I SO/Ke 3/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie: Przewodniczący Asesor WSA Andrzej Mącznik po rozpoznaniu w dniu 10 czerwca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Prokuratora Rejonowego w Sandomierzu o wymierzenie Radzie Gminy D. grzywny w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a. postanawia: oddalić wniosek. Wnioskiem z 24 maja 2022 r. Prokurator Rejonowy w Sandomierzu zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach o wymierzenie Radzie Gminy D. grzywny w kwocie 5,000 zł. w trybie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.), dalej zwanej: "p.p.s.a.", oraz o zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu wniosku jego autor wskazał, że 3 września 2021 r. wniósł za pośrednictwem Rady Gminy D. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach na akt z zakresu prawa miejscowego organu jednostki samorządu terytorialnego – uchwałę Rady Gminy w D. z 27 lutego 2013 r. nr XXXIV/162/13 w sprawie ustalenia stawek opłat za korzystanie przez operatorów i przewoźników z przystanków komunikacyjnych, których właścicielem lub zarządzającym jest Gmina D.. Wnioskodawca wyjaśnił, że mimo upływu ponad 8 miesięcy organ nie przekazał skargi Sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, a próba telefoniczna uzyskania informacji o powodach niewykonania obowiązku wynikającego z art. 54 § 2 p.p.s.a. okazała się nieskuteczna. Pismem z 1 czerwca 2022 r. Wójt Gminy D. wnosił o odstąpienie od wymiaru grzywny lub też o wymierzenie jej w minimalnej wysokości. W uzasadnieniu poinformował, że 26 maja 2022 r. przekazał odpowiedź na skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach. Dodał, że skarga została przekazana po terminie a przyczyny opóźnienia zostały wskazane w odpowiedzi na skargę (zaniedbanie ze strony merytorycznego pracownika Urzędu Gminy D.), niezłożenie skargi w terminie nie wynikało ze złej woli organu. Sąd z urzędu ustalił, że do tut. Sądu 31 maja 2022 r. wpłynęła skarga Prokuratora Rejonowego w Sandomierzu na uchwałę Rady Gminy w D. nr XXXIV/162/13 z dnia 27 lutego 2013 r. i została zarejestrowana pod sygnaturą I SA/Ke 241/22. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 54 § 1 i 2 p.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Organ, o którym mowa w § 1, przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, w postaci papierowej lub elektronicznej, w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania (§ 2). Z kolei w myśl art. 55 § 1 p.p.s.a. w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny, Z przytoczonego art. 55 § 1 p.p.s.a. wynika, że wyłączną, materialnoprawną przesłanką orzeczenia o wymierzeniu organowi grzywny jest niewypełnienie przez organ obowiązków wynikających z art. 54 § 2 p.p.s.a. w terminie przewidzianym w tym przepisie. Jednak, wydając orzeczenie uwzględniające wniosek o wymierzenie organowi grzywny, Sąd powinien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, w szczególności przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązków z art. 54 § 2 p.p.s.a., czas, jaki upłynął od złożenia skargi do organu skierowanej do sądu administracyjnego oraz czy przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie grzywny organ ten obowiązek wypełnił i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu. Jednocześnie należy zauważyć, że Prokurator Rejonowy w Sandomierzu wystąpił z wnioskiem o ukaranie Rady Gminy D.. Zgodnie z art. 25 § 1 p.p.s.a. osoba fizyczna i osoba prawna ma zdolność występowania przed sądem administracyjnym jako strona (zdolność sądowa), czyli zdolność do bycia podmiotem praw i obowiązków procesowych w tym postępowaniu. Przepis art. 28 § 1 p.p.s.a. stanowi, że osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu. Zdolność do czynności w postępowaniu w sprawach sądowoadministracyjnych, czyli zdolność do wyrażania woli przez podmiot postępowania w zakresie jego praw i obowiązków procesowych (zdolność procesowa) mają, stosownie do treści art. 26 § 2 p.p.s.a., osoby fizyczne posiadające pełną zdolność do czynności prawnych, osoby prawne oraz organizacje społeczne i jednostki organizacyjne, o których mowa w art. 25 p.p.s.a. W postępowaniu sądowoadministracyjnym nie przysługuje zatem radzie gminy, jako organowi gminy, zdolność sądowa. To że gmina działa za pomocą organu stanowiącego i wykonawczego nie jest podstawą do przyznania zdolności sądowej w postępowaniu sądowym osobno każdemu z organów gminy (tak NSA w uchwale (7) z 13.11.2012 r., I OPS 3/12; dostępna na orzeczenia.nsa.gov.pl; P. Daniel, F. Geburczyk, J. Szuma, Organ administracji publicznej w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Warszawa 2018, s. 19). Wniosek o wymierzenie grzywny nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ rada gminy, jako organ gminy, nie jest podmiotem, wobec którego może być wymierzona grzywna na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. (tak NSA w postanowieniu z 10.12.2013 r., II OZ 1155/13; dostępne na orzeczenia.nsa.gov.pl) i co do zasady nie jest też organem zobowiązanym do przekazania akt sprawy i udzielenia odpowiedzi na skargę (por. uchwała NSA (7) z 13.11.2012 r., I OPS 3/12; postanowienie NSA z 7.10.2014 r.; II GSK 2254/14; wyrok NSA z 18.09.2008 r., II OSK 294/08; dostępne na orzeczenia.nsa.gov.pl). Stąd żądanie Prokuratora Rejonowego w Sandomierzu o wymierzenie grzywny Radzie Gminy D. należało uznać za niezasadne. Powyższe okoliczności zadecydowały, że wniosek o wymierzenie grzywny Radzie Gminy D., Sąd na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. oddalił.