak zakreślonych granicach kognicji, Sąd uznał, że zaskarżona decyzja SKO naruszały prawo w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.
Ramy prawne sprawy wyznaczały przepisy ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów. To ona określała warunki oraz zasady przyznawania świadczeń z funduszu alimentacyjnego oraz działania podejmowane wobec dłużników alimentacyjnych. I tak: zgodnie z art. 27 ust. 1 u.p.o.u.a. dłużnik alimentacyjny jest zobowiązany do zwrotu organowi właściwemu wierzyciela należności w wysokości świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego osobie uprawnionej, łącznie z ustawowymi odsetkami. Wynikający z tego przepisu obciążający obowiązek dłużnika alimentacyjnego zwrotu należności nie jest jednak bezwzględny. Zgodnie bowiem z art. 30 ust. 2 u.p.o.u.a. organ właściwy wierzyciela może, na wniosek dłużnika alimentacyjnego, umorzyć jego należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego łącznie z odsetkami w całości lub w części, odroczyć termin płatności albo rozłożyć na raty, uwzględniając sytuację dochodową i rodzinną. Umorzenie należności następuje w drodze decyzji administracyjnej (art. 30 ust. 3 u.p.o.u.a.). Decyzja ta ma charakter uznaniowy, a taki jej charakter oznacza, że organ administracji ma swobodę decyzyjną co do ustalenia treści rozstrzygnięcia, związaną m.in. z realizowaniem określonej, w danym zakresie, polityki państwa. Jest przy tym jednak związany przesłankami wskazanymi w przepisie stanowiącym podstawę prawną rozstrzygnięcia, w tym przypadku – w art. 30 ust. 2 u.p.o.u.a., którymi są: sytuacja dochodowa i rodzinna dłużnika.
Rozpatrując ten typ sprawy organ powinien uwzględnić, iż każde rozstrzygnięcie podejmowane w ramach uznania administracyjnego powinno być przekonująco i jasno uzasadnione zarówno co do faktów jak i co do prawa, tak żeby nie było wątpliwości, że wszystkie okoliczności sprawy zostały głęboko rozważone i ocenione, a rozstrzygnięcie jest ich logiczną konsekwencją i nie jest arbitralne (por. wyrok WSA w Gorzowie z dnia 2 sierpnia 2012 r., sygn. akt II SA/Go 393/12).
Rozpoznanie wniosku o umorzenie należności następuje dwuetapowo: w pierwszej kolejności organ ustala sytuację materialną i rodzinną wnioskodawcy i dopiero uznając że jest ona tego rodzaju, że może uzasadniać umorzenie zaległości rozważa czy za umorzeniem przemawia również wzgląd na interes publiczny.
Obowiązek poczynienia ustaleń dotyczących sytuacji dochodowej i rodzinnej osoby domagającej się umorzenia zaległości na podstawie art. 30 ust. 2 u.p.o.u.a. obarcza przy tym organy obu instancji. Wynika to z zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego znajdującej podstawę prawną w art. 15 k.p.a. Zasadę tę rozumie się jako obowiązek dwukrotnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy. Jest przy tym oczywiste, że organ odwoławczy przy rozpoznaniu sprawy w pełnych jej granicach może, a wręcz musi oprzeć się na dowodach zgromadzonych przez organ pierwszej instancji, tym niemniej musi ten materiał ocenić i sformułować własne ustalenia faktyczne.
Uzasadnienie zaskarżonej decyzji wskazuje jednak, że SKO nie wywiązało się z tego obowiązku. W pierwszej części decyzji swojej decyzji wiernie i niemal literalnie przytoczyło treść decyzji Prezydenta Miasta oraz treść odwołania skarżącej. W części uzasadnienia zaskarżonej decyzji zawierającej własne rozważania, organ odwoławczy dokonał oceny prawidłowości zaskarżonego doń rozstrzygnięcia. Odnosząc się zaś do okoliczności podnoszonych we wniosku i szeroko opisanych w odwołaniu, SKO nawiązało jedynie do twierdzenia o pogarszającej się sytuacji zdrowotnej skarżącej i jej męża, kwitując te argumenty zdawkowym stwierdzeniem o niewykazaniu podnoszonych przez skarżącą okoliczności (str. 12 dec. SKO). W dalszej części uzasadnienia SKO, w ogólnych wywodach, odniosło się do zasad umarzania należności na podstawie art. 30 ust. 2 u.p.o.u.a. stwierdzając wyłącznie, że skarżąca i jej mąż, pomimo niepełnosprawności uzyskują dochody z wynagrodzeń za pracę i regulują zobowiązania "z innych tytułów", co przesądzać ma o tym, że stać ich na regulowanie zaległości z tytułu alimentów (str. 13 dec. SKO). W kolejnej części swych rozważań SKO obszernie omówiło zasady prowadzenia postępowania dowodowego w sprawach w których rozstrzygnięcie zapada w ramach uznania administracyjnego, konkludując tę część motywów decyzji stwierdzeniem o niezasadności odwołania oraz o respektowaniu przez Prezydenta zasad wynikających z art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a.
SKO nie poczyniło przy tym własnych ustaleń faktycznych, lecz posługując się niekonkretnymi i ogólnymi sformułowaniami wyłącznie potwierdziło prawidłowość ustaleń organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy nie poddał zgromadzonych dowodów jakiejkolwiek analizie. Nie ustalił sytuacji materialnej skarżącej. Ograniczył się wyłącznie do kilkukrotnego stwierdzenia o prawidłowości postępowania dowodowego oraz ustaleń organu pierwszej instancji. Uchylił się również od oceny oświadczeń skarżącej o istotnym pogorszeniu stanu zdrowia jej i męża oraz wynikającym z tego pogorszeniu sytuacji materialnej i częściowej utracie możliwości zarobkowych, jak również nie rozważył jaki wpływ na sytuację majątkową ma choroba dzieci skarżącej. Nie odniósł się również do znajdujących się w aktach sprawy dokumentów w postaci zaświadczeń lekarskich oraz dokumentów potwierdzających obniżenie wynagrodzenia skarżącej.
Tym samym organ odwoławczy nie poczynił ustaleń koniecznych z punktu widzenia art. 30 ust. 2 u.p.o.u.a.
Takie postępowanie organu w sposób oczywisty naruszało zasadę dwuinstancyjności postępowania. W orzecznictwie wskazuje się bowiem postępowanie odwoławcze nie może polegać na weryfikacji decyzji wydanej w pierwszej instancji, tylko na ponownym rozpoznaniu sprawy administracyjnej. Niewystarczające dla wypełnienia tego obowiązku jest przytoczenie przez organ odwoławczy uzasadnienia decyzji organu I instancji, bez dokonania własnych w tym zakresie ocen czy analiz (wyr. NSA z 7 lutego 2017 r. II OSK 1266/15).
Powyższe uchybienia w postępowaniu SKO powodowały, że organ ten w istocie nie rozpoznał sprawy. Z tego powodu Sąd uznał za usprawiedliwiony zarzut naruszenia art. 15 k.p.a. oraz zarzuty kwestionujące podstawę faktyczną rozstrzygnięcia. Wobec stwierdzonych uchybień obarczających zaskarżoną decyzję, Sąd nie mógł odnieść się do rzeczowo do zarzutów odnoszących się wprost do przesłanek umorzenia.
Z powyższych przyczyn Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję (pkt I. wyroku). Przy ponownym rozpoznaniu sprawy, SKO kierując się naprowadzonymi powyżej wskazaniami, ponownie rozstrzygnie sprawę nie ograniczając się wyłącznie do kontroli rozstrzygnięcia Prezydenta Miasta. Nie uchyla to oczywiście możliwości wydania decyzji na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. lecz to zależne jest od stwierdzenia przez SKO zakresu koniecznego do przeprowadzenia postępowania dowodowego. Przy ponownym rozstrzygnięciu sprawy organ obowiązany będzie ocenić aktualną sytuację osobistą, rodzinną i materialną skarżącej. Weźmie pod uwagę również, iż jakkolwiek zobowiązania alimentacyjne rodziców względem dzieci mają charakter obligatoryjny, co wynika wprost z art. 133 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, to jednak przewidziana w art. 30 ust. 2 ustawy z 2007 r. u.p.o.u.a. możliwość udzielenia, na wniosek dłużnika alimentacyjnego, ulgi w spłacie należności wypłaconych tytułem świadczeń alimentacyjnych, stanowi prawny wyjątek od zasady obowiązku zwrotu tych należności.
Jednocześnie, w punkcie II. wyroku, na podstawie art. 200 p.p.s.a., Sąd zasądził od SKO na rzecz skarżącej kwotę 680 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Na kwotę tę złożył się uiszczony wpis od skargi w wysokości ograniczonej do wpisu należnego, który wynieść powinien 200 zł oraz zwrot kosztów zastępstwa procesowego w kwocie 480 zł wynikającej z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c/ rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r. poz. 1804 ze zm.).
W punkcie III. wyroku, na podstawie art. 225 p.p.s.a., Sąd orzekł o zwrocie skarżącej 325 zł czyli kwoty stanowiącej różnicę pomiędzy wpisem uiszczonym (525 zł) a wpisem należnym (200 zł) obliczonym stosownie do § 2 ust. 6 rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2003 r. Nr 221 poz. 2193 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło