I SA/Ke 254/19
WyrokWSA w Kielcach2019-09-12
Skład orzekający: Ewa Rojek, Magdalena Chraniuk-Stępniak, Maria Grabowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy może odmówić wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty podatku VAT, powołując się na trwające postępowanie kontrolne, jeśli termin zwrotu podatku został przedłużony postanowieniem, które straciło moc?Ratio decidendi
Organ podatkowy nie może odmówić wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty podatku VAT, jeśli postanowienie o przedłużeniu terminu zwrotu podatku straciło moc. W takiej sytuacji organ jest zobowiązany do realizacji prawa podatnika do zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym, wynikającej z deklaracji podatkowej. Błędne uchylenie decyzji organu pierwszej instancji i umorzenie postępowania w tej sytuacji stanowi naruszenie przepisów.Stan faktyczny
Spółka złożyła wniosek o stwierdzenie nadpłaty w podatku VAT za maj 2014 r. i jej zwrot. Naczelnik urzędu skarbowego odmówił wszczęcia postępowania, powołując się na trwające postępowanie kontrolne. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej uchylił decyzję Naczelnika i umorzył postępowanie, uznając, że wniosek Spółki był bezprzedmiotowy z uwagi na zakaz wszczynania postępowania w sprawie nadpłaty w trakcie kontroli celno-skarbowej. Spółka wniosła skargę, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i ustawy o VAT, w tym kwestionując skuteczność postanowienia o przedłużeniu terminu zwrotu podatku.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej i zasądził od Dyrektora na rzecz Spółki zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Rojek, Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Chraniuk-Stępniak (spr.), Sędzia WSA Maria Grabowska, Protokolant Starszy inspektor sądowy Michał Gajda, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 września 2019 r. sprawy ze skargi I. w K. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nadpłaty w podatku od towarów i usług za maj 2014 r. 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. na rzecz I. w K. kwotę 997 (dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Decyzją z [...] nr [...] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej (Dyrektor) uchylił w całości decyzję Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego (Naczelnik) z [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nadpłaty w wysokości 177.012,00 zł i odmowy stwierdzenia nadpłaty w wysokości 1[...] zł w podatku od towarów i usług za miesiąc maj 2014r. dla A. S.A. (Spółka) i umorzył postępowanie w sprawie.
Organ ustalił, że Spółka pismem z 3 grudnia 2018r., działając na podstawie art. 87 ust. 1 ustawy o VAT, wniosła o stwierdzenie nadpłaty w podatku od towarów i usług za maj 2014 r. i jej zwrot na rachunek Spółki.
Naczelnik w uzasadnieniu decyzji z 29 stycznia 2019r. wskazał, że Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej wszczął postępowanie kontrolne celem weryfikacji zasadności wykazanej przez Spółkę w deklaracji VAT-7 nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do zwrotu na rachunek bankowy. Następnie postanowieniem z 25 sierpnia 2014r. przedłużono termin zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za miesiąc maj 2014r. w kwocie [...] zł do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia podatnika prowadzonego w ramach postępowania kontrolnego.
Decyzją z 23 grudnia 2015r., utrzymaną w mocy decyzją Dyrektora z 6 listopada 2017r., Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej określił Spółce zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc maj 2014r. w wysokości [...] zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach wyrokiem z 14 marca 2018 r. sygn. akt I SA/Ke 21/18 uchylił decyzję z [...] i poprzedzająca ją decyzję z [...] W dniu 17 listopada 2017r. Spółka dokonała wpłaty [...] zł na konto Urzędu Skarbowego ([...] zł zobowiązanie plus odsetki [...] zł).
W deklaracji VAT-7 za maj 2014r. Spółka nie wykazała zobowiązania podatkowego i nie wpłaciła z tego tytułu podatku. Wykazała nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym, którą zadysponowała do zwrotu na rachunek bankowy. Naczelnik stwierdził, że konstrukcyjnie zwrot podatku VAT wynikający z deklaracji nie stanowi nadpłaty. Nadpłata powstała w wyniku uchylenia przez Sąd decyzji Dyrektora i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji i została zwrócona na konto Spółki 4 stycznia 2019r. w wysokości [...] zł.
Rozpatrując odwołanie Dyrektor przywołał i omówił treść przepisów art. 72 § 1, art. 75 § 1 i art. 79 § 1 Ordynacji podatkowej, które regulują kwestie nadpłaty podatku, wniosku o stwierdzenie nadpłaty podatku i negatywne przesłanki wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty podatku.
Odwołując się do akt sprawy organ odwoławczy wskazał, że pismem z 8 kwietnia 2019r. Naczelnik Urzędu Celno-Skarbowego , poinformował, że w dniu 12 czerwca 2018r. wystawił upoważnienie do ponownego przeprowadzenia postępowania kontrolnego w przedmiocie podatku od towarów i usług za maj 2014r. dla Spółki.
Dyrektor ocenił, że wniosek Spółki z 3 grudnia 2018r. nie mógł skutecznie wszcząć postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty, ponieważ w dacie jego złożenia przed Naczelnikiem Urzędu Celno-Skarbowego toczy się postępowanie kontrolne w zakresie deklarowanych podstaw opodatkowania oraz prawidłowości obliczania i wpłacania podatku od towarów i usług za maj 2014r. Wniosek Spółki, złożony wbrew zakazowi z art. 79 § 1 Ordynacji podatkowej, winien spowodować wydanie przez Naczelnika postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania na podstawie art. 165a § 1 Ordynacji podatkowej. Natomiast organ pierwszej instancji wydając decyzję z 29 stycznia 2019r. nie odniósł się do postępowania kontrolnego prowadzonego wobec Spółki oraz jego wpływu na rozpatrzenie żądania o stwierdzenie nadpłaty w podatku od towarów i usług za maj 2014r. i jej zwrot na rachunek Spółki.
Zdaniem Dyrektora w sprawie zaistniała ujemna przesłanka procesowa, jaką jest zakaz wszczynania i prowadzenia postępowania w sprawie nadpłaty w czasie trwania kontroli celno-skarbowej, co skutkuje bezprzedmiotowością postępowania w tym zakresie i czyni orzekanie niedopuszczalnym. Dlatego nie istnieje konieczność odnoszenia się do zarzutów podnoszonych przez Spółkę w odwołaniu i piśmie z 17 kwietnia 2019r.
Na powyższą decyzję Spółka złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach. Wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji organu pierwszej instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Zarzuciła naruszenie:
- art. 233 § 1 pkt 2 lit. a w zw. z art. art. 79 § 1, art. 120, art. 121, art. 122 Ordynacji podatkowej oraz w zw. z art. 87 ust. 1, 2 i 7 ustawy o VAT, poprzez bezzasadne umorzenie postępowania jak również niepełne i błędne wskazanie podstawy prawnej i faktycznej, na podstawie której Dyrektor przyjął, że odmowa wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty w podatku VAT jest zasadna w sytuacji, gdy nie doszło do skutecznego wprowadzenia do obrotu prawnego postanowienia o przedłużeniu terminu zwrotu VAT za maj 2014 r., albowiem chwilą przedłużenia terminu jest data wprowadzenia tego postanowienia do obrotu (data doręczenia) a nie data wydania postanowienia;
- art. 217 § 2, art. 210 § 4 w zw. z art. 219 oraz art. 122, art. 124 i art. 78 Ordynacji podatkowej, poprzez brak należytego uzasadnienia zaskarżonej decyzji polegający na braku odniesienia się do argumentacji prawnej skarżącej, w tym zarzutu dot. dokonania skarżącej zwrotu nadpłaty kwoty [...] zł z przekroczeniem terminu bez zwrotu oprocentowania w wysokości odsetek od zaległości podatkowych;
- art. 86 ust. 1 oraz art. 99 ust. 12 ustawy o VAT poprzez jego niezastosowanie i naruszenie w ten sposób zasady neutralności, polegające na naruszeniu mechanizmów konstrukcyjnych tego podatku i dopuszczenie do wstrzymania zwrotu różnicy podatku za maj 2014 r. i tym samym przeniesienie na skarżącą ciężaru podatku, pomimo że w sprawie nie wystąpiły prawomocnie stwierdzone nieprawidłowości w rozliczeniach deklaracji za maj 2014 r.
Skarżąca podniosła, że organ bezzasadnie umorzył postępowanie w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku VAT za maj 2014r. Argumentowała, że postępowanie w w/w zakresie winno zostać wszczęte z uwagi na dokonanie postanowieniem z 25 sierpnia 2014r. nieskutecznej próby przedłużenia terminu zwrotu kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym, tj. do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia podatnika. 60-dniowy termin zwrotu wynikający z deklaracji VAT-7 za maj 2014r. przypadał na dzień 24 sierpnia 2014r. Aby doszło do skutecznego przedłużenia terminu Spółka winna była otrzymać postanowienie w tym zakresie najpóźniej 25 sierpnia 2014r., a tymczasem odebrała je 28 sierpnia 2014r. i wtedy postanowienie weszło do obrotu. Tym samym organ nie mógł skutecznie przedłużyć terminu, który już upłynął.
Nadto oceniła, że gdyby przyjąć, iż postanowienie z 25 sierpnia 2014r, skutecznie przedłużyło termin zwrotu podatku do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia podatnika, to przedłużenie nastąpiło do dnia 18 sierpnia 2015r. Po 18 sierpnia 2015r. nastąpiły czynności weryfikacyjne bez stosownego postanowienia o przedłużeniu zwrotu podatku VAT, co prowadzi do stwierdzenia, że najpóźniej w dniu 18 sierpnia 2015r. upłynął termin zwrotu kwoty podatku. Przy takim samym założeniu co do wprowadzenia do obrotu postanowienia z 25 sierpnia 2014r. nie można uznać, że dokonane nim przedłużenie skutecznie rozciąga się na postępowanie Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego prowadzonego na skutek uchylenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach decyzji Dyrektora i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji.
Zdaniem skarżącej do momentu zakwestionowania rozliczenia podatnika i niewydania przez właściwy organ podatkowy decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego w innej wysokości niż wynika to z deklaracji, deklaracja złożona przez Spółkę korzysta z domniemania prawdziwości i prawidłowości, co skutkuje nabyciem prawa do zwrotu różnicy podatku w kwocie wykazanej w deklaracji.
Skarżąca argumentowała, że niedokonanie zwrotu w terminie określonym w art. 87 ust. 2 ustawy o VAT oznacza, że nadwyżka za maj 2014 . jest traktowana jak nadpłata i podlega oprocentowaniu jak nadpłata, co potwierdza art. 87 ust. 7 ww. ustawy. Oceniła, że nie można interpretować art. 79 § 1 Ordynacji podatkowej w taki sposób, aby organy miały niczym nieograniczone prawo blokowania zwrotu nadpłaty podatku VAT pomimo braku skutecznego wydłużenia terminu do otrzymania tego zwrotu.
Spółka zarzuciła nadto, że Dyrektor nie odniósł do wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności oraz podniesionych przez nią argumentów, przez co nie wyjaśnił w pełni podstawy swojego rozstrzygnięcia.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor wniósł o jej oddalenie.
W piśmie procesowym z 23 sierpnia 2019r. Spółka wskazała nadto na okoliczność niezgodności art. 79 § 1 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 87 ust. 1-2 i ust. 7 ustawy o VAT, z art. 1, art. 167, art. 168, art. 169, art. 183, art. 273 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej w kontekście niezgodnego z prawem unijnym przedłużania terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do czasu ostatecznego zakończenia procedur, o którym mowa w art. 79 Ordynacji podatkowej, co w konsekwencji doprowadza do naruszenia przez Polskę unijnej zasady neutralności i proporcjonalności VAT. W związku z powyższym skarżąca na podstawie art. 267 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej złożyła wniosek o rozważenie skierowania przez Sąd pytania prawnego do TSUE oraz na podstawie art. 124 § 1 pkt 5 p.p.s.a. wniosek o zawieszenie postępowania sądowego w sprawie do czasu rozstrzygnięcia pytania prejudycjalnego.
Postanowieniem wydanym na rozprawie 12 września 2019r. Sąd odmówił uwzględnienia wniosku o zawieszenie postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie, jednakże nie wszystkie podniesione w niej zarzuty są zasadne.
W niniejszym postępowaniu sądowym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach dokonuje kontroli zgodności decyzji Dyrektora z [...] uchylającej w całości decyzję Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego z 29 stycznia 2019 r. w przedmiocie stwierdzenia nadpłaty w wysokości [...] zł i odmowy stwierdzenia nadpłaty w wysokości 1[...] zł w podatku od towarów i usług za miesiąc maj 2014r. dla A. S.A. i umarzającej postępowanie w sprawie.
Odnosząc się do podniesionych w skardze zarzutów, należy w pierwszej kolejności zauważyć, że zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U.2018.1302), dalej jako "ustawa p.p.s.a." Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Wykładnia powołanego przepisu wskazuje, że Sąd ma nie tylko prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Z drugiej jednak strony, granicą praw i obowiązków Sądu, wyznaczoną w tym przepisie, jest zakaz wkraczania w sprawę nową. Granice te zaś wyznaczone są dwoma aspektami, mianowicie: legalnością działań organu oraz całokształtem aspektów prawnych tego stosunku prawnego, który był objęty treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia.
Rozstrzygnięcie "w granicach danej sprawy" oznacza zatem, że sąd nie może uczynić przedmiotem rozpoznania legalności innej sprawy administracyjnej niż ta, w której wniesiono skargę. Na tle komentowanego przepisu szczególnego znaczenia nabiera więc zagadnienie tożsamości sprawy administracyjnej. Należy w związku z tym zauważyć, że zgodnie z powszechnym stanowiskiem doktryny (por. B. Adamiak, Glosa do wyroku NSA z 23.01.1998 r., I SA/Gd 654/96, OSP 1999/1, s. 51) na sprawę administracyjną w znaczeniu materialnym składają się elementy podmiotowe i przedmiotowe, a zatem przy ustalaniu tożsamości sprawy należy badać te właśnie elementy. Tożsamość elementów podmiotowych to tożsamość podmiotu będącego adresatem praw lub obowiązków, a tożsamość przedmiotowa to tożsamość treści tych praw i obowiązków oraz ich podstawy prawnej i faktycznej.
W orzecznictwie podkreśla się, że sąd administracyjny nie jest wprawdzie związany granicami skargi, "ale zawsze jest związany granicami sprawy, w której skarga została wniesiona i nie może swoimi ocenami prawnymi (...) wkraczać w sprawę nową w stosunku do tej, która była albo powinna być przedmiotem postępowania administracyjnego i wydawanych w nim decyzji administracyjnych" (por. wyrok NSA z 20.11.1997 r., SA/Łd 2572/95, Pr. Gosp. 1998/5, s. 36).
Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy należy podkreślić, że jej przedmiotem nie jest ocena prawidłowości postanowienia z 25 sierpnia 2014 r. nr OB/4400-70/14 o przedłużeniu terminu zwrotu, lecz decyzja o charakterze formalnym dotycząca uchylenia decyzji organu I instancji i umarzająca postępowanie w sprawie.
Błędy formalne dotyczące nieskutecznego wprowadzenia do obrotu postanowienia, czy dowolnego i tym samym wadliwego uzasadnienia, które uwypukla skarżąca odnoszą się natomiast do postanowienia z 25 sierpnia 2014r. wydanego w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu. Należy w tym miejscu zauważyć, iż postanowienie to, zgodnie z zawartym pouczeniem mogło było poddane kontroli w stosownym trybie i czasie. Nie zostało jednak wyeliminowane z obrotu prawnego w wyniku przeprowadzenia jakiejkolwiek z przewidzianych przepisami prawa procedur.
W dniu 29 grudnia 2014 r., w sprawie o sygn. akt I SA/Ke 670/14 tut. Sąd wydał wyrok, którym oddalił skargę Spółki na powyższe postanowienie, a Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 6 października 2016r., sygn. akt I FSK 458/15 oddalił skargę kasacyjną podatnika wniesioną na powyższe rozstrzygnięcie WSA w Kielcach.
Zatem skarżąca, wnosząc skargę w niniejszej sprawie domaga się de facto ponownego skontrolowania postanowienia, wobec którego dokonała już możliwości zaskarżenia we właściwym czasie. Zadośćuczynienie oczekiwaniom strony doprowadziłoby do niedopuszczalnego stanu, w którym ostateczne akty administracyjne mogłyby podlegać podwójnej kontroli w dwóch niezależnych od siebie postępowaniach sądowych.
Należy tym samym przyjąć, że postanowienie z [...] zostało skutecznie wprowadzone do obrotu prawnego. Na gruncie kontrolowanej w niniejszym postępowaniu sprawy i w jej granicach nie jest możliwe ponowne badanie skutku doręczenia tego postanowienia w konkretnej dacie. Było to dopuszczalne jedynie w postępowaniu mającym na celu ocenę słuszności jego podjęcia. Obecnie uzasadniony jest zatem wniosek, iż postanowienie to zostało skutecznie wprowadzone do obrotu prawnego. Z tych samych powodów nie jest możliwe badanie prawidłowości treści uzasadnienia postanowienia, w kontekście jego dowolności, a tym samym wadliwości. Również i te uwagi podlegałyby rozpoznaniu w sytuacji objęcia skargą samego postanowienia o przedłużeniu zwrotu, z czym w przedmiotowej sprawie nie mamy do czynienia.
Zdaniem Sądu w niniejszej sprawie doszło jednak do naruszenia przez Dyrektora art. 233 § 1 pkt 2 lit. a, art. 79 § 1 w zw. z art. 76b, art. 120, art. 121, art. 122 Ordynacji podatkowej, w zw. z art. 87 ust. 1, 2 ustawy o VAT, poprzez bezzasadne uchylenie decyzji Naczelnika i umorzenie postępowania, z następujących przyczyn.
W pierwszej kolejności należy podnieść, iż jakkolwiek Spółka wnioskiem z 3 grudnia 2018r., zwróciła się o stwierdzenie nadpłaty, to z jego treści wynika niewątpliwie, że intencją jej była realizacja prawa do zwrotu na rachunek bankowy nadwyżki podatku naliczonego nad należnym, wykazanej w deklaracji VAT 7 za maj 2014r. w wysokości [...] zł. Wnioskodawca wskazał, iż biorąc pod uwagę konstrukcję opodatkowania VAT, w przypadku gdy kwota podatku naliczonego stanowiąca sumę kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług jest w okresie rozliczeniowym wyższa od kwoty podatku należnego, podatnik ma prawo do zwrotu różnicy na rachunek bankowy (art. 87 ust 1 ustawy o VAT). Potwierdzenie powyższego prawa wyrażone jest w kwotach wykazanych w deklaracji podatkowej za dany okres. Wywodził, że mając na względzie treść deklaracji za maj 2014r. Spółce przysługuje uprawnienie do zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym. Na skutek okoliczności sprawy Spółka nie mogła skorzystać z tego uprawnienia, co doprowadziło do stanu, w którym poniosła ciężar VAT w kwocie wyższej niż należna.
Zgodnie z treścią art. 87 ust 1 ustawy o VAT w przypadku gdy kwota podatku naliczonego, o której mowa w art. 86 ust. 2, jest w okresie rozliczeniowym wyższa od kwoty podatku należnego, podatnik ma prawo do obniżenia o tę różnicę kwoty podatku należnego za następne okresy lub do zwrotu różnicy na rachunek bankowy. Prawo do zwrotu zostało zatem wyrażone jako zasada.
W myśl natomiast art. 87 ust 2 zdania drugiego jeżeli zasadność zwrotu wymaga dodatkowego zweryfikowania, naczelnik urzędu skarbowego może przedłużyć ten termin do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia podatnika dokonywanej w ramach czynności sprawdzających, kontroli podatkowej, kontroli celno-skarbowej (uprzednio: postępowania kontrolnego na podstawie ustawy o kontroli skarbowej) lub postępowania podatkowego. Jeżeli przeprowadzone przez organ czynności wykażą zasadność zwrotu, o którym mowa w zdaniu poprzednim, urząd skarbowy wypłaca należną kwotę wraz z odsetkami w wysokości odpowiadającej opłacie prolongacyjnej stosowanej w przypadku odroczenia płatności podatku lub jego rozłożenia na raty.
Przepisy ustawy o VAT przewidują możliwość przeprowadzenia, przed dokonaniem zwrotu, weryfikacji jego zasadności. Jednakże niezbędnym w tym celu jest wydanie postanowienia w powyższym zakresie. Zastosowanie instytucji przedłużenia terminu stanowi w istocie wyjątek od zasady natychmiastowości zwrotu.
Na gruncie stanu faktycznego niniejszej sprawy należy zwrócić uwagę, iż z dniem 13 sierpnia 2014 r. zostało wobec Spółki wszczęte przez Dyrektora UKS postępowanie kontrolne w zakresie rzetelności deklarowanych podstaw opodatkowania oraz prawidłowości obliczania i wpłacania podatku od towarów i usług za maj 2014r. Natomiast zgodnie z treścią sentencji postanowienia z 25 sierpnia 2014r. termin zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za maj 2014r. we wskazanej wyżej wysokości przedłużono do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia podatnika prowadzonego w ramach postępowania kontrolnego toczącego się na podstawie przepisów o kontroli skarbowej.
W myśl zaś art. 24 ust 1 ustawy z dnia 28 września 1991r. o kontroli skarbowej (Dz. U. z 2015r., poz. 553) organ kontroli skarbowej kończy postępowanie kontrolne decyzją – w rozumieniu przepisów ustawy Ordynacja podatkowa, lub wynikiem kontroli.
Podkreślenia wymaga, iż weryfikacja rozliczenia podatnika została zakończona, albowiem doszło do wydania decyzji przez Dyrektora UKS (w dniu [...]), oraz ostatecznej decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej (w dniu [...]) w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za maj 2014r. w wysokości [...] zł.
Decyzje te zostały uchylone wyrokiem WSA w Kielcach z dnia 14 marca 2018r., sygn. akt I SA/Ke 21/18, a sprawa podlega ponownemu rozpoznaniu – obecnie – przez Naczelnika Urzędu Celno – Skarbowego. Jednakże okoliczność, iż po zapadłym wyroku, postępowanie wobec Spółki ponownie toczy się przed organami podatkowymi, nie powoduje, że nadal skuteczne jest w tym czasie postanowienie Naczelnika o przedłużeniu zwrotu z 25 sierpnia 2014r.
Organ nie wydał kolejnego postanowienia o przedłużeniu terminu zwrotu.
Zdaniem Sądu nie ulega zatem wątpliwości, że w dacie skierowania do organu żądania strony dotyczącego realizacji prawa do zwrotu, sformułowanego pismem z dnia 3 grudnia 2018r. w obrocie prawnym nie funkcjonowało skuteczne postanowienie o przedłużeniu terminu zwrotu podatku za maj 2014r. Wydane w tym przedmiocie postanowienie z 25 sierpnia 2014r. obowiązywało bowiem do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia podatnika prowadzonego w ramach postępowania kontrolnego toczącego się na podstawie przepisów o kontroli skarbowej. Owo zakończenie weryfikacji na gruncie kontrolowanego stanu faktycznego związane było z wydaniem przez organ odwoławczy ostatecznej decyzji z dnia 6 listopada 2017r., którą utrzymano w mocy decyzję Dyrektora UKS określającą zobowiązanie w podatku od towarów i usług za maj 2014r.
Skoro nie można przyjąć jakoby w dacie złożenia żądania przez stronę w obrocie prawnym funkcjonowało postanowienie o przedłużeniu zwrotu, organ był obowiązany do realizacji prawa strony do zwrotu podatku.
Analizując stan prawny kontrolowanej sprawy należy w tym miejscu wskazać, że zgodnie z art. 76b § 1 Ordynacji podatkowej przepisy art. 76, art. 76a, art. 77b, art. 79 i art. 80 stosuje się odpowiednio do zwrotu podatku (...). W myśl natomiast art. 79 tej ustawy postępowanie w sprawie stwierdzenia nadpłaty nie może zostać wszczęte w czasie trwania postępowania podatkowego, kontroli podatkowej lub kontroli celno-skarbowej - w zakresie zobowiązań podatkowych, których dotyczy postępowanie lub kontrola.
Ustawodawca określając zasadę odpowiedniego stosowania przepisów wprowadza jednocześnie obowiązek ich stosowania z uwzględnieniem istoty i celu danego postępowania.
Zatem "odpowiednie stosowanie" oznacza szeroki wachlarz możliwości, poczynając od stosowania wprost przepisów, których dotyczy odesłanie, poprzez stosowanie tych przepisów z pewnymi modyfikacjami usprawiedliwionymi odmiennością stanu "podciąganego" pod dyspozycję stosowanego przepisu, aż do całkowitego wykluczenia stosowania regulacji objętych odesłaniem.
W każdej indywidualnej sprawie dotyczącej zwrotu podatku należy więc ocenić możliwość i ewentualny zakres ich stosowania.
W realiach kontrolowanej sprawy powyżej cytowane przepisy proceduralne nie stanowiły przeszkody do realizacji żądania Spółki w zakresie zwrotu podatku, wynikającego z deklaracji za maj 2014r.
Wydane w sprawie postanowienie z 25 sierpnia 2014r. obowiązywało bowiem do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia podatnika prowadzonego w ramach postępowania kontrolnego toczącego się na podstawie przepisów o kontroli skarbowej, a to nastąpiło z chwilą wydania przez organ odwoławczy decyzji ostatecznej w dniu 6 listopada 2017r. Słusznie tym samym wywodzi Spółka w treści skargi, iż nie sposób przyjąć, jakoby dokonane powyższym postanowieniem przedłużenie rozciągało się na postępowanie prowadzone przez Naczelnika Urzędu Celno – Skarbowego , na skutek wydanego przez WSA w Kielcach wyroku z 14 marca 2018r.
Konsekwencją powyższego jest konstatacja, że sformułowane pismem z dnia 3 grudnia 2018r. żądanie Spółki, w którym domagała się zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za maj 2014r. organ winien zrealizować, przyjmując, że w obrocie prawnym nie było postanowienia uzasadniającego dalsze przedłużenie zwrotu podatku.
W ponownie prowadzonym postępowaniu organ rozpoznając odwołanie Spółki weźmie pod uwagę powyższą argumentację i uwzględniając okoliczność zasadności żądania strony, zapewni realizację prawa strony do zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym, wynikającej z deklaracji VAT-7 za miesiąc maj 2014r.
Z powyższych przyczyn Sąd nie dostrzegł potrzeby skierowania pytania prawnego do TSUE dotyczącego niezgodności art. 79 § 1 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 87 ust. 1 – 2 i 7 ustawy o VAT, z art. 1, art. 167, art. 168, art. 169, art. 183, art. 273 Dyrektywy 2006/112/WE w kontekście niezgodnego z prawem unijnym przedłużania terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do czasu ostatecznego zakończenia procedur, a tym samym nie stwierdził również przesłanek prowadzących do zawieszenia postępowania sądowego. Ponownego podkreślenia wymaga, że przedmiotem kontroli Sądu nie jest postanowienie o przedłużeniu terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym.
Biorąc pod uwagę stwierdzone nieprawidłowości przy podejmowaniu zaskarżonej decyzji Sąd, uchylił ją na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c. ustawy p.p.s.a. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200, art. 205 § 2 ustawy p.p.s.a. Na kwotę kosztów postępowania sądowego składa się wpis od skargi w kwocie 500 zł, wynagrodzenie pełnomocnika skarżącej w kwocie 480 zł należne na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (j.t. Dz.U. 2018.265) oraz opłata skarbowa od pełnomocnictwa 17 zł.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło