II SA/Go 477/09
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2009-09-10
Skład orzekający: Aleksandra Wieczorek, Michał Ruszyński, Alina Rzepecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy nadzoru budowlanego prawidłowo ustaliły stan faktyczny i zastosowały przepisy dotyczące nakazu rozbiórki obiektu budowlanego, w sytuacji gdy jego wiek (lata 60-te XX wieku) nie pozwala na jednoznaczne stwierdzenie samowoli budowlanej i czy stan techniczny obiektu uzasadnia przymusową rozbiórkę?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania administracyjnego (art. 7, 77, 80 KPA) przez organy obu instancji. Brak było jednoznacznego ustalenia, czy obiekt budowlany wzniesiony w latach 60-tych powstał bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę, a także czy jego stan techniczny uzasadnia przymusową rozbiórkę na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974 r. Organy nie zebrały wystarczającego materiału dowodowego, w tym nie zleciły ekspertyzy technicznej, co uniemożliwiło prawidłowe zastosowanie przepisów materialnych.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M.F. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (WINB) utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) nakazującą rozbiórkę obiektu gospodarczego z przeznaczeniem na cele gospodarcze, konstrukcji murowanej, wzniesionego w latach 60-tych XX wieku. Skarżąca kwestionowała ustalenia organów co do samowoli budowlanej, stanu technicznego obiektu i jego lokalizacji przy granicy działki, a także podnosiła, że jest wyłącznym właścicielem obiektu. Organy obu instancji uznały obiekt za samowolnie wybudowany i zagrażający bezpieczeństwu, nakazując jego rozbiórkę na podstawie przepisów Prawa budowlanego z 1974 r.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję WINB i poprzedzającą ją decyzję PINB. Stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. Zasądzono od WINB na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 10 września 2009 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Wieczorek Sędziowie Sędzia WSA Michał Ruszyński Sędzia WSA Alina Rzepecka (spr.) Protokolant ref. staż. Małgorzata Zacharia-Gardzielewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 września 2009 r. sprawy ze skargi M.F. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] roku nr [...], II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana, III. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej M.F. kwotę 650 (sześćset pięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Sygnatura akt IISA/Go 477/09
UZASADNIENIE
W dniu [...] czerwca 2009 roku M.F. (zw. dalej Skarżąca; Strona), wniosła skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] czerwca 2009r., nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] marca 2009 roku nr [...]. Zaskarżone rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym:
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego (zw. dalej: PINB; organ l instancji) wydał w dniu [...] marca 2009r. decyzję nr [...], którą nakazał M.F., J.C., A.C. oraz W.C. rozbiórkę obiektu z przeznaczeniem na cele gospodarcze 0 konstrukcji murowanej usytuowanego przy ul. [...] na działce nr [...]. Podstawę prawną decyzji stanowiły przepisy: art.103 ust.2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006r., Nr 156, poz. 1118 ze zm.), art.37 ust.1 pkt2 ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane (Dz. U. z 1974r. Nr 38, poz.229 ze zm.), art.104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 ze zm. - zw. dalej Kodeks postępowania administracyjnego).
Powyższa decyzja została wydana wskutek uchylenia przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego wcześniejszej decyzji PINB z dnia [...] października 2008r. i przekazania sprawy do ponownego rozparzenia organowi l instancji, celem usunięcia wątpliwości co do określenia podmiotu zobowiązanego do wykonania obowiązku nałożonego decyzją w świetle brzmienia art.37 ustawy Prawo budowlane z 1974r.
W motywach uzasadnienia ponownie wydanej decyzji PINB opisał wszystkie znajdujące się na w/w działce obiekty budowlane i wskazał, że w toku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego ustalił, iż budynek, co do którego orzekł obowiązek rozbiórki, oznaczony jako obiekt nr 2, został wzniesiony w latach 60-tych przez poprzednich użytkowników, i obecnie użytkowany jest przez Skarżącą. Wyjaśnił, że obiekt jest murowany, ma dach płaski kryty papą, ze względu na brak tynku zewnętrznego 1 zły stan techniczny pokrycia dachu mury i konstrukcja dachu uległy znacznej degradacji i utraciły swoje właściwości techniczne, w związku z czym obiekt grozi zawaleniem. Według organu, ustalenia te wskazują, że ściany obiektu nie spełniają wymogów z §42 ust.1 rozporządzenia Ministra Administracji Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki (Dz. U. Nr 17, poz.62 ze zm.). Ponadto stwierdził, że na wzniesienie tego obiektu nie zostało wydane wymagane prawem pozwolenie oraz, że z uwagi na czas powstania obiektu zastosowanie w sprawie mają przepisy ustawy Prawo budowlane z 24 października 1974r. W ocenie organu, dokonane ustalenia stały się wystarczającą przesłanką określoną w art.37 ust.1 pkt2 ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane, obligującą do wydania nakazu rozbiórki tj. obiekt został wybudowany w sposób powodujący niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia.
Nadto w oparciu o zebraną dokumentację ( akt notarialny Rep. A [...] z [...] stycznia 1996 roku; wypis z rejestru gruntów według stanu na dzień [...] sierpnia 2007r. i [...] lutego 2009r.) PINB ustalił, iż prawo do obiektu gospodarczego konstrukcji murowanej nr 2 posiadają wszyscy użytkownicy wieczyści działki nr [...]. Z tej przyczyny, adresatami decyzji powinni być aktualni użytkownicy wieczyści dz. nr [...], tj. Skarżąca, J.C., A.C. oraz W.C.. Strona od w/w decyzji złożyła odwołanie. Podniosła w nim, że budynek gospodarczy o konstrukcji murowanej nr 2 jest częścią dalszą budynku murowanego nr 3 rozebranego samowolnie przez jej sąsiadów w tym i wspólnej pralni (suszarni) bez zgody PINB oraz jej. Poddała pod wątpliwość prawidłowość ustaleń organu l instancji w kwestii legalności przedmiotowego obiektu budowlanego. W jej ocenie ustalenia te dotyczą wyłącznie okresu po 1975r., natomiast obiekt ten powstał w latach 60 -tych. Ponadto podtrzymała dotychczasowe stanowisko, że jest wyłącznym właścicielem przedmiotowego obiektu budowlanego nr 2, zatem winna być jedynym adresatem wszelkich obowiązków nakładanych przez organy administracji publicznej w postępowaniach dotyczących tego obiektu. Zakwestionowała także stanowisko PINB, iż przedmiotowy budynek grozi zawaleniem. Wskazała, że zamierza obiekt ten otynkować i doprowadzić do właściwego stanu technicznego.
Po rozpoznaniu odwołania Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (zw. WINB; organ II instancji, organ odwoławczy), na podstawie art.138 §1 pktl ustawy z dnia 14 czerwca 1960Y. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) wydał dnia [...] czerwca 2009r. decyzję nr [...], którą utrzymał zaskarżone orzeczenie w mocy. Uzasadniając swoje stanowisko organ odwoławczy uznał ponad wszelką wątpliwość, że przedmiotowy obiekt został wzniesiony w ramach samowoli budowlanej. Wskazał również, że w związku z okresem w jakim obiekt został wybudowany (lata 60-te) zastosowanie w sprawie znajdą między innymi przepisy ustawy z dnia 31 stycznia Prawo budowlane z 1961 roku. Zgodnie z przepisem art.36 ust. 1 tego aktu przed przystąpieniem do wykonania obiektu budowlanego niezbędne było uzyskanie przez inwestora pozwolenia na budowę, przy czym budowa obiektu z przeznaczeniem na cele gospodarcze nie została zwolniona z obowiązku uzyskania takiego pozwolenia na mocy rozporządzenia Przewodniczącego Komitetu Budownictwa, Urbanistyki i Architektury z dnia 27 lipca 1961 roku w sprawie państwowego nadzoru budowlanego nad budową rozbiórką i utrzymaniem obiektów budowlanych budownictwa powszechnego (Dz. U. z 1961 r., Nr 38, poz. 197 ze zm.). Organ podniósł też, że to na właścicielu, a nie na organie ciąży obowiązek wykazania, że obiekt powstał w sposób legalny, zgodnie z obowiązującymi przepisami. Z dokumentów sprawy nie wynika natomiast, aby w toku przedmiotowego postępowania przedłożone zostały stosowne dokumenty potwierdzające wykonanie obiektu nr 2 o konstrukcji murowanej znajdującego się na działce nr [...] przy ul. [...] na podstawie wymaganego zezwolenia właściwego organu.
Następnie WINB wskazał, że zgodnie z obowiązującymi przepisami w sprawach dotyczących obiektów budowlanych wybudowanych bez wymaganego pozwolenia na budowę zastosowanie mają przepisy art.48 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane, z wyjątkiem obiektów, których budowa została zakończona przed dniem 1 stycznia 1995r." lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne. Zgodnie bowiem z art.103 ust.2 ww. ustawy do takich obiektów nie stosuje się art.48, lecz przepisy dotychczasowe, to jest przepisy ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane.
Stwierdził, że nie ulega wątpliwości, że zastosowanie w sprawie znajduje art.37 ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane, z treści którego wynika, że obiekty wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce. Podkreślił, że przepis ten odnosi się nie tylko do sytuacji faktycznych powstałych pod rządami tej ustawy, lecz do wszystkich obiektów budowlanych wybudowanych "niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy". Zatem obejmuje swą treścią wszystkie obiekty budowlane wybudowane niezgodnie, z przepisami również pod rządami Prawa budowlanego z 1961 roku. Jednocześnie zaznaczył, że w przypadku ustalenia, że dany obiekt budowlany został wzniesiony w warunkach samowoli budowlanej (według przepisów obowiązujących w dacie jego budowy), to ewentualna jego legalizacja następuje przy zastosowaniu środków przewidzianych w art.37 i następnych Prawa budowlanego z 1974 roku. WINB podzielił też stanowisko organu l instancji, co do tego że omawiany budynek gospodarczy narusza przepisy w sposób nie dający możliwości naprawy. Wskazał, że z mapy sytuacyjnej, na której został też sporządzony załącznik do zaskarżonej decyzji, wynika, iż obiekt ten usytuowany jest na granicy z działką sąsiednią (położoną przy ul. [...]). Taka lokalizacja obiektu nr 2 narusza przepis §13 ust.1 rozporządzenie Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki, który warunkowo dopuszcza sytuowanie budynków gospodarczych bezpośrednio przy granicy działki jedynie w przypadku, gdy budynek posiada ściany z materiałów niepalnych i dach o pokryciu z materiałów niepalnych lub trudno zapalnych. Natomiast przedmiotowy budynek oznaczony nr 2 posiada pokrycie dachu z materiałów palnych (jak ustalił PINB - z papy). Organ odwoławczy zgodził się ze stanowiskiem organu l instancji, że wskutek znacznej, degradacji murów i konstrukcji dachu, obiekt powoduje zagrożenie zawalenia się.
Mając na uwadze poczynione ustalenia, organ odwoławczy uznał zasadność dokonanego przez PINB rozstrzygnięcia tj. wydania nakazu rozbiórki przedmiotowego obiektu na podstawie art.37 ust.1 pkt2 ustawy Prawo budowlane z 1974 roku. WINB za prawidłowe uznał również uczynienie adresatami decyzji Skarżącą, J.C. oraz A. i W.C.. W tej mierze wyjaśnił, iż adresatem decyzji wydanej w oparciu o przepis art.37 ustawy Prawo budowlane z 1974r, zgodnie z art.38 ust.1 tej ustawy, winien być bowiem inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego. Zatem zasadą jest, że nakaz powinien być skierowany do inwestora, jednakże gdy nie jest to możliwe - adresatem nakazu powinien być następca prawny, czyli aktualny właściciel (współwłaściciele) obiektu budowlanego powstałego w warunkach samowoli budowlanej, ewentualnie - w zależności od okoliczności konkretnej sprawy - zarządca administrujący w jego (ich) imieniu tym obiektem. W przypadku natomiast, gdy brak jest możliwości ustalenia, kto jest faktycznym właścicielem obiektu, decyzje dotyczące takiego obiektu należy kierować do właściciela (ewentualnie współwłaścicieli) nieruchomości gruntowej, na której znajduje się obiekt -bądź użytkownika wieczystego (współużytkowników wieczystych), jeżeli taki istnieje. Z dokumentów sprawy wynika, że działka nr [...] przy ul. [...], na terenie której usytuowany jest obiekt nr 2, stanowi współwłasność, w udziałach wynoszących każdy po 1/3 – J.C., W. i A.C. oraz M.F.. Wobec czego posadowiony na niej obiekt stanowi również współwłasność wszystkich w/w osób i nie zmienia tego okoliczność, że obiekt ten faktycznie użytkowany jest tylko przez Skarżącą.
Strona w skardze na powyższe rozstrzygnięcie wniosła o jego uchylenie. Zakwestionowała stanowisko organów, co do tego, że nie ma możliwości naprawy spornego budynku, skoro jest on położony na terenie graniczącym z działką sąsiednią a wykonany jest z materiałów łatwopalnych. Zgodnie bowiem z §13 ust.1 rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki, możliwe jest sytuowanie budynków gospodarczych bezpośrednio przy granicy działki, gdy budynki takie posiadają ściany i dach wykonane z materiałów trudno zapalnych. Jakkolwiek zgodziła się, że dach przedmiotowego budynku jest wykonany z materiału łatwopalnego -papy, to jednocześnie podkreśliła, iż organ nie wykazał, aby z takiego materiału były wykonane również ściany budynku.
Skarżąca poinformowała również, że zamierza dokonać wymiany pokrycia dachu budynku, tak, aby wykonany był z materiału trudno zapalnego i by móc następnie starać się o "legalizację" przedmiotowej zabudowy. Według niej trudno również uznać, aby nie rozebranie obiektu w czasie do momentu jego naprawy mogło zagrażać bezpieczeństwu ludzi i mienia.
W odpowiedzi na skargą WINB wnosząc o jej oddalenie podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Skarżąca, na etapie postępowania sądowoadministracyjnego, w załączeniu do pisma z [...] lipca 2009 roku nadesłała opinię techniczną spornego obiektu sporządzoną w czerwcu 2009 roku na jej zlecenie przez osobę uprawnioną, oraz dokumentację fotograficzną świadczącą o tym, że obiekt znajduje się w odpowiednim stanie technicznym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Skarga okazała się zasadna.
Zarówno w doktrynie jak i orzecznictwie sadów administracyjnych podkreśla się, że dopiero po przesądzeniu, że stan faktyczny ustalony przez organ w zaskarżonej decyzji jest prawidłowy, można przejść do skontrolowania subsumcji danego stanu faktycznego pod zastosowane przez organ przepisy prawa materialnego.
Analiza akt sprawy dowiodła, iż w ustalonym stanie faktycznym sprawy zaskarżone orzeczenie oraz poprzedzające je rozstrzygnięcie organu l instancji nie mogą się ostać, albowiem wydane zostały z naruszeniem prawa procesowego - art.7, art.77, art.80 §1 kodeksu postępowania administracyjnego - w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.
W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, iż Sąd podziela pogląd organów, co do tego, że z uwagi na niekwestionowany przez żadną ze stron czas powstania obiektu, będącego przedmiotem postępowania (lata 60-te dwudziestego wieku), zastosowanie w sprawie mają przepisy ustawy z dnia 24 października 1974 roku Prawo budowlane (por. wyrok NSA z 19 września 2007r., sygn. akt II OSK 1211/06; wyrok WSA w Opolu z 27 czerwca 2007r" sygn. akt II SA/Op 140/07).
Przechodząc następnie do omówienia nieprawidłowości, które legły u podstaw uchylenia zaskarżonych decyzji, Sąd stwierdza, iż wbrew twierdzeniem organów obu instancji, z akt sprawy nie wynika jednoznacznie, że sporny obiekt wzniesiony został w ramach samowoli budowlanej. Należy bowiem zauważyć, iż mimo, że czas powstania tego obiektu jest bezsporny, organ pierwszej instancji pismem z dnia [...] grudnia 2007 roku zwrócił się do Starosty Powiatowego o udzielenie informacji, czy dla terenu działki nr [...] w [...] zostało wydane pozwolenie na budowę, bądź zostało dokonane zgłoszenie wykonania robót budowlanych lub budowy po 1975 roku. Na to ograniczenie czasowe wskazywała sama Skarżąca w toku prowadzonego postępowania. Pomimo tego, organ ani z własnej inicjatywy, ani w konsekwencji stawianych zarzutów nie wyjaśnił tego aspektu sprawy. Nie dopytał, czy w okresie poprzedzającym rok 1975 były wydawane jakieś decyzje z zakresu Prawa budowlanego związane z powyższym terenem. Nie wskazał tego również Starosta w odpowiedzi z dnia [...] stycznia 2008 roku na w/w pismo. Nadto, co należy zauważyć, mimo zastrzeżeń Strony, organy nie przedstawiły motywów które legły u podstaw ograniczenia zapytania jedynie do okresu po 1975 roku. Powyższe dowodzi, że PINB wydał decyzję o rozbiórce spornego obiektu budowlanego, na podstawie nieprecyzyjnie ustalonego stanu faktycznego. Nie ustalił bowiem jednoznacznie, czy budynek gospodarczy, który powstał w latach 60-tych, a więc przed 1975 rokiem, powstał bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę. Organ w ramach prowadzonego przez siebie postępowania powinien podejmować wszelkie czynności, mające doprowadzić do zakończenia postępowania właściwym orzeczeniem. Obowiązek zebrania materiału dowodowego jest związany z wymogami zebrania dowodów dotyczących faktów, które mają znaczenie dla prawidłowego zastosowania normy prawa materialnego . a w konsekwencji dla rozstrzygnięcia sprawy.
Wobec powyższego, zasadnym było uznanie, iż brak jednoznacznego ustalenia, że obiekt powstał nielegalnie, czyni wadliwym postępowanie prowadzone w oparciu o przepisy dotyczące samowoli budowlanej.
Za nieprawidłowe należy również uznać stanowisko organów, co do przyjęcia, że w sprawie zostały wypełnione przesłanki określone w art.37 ust.1 pkt2 ustawy Prawo budowlane z 1974 roku. Konfrontacja powołanej podstawy prawnej z ustalonym przez organy stanem faktycznym sprawy, zebranym materiałem dowodowym, oraz treścią podjętych rozstrzygnięć dowodzi, iż organy rozstrzygnęły sprawę bez prawidłowego wyjaśnienia okoliczności faktycznych, które dawały podstawę do zastosowania tego przepisu.
Z treści art.37 ust.1 pkt2 ustawy Prawo budowlane z 1974 roku wynika, że "obiekty budowlane lub ich części, będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce albo przejęciu na własność Państwa bez odszkodowania i w stanie wolnym od obciążeń, gdy terenowy organ administracji państwowej stopnia powiatowego stwierdzi, że obiekt budowlany lub jego część powoduje bądź w razie wybudowania spowodowałby niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia". Norma ta stanowi więc o konieczności rozbiórki samowolnie wykonanego obiektu budowlanego, uzależniając orzeczenie jego rozbiórki od zaistnienia którejś ze wskazanych w nim przesłanek. Obowiązek rozbiórki jest sankcją najbardziej dolegliwą i najdalej idącą, dlatego też powinna być stosowana przez organ wyłącznie w sytuacji, gdy niemożliwe jest doprowadzenie samowolnie wybudowanego obiektu do stanu zgodnego z prawem. Aby ocenić, czy w sprawie zachodzą przesłanki do orzeczenia obowiązku rozbiórki, organ prowadzący postępowanie powinien wnikliwie i wyczerpująco zebrać i ocenić materiał dowodowy oraz ustalić na jego podstawie bezsporny stan faktyczny. Zastosowanie art.37 ust.1 pkt2 ustawy wymaga jednoznacznego wykazania, że obiekt budowlany powoduje niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia, albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Tym samym, ustalenia dokonane wyłącznie w wyniku oględzin nie są wystarczające do tego, aby uznać, że stan przedmiotowego budynku gospodarczego jest na tyle zły, że zagraża bezpieczeństwu ludzi i mienia, czym wyczerpuje hipotezę omawianej normy prawnej uzasadniającej jego rozbiórkę (por. między innymi wyrok WSA w Warszawie z 23. kwietnia 2007r., sygn. akt VII SA/Wa 224/07, wyrok WSA w Gdańsku z 06 grudnia 2007r., sygn. akt II SA/Gd 649/07) Należy także zauważyć, iż organ stwierdzając naruszenie §13 ust.1 rozporządzenie Ministra Administracji Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki ograniczył się jedynie do wskazania, że pokrycie dachu wykonane zostało z materiałów palnych - papy. Tymczasem z brzmienia tego przepisu wynika, iż: "Dopuszcza się sytuowanie bezpośrednio przy granicy działki budynku gospodarczego ze ścianami z materiałów niepalnych i z dachem o pokryciu z materiałów niepalnych lub trudno zapalnych, jeżeli nie utrudni to prawidłowej zabudowy działki sąsiedniej, a ponadto jest zgodne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Na terenach zabudowy zagrodowej w indywidualnych gospodarstwach rolnych zgodę na usytuowanie budynku bezpośrednio przy granicy wyraża terenowy organ administracji państwowej, właściwy w sprawach pozwoleń na budowę". Za słuszne należy więc uznać zarzuty skargi, iż ustalenia organu co do materiałów niepalnych lub trudno zapalnych z których zbudowany jest obiekt ograniczyły się wyłącznie do dachu, z pominięciem informacji o ścianach.
Zdaniem Sądu, zanim organ podjął decyzją o rozbiórce winien był przeprowadzić dodatkowe postępowanie dowodowe i rozważyć zastosowanie art.56 w/w ustawy. Zgodnie z jego treścią "Terenowy organ administracji państwowej przy wykonywaniu zadań określonych ustawą może żądać od inwestora, właściciela lub zarządcy obiektu budowlanego oraz od wykonawcy robót budowlanych lub producenta materiałów budowlanych informacji i udostępnienia dokumentów związanych z prowadzeniem robót, przekazaniem obiektu budowlanego do użytku lub utrzymaniem obiektu, opracowania instrukcji eksploatacyjnej dla obiektu lub jego części, dostarczenia technicznych ekspertyz dotyczących projektu, materiałów, robót, a także stanu technicznego obiektu budowlanego, oraz określić termin ich dostarczenia (ust.1). Koszty ekspertyz ponosi inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego albo wykonawca robót budowlanych lub producent materiałów budowlanych (ust.2). W razie niedostarczenia w wyznaczonym terminie żądanych ekspertyz lub w razie dostarczenia ekspertyz, które niedostatecznie wyjaśniają sprawę będącą przedmiotem ekspertyzy, właściwy terenowy organ administracji państwowej może zlecić wykonanie tych ekspertyz na koszt inwestora, właściciela lub zarządcy obiektu, wykonawcy robót budowlanych albo producenta materiałów budowlanych (ust.3).
> Przepis ten zatem, pozwala organowi żądać od inwestora, właściciela lub zarządcy obiektu budowlanego informacji i udostępnienia dokumentów związanych z prowadzeniem robót, przekazaniem obiektu budowlanego do użytku lub utrzymaniem obiektu, opracowania instrukcji eksploatacyjnej dla obiektu lub jego części, dostarczenia technicznych ekspertyz dotyczących projektu, materiałów, robót, a także stanu technicznego obiektu budowlanego ( por. wyrok WSA w Krakowie z 16 kwietnia 2009r, sygn. akt II SA/Kr 102/09). Dopiero ekspertyza techniczna obiektu wykonana przez osobę posiadającą stosowne uprawnienia wykazałaby, czy sporny obiekt może zostać doprowadzony do stanu zgodnego z prawem i zalegalizowany w trybie art.40 i art.42 ustawy, czy też jest w tak złym stanie technicznym, że powinien zostać rozebrany.
Reasumując, przedstawione powyżej rozważania dowodzą, iż w postępowaniu przed organami nadzoru budowlanego nie zostało wykazane w sposób nie budzący wątpliwości, zarówno, że sporny obiekt wzniesiony został w ramach samowoli budowlanej jak też, że spełniona została .hipoteza art.37 ust.1 pkt2 Prawa budowlanego. Tym samym uznać należało, że decyzja organu l instancji i utrzymująca ją w mocy decyzja organu odwoławczego zostały wydane bez dostatecznego wyjaśnienia wszystkich okoliczności faktycznych, to jest z naruszeniem art.7, art.77, art.80 kodeksu postępowania administracyjnego.
Ujawnione naruszenie przepisów prawa procesowego, mające istotny wpływ na wynik sprawy powoduje uchylenie zaskarżonej decyzji organu II instancji oraz poprzedzającej ją decyzji organu l instancji z mocy art.145 §1 pktl lit. c w związku z art.135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U.NM53, poz. 1270 ze zm.).
Na mocy art.152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w punkcie II wyroku.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art.200 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło