II SA/Ke 281/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Sędziowie Sędzia NSA Teresa Kobylecka (spr.), Sędzia WSA Sylwester Miziołek, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Sebastian Styczeń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 maja 2015r. sprawy ze skargi P. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnienia do kierowania pojazdami oddala skargę. Decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu odwołania P.B., od decyzji wydanej z upoważnienia Prezydenta Miasta orzekającej o cofnięciu P.B. uprawnienia do kierowania pojazdami silnikowymi kat. A,B, B+E do czasu uzyskania pozytywnego wyniku z egzaminu sprawdzającego kwalifikacje oraz nakładającej obowiązek zwrotu prawa jazdy kat. A, B, B+E nr [...], wydanego przez Prezydenta Miasta w dniu 9 lipca 2002r. - na podstawie art.138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 2 k.p.a. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał następujący stan faktyczny i prawny sprawy: W dniu 25 października 2010r. do Urzędu Miasta wpłynął wniosek działającego z upoważnienia Komendanta Wojewódzkiego Eksperta Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Wojewódzkiej Policji o skierowanie P.B. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji do kierowania pojazdami, z powodu przekroczenia 24 punktów karnych za naruszenie przepisów ruchu drogowego. W uzasadnieniu wykazano 3 przypadki naruszenia przepisów w okresie od 19 listopada 2009r. do 10 września 2010r., za które P.B. uzyskał łącznie 25 punktów karnych. Wobec powyższego, organ pierwszej instancji pismem z dnia 29 października 2010r. zawiadomił P.B. o wszczęciu postępowania w sprawie skierowania na egzamin sprawdzający kwalifikacje oraz zatrzymania prawa jazdy kat. A, B, B+E, informując jednocześnie o możliwości zapoznania się z aktami sprawy. Strona z takiej możliwości skorzystała i w dniu 15 listopada 2010r. zapoznała się z aktami sprawy, jednocześnie informując, że sprawę będzie wyjaśniać w Komendzie Wojewódzkiej Policji. W odpowiedzi na pismo organu pierwszej instancji z dnia 30 listopada 2010r., Ekspert Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Wojewódzkiej Policji pismem z dnia 31 grudnia 2010r. wskazał, że wniosek Komendanta Policji o skierowanie na egzamin zawiera wpisy ostateczne, ponieważ naruszenia w nim zawarte zakończone są mandatami karnymi i podlega wykonaniu. Prezydent Miasta zawiadomił ponownie P.B. o możliwości zapoznania się z aktami sprawy i wypowiedzenia się w sprawie. W piśmie z dnia 12 stycznia 2011r. P.B. złożył wyjaśnienia, wnosząc o dopuszczenie dowodu w postaci odpisu zaświadczenia WORD z dnia 29 grudnia 2010r. W związku z tym, organ pierwszej instancji wystąpił do Komendanta Wojewódzkiego Policji o wyjaśnienie, czy w świetle przedłożonego przez stronę zaświadczenia Dyrektora WORD w Radomiu z dnia 29 grudnia 2010r. o odbyciu szkolenia, wniosek o skierowanie na egzamin jest zasadny i podlega wykonaniu i otrzymał odpowiedź twierdzącą. Wobec tego organ po raz kolejny pismem z dnia 10 lutego 2011r. zawiadomił stronę o możliwości zapoznania się z aktami sprawy. Następnie, decyzją z dnia 8 marca 2011r. Prezydent Miasta orzekł o skierowaniu P.B. na egzamin sprawdzający kwalifikacje w zakresie uprawnień kat. A, B, B+E z części teoretycznej i praktycznej, jak też o zatrzymaniu P.B. prawa jazdy kategorii A, B, B+E nr [...], wydanego przez Prezydenta Miasta w dniu 9 lipca 2002r. i nadaniu decyzji w pkt 2 rygoru natychmiastowej wykonalności. Od powyższej decyzji w ustawowym terminie wniósł odwołanie P.B., zarzucając, że organ orzekał w oparciu o niepełny materiał dowodowy, gdyż P.B. odbył w dniu 28 grudnia 2010r. szkolenie, skutkujące obniżeniem liczby punktów karnych za naruszenie przepisów ruchu drogowego. W wyniku rozpatrzenia tego odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 13 czerwca 2011r. uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i umorzyło postępowanie organu I instancji. W uzasadnieniu Kolegium wskazało, powołując się na wyroki NSA i WSA, że odbyte przez odwołującego szkolenie "kasuje" stronie 6 punktów karnych, i powoduje brak podstaw do skierowania na egzamin sprawdzający kwalifikacje. Powyższą decyzję Kolegium zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Prokurator Prokuratury Rejonowej . Wyrokiem z dnia 24 listopada 2011r. sygn. akt. II SA/KE 652/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, wskazując, że organ pierwszej instancji odmawiając zastosowania art. 8 ust. 6 rozporządzenia MSWiA z dnia 20 grudnia 2002r. naruszył wyrażoną w art. 6 k.p.a. zasadę praworządności w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy. W ocenie Sądu, odbycie szkolenia, o jakim mowa w art. 130 ust. 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym, może skutkować zmniejszeniem liczby punktów karnych jedynie w przypadku jego odbycia przed uzyskaniem 24 punktów karnych za naruszenie przepisów ruchu drogowego. W wyniku rozpatrzenia skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz P.B. od powyższego wyroku, Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 9 sierpnia 2013r. sygn. akt. I OSK 503/12, oddalił skargi kasacyjne. Tym samym wyrok WSA z dnia 24 listopada 2011r. sygn. akt. II SA/Ke 652/11, stał się prawomocny w dniu 9 sierpnia 2013r. Rozpoznając ponownie odwołanie Kolegium decyzją z dnia 8 stycznia 2014r. uchyliło decyzję Prezydenta Miasta z 8 marca 2011r. w części orzekającej o zatrzymaniu P.B. prawa jazdy kategorii A, B, B+E nr [....], wydanego przez Prezydenta Miasta w dniu 9 lipca 2002r. oraz nadaniu decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, i w tym zakresie umorzyło postępowanie, w pozostałym zakresie utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. W wyniku rozpatrzenia skargi P. B. na w/w decyzję Kolegium, WSA postanowieniem z dnia 31 marca 2014r. sygn. akt II SA/Ke 249/14 odrzuciło skargę z powodu uchybienia terminu do jej wniesienia. Pismem z dnia 14 listopada 2014r. Prezydent Miasta zawiadomił P.B. o wszczęciu postępowania w sprawie wydania decyzji o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi, w związku z niepoddaniem się kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji. W związku z niepoddaniem się egzaminowi sprawdzającemu kwalifikacje organ I instancji decyzją z dnia 2 grudnia 2014r. orzekł o cofnięciu P.B. uprawnienia do kierowania pojazdami silnikowymi kat. A, B, B+E do czasu uzyskania pozytywnego wyniku z egzaminu sprawdzającego kwalifikacje oraz nałożył obowiązek zwrotu prawa jazdy kat. A, B, B+E nr [...], wydanego przez Prezydenta Miasta w dniu 9 lipca 2002r. Rozpoznając odwołanie od tej decyzji, organ odwoławczy podniósł, że zgodnie z art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. a) ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. - Prawo o ruchu drogowym (j.t. Dz.U. z 2012r., poz. 1137 ze zm.), dalej zwaną ustawa, decyzję o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym wydaje starosta w razie niepoddania się sprawdzeniu kwalifikacji w trybie określonym w art. 114 ust. 1 pkt 1. Decyzja, o jakiej mowa w art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. a) ustawy ma charakter związany, a zatem zastosowanie sankcji w postaci cofnięcia uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym nie zależy od uznania organu, lecz jest jego obowiązkiem (tak w wyroku NSA w Warszawie z dnia 13.10.201 lr. sygn. akt I OSK 1721/10). Skutki prawne polegające na cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdem silnikowym ustawodawca łączy z samym niewykonaniem obowiązku nałożonego na kierowcę, a nie przekroczeniem terminu (okresu) realizacji tego obowiązku (tak w wyroku WSA w Warszawie z dnia 23.04.2013r. sygn. akt VII SA/Wa 2624/12). Skierowanie na egzamin sprawdzający kwalifikacje w zakresie uprawnień do kierowania pojazdami podlega wykonaniu z dniem, w którym decyzja stanie się ostateczna. Adresat takiej decyzji zobowiązany jest zatem do niezwłocznego wykonania tego ostatecznego rozstrzygnięcia, a tym samym niezwłocznego poddania się kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji (por. wyrok NSA z 25.11.2010r. sygn. akt I OSK 190/10 i wyrok WSA z dnia 17.02.2010r., sygn. akt II SA/Ke 18/10, wyrok NSA w Warszawie z dnia 11.01.2011r., sygn. akt I OSK 365/10). Decyzja kierująca P B. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji stała się ostateczna z dniem 6 maja 2014r., tj. z dniem uprawomocnienia się postanowienia WSA sygn. akt II SA/Ke 249/14 z dnia 31 marca 2014r. odrzucającego skargę na decyzję w sprawie skierowania na egzamin kontrolny. Niesporne jest również, iż P.B. do momentu wydania zaskarżonej decyzji nie przystąpił do kontrolnego sprawdzenia kwalifikacji w ramach posiadanych uprawnień. Nie wystąpił także do organu pierwszej instancji o sporządzenie numeru profilu kandydata oraz nie ustalił terminu egzaminu w zakresie posiadanych uprawnień. Tak więc Prezydent Miasta zasadnie cofnął P.B. uprawnienia do kierowania pojazdami silnikowymi kat. A, B, B+E, gdyż odwołujący nie wykonał ciążącego na nim obowiązku poddania się egzaminowi. Mając powyższe na uwadze Kolegium stwierdziło, że decyzja Prezydenta Miasta , jest zgodna z obowiązującym stanem prawnym i zaistniałym w sprawie stanem faktycznym. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] wniósł P.B., domagając się: zmiany zaskarżonej decyzji poprzez "nie cofnięcie skarżącemu uprawnienia do kierowania pojazdami silnikowymi kat. A, B, B+E oraz nie nakładanie obowiązku zwrotu prawa jazdy kat. A, B, B+E nr [...], wydanego przez Prezydenta Miasta w dniu 9 lipca 2002r.", uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu do ponownego rozpoznania, zasadzenie kosztów postępowania i zaliczenia w poczet dowodów pism KWP z dnia 28 stycznia 2015r. i 13 lutego 2015r. na okoliczność, że w ewidencji kierowców brak jest punktów karnych dotyczących skarżącego. W uzasadnieniu skarżący, stwierdził, że stanowisko organu nie jest trafne, gdyż brak było podstaw do uznania, że naruszył on przepisy ruchu drogowego skutkujące naliczeniem 25 punktów karnych. Zdaniem skarżącego nie dopuścił się on wykroczenia "C15". Komendant Wojewódzki w powołanych pismach poinformował skarżącego, że w ewidencji nie widnieją żadne punkty. Na dzień prawomocności decyzji – 6 marca 2014r. w ewidencji punktów karnych nie powinny figurować, gdyż wykroczenia uległy zatarciu z mocy prawa. Skarżący nie miał obowiązku poddania się kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji, brak było podstaw do cofnięcia skarżącemu uprawnienia do kierowania pojazdami silnikowymi kat. A, B, B+C. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentacje wskazana w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna, albowiem zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) zadaniem sądu administracyjnego jest sprawowanie kontroli zaskarżonych aktów i czynności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, obowiązującym w dniu ich wydania, nie zaś ich ocena pod względem słuszności i celowości. Wojewódzki sąd administracyjny, na mocy art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2012.270) rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Pomimo tak szeroko zakreślonych granic kontroli sądowoadministracyjnej, sąd ten nie może przekroczyć dopuszczalnych granic orzekania oraz swoimi ocenami wkraczać w inną sprawę niż ta, w której podjęto zaskarżony akt. Przedmiot zaskarżonego skargą legitymowanego do tego podmiotu wyznacza granice sprawy podlegającej kontroli sądowej, a tym samym zakres dopuszczalnego w niej orzekania. Mając to na uwadze należy wskazać, że badanie legalności w sprawie niniejszej mogło obejmować tylko zaskarżoną decyzję w przedmiocie cofnięcia skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami. Sprawa cofnięcia uprawnień jest odrębną sprawą od spraw dotyczących prawidłowości wpisów do ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego, ilości punktów karnych za naruszenie przepisów ruchu drogowego (art. 130 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym, zwanej dalej "ustawą"), jak również skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji (art. 114 ustawy). Dane z ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego wiążą organ właściwy w sprawie skierowania kierowcy na kontrolny egzamin sprawdzający i organ ten nie może prowadzić samodzielnie ustaleń w zakresie objętym ewidencją (p. wyrok NSA z dnia 15 marca 2012r., sygn. akt I OSK 413/11). Również w sprawie o cofnięcie uprawnień nie mogą być skutecznie kwestionowane dane z ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. Sąd uznał, że w sprawie niniejszej nie został naruszony przepis art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. a) ustawy, który był materialnoprawną podstawą zaskarżonej decyzji. Przepis ten uprawnia starostę do wydania decyzji o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym w razie niepoddania się sprawdzeniu kwalifikacji w trybie określonym w art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b) ustawy. Zgodnie z art. 114 ust. 1 pkt 1 lit b) ustawy kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji podlega osoba posiadająca uprawnienia do kierowania pojazdem skierowana decyzją starosty na wniosek komendanta wojewódzkiego policji, w razie przekroczenia 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1. Policja prowadzi ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego, a określonemu naruszeniu przepisów ruchu drogowego przypisuje się odpowiednią liczbę punktów w skali od 0 do 10 i wpisuje do ewidencji kierowców. Zaistnienie stanu faktycznego przewidzianego łącznie w hipotezie tych unormowań skutkuje cofnięciem uprawnień do kierowania pojazdem silnikowym. Jak słusznie podkreśliło Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzja, o jakiej mowa w art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. a) ustawy ma charakter związany, a zatem zastosowanie takiej sankcji nie zależy od uznania organu, lecz jest jego obowiązkiem (p. wyrok NSA z dnia 13. października 2011r., sygn. akt I OSK 1721/10). W sprawie niniejszej P.B. został decyzją Prezydenta Miasta z dnia 8 marca 2011r. skierowany na egzamin sprawdzający kwalifikacje w zakresie uprawnień kat. A, B, B+E z części teoretycznej i praktycznej. Decyzję tę wydano w związku z wnioskiem Komendanta Wojewódzkiego Policji z października 2010r. w sprawie sprawdzenia kwalifikacji do kierowania pojazdami w ramach posiadanych uprawnień P.B., który za wielokrotne naruszenia przepisów drogowych uzyskał łącznie 25 punktów karnych. Decyzja Prezydenta Miasta z dnia [...] była utrzymana w mocy w części orzekającej o skierowaniu na egzamin sprawdzający - decyzją organu odwoławczego (Samorządowego Kolegium Odwoławczego ) z dnia [...], a wobec odrzucenia skargi P.B. przez Wojewódzki Sąd Administracyjny (postanowieniem z dnia 31 marca 2014r.) stała się ona prawomocna. Oznacza to, że decyzja ta korzysta z domniemania legalności i prawidłowości. Musiała być ona respektowana przez samego skarżącego, a także przez organy prowadzące postępowanie w sprawie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdem, jak również przez sąd rozpoznający skargę na podjęte w tym zakresie rozstrzygnięcie administracyjne. Wskazać należy, że sąd administracyjny badając legalność zaskarżonej decyzji bierze pod uwagę stan faktyczny i prawny z daty wydawania zaskarżonej decyzji. Z akt sprawy wynika jednoznacznie, że do dnia wydania decyzji przez organ I instancji –2 grudnia 2014r. oraz przez organ II instancji – [...] skarżący nie przedstawił organowi orzekającemu pozytywnego wyniku z egzaminu sprawdzającego kwalifikacje. W tej sytuacji organ prawidłowo orzekł o cofnięciu skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi określonych kategorii - na podstawie art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. a) ustawy. Informacje zawarte w powołanych przez skarżącego w skardze pismach KWP z dnia 28 stycznia 2015r. oraz z dnia 13 lutego 2015r. informujące, że na dzień 28 stycznia 2015r. w ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego nie figuruje naruszenie określone kodem C-15 skutkujące przypisaniem skarżącemu 1 punktu karnego, i że zgodnie z ustawowym terminem zatarcia ukarania usunięto z ewidencji odpowiednie naruszenia figurujące na koncie skarżącego, nie mogą skutkować uznaniem, że skarżący nie powinien wykonać prawomocnego orzeczenia o poddaniu się egzaminowi sprawdzającemu kwalifikacje. Sąd badając jedynie legalność zaskarżonej decyzji, uwzględniał stan faktyczny i materiał dowody, którym dysponował organ w dacie orzekania. Z tego materiału wynikało, że skarżący nie poddał się egzaminowi, na który został skierowany prawomocną decyzją z dnia 8 marca 2011r. Kwestia ilości punktów karnych ujawniona obecnie w ewidencji kierowców w tej sprawie nie ma znaczenia, gdyż istotne jest to, czy skarżący poddał się egzaminowi sprawdzającemu kwalifikacje, na które został skierowany, a nie ile miał punktów karnych w dacie wydania zaskarżonej decyzji. Ta kwestia była bowiem badana w toku postępowania o skierowanie go na egzamin sprawdzający kwalifikacje. Bezspornym w sprawie jest, że P.B. nie poddał się egzaminowi sprawdzającemu kwalifikacje w zakresie uprawnień z części teoretycznej i praktycznej. W związku tym uznać należy, że skoro z niekwestionowanym przez skarżącego ustaleń wynika, że skarżący w wymaganym trybie został skierowany na kontrolne sprawdzenie jego kwalifikacji oraz obowiązku tego nie dopełnił, to nie może budzić wątpliwości, że w okolicznościach niniejszej sprawy przesłanki przewidziane w art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. a) ustawy zostały spełnione. Organ działał zatem w granicach prawa, a zarzut skargi uznać należy za pozbawiony usprawiedliwionych podstaw. Z tych względów Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił.