I SA/Ke 608/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Surma, Sędziowie Sędzia SO (del.) Janusz Bociąga (spr.),, Sędzia WSA Danuta Kuchta, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Michał Gajda, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 9 lutego 2012r. sprawy ze skargi R. W. na postanowienie Ś. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...]. nr [...] w przedmiocie stanowiska wierzyciela co do zgłoszonych zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę. Ś. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. postanowieniem z dnia [...]. nr [...]utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. W. z dnia [...]. nr [...]zawierające stanowisko wierzyciela co do uznania zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne, wniesionych przez R. W., za nieuzasadnione. Organ drugiej instancji wskazał następujący stan faktyczny sprawy. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. W. decyzją z dnia [...]. nr [...]orzekł o obowiązku rozbiórki ogrodzenia trwałego wybudowanego przez R. W.. R. W. nie wykonał obowiązku, toteż organ egzekucyjny wydał tytuł wykonawczy z dnia [...] nr [...]określający obowiązek rozbiórki ogrodzenia nakazanego decyzją z dnia [...] W tym samym dniu, tj. [...]. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. W. wydał postanowienie nr [...], którym nałożył na R. W. grzywnę jednorazową w wysokości 1500 zł, w celu przymuszenia do wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym. Postanowienie to utrzymał w mocy Ś. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. postanowieniem z dnia [...]. nr [...]. R. W. złożył skargę na postanowienie z dnia [...]., którą Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. odrzucił postanowieniem z dnia 31 marca 2011r. II SA/Ke 172/11. R. W. w dalszym ciągu nie wykonał obowiązku rozbiórki ogrodzenia trwałego. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. W. wydał w dniu 25 maja 2011r. tytuł wykonawczy nr PINB-7141-5/2008 obejmujący egzekucję orzeczonej grzywny w celu przymuszenia. Tytuł ten skierował do Naczelnika Urzędu Skarbowego w P., celem wyegzekwowania od R. W. należności pieniężnych. Tytuł został doręczony R. W. w dniu 18 sierpnia 2011r. W dniu 25 sierpnia 2011r. R. W. wniósł do Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego w zakresie grzywny. Wniósł o umorzenie postępowania egzekucyjnego, wstrzymanie czynności egzekucyjnych i zobowiązanie Wójta Gminy O. do udzielenia informacji co do przebiegu drogi gminnej pomiędzy działkami stanowiącymi własność R. W.. W piśmie zawarł argumenty kwestionujące prawidłowość decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. W. z dnia [...]. Podniósł również, że wykonał obowiązek określony tą decyzją. Pomimo to organ wystawił tytuł wykonawczy opiewający na grzywnę w wysokości 1.500 zł. Wyjaśnił, że w związku z tym, że czynności, do których wykonania miała przymusić grzywna, wykonał jeszcze przed wszczęciem egzekucji, to w rozumieniu art. 33 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, obowiązek nie istnieje. Uzasadnia to umorzenie postępowania egzekucyjnego. Na podstawie art. 125 tej ustawy, uzasadnione jest również umorzenie grzywny. Naczelnik Urzędu Skarbowego w P. postanowieniem dnia [...]. nr [...]wstrzymał postępowanie egzekucyjne do czasu rozpatrzenia zarzutów. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. W. w dniu [...]wydał postanowienie, w którym jako wierzyciel zawarł swoje stanowisko o nieuznaniu zasadności zarzutu R. W.. R. W. złożył zażalenie na to postanowienie. Ś. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K., utrzymując postanowienie z dnia [...]. w mocy, podniósł, że organ egzekucyjny w postępowaniu egzekucyjnym bada z urzędu jedynie dopuszczalność egzekucji administracyjnej, o czym stanowi art. 29 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Nie jest natomiast uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym, wynikającym z decyzji administracyjnej. Decyzja z dnia 14 maja 2010r. została doręczona R. W. w trybie zastępczym Zobowiązany nie wniósł odwołania, wniósł natomiast wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, co skutkował wydaniem przez Ś. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. postanowienia odmawiającego przywrócenia terminu. Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 29 grudnia 2010r. II SA/Ke 722/10 oddalił skargę na to rozstrzygnięcie. Organ wyjaśnił, że pozorne na dzień 15 kwietnia 2011r. wykonanie przez R. W. rozbiórki ogrodzenia nastąpiło po wszczęciu w dniu 20 października 2010r. postępowania egzekucyjnego, stąd chybione jest twierdzenie strony, że powinno być ono umorzone. Należy stwierdzić, że R. W. w dniu 25 sierpnia 2011r., a więc po doręczeniu mu tytułu wykonawczego, także złożył wniosek o umorzenie grzywny, uzasadniając go wykonaniem obowiązku polegający na rozbiórce ogrodzenia. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. W. postanowieniem z dnia [...]nr [...]odmówił umorzenia grzywny. Rozstrzygnięcie to utrzymał w mocy Ś. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. postanowieniem z dnia [...]. nr [...] Na postanowienie Ś. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...]. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K. złożył R. W.. Wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego go postanowienia organu pierwszej instancji. Zarzucił: - naruszenie art. 7 i 77 Kodeksu postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy poprzez brak ustalenia prawdy obiektywnej i niepodjęcie jakichkolwiek czynności zmierzających do ustalenia zgodności z prawem egzekwowanej decyzji, jej zakresu, a także tego, czy została ona wykonana, - naruszenie art. 33 pkt 1 i 3, art. 59 § 1 pkt 3 i art. 125 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez ich niezastosowanie i brak umorzenia postępowania egzekucyjnego w sytuacji, gdy skarżący wykonał decyzję, - błąd w ustaleniach faktycznych polegający na nieuzasadnionym przyjęciu, że skarżący nie wykonał decyzji; - nadinterpretacje decyzji i tytułu wykonawczego poprzez próbę egzekwowania obowiązków ponad zakres ich postanowień. W uzasadnieniu skargi R. W. podniósł, że decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. W. z dnia [...]została wydana z naruszeniem prawa. Decyzję tą wykonał dwuetapowo, w dniach 30 marca 2011r. i 2 kwietnia 2011r. i wbrew twierdzeniom organu odwoławczego, nie była to pozorne czynności. Wykonanie obowiązku czyni uzasadnionym umorzenie grzywny. Zdaniem skarżącego, dowolne są ustalenia co do przebiegającej przez jego nieruchomość drogi. W odpowiedzi na skargę Ś. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. powtórzył argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. zważył, co następuje: Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art.1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 134 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), określanej dalej jako ustawa P.p.s.a., Sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem i nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga nie jest zasadna, gdyż zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. R. W. jako zarzut do tytułu wykonawczego uczynił wykonanie egzekwowanego obowiązku. Podniósł, że w świetle art. 33 pkt 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz.U. z 2005r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.), określanej dalej jako u.p.e.a., egzekwowany obowiązek nie istnieje. Zgodnie z treścią art. 33 pkt 1 u.p.e.a. podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku. Przepis ten oznacza, że zobowiązany, wnosząc zarzuty oparte na tej podstawie, powinien przedstawić dowody potwierdzające, że obowiązek nie istnieje, ponieważ nigdy nie powstał albo wprawdzie powstał, ale wygasł z powodu wykonania (okoliczność faktyczna) lub z innych przyczyn wynikających wprost z przepisów prawa (przedawnienie) lub czynności prawnych (uchylenie lub stwierdzenie nieważności decyzji o nałożeniu obowiązku). Skutkiem okazania takich dowodów jest obowiązek odstąpienia organu egzekucyjnego lub egzekutora od czynności egzekucyjnych (art. 45 § 1 u.p.e.a.). W niniejszej sprawie zobowiązany żadnej z takich okoliczności nie wykazał. Podstawą wystawienia tytułu wykonawczego z dnia 25 maja 2011r. było niewykonanie obowiązku wynikającego z postanowienia z dnia 20 października 2010r. o nałożeniu na R. W. grzywny w wysokości 1500 zł. Przy czym celem nałożenia tej grzywny było przymuszenie zobowiązanego do wykonania obowiązku polegającego na rozbiórce ogrodzenia. Należy w tym miejscu nadmienić, że grzywna w celu przymuszenia jest środkiem egzekucyjnym, a nie zobowiązaniem pieniężnym. Nie ulega więc przedawnieniu, może natomiast podlegać umorzeniu ( art. 125 u.p.e.a.). Uzasadnioną podstawę zarzutu w niniejszej sprawie stanowiłoby zatem bądź wykonanie obowiązku – uiszczenie grzywny, jej umorzenie, bądź uchylenie lub stwierdzenie nieważności postanowienia z dnia 20 października 2010r. Z akt sprawy nie wynika, a i skarżący tego nie podnosi, by dobrowolnie uiścił grzywnę. Ponadto, grzywna nie została umorzona. Należy zauważyć, że w tym przedmiocie R. W. w dniu 25 sierpnia 2011r. złożył stosowny wniosek. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. W. postanowieniem z dnia [...]. odmówił jej umorzenia. Rozstrzygnięcie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. W. utrzymał w mocy Ś. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. postanowieniem z dnia [...]. Skarga na to postanowienie została oddalona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K. z dnia 2 lutego 2012r. II SA/Ke 853/11. Nie zaszła również sytuacja polegająca na uchyleniu lub stwierdzeniu nieważności postanowienia z dnia [...]. o nałożeniu na R. W. grzywny. Wbrew przeciwnie, rozstrzygnięcie to zostało utrzymane w mocy postanowieniem Ś. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 10 stycznia 2011r. Skarga na to postanowienie została odrzucona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. w sprawie II SA/Ke 171/11. Zatem postanowienie z dnia 20 października 2010r. o nałożeniu grzywny, którego niewykonanie stało się podstawą do wszczęcia przedmiotowego postępowania egzekucyjnego, nie zostało z niego wyeliminowane i funkcjonuje w obrocie prawnym. Powyższe oznacza, że brak było podstaw do uznania zarzutu egzekucyjnego złożonego przez R. W.. Nie zaszła bowiem żadna z okoliczności podnoszonych przez zobowiązanego. To z kolei implikowało brak podstaw do umorzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 u.p.e.a.. R. W., prócz zarzutów egzekucyjnych opartych na treści art. 33 pkt 1 u.p.e.a., w piśmie zawierającym te zarzuty wskazał także szereg innych argumentów. Podniósł, że decyzja z dnia 14 maja 2010r. nakazująca rozbiórkę ogrodzenia została wydana z naruszeniem prawa, że wykonał obowiązek tą decyzją nałożony oraz że w związku z tym należało umorzyć nałożoną na niego grzywnę. Okoliczności te w sposób obszerny przedstawił także w skardze. Odnosząc się do tychże kwestii należy wyjaśnić, że podstawą zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym nie mogą być podnoszone przez skarżącego okoliczności dotyczące zakończonego ostateczną decyzją postępowania administracyjnego. Rozpatrywanie zarzutów polega nie na ponownym rozpatrzeniu tej samej sprawy (zaistnienia podstaw do wszczęcia egzekucji), lecz na zbadaniu zasadności zarzutu podjęcia i prowadzenia egzekucji. Organ egzekucyjny nie rozpoznaje sprawy od strony merytorycznej, wówczas bowiem stałby się trzecią instancją. Rola zarzutu w postępowaniu egzekucyjnym sprowadza się do weryfikacji czynności organów egzekucyjnych, mających służyć ochronie adresata czynności. Oznacza to, że nie było w zakresie kognicji wierzyciela rozpoznającego w niniejszej sprawie zarzuty egzekucyjne, ocena prawidłowości ostatecznej decyzji z dnia 14 maja 2010r. Jej prawidłowość należało kwestionować w trybie odwołania. Z kolei argumenty o wykonaniu obowiązku nałożonego tą decyzją winne być podnoszone na etapie składania zarzutów do tytułu wykonawczego z dnia 20 października 2010r., którym to tytułem wszczęto postępowanie egzekucyjne celem przymuszenia zobowiązanego do wykonania obowiązku rozbiórki ogrodzenia. Również kwestie związane z umorzeniem grzywny wykraczają poza zakres niniejszej sprawy. Prawidłowość odmowy umorzenia grzywny badana była po wniesieniu przez R. W. zażalenia na ww. postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. W. z dnia 31 sierpnia 2011r., a następnie w postępowaniu sądowoadministracyjnym zakończonym wyrokiem II SA/Ke 853/11. Podsumowując należy wskazać, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Prawidłowo bowiem organy uznały, że zarzut R. W. co do wykonania i nieistnienia obowiązku objętego tytułem wykonawczym nie zasługuje na uwzględnienie. Z tych wszystkich względów skarga jako bezzasadna, stosownie do art. 151 ustawy P.p.s.a. podlegała oddaleniu.