II SAB/Go 72/16

WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2016-09-08

Skład orzekający: Adam Jutrzenka – Trzebiatowski, Grażyna Staniszewska, Michał Ruszyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Burmistrz dopuścił się bezczynności w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, a jeśli tak, to czy bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?
Ratio decidendi
Sąd stwierdził, że Burmistrz dopuścił się bezczynności w udostępnieniu informacji publicznej, ponieważ nie podjął stosownych działań w ustawowym terminie, błędnie oczekując na odpowiedź skarżącego w kwestii interesu publicznego. Niemniej jednak, sąd uznał, że bezczynność ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, biorąc pod uwagę błędne przekonanie organu i fakt, że sprawa została ostatecznie załatwiona poprzez wydanie decyzji odmownej po wniesieniu skargi.
Stan faktyczny
Skarżący J.K. zwrócił się do Burmistrza o udostępnienie informacji publicznej w postaci wszystkich decyzji wydanych w latach 2011-2016 na zajęcie pasa drogowego. Burmistrz, uznając informację za przetworzoną, wezwał skarżącego do wykazania szczególnie istotnego interesu publicznego. Po złożeniu skargi na bezczynność, Burmistrz wydał decyzję odmowną. Sąd rozpoznał skargę na bezczynność, umarzając postępowanie w zakresie zobowiązania do rozpoznania wniosku, stwierdzając bezczynność organu, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, i zasądzając koszty postępowania.
Rozstrzygnięcie
1. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania Burmistrza do rozpoznania wniosku skarżącego J.K. z dnia [...] o udostępnienie informacji publicznej, 2. stwierdza, iż Burmistrz dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 3. zasądza od Burmistrza na rzecz skarżącego J.K. kwotę 100 (sto) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Jutrzenka – Trzebiatowski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Staniszewska Sędzia WSA Michał Ruszyński Protokolant st. sekr. sąd. Agata Przybyła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 września 2016 r. sprawy ze skargi J.K. na bezczynność Burmistrza w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania Burmistrza do rozpoznania wniosku skarżącego J.K. z dnia [...] o udostępnienie informacji publicznej, II. stwierdza, iż Burmistrz dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, III. zasądza od Burmistrza na rzecz skarżącego J.K. kwotę 100 (sto) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. J.K. wnioskiem z dnia 6 czerwca 2016r. wystąpił do Burmistrza "o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej wszystkich decyzji wydanych w latach 2011, 2012, 2013, 2014, 2015 i 2016 na zajęcie pasa drogowego drogi gminnej położonej na działce w [...] o numerze ewidencyjnym [...]", jednocześnie prosząc "o przesłanie informacji i zeskanowanych dokumentów w w/w sprawach na e-mail: [...]". Pismo to wpłynęło do Urzędu Miejskiego w dniu 6 czerwca 2016 r. W odpowiedzi na powyższy wniosek inspektor ds. drogownictwa w Wydziale Inwestycji i Ochrony Środowiska K.R. – działający z upoważnienia Burmistrza - skierował do J.K. w dniu 20 czerwca 2016 r. pismo nr [...] o następującej treści: "W związku z pismem w sprawie udostępnienia informacji publicznej ze względu na informację przetworzoną proszę o wykazanie szczególnie istotnego interesu publicznego informacji dotyczącej wszystkich decyzji na zajęcie pasa drogowego wydanych w latach 2011 do 2016 drogi gminnej ul. [...], działka o numerze ewidencyjnym [...]". W dniu 4 lipca 2016 r. J.K. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. na bezczynność Burmistrza w zakresie rozpoznania powyższego wniosku o udostępnienie informacji publicznej, domagając się w nim zobowiązania do udzielenia żądanej informacji i zasądzenia kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał opisane powyżej czynności podjęte przez niego oraz organ w związku z jego wnioskiem z dnia 6 czerwca 2016 r. Ponadto powołując się na art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP i na orzecznictwo sądów administracyjnych stwierdził, iż żądana przez niego informacja jest informacją publiczną. Podkreślił również, iż w sprawie udostępniania informacji publicznej bezczynność organu ma miejsce wówczas, gdy wniosek dotyczy dostępu do takiej informacji będącej informacją publiczną, a organ ani nie udziela tej informacji wnioskodawcy, nie informuje o innym sposobie otrzymania danej informacji, nie informuje o braku posiadania wnioskowanej informacji publicznej, ani też nie wydaje decyzji odmawiającej udzielenia informacji (lub decyzji o odmowie udzielenia informacji publicznej w celu ponownego wykorzystywania, decyzji o warunkach ponownego wykorzystywania informacji publicznej oraz o wysokości opłat za udzielenie takiej informacji) lub decyzji umarzającej postępowanie. Stąd też jeżeli dany organ nie podjął jednej z wyżej wymienionych czynności, to dla dopuszczalności skargi na bezczynność nie mają znaczenia okoliczności z jakich powodów określona informacja publiczna nie została przekazana wnioskodawcy. W odpowiedzi na skargę, zawartą w piśmie z dnia [...] lipca 2016 r., Burmistrz wniósł o oddalenie skargi w całości, wskazując, iż skarżący w żaden sposób nie odniósł się do wezwania z dnia [...] czerwca 2016 r., a jedynie złożył skargę do sądu. W ocenie organu w przedmiotowej sprawie nie wystąpiły przesłanki uzasadniające zarzucanie mu bezczynności w zakresie udostępnienia informacji publicznej. Prawdą jest bowiem, że skarżącemu nie udostępniono wnioskowanych przez niego decyzji, jednakże nie odmówiono mu ich wydania, a jedynie zwrócono się z prośbą o uzasadnienie istnienia przesłanki szczególnie istotnego interesu publicznego uzasadniającego udostępnienie danych w takiej postaci. Gdyby więc skarżący wykazał istnienie takiej przesłanki, to przedmiotowe decyzje zostałyby mu udostępnione. Organ uznał bowiem, iż żądane informacje są informacją przetworzoną, a w związku z tym ich uzyskanie – zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej ( Dz. U z 2015 r., poz. 2058 ze zm. – określanej dalej jako u.d.i.p. ) jest możliwe w zakresie w jakim jest to szczególnie uzasadnione ze względu na interes publiczny. Organ podkreślił również, iż należy zwrócić szczególną uwagę na fakt, że odnalezienie i wyciągnięcie z dziesiątków tomów akt decyzji dotyczących tak szerokiego spektrum, w dodatku dotyczących długiego okresu 5 lat jest zadaniem niezwykle pracochłonnym i żmudnym. Gmina nie dysponuje jednym wykazem takich dokumentów, rozproszone są one w wielkiej ilości akt dotyczących różnych postępowań. Dodatkowo niezbędne byłoby przeprowadzenie procesu anonimizacji udostępnianych dokumentów, co przy tak dużej ich liczbie również byłoby procesem czasochłonnym. Organ powołał się na pogląd wyrażony w orzecznictwie, iż przetworzeniem informacji jest zebranie lub zsumowanie, często na podstawie różnych kryteriów, pojedynczych wiadomości, znajdujących się w posiadaniu podmiotu zobowiązanego. Te pojedyncze wiadomości mogą być ze sobą w różny sposób powiązane i mogą występować w różnej formie. Przetworzenie jest równoznaczne z koniecznością odpowiedniego zestawienia informacji, samodzielnego ich zredagowania związanego z koniecznością przeprowadzenia przez zobowiązany podmiot czynności analitycznych, których końcowym efektem jest dokument pozwalający na dokonanie przez jednostkę samodzielnej interpretacji i oceny. W tym stanie rzeczy organ uznał skargę za przedwczesną, gdyż w dniu 20 czerwca 2016r., wystosował do skarżącego wezwanie w trybie art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. i oczekuje na uzyskanie odpowiedzi. Okresu oczekiwania na odpowiedź nie wlicza się do czasu potrzebnego na rozpoznanie sprawy, a tym samym organ w stanie faktycznym i prawnym zaprezentowanym w skardze nie pozostaje w bezczynności. W piśmie z dnia [...] września 2016 r. J.K. wskazał, iż podane przez organ okoliczności nie decydują o tym, że decyzje dotyczące zajęcia pasa drogowego stanowią informację przetworzoną, żądanie wykazania przesłanki szczególnego istotnego interesu publicznego uzasadniającego udostępnienie wnioskowanych informacji jest co najmniej nadużyciem. Jednocześnie skarżący poinformował, iż w dnu [...] sierpnia 2016 r. Burmistrz wydał decyzję odmowną w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, objętej wnioskiem z dnia [...] czerwca 2016r. Z załączonego do tego pisma odpisu decyzji z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...] wynika, iż Burmistrz – powołując na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U z 2016r., poz. 23 – określanej dalej jako k.p.a.) oraz art. 16 w zw. z art. 3 ust.1 pkt 1 u.d.i.p. pod rozpatrzeniu wniosku J.K. o udostępnienie informacji publicznej w postaci wszystkich decyzji na zajęcie pasa drogowego wydanych w latach 2011, 2012, 2013, 2014, 2015 i 2016 , drogi gminnej ul. [...], działka o numerze [...], odmówił udostępnienia informacji publicznej. W uzasadnieniu organ wskazał, iż żądana informacja publiczna jest informacją przetworzoną, a skarżący mimo stosownego wezwania nie wykazał, iż uzyskanie tej informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśli art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718. - określanej dalej jako p.p.s.a.) kontrola ta obejmuje również bezczynność organów lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 – 4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 4 a, a w przypadku informacji publicznej także innych podmiotów zobowiązanych do jej udzielenia. Stosownie do art. 149 § 1 p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1 a p.p.s.a. ). Ponadto sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 ( art. 149 § 2 p.p.s.a.). Niniejsza skarga dotyczy bezczynności Burmistrza w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] czerwca 2016r. złożonego przez J.K. o udostępnienie informacji publicznej. Tryb i zasady rozpoznawania tego rodzaju wniosków określa u.d.i.p. W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany jest pogląd, iż skarga na bezczynność w zakresie udzielenia informacji publicznej jest dopuszczalna bez uprzedniego wzywania do usunięcia naruszenia prawa ( por. wyroki NSA z dnia 21 lipca 2011 r. sygn. akt I OSK 678/11, z dnia 24 maja 2006 r. sygn. akt I OSK 601/05, z dnia 03 kwietnia 2014 r., sygn. akt I OSK 2603/13 oraz postanowienia NSA z dnia 7 kwietnia 2010 r., sygn. akt I OSK 462/10 i z dnia 31 marca 2008 r. sygn. akt I OSK 262/08 ). Bezczynność organu zachodzi wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale – mimo istnienia ustawowego obowiązku – nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności określonej w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. ( por. T. Woś [w:] T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, s. 109 ). Na gruncie u.d.i.p. przez bezczynność organu rozumieć należy sytuację, w której organ zobowiązany do podjęcia czynności materialno-technicznej w przedmiocie informacji publicznej, takiej czynności nie podejmuje. Natomiast stanowisko organu o odmowie udzielenia informacji winno przybrać procesową formę decyzji administracyjnej, co uzasadnia stosowanie w tym zakresie przepisów k.p.a. Jeżeli jednak żądanie nie dotyczy informacji publicznej, organ odmawia jej udostępnienia zwykłym pismem, sporządzonym z zachowaniem przewidzianych terminów. Dla oceny, czy organ pozostaje w bezczynności w zakresie udzielenia informacji publicznej, czego dotyczy niniejsze postępowanie, istotne znaczenie ma ustalenie, iż dysponuje on informacją, która jest informacją publiczną w rozumieniu art. 6 u.d.i.p. oraz że jest on podmiotem zobowiązanym do udostępnienia tej informacji. Przy czym stosownie do treści art. 4 ust. 3 u.d.i.p. podmioty określone w ust. 1 i 2 tego artykułu są zobowiązane do udzielenia informacji, jeśli są w jej posiadaniu. W dalszej kolejności ustaleniu podlega, czy organ udostępnił żądaną informację ( lub podjął inne ustawą określone czynności ) we wskazanym ustawą terminie ( art. 13 ust. 1 i 2 u.d.i.p.). Niewątpliwie z punktu widzenia podmiotowego Burmistrz jako organ jednostki samorządu terytorialnego stanowi organ władzy publicznej (art. 163 i nast. Konstytucji RP). Analizując natomiast wniosek skarżącego z punktu widzenia przedmiotowego należy wskazać, iż art. 1 ust. 1 u.d.i.p. stanowi, że każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną. Tę ogólną definicję doprecyzowuje art. 6 ust. 1 u.d.i.p., który wymienia rodzaje spraw, jakich mogą dotyczyć informacje o charakterze informacji publicznych, czyniąc to w sposób otwarty, czemu służy zwrot "w szczególności". Doktryna oraz orzecznictwo sądowe, w oparciu o ogólną formułę u.d.i.p., a także konstytucyjną konstrukcję prawa do informacji zawartą w art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP, przyjmuje szerokie rozumienie pojęcia "informacja publiczna". Za taką uznaje się wszelkie informacje wytworzone przez władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne, a także inne podmioty, które wykonują funkcje publiczne lub gospodarują mieniem publicznym (komunalnym bądź Skarbu Państwa), jak również informacje odnoszące się do wspomnianych władz, osób i innych podmiotów, niezależnie od tego, przez kogo zostały wytworzone ( por. wyrok NSA z dnia 30 października 2002 r., sygn. akt II SA 181/02; wyrok NSA z dnia 20 października 2002 r., sygn. akt II SA 1956/02 oraz wyrok NSA z dnia 30 października 2002 r., sygn. akt II SA 2036-2037/02 , M. Jaśkowska, Dostęp do informacji publicznych w świetle orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, Toruń 2002, s. 28). Z powyższego wynika, że informacją publiczną będzie każda wiadomość wytworzona lub odnosząca się do władz publicznych, a także odnosząca się do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne, w zakresie wykonywania przez nie zadań w zakresie władzy publicznej. Niewątpliwie żądane przez skarżącego decyzje rozstrzygające sprawy administracyjne, jako akty administracyjne o charakterze indywidualnym, są dokumentami urzędowymi stanowiącymi informację publiczną w rozumieniu art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a u.d.i.p. (por. I. Kamińska, M. Rozbicka- Ostrowska, Komentarz do u.d.i.p., WK 2016, t. 22 do art. 6). Po rozstrzygnięciu, iż żądana przez skarżącego informacja ma charakter informacji publicznej i wniosek został skierowany do podmiotu zobowiązanego do jej udzielenia, można poddać ocenie, czy Burmistrz dopuścił się zarzucanej mu bezczynności. Zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku ( art. 13 ust. 2 u.d.i.p.). Jeżeli w wyniku udostępnienia informacji publicznej na wniosek, o którym mowa w art. 10 ust. 1, podmiot obowiązany do udostępnienia ma ponieść dodatkowe koszty związane ze wskazanym we wniosku sposobem udostępnienia lub koniecznością przekształcenia informacji w formę wskazaną we wniosku, podmiot ten może pobrać od wnioskodawcy opłatę w wysokości odpowiadającej tym kosztom ( art. 15 ust. 1 u.d.i.p.). Podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, powiadomi wnioskodawcę o wysokości opłaty. Udostępnienie informacji zgodnie z wnioskiem następuje po upływie 14 dni od dnia powiadomienia wnioskodawcy, chyba że wnioskodawca dokona w tym terminie zmiany wniosku w zakresie sposobu lub formy udostępnienia informacji albo wycofa wniosek ( art. 15 ust. 2 u.d.i.p.). W myśl natomiast art. 16 ust. 1 u.d.i.p. odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 przez organ władzy publicznej następują w drodze decyzji. Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 ud.i.p. prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienia do uzyskania informacji publicznej, w tym uzyskania informacji przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego. Powyższa zasada odnosi się w sposób bezpośredni do tzw. informacji prostych, to jest takich, które podmiot zobowiązany może udostępnić w takiej formie w jakiej je posiada, przy czym ich wyodrębnienie ze zbiorów informacji (rejestrów, zbiorów dokumentów, akt postępowań), nie jest związane z koniecznością poniesienia pewnych kosztów osobowych lub finansowych trudnych do pogodzenia z bieżącymi działaniami zobowiązanego do udzielenia informacji podmiotu ( por. wyrok WSA w Krakowie z 25 października 2012 r., sygn. akt II SAB/Kr 140/12). Na podstawie art. 23f ust. 2 u.d.i.p. (w brzmieniu obowiązującym do dnia 15 czerwca 2016r. tj. wejścia w życie ustawy z dnia 25 lutego 2016r. o ponownym wykorzystaniu informacji sektora publicznego - Dz.U. z 2016r. poz. 352 oraz nadal do spraw o jakich mowa w art. 38 tej ustawy) podmioty zobowiązane nie są obowiązane do opracowywania, a w szczególności przetworzenia, informacji publicznej w celu jej ponownego wykorzystania oraz dostarczania z niej wyciągów, jeżeli spowoduje to konieczność podjęcia nieproporcjonalnych działań przekraczających proste czynności. W świetle orzecznictwa sądowoadministracyjnego informację publiczną przetworzoną stanowi informacja, na którą składa się pewna suma informacji prostej, lecz ze względu na treść żądania, udostępnienie jej to nie tylko techniczne przeniesienie danych, lecz konieczność przeprowadzenia odpowiednich analiz, obliczeń, zestawień, wyciągów, usuwania danych chronionych prawem, które to zabiegi czynią takie informacje proste, informacją przetworzoną. A zatem informacja przetworzona, to informacja, którą podmiot zobowiązany na dzień złożenia wniosku nie dysponuje (nie posiada gotowej informacji odpowiadającej żądaniu), w związku z czym jej udostępnienie wymaga podjęcia dodatkowych czynności połączonych z sięgnięciem do dokumentacji źródłowej oraz zaangażowaniem do tych czynności określonych środków osobowych i finansowych. Przetworzenie informacji jest zebraniem lub zsumowaniem pojedynczych wiadomości będących w posiadaniu podmiotu zobowiązanego, wymagającym samodzielnego ich zredagowania związanego z koniecznością przeprowadzenia przez tenże podmiot czynności analitycznych, których końcowym efektem jest dokument pozwalający na dokonanie przez wnioskodawcę samodzielnej interpretacji i oceny. Informacja przetworzona jest więc jakościowo nową informacją powstałą w wyniku czynności technicznych i określonego działania intelektualnego na zbiorze informacji prostych już znajdujących się w posiadaniu podmiotu zobowiązanego, przygotowaną specjalnie dla wnioskodawcy według wskazanych przez niego kryteriów. Organ w kontrolowanej sprawie powołał się na przetworzony charakter żądanej informacji, zobowiązując skarżącego do wykazania przesłanki wynikającej z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Wskazać należy, iż wnioskodawca występujący o udostępnienie informacji publicznej na etapie składania wniosku nie musi wiedzieć, że żądana przez niego informacja ma charakter informacji publicznej przetworzonej, a zatem w momencie formułowania i kierowania wniosku nie musi wskazywać powodów, dla których spełnienie jego żądania będzie szczególnie istotne dla interesu publicznego. To bowiem podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej musi wykazać, że objęte wnioskiem żądanie dotyczy informacji publicznej o charakterze przetworzonym. Może on odmówić jej udostępnienia tylko wtedy, gdy wnioskodawca nie wykaże, że udostępnienie żądanej informacji przetworzonej jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Zatem to dysponent informacji publicznej przetworzonej winien powiadomić pisemnie wnioskodawcę o przyczynach braku możliwości udostępnienia żądanej informacji z uwagi na to, iż ma ona charakter informacji publicznej przetworzonej i wskazać, że jej udostępnienie może nastąpić niezwłocznie po wykazaniu powodów, dla których spełnienie jego żądania będzie szczególnie istotne dla interesu publicznego. Gdy wnioskodawca nie wykaże istnienia interesu publicznego, wtedy organ powinien wydać decyzję odmawiającą udzielenia żądanej informacji na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. ( por. wyroki NSA z dnia 4 września 2014 r., I OSK 2932/13, z dnia 27 listopada 2012 r., sygn. akt I OSK 1985/12; z dnia 18 grudnia 2014 r., I OSK 143/14, z dnia 9 kwietnia 2015 r., sygn. akt I OSK 1057/14; z dnia 9 sierpnia 2011 r. , sygn. akt I OSK 977/11 ). W okolicznościach rozpoznawanej sprawy Burmistrz pozostawał natomiast w błędnym przekonaniu, iż brak odpowiedzi na skierowane do skarżącego pismem z dnia [...] czerwca 2016r. zobowiązanie do wykazania szczególnej istotności dla interesu publicznego zwalania go od wydania decyzji załatwiającej wniosek skarżącego. W orzecznictwie sądowym wskazuje się, że wniesienie skargi na "bezczynność władzy" jest uzasadnione nie tylko w przypadku niedotrzymania terminu załatwienia sprawy, ale także w przypadku odmowy wydania aktu mimo istnienia w tym względzie ustawowego obowiązku, choćby organ mylnie sądził, że załatwienie sprawy nie wymaga wydania danego aktu ( por. wyrok NSA z dnia 14 czerwca 1983 r., sygn. akt SA/Wr 6/83, GP 1983, nr 24). Prowadzi to do wniosku, że z bezczynnością organu mamy do czynienia nie tylko w przypadku, gdy mimo upływu terminu sprawa nie jest załatwiona, ale również w przypadkach, gdy organ odmawia jej rozpoznania lub załatwienia, bo mylnie sądzi, że zachodzą okoliczności, które uwalniają go od obowiązku zakończenia go wydaniem decyzji administracyjnej. Mając na uwadze poczynione wywody stwierdzić należy, że wynikająca z pisma Burmistrza z dnia [...] czerwca 2016r. konstatacja o przetworzonym charakterze żądanej informacji jeżeli w dalszej kolejności nie towarzyszy jej podjęcie stosownego aktu wynikającego z u.d.i.p., nie usuwa stanu bezczynności. Stąd organ biernie oczekując na odpowiedź ze strony skarżącego, któremu zresztą nie zakreślił żadnego terminu, popadł w stan bezczynności, który został usunięty dopiero w dniu [...] sierpnia 2016r., kiedy to organ wydał decyzję odmawiającą udostępnienia informacji. Podkreślić w tym miejscu należy, że w postępowaniu wywołanym skargą na bezczynność w udostępnieniu informacji sąd administracyjny nie ocenia czy żądana informacja ma charakter informacji publicznej przetworzonej, ale jedynie czy organ pozostaje w stanie zaskarżalnej bezczynności. Dopiero w przypadku wydania decyzji odmownej, po wyczerpaniu trybu kontroli instancyjnej i wniesieniu skargi do sądu, w postępowaniu wszczętym skargą na decyzję możliwa będzie ocena prawna co do charakteru informacji publicznej jako informacji przetworzonej i spełnienia przez wnioskodawcę, wynikającej z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., przesłanki jej uzyskania w postaci wykazania szczególnej istotności dla interesu publicznego. Skoro wniosek skarżącego został załatwiony po wniesieniu skargi decyzją z dnia [...] sierpnia 2016 r., której trafność – jak wskazano powyżej - nie mogła być przedmiotem oceny w niniejszej sprawie, postępowanie sądowoadministracyjne w przedmiocie zobowiązania do rozpoznania wniosku skarżącego podlegało umorzeniu zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. ( pkt I wyroku ) jako bezprzedmiotowe z uwagi na brak możliwości zastosowania przez sąd trybu przewidzianego w art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Stosownie do uchwały składu siedmiu sędziów NSA z dnia 26 listopada 2008 r., sygn. akt I OPS 6/08, przepis art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. ma zastosowanie także w przypadku, gdy po wniesieniu skargi na bezczynność organu – w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. – organ wyda akt lub dokona czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, co do których pozostawał w bezczynności. Zgodnie z dominującym aktualnie orzecznictwem udostępnienie informacji, czy też wydanie decyzji odmownej albo umorzenie postępowania po wniesieniu skargi, a przed jej rozpoznaniem, nie zwalnia sądu od podjęcia pozostałych rozstrzygnięć właściwych dla tego typu skargi (por. postanowienie NSA z 26 lipca 2012 r., sygn. akt II OSK 1360/12, wyrok NSA z 15 stycznia 2013 r., sygn. akt II OSK 2390/12). W związku z powyższym Sąd – na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. – stwierdził, iż organ dopuścił się bezczynności. Jednocześnie Sąd na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a. stwierdził, że zaistniała w sprawie bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa ( pkt II wyroku ). Rażącym naruszeniem prawa, w rozumieniu art. 149 § 1 a p.p.s.a., będzie stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań można powiedzieć, bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy, że naruszono prawo w sposób oczywisty (por. wyrok NSA z dnia 21 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 675/12, LEX nr 1218894). Oceniając, czy naruszenie prawa jest rażące, należy uwzględnić nie tylko proste zestawienie terminów rozpoczęcia postępowania i jego zakończenia, względnie braku zakończenia, lecz także warunkowane okolicznościami materialnoprawnymi sprawy czynności, jakie powinien podjąć organ dążąc do merytorycznego rozstrzygnięcia konkretnej sprawy. Rażącym naruszeniem prawa jest naruszenie ciężkie, które nosi cechy oczywistej i wyraźnej sprzeczności z obowiązującym prawem, niepozwalające na zaakceptowanie w demokratycznym państwie prawa i wywołujące dotkliwe skutki społeczne lub indywidualne ( por. B. Adamiak i J. Borkowski, Komentarz do kodeksu postępowania administracyjnego, Warszawa 1998 r., s. 808-812). Kwalifikacja naruszenia jako rażące musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako zwykłe naruszenie. Dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych terminów załatwienia sprawy. Wspomniane przekroczenie musi być znaczne i niezaprzeczalne. Rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach ma być oczywiście pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia ( por. postanowienie NSA z dnia 27 marca 2013 r. akt II OSK 468/13 , wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 10 kwietnia 2014 r. II SAB/Wr 14/14; wyrok WSA w Poznaniu z dnia 11 października 2013 r., II SAB/Po 69/13 i z dnia 11 marca 2015 r., IV SAB/Po 19/15 ). Z taką sytuacją nie mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Zważyć bowiem należy, iż przekroczenie ustawowego terminu do załatwienia sprawy nie było znaczące. Ponadto po złożeniu wniosku organ wezwał skarżącego do wykazania przesłanki z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., a w toku postępowania bezczynność została usunięta. Sama zaś bezczynność była wynikiem błędnego przekonania organu, iż brak odpowiedzi wnioskodawcy na wezwanie z dnia [...] czerwca 2016 r. zwalnia go z załatwienia wniosku w sposób prawem przewidziany. Nie było to zatem celowym działaniem, nie nosiło cech lekceważącego traktowania obowiązków nakładanych przez u.d.i.p. Z tych samych powodów Sąd nie znalazł podstaw do zastosowania środków określonych w art. 149 § 2 p.p.s.a. O należnych skarżącemu kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i 201 w zw. z art. 205 § 1 p.p.s.a. ( pkt III wyroku ). Koszty te sprowadzają się do wpisu od skargi w wysokości 100 zł, ustalonego zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 221, poz. 2193 ze zm. ).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło