II SAB/Go 114/25
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2025-11-19
Skład orzekający: Jarosław Piątek, Krzysztof Rogalski, Michał Ruszyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Burmistrz dopuścił się bezczynności w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, pozostawiając wniosek bez rozpoznania z powodu uznania informacji za przetworzoną i braku wykazania przez wnioskodawcę szczególnego interesu publicznego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Burmistrz dopuścił się bezczynności, ponieważ pozostawienie wniosku o udostępnienie informacji publicznej bez rozpoznania z powodu uznania informacji za przetworzoną i braku wykazania przez wnioskodawcę szczególnego interesu publicznego, a także z powodu rzekomego nieuzupełnienia danych adresowych, było nieprawidłowe. Brak wykazania istotności dla interesu publicznego lub brak reakcji na wezwanie do jej wykazania nie stanowi braku formalnego wniosku, który uzasadniałby jego pozostawienie bez rozpoznania na podstawie art. 64 § 2 k.p.a., lecz powinien skutkować wydaniem decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. Sąd zobowiązał Burmistrza do rozpoznania wniosku w terminie 14 dni od doręczenia prawomocnego wyroku.Stan faktyczny
Stowarzyszenie zwróciło się do Burmistrza z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej decyzji o warunkach zabudowy, pozwoleń na budowę oraz innych decyzji związanych z zagospodarowaniem terenu. Burmistrz wezwał Stowarzyszenie do wykazania szczególnej istotności dla interesu publicznego w zakresie pozyskania wnioskowanych informacji, uznając je za przetworzone. Stowarzyszenie odpowiedziało, kwestionując przetworzony charakter informacji i podając dane adresowe. Burmistrz pozostawił wniosek bez rozpoznania, powołując się na niewykazanie istotności dla interesu publicznego i nieuzupełnienie danych adresowych. Stowarzyszenie wniosło skargę na bezczynność organu.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny zobowiązał Burmistrza do rozpoznania wniosku skarżącego Stowarzyszenia w terminie 14 dni od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku, stwierdził, że Burmistrz dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, oraz zasądził od Burmistrza na rzecz Stowarzyszenia kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Jarosław Piątek Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Rogalski (spr.) Sędzia WSA Michał Ruszyński po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 19 listopada 2025 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia [...] w [...] na bezczynność Burmistrza [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. zobowiązuje Burmistrza [...] do rozpoznania wniosku skarżącego Stowarzyszenia [...] w [...] z dnia [...] r. o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku, II. stwierdza, że Burmistrz [...] dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, III. zasądza od Burmistrza [...] na rzecz skarżącego Stowarzyszenia [...] w [...] kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Wnioskiem z dnia [...] lipca 2025 r. Stowarzyszenie [...] w [...] zwróciło się do Burmistrza [...] za pośrednictwem poczty elektronicznej, o udostępnienie na podany adres e-mail, "informacji publicznej dotyczącej działek o numerach: [...], w zakresie:
1) kopii decyzji o warunkach zabudowy wydanych dla ww. działek;
2) informacji, czy dla którejkolwiek z ww. działek toczy się obecnie postępowanie w sprawie wydania decyzji o warunkach zabudowy, a jeśli tak:
a) podania numeru sprawy, daty wpływu wniosku oraz – w zakresie dopuszczalnym przez prawo – imienia i nazwiska lub nazwy wnioskodawcy,
b) przesłania kopii wniosku o wydanie warunków zabudowy, po dokonaniu niezbędnej anonimizacji danych osobowych;
3) kopii decyzji o pozwoleniu na budowę wydanych dla ww. działek, o ile zostały wydane;
4) informacji, czy dla ww. działek toczyły się postępowania administracyjne dotyczące innych decyzji związanych z zagospodarowaniem terenu (np. decyzje środowiskowe, zgody wodnoprawne), a jeśli tak. prosimy o ich wykaz oraz kopie;
5) informacji, czy dla ww. działek obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, a jeśli tak, prosimy o przesłanie wyciągu z planu dotyczącego tych działek.
6) informacji, czy dla ww. działek istnieje studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, a jeśli tak, prosimy o przesłanie odpowiedniego fragmentu.
W przypadku, gdy żądane dokumenty zawierają dane osobowe podlegające ochronie, Stowarzyszenie wniosło o ich udostępnienie w zakresie dopuszczalnym przez przepisy prawa, po dokonaniu niezbędnej anonimizacji. Zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz.U. z 2022 r., poz. 902 ze zm., dalej u.d.i.p.) Stowarzyszenie wniosło o udostępnienie informacji niezwłocznie, nie później niż w terminie 14 dni od dnia otrzymania niniejszego wniosku, zaś w razie uznania, że wniosek wymaga uzupełnienia lub doprecyzowania – o niezwłoczne wezwanie do jego uzupełnienia, zgodnie z art. 13 ust. 2 ww. ustawy
Jak wynika z akt sprawy, strona krótkim odstępie czasu złożyła siedem wniosków o udostępnienie informacji publicznej, kolejno w dniach 27 czerwca, 1 lipca, 2 lipca, 4 lipca, 7 lipca, 8 lipca i 9 lipca 2025 r.
Dnia 10 lipca 2025 r. Burmistrz [...] wezwał Stowarzyszenie L., jednym pismem odnoszącym do powyższych wniosków, powołując się na przetworzony charakter żądanej informacji publicznej, do wykazania w terminie 7 dni szczególnej istotności dla interesu publicznego w zakresie pozyskania wnioskowanych informacji publicznych. Jednocześnie wezwał Stowarzyszenie do podania danych adresowych celem dokonania skutecznego doręczenia w przypadku konieczności wydania decyzji
W odpowiedzi na powyższe wezwanie, pismem z dnia [...] lipca 2025 r. Stowarzyszenie wyjaśniło, że wnioskowane informacje stanowią informację prostą oraz podało dane adresowe. Kolejnym pismem z dnia [...] lipca 2025 r. Stowarzyszenie zwróciło się o niezwłoczne załatwienie powyższych wniosków z okresu 27 czerwca – 9 lipca 2025 r.
Pismem z dnia [...] lipca 2025 r. Stowarzyszenie L. w [...] wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. skargę na bezczynność Burmistrza [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej na wniosek z dnia [...] lipca 2025 r., zarzucając naruszenie:
1) art. 19 ust 2 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych w zakresie, w jakim przepis ten stanowi o prawie do swobodnego wyrażania opinii obejmującego swobodę poszukiwania, otrzymywania i rozpowszechniania wszelkich informacji i poglądów, bez względu na granice państwowe, ustnie, pismem lub drukiem, w postaci dzieła sztuki bądź w jakikolwiek inny sposób według własnego wyboru, poprzez jego niezastosowanie i nieudostępnienie na wniosek informacji podlegającej udostępnieniu, co w konsekwencji doprowadziło do nieuzasadnionego ograniczenia prawa człowieka do informacji;
2) art. 61 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. w zakresie, w jakim przepis ten stanowi podstawę prawa do uzyskiwania informacji poprzez błędne zastosowanie, polegające na nieudostępnieniu informacji podlegającej udostępnieniu na wniosek.
3) art. 10 ust. 1 w zw. z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. w zakresie, w jakim z przepisów tych wynika, że informacja nieudostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej jest udostępniana na wniosek bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w ciągu 14 dni od dnia złożenia wniosku poprzez brak zastosowania, polegający na niezrealizowaniu wniosku o udostępnienie informacji. przepisanych.
Podnosząc powyższe zarzuty Stowarzyszenie wniosło o stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności, stwierdzenie, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, zobowiązanie Burmistrza do załatwienia wniosku niezwłocznie, nie później niż w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia się wyroku, a także o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
Zdaniem strony skarżącej, w myśl art. 13 ust. 1 u.d.i.p. organ miał obowiązek udostępnić powyższą informację do dnia 18 lipca 2025 r., co jednak nie nastąpiło. Jednocześnie strona zakwestionowała fakt zakwalifikowania przez organ żądanej informacji jako informacji publicznej przetworzonej wskazując, iż w jej ocenie stanowiła ona informację publiczną prostą.
Następnie zawiadomieniem z dnia 4 sierpnia 2025 r. Burmistrz [...] na podstawie art. 64 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 572 ze zm., dalej k.p.a.) poinformował Stowarzyszenie, iż w związku z wezwaniem do wykazania w terminie 7 dni od otrzymania wezwania, iż udostępnienie informacji publicznej objętej wnioskami z dnia [...] czerwca 2025 r., 1, 2, 4, 7, 8, 9 lipca 2025 r. jest szczególnie istotne dla interesu publicznego oraz do podania dokładnych danych adresowych, a także nieuzupełnieniem tych braków w wyznaczonym terminie, w ocenie organu zobowiązanie nie zostało wykonane. W związku z powyższym wnioski zostały pozostawione bez rozpoznania.
Z kolei w odpowiedzi na skargę datowanej na [...] sierpnia 2025 r. Burmistrz wniósł o jej oddalenie w całości, przedstawiając opisany powyżej przebieg postępowania odnośnie wniosków z [...] lipca oraz [...] czerwca i [...]lipca 2025 r. oraz stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego zawarte w decyzji nr [...] wskazujące na możliwość potraktowania wniosków o informację publiczną zbiorczo. Zdaniem organu wnioskowane informacje stanowią informacje przetworzone, bowiem na moment złożenia wniosków objętych wezwaniem, żądana informacja nie istniała w postaci gotowej, a jej przygotowanie ze względu na rozpiętość czasową, konieczność wyszukania żądanych informacji, szacowaną obszerność materiału źródłowego oraz konieczność dodatkowych analiz w kwestii anonimizacji, czy kwestii ograniczenia prawa do informacji w związku z przesłankami zawartymi w art. 5 u.d.i.p. wymagałoby dodatkowego, a przede wszystkim znacznego zaangażowania pracowników urzędu, w szacowanym wymiarze na co najmniej kilka dni. Organ przedstawił również chronologię kierowanych do strony wezwań i wymienianych pism uznając, że w związku z podejmowaniem czynności, mających materialne uzasadnienie w treści dokumentacji urzędowej zgromadzonej w sprawie niniejszej, stosując się nadto do nadrzędnych przepisów proceduralnych, nie podpadł w jakąkolwiek bezczynność.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz.U. z 2024 r., poz. 1267) sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W myśl art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej p.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym, stosownie do art. 119 pkt 4 oraz art. 120 p.p.s.a.
Ustawa o dostępie do informacji publicznej reguluje zakres podmiotowy, przedmiotowy oraz procedurę i tryb udostępniania informacji publicznej. Jednym z nich jest udostępnianie informacji publicznej na wniosek (art. 10 u.d.i.p.).
Tytułem wstępu należy zaznaczyć, iż dla dopuszczalności skargi w opisywanym przedmiocie nie jest wymagane poprzedzenie jej jakimkolwiek środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej, tzn. nie jest wymagane "wyczerpanie środków zaskarżenia" w rozumieniu art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a.
W rozpatrywanej sprawie przedmiotem sądowej kontroli jest bezczynność Burmistrza [...] w sprawie udostępnienia informacji publicznej, o którą skarżące Stowarzyszenie zwróciło się wnioskiem z dnia [...] lipca 2025 r.
Stosownie do treści art. 1 ust. 1 u.d.i.p. każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną. Tę ogólną definicję doprecyzowuje art. 6 ust. 1 u.d.i.p., który wymienia rodzaje spraw, jakich mogą dotyczyć informacje o charakterze informacji publicznych, czyniąc to w sposób otwarty, czemu służy zwrot "w szczególności". Doktryna oraz orzecznictwo sądowe, w oparciu o ogólną formułę u.d.i.p., a także konstytucyjną konstrukcję prawa do informacji zawartą w art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP, przyjmuje szerokie rozumienie pojęcia "informacja publiczna". Za taką uznaje się wszelkie informacje wytworzone przez władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne, a także inne podmioty, które wykonują funkcje publiczne lub gospodarują mieniem publicznym (komunalnym bądź Skarbu Państwa), jak również informacje odnoszące się do wspomnianych władz, osób i innych podmiotów, niezależnie od tego, przez kogo zostały wytworzone (por. wyroki NSA z 30 października 2002 r., II SA 181/02; z 20 października 2002 r., II SA 1956/02 oraz z 30 października 2002 r., II SA 2036-2037/02, M. Jaśkowska, Dostęp do informacji publicznych w świetle orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, Toruń 2002, s. 28). Z powyższego wynika, że informacją publiczną będzie każda wiadomość wytworzona lub odnosząca się do władz publicznych, a także odnosząca się do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne, w zakresie wykonywania przez nie zadań w zakresie władzy publicznej. "Sprawą publiczną" w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. jest szeroko rozumiana działalność organów władzy, zarówno ta wynikająca wprost z przepisów prawa, jak również ta, którą organy podejmują z własnej inicjatywy, pod warunkiem, że służy ona i jest podejmowana w interesie społecznym. Mając zaś na uwadze wagę obowiązku informacyjnego organów wobec obywateli należy stwierdzić, że działania mające na celu zwiększanie jawności i dostępności podawanych przez organy informacji służy interesom ogólnym, a więc jest sprawą publiczną. Informacja o takiej inicjatywie i aktywności organu oraz o sposobie i zasadach jej realizacji, niezależnie od formy w jakiej organ działa w tym zakresie, jest informacją publiczną.
Podmiotami zobowiązanymi do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty o których mowa w art. 4 ust. 1 i 2, w szczególności organy władzy publicznej (art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.), będące w posiadaniu takich informacji.
W okolicznościach kontrolowanej sprawy bezspornym jest, że wniosek skarżącego Stowarzyszenia został zaadresowany do organu, który w myśl art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. zobowiązany jest do udostępnienia informacji publicznej. Burmistrz [...] jest organem wykonawczym Gminy [...], wobec tego co do zasady ciąży na nim obowiązek udostępnienia tej informacji. Treść informacji objętej wnioskiem Stowarzyszenia z dnia [...] lipca 2025 r. mieści się zaś co do zasady w zakresie pojęcia "informacja publiczna".
W przypadku skierowania pisemnego wniosku o udostępnienie informacji publicznej podmiot, do którego wniosek taki został skierowany, może: udostępnić informację publiczną, gdy jest jej dysponentem oraz nie zachodzą okoliczności wyłączające możliwość jej udostępnienia w formie czynności materialno-technicznej; poinformować wnioskodawcę, że jego wniosek nie znajduje podstawy w przepisach u.d.i.p., gdyż żądanie nie dotyczy informacji mających charakter informacji publicznej, lub też wskazać, że organ nie jest dysponentem informacji, o których udzielenie wnioskodawca się zwrócił (art. 4 ust. 3 u.d.i.p.), bądź też poinformować stronę, że w sprawie obowiązuje inny tryb udostępnienia informacji niż ten, w którym strona się zwróciła (art. 1 ust. 2 u.d.i.p.); odmówić udostępnienia informacji lub umorzyć postępowanie, w sytuacji wskazanej w art. 14 ust. 2 stosownie do treści art. 16 u.d.i.p., czego dokonuje w formie decyzji administracyjnej; może również odmówić w drodze decyzji udostępnienia informacji publicznej przetworzonej w związku z niespełnieniem przez stronę warunku wskazanego w art. 3. Przy czym działań tych należy dokonać w terminie 14 dni od daty złożenia wniosku, z wyjątkami wynikającymi z omawianej ustawy (art. 13 u.d.i.p.). Jednocześnie prawo do informacji publicznej nie ma charakteru bezwzględnego. Zgodnie bowiem z art. 5 u.d.i.p., prawo to podlega ograniczeniu w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych (ust. 1). Prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy, przy czym ograniczenie to nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji, oraz przypadku, gdy osoba fizyczna lub przedsiębiorca rezygnują z przysługującego im prawa (ust. 2).
Zgodnie z art. 7 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznych następuje w drodze: ogłaszania informacji publicznych, w tym dokumentów urzędowych, w Biuletynie Informacji Publicznej, o którym mowa w art. 8 (pkt 1); udostępniania, o którym mowa w art. 10 i 11 (pkt 2) – czyli na wniosek bądź w drodze wyłożenia lub wywieszenia w miejscach ogólnie dostępnych przez zainstalowane w miejscach, o których mowa w pkt 1, urządzenia umożliwiające zapoznanie się z tą informacją; wstępu na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów, udostępniania materiałów, w tym audiowizualnych i teleinformatycznych, dokumentujących te posiedzenia (pkt 3); udostępniania w portalu danych, o których mowa w ustawie z dnia 11 sierpnia 2001 r. o otwartych danych i ponownym wykorzystywaniu informacji sektora publicznego (Dz. U. poz. 1641), zwanym dalej "portalem danych" (pkt 4).
Udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku (art. 14 ust. 1).
W orzecznictwie wskazuje się, że nie jest rolą sądu administracyjnego, w przypadku skargi na bezczynność w sprawie kontrolowanej na gruncie u.d.i.p. nakazanie adresatowi, w jaki sposób powinien załatwić skierowany do niego wniosek. To na organie ciąży obowiązek prawidłowego zakwalifikowania wniosku i rozpoznania go we właściwym trybie. Sąd bada jedynie, czy zachowanie adresata wniosku może być uznane za jego załatwienie – poprzez udostępnienie całości wnioskowanej informacji, poprzez powiadomienie pismem, że żądana informacja nie jest informacją publiczną, względnie poprzez udzielenie odpowiedzi o braku posiadania żądanej informacji z podaniem tego przyczyny. W przypadku, gdy zachowanie adresata wniosku odpowiada któremuś z rodzajów wymienionych zachowań, sąd oddala skargę. W przypadku odpowiedzi negatywnej – zobowiązuje adresata wniosku do jego załatwienia, nie wskazując w jaki sposób ma to zostać dokonane (por. wyrok NSA z 4 grudnia 2019 r., I OSK 1111/18, www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Bezczynność organu na gruncie przepisów u.d.i.p. polega więc na tym, że organ zobowiązany do podjęcia czynności materialno-technicznej w przedmiocie informacji publicznej, takiej czynności nie podejmuje i jednocześnie nie wydaje decyzji o odmowie jej udostępnienia, albo też udziela informacji niepełnej, czy też niezgodnej z wnioskiem, niejasnej, czy niewiarygodnej oraz gdy odmawia jej udzielenia w nieprzewidzianej do tej czynności formie, ponadto gdy nie informuje strony o tym, że nie posiada wnioskowanej informacji lub, że żądanie nie dotyczy informacji publicznej.
Z akt sprawy wynika, że po wpływie wniosku o udostępnienie informacji publicznej Burmistrz nie podjął żadnej czynności przewidzianej w u.d.i.p., zmierzającej do jego załatwienia co przesądza, że organ ten dopuścił się bezczynności w załatwieniu wniosku skarżącego Stowarzyszenia w udostępnieniu informacji publicznej. Jak już wyżej wskazano, na gruncie przepisów u.d.i.p. organ, do którego wniesiono wniosek, winien udostępnić tę informację w formie czynności materialno-technicznej (art. 10 u.d.i.p.), bądź też odmówić jej udostępnienia (art. 16 u.d.i.p.), albo umorzyć postępowanie (art. 16 ust. 2 w zw. z art. 16 ust. 1 u.d.i.p.) wydając decyzję administracyjną. W przypadku, gdy organ nie jest w posiadaniu żądanej informacji publicznej lub informacja nie ma charakteru informacji publicznej odpowiedź organu na wniosek przybiera formę zwykłego pisma informacyjnego.
Postępowanie wszczynane na podstawie u.d.i.p. ma co do zasady charakter odformalizowany. Informacja publiczna, która może być niezwłocznie udostępniona, jest udostępniana w formie ustnej lub pisemnej bez pisemnego wniosku, co uzasadnia przyjęcie, iż postępowanie w sprawie udzielenia informacji publicznej jest uproszczone. Ustawa nie przewiduje także jakichkolwiek wymagań formalnych wniosku składanego w formie pisemnej. Wniosek składany w trybie u.d.i.p. nie musi zatem odpowiadać żadnym szczególnym wymogom formalnym. Nie stanowi on podania w rozumieniu art. 63 k.p.a., gdyż na tym etapie postępowania nie stosuje się przepisów k.p.a. Minimalne wymogi dotyczące takiego wniosku muszą obejmować jasne sformułowanie, z którego wynika, co jest przedmiotem żądania udostępnienia informacji publicznej, niezbędne jest bowiem wykazanie, że żądana informacja ma charakter informacji publicznej (por. wyrok NSA z 27 marca 2018 r., I OSK 1701/16).
W niniejszej sprawie termin, o którym mowa w art. 13 u.d.i.p. rozpoczął bieg od daty wpływu wniosku strony skarżącej do organu (4 lipca 2025 r.) i upłynął w dniu 18 lipca 2025 r. Wprawdzie treść art. 13 u.d.i.p. w zakresie terminów odnosi się wprost nie tyle do terminu załatwienia wniosku o udostępnienie informacji publicznej, ile do terminu udostępnienia takiej informacji w następstwie wniosku, zasadne jest jednak posłużenie się wykładnią funkcjonalną, pełniącą funkcje gwarancyjne. Stąd przyjmuje się w orzecznictwie i piśmiennictwie, że termin czternastodniowy określony w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. dotyczy również obowiązku poinformowania wnioskodawcy o tym, że wnioskowana informacja ma charakter przetworzony i że w związku z tym faktem, w zakreślonym przez organ terminie, powinien on wykazać szczególnie istotny interes publiczny w jej uzyskaniu (por. A. Piskorz-Ryń (red.), M. Sakowska-Baryła (red.), U.d.i.p. Komentarz, LEX/el. 2025, t. 1.3 do art. 13, wyroki WSA w Krakowie z 6 maja 2021 r., II SAB/Kr 37/21 oraz WSA w Rzeszowie z 9 marca 2021 r., II SAB/Rz 7/21).
Organ uznając, że żądana informacja stanowi informację przetworzoną, pismem z dnia [...] lipca 2025 r., a zatem jeszcze w terminie ustawowym 14 dni, poinformował o tym Stowarzyszenie i wezwał je – zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. – do wykazania w terminie 7 dni od otrzymania pisma do wykazania, iż pozyskanie żądanych danych jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Końcowo organ wniósł też o podanie przez wnioskodawcę dokładnych danych adresowych strony dla celów dokonania skutecznego doręczenia w przypadku konieczności wydania decyzji.
Stowarzyszenie udzieliło odpowiedzi 21 lipca 2025 r. (za pośrednictwem systemu e-Doręczeń), informując m.in., że wezwanie odebrane zostało w dniu 21 lipca 2025 r. oraz że nie zgadza się z interpretacją organu co do kumulacji składanych przez Stowarzyszenie wniosków i wywiedzioną z tego tytułu kwalifikacją informacji publicznej jako przetworzonej. Jednocześnie Stowarzyszenie wskazało na istotny aspekt dobra społecznego, jakiemu służyć ma udostępnienie żądanej informacji publicznej. Strona skarżąca podała także swoje dane adresowe.
Organ po otrzymaniu powyższej odpowiedzi ani nie udostępnił stronie skarżącej wnioskowanej informacji publicznej, ani też nie wydał decyzji o odmowie jej udostępnienia jako informacji publicznej przetworzonej, lecz powołując się na art. 64 § 2 k.p.a., poinformował Stowarzyszenie pismem z dnia [...] sierpnia 2025 r. o pozostawieniu m.in. wniosku bez rozpoznania. Jednocześnie poinformował stronę, że wezwanie przesłane zostało do na podany przez nią adres e-mail w dniu 11 lipca 2025 r. i do 18 lipca 2025 r. Stowarzyszenie nie złożyło żadnych wyjaśnień co do kwestii objętej wezwaniem. Dodał też, że wnioskodawca nie podał dokładnych danych adresowych do celów dokonania skutecznego doręczenia w przypadku konieczności wydania decyzji. Co prawda odpowiedź na wezwanie organu została przesłana przez Stowarzyszenie 21 lipca 2025 r., ale w ocenie organu wniosek nie został uzupełniony we wskazanym terminie, co uzasadniało pozostawienie go bez rozpoznania.
Oceniając powyższe działania organu Sąd stwierdził, że Burmistrz [...] pozostaje w bezczynności w rozpoznaniu wniosku strony skarżącej z dnia [...] lipca 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej. Zaznaczyć przy tym należy, iż na obecnym etapie postępowania Sąd nie dokonuje oceny odnośnie charakteru informacji objętej wnioskiem z dnia [...] lipca 2025 r., tzn. czy jest ona informacją przetworzoną. Ocena taka dokonywana może być dopiero podczas badania zgodności z prawem decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej, która uznana została przez organ za informację przetworzoną.
W ocenie Sądu błędne było działanie organu polegające na pozostawieniu wniosku Stowarzyszenia z dnia [...] lipca 2025 r. bez rozpoznania z uwagi na uznanie, że wnioskowane przez stronę skarżącą informacje mają charakter przetworzony, a strona skarżąca, zdaniem organu, nie wykazała, że ich udostępnienie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Przy czym w niezrozumiały sposób organ przyjął, że wezwanie przesłane przez organ do strony zwykłą pocztą elektroniczną (e-mail) zostało przez nią odebrane w dniu jego wysłania tj. 11 lipca 2025 r., choć brak jest w tym zakresie potwierdzenia odbioru tego wezwania (co jest oczywiste w przypadku korespondencji prowadzonej za pośrednictwem zwykłej poczty elektronicznej). Na podstawie powyższego organ przyjął zatem, że termin na udzielenie odpowiedzi upłynął Stowarzyszeniu w dniu 18 lipca 2025 r., a w konsekwencji uznał, iż strona skarżąca nie wykazała, że otrzymanie żądanych przez nią informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Organ pominął w tym zakresie całkowicie informację zawartą w piśmie strony skarżącej do organu z [...] lipca 2025 r., iż wezwanie zostało przez nią odebrane dopiero w dniu 21 lipca 2025 r.
W ocenie Sądu nie ulega wątpliwości, iż w sytuacji stwierdzenia przez organ, że wnioskodawca nie wykazał – pomimo wezwania – szczególnej istotności dla interesu publicznego, to powinien o tym rozstrzygnąć w decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p.
Wyjaśnić bowiem należy, że brak wykazania przesłanki, o której mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., czy to z uwagi na brak udzielenia odpowiedzi na wezwanie do wykazania czy też w sytuacji, gdy udzielona odpowiedź nie wskazuje na wystąpienie takiego interesu, nie jest brakiem formalnym wniosku o udostępnienie informacji publicznej, który uniemożliwia nadanie mu biegu, lecz jest brakiem merytorycznym, który uniemożliwia pozytywne załatwienie wniosku. W konsekwencji niewskazanie przez wnioskodawcę przesłanki istotności udzielenia informacji dla interesu publicznego, nie daje organowi podstaw do pozostawienia tego wniosku bez rozpoznania, lecz do wydania decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej, na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. Zatem nawet brak jakiejkolwiek reakcji wnioskodawcy na informację organu, iż żądana informacja publiczna jest informacją przetworzoną, nie zwalnia organu od załatwienia wniosku (por. wyroki NSA z 11 września 2012 r. I OSK 1015/12 oraz z 5 kwietnia 2013 r. I OSK 89/13). Brak wykazania przez podmiot zainteresowany uzyskaniem informacji publicznej przetworzonej przesłanki, że jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego (art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.), nie może być traktowane jako brak formalny podania inicjującego postępowanie administracyjne, a w konsekwencji niedopuszczalne jest w takim wypadku zastosowanie sankcji pozostawienia podania bez rozpoznania na podstawie art. 64 § 2 k.p.a. (por. wyroki NSA z 5 marca 2013 r., I OSK 2889/12 czy z 10 lipca 2024 r., III OSK 2426/23, a także wyrok WSA we Wrocławiu z 18 maja 2012 r., IV SAB/Wr 12/12). W orzecznictwie wskazuje się, iż bierność wnioskodawcy we wskazaniu okoliczności, które potwierdziłyby istnienie szczególnie istotnego interesu publicznego w uzyskaniu takiej informacji, może być uzasadnioną podstawą do wykazania przez organ braku takiego interesu tylko w drodze decyzji (por. wyrok NSA z 24 maja 2024 r., III OSK 1408/22).
Z kolei co do danych adresowych Stowarzyszenia, o których podanie zwrócił się organ do strony skarżącej w wezwaniu z dnia [...] lipca 2025 r., Sąd uznał także w tym zakresie stanowisko organu za nieuprawnione. W zakresie tym organ w istocie nie wezwał strony skarżącej w piśmie z dnia [...] lipca 2025 r. do usunięcia braków formalnych wniosku z [...] lipca 2025 r. w trybie art. 64 § 2 k.p.a., gdyż nie wskazano ani na podstawę prawną w tym względzie, ani też nie sformułowano wezwania do usunięcia braku formalnego, jak również nie wskazano na konsekwencje, tj. nie pouczono strony skarżącej, że nieusunięcie tego braku skutkować będzie pozostawieniem wniosku bez rozpoznania. W konsekwencji Sąd uznał, iż także w powyższym zakresie pozostawienie wniosku strony skarżącej bez rozpoznania, ze wskazaniem na w/w argumentację, pozbawione było podstaw prawnych.
Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, iż Burmistrz [...] pozostawiając wniosek strony skarżącej o udostępnienie informacji publicznej z dnia [...] lipca 2025 r. bez rozpoznania, nie rozpoznał w istocie w sposób prawidłowy tego wniosku, czyniąc tym samym zarzut bezczynności uzasadnionym.
W tej sytuacji Sąd na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. zobowiązał organ do rozpoznania wniosku Stowarzyszenia z dnia [...] lipca 2025 r. Przepis art. 13 ust. 1 u.d.i.p. stanowi, że udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. Mając zatem na względzie treść powyższego przepisu Sąd, uwzględniając skargę skarżącego Stowarzyszenia na bezczynność Burmistrza [...], zakreślił organowi termin 14-dniowy do rozpoznania wniosku, liczony od dnia doręczenia odpisu prawomocnego wyroku.
Rozpatrując wniosek strony skarżącej organ mógł albo udostępnić żądaną informację, albo kierując się dyspozycją art. 3 ust. 1 w zw. z art. 16 ust. 1 u.d.i.p., odmówić w drodze decyzji jej udostępnienia jako informacji przetworzonej uznając, że strona skarżąca nie wykazała szczególnie istotnego interesu publicznego w jej udostępnieniu. Brak udostępnienia informacji publicznej i brak rozstrzygnięć procesowych w tym zakresie powoduje, że organ pozostaje w bezczynności.
W ocenie Sądu organ dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Rażące naruszenie prawa oznacza wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym i ma miejsce w razie oczywistego braku jakichkolwiek czynności organu, oczywistego lekceważenia wniosków wnioskodawcy i jawnego natężenia braku woli do załatwienia sprawy jak i w razie ewidentnego niestosowania przepisów prawa, przy czym każdorazowo taka ocena musi być dokonana przy uwzględnieniu okoliczności danej sprawy. W rozpatrywanej sprawie organowi nie można postawić tego rodzaju zarzutów. Nieudostępnienie informacji publicznej nie było przejawem złej woli organu, a wiązało się z prezentowaną przezeń odmienną wykładnią przepisów prawa. W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 i § 1a p.p.s.a. w pkt II sentencji stwierdził, że organ dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Zawarte w pkt III sentencji rozstrzygnięcie w przedmiocie kosztów postępowania znajduje oparcie w treści art. 200 oraz art. 205 § 1 p.p.s.a., a także § 2 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 535). Zasądzona kwota stanowi równowartość uiszczonego wpisu od skargi (100 zł).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło