II SA/Ke 315/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Ziomek, Sędziowie Sędzia WSA Jacek Kuza, Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal (spr.), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Joanna Dziopa, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 września 2017 r. sprawy ze skargi [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami kategorii B I. oddala skargę; II. przyznaje od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach) na rzecz adwokat [...] kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych, w tym VAT w kwocie 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu odwołania J. T., utrzymało w mocy decyzję wydaną z upoważnienia Starosty z dnia [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii B. Powyższe rozstrzygnięcie zostało wydane w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych: Wnioskiem z dnia 24.02.2015r. Komendant Wojewódzki Policji zwrócił się do organu I instancji o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji J. T. do kierowania pojazdami, w ramach posiadanych uprawnień. Decyzją z dnia 20.04.2015r., wydaną z upoważnienia Starosty, J. T. został skierowany na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w zakresie prawa jazdy kat. B – na podstawie art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b) ustawy z dnia 20.06.1997r. - Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz. U z 2017r., poz. 128), zwanej dalej P.r.d. Decyzją z dnia 3.08.2015r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu odwołania J. T., utrzymało w mocy powyższą decyzję organu I instancji. Prawomocnym wyrokiem z dnia 14.01.2016r. o sygn. akt II SA/Ke 825/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił skargę J. T. na ww. decyzję Kolegium. Z uwagi na niepoddanie się przez stronę kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji decyzją z dnia 8.02.2017r. Starosta cofnął J. T. uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii B – na podstawie m.in. art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. a) P.r.d. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł J. T. podnosząc, że organ nie powinien jej wydawać, gdyż został wcześniej poinformowany o toczącym się postępowaniu kasacyjnym w stosunku do wydanych decyzji i wyroków sądowych. Przy nakładaniu punktów karnych naruszono art. 101 § 1 Kpw oraz wpisano je po upływie 180 dni od wykroczenia. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, zwane dalej Kolegium, utrzymując w mocy powyższe rozstrzygnięcie wskazało, że zgodnie z art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. a) P.r.d. decyzję o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym wydaje starosta w razie niepoddania się sprawdzeniu kwalifikacji w trybie określonym w art. 114 ust. 1 pkt 1. Kolegium podkreśliło, że decyzja, o jakiej mowa w art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. a) ustawy, ma charakter związany, a zatem zastosowanie sankcji w postaci cofnięcia uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym nie zależy od uznania organu, lecz jest jego obowiązkiem (tak w wyroku NSA w Warszawie z dnia 13.10.2011r. sygn. akt I OSK 1721/10). W sprawie niniejszej wydanie decyzji o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdem było uzasadnione z uwagi na niepoddanie się sprawdzeniu kwalifikacji, na które J. T. został skierowany ostateczną decyzją Starosty z dnia 20.04.2015r. Kolegium wskazało, że o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdem silnikowym orzeka starosta w razie niepoddania się sprawdzeniu kwalifikacji w trybie określonym w art. 114 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Skutki prawne polegające na cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdem silnikowym ustawodawca łączy bowiem z samym niewykonaniem obowiązku nałożonego na kierowcę, a nie przekroczeniem terminu (okresu) realizacji tego obowiązku (tak w wyroku WSA w Warszawie z dnia 23.04.2013r. sygn. akt VII SA/Wa 2624/12). Zdaniem Kolegium, odrębną kwestią pozostaje ocena, której każdorazowo musi dokonać starosta, czy w okolicznościach konkretnej sprawy można mówić o niewykonaniu przedmiotowego obowiązku. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że skierowanie na egzamin sprawdzający kwalifikacje w zakresie uprawnień do kierowania pojazdami podlega wykonaniu z dniem, w którym decyzja stanie się ostateczna. Adresat takiej decyzji zobowiązany jest zatem do niezwłocznego wykonania tego ostatecznego rozstrzygnięcia, a tym samym niezwłocznego poddania się kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji (por. wyrok NSA z 25.11.2010r. sygn. akt I OSK 190/10 i wyrok WSA w Kielcach z dnia 17.02.2010r., sygn. akt II SA/Ke 18/10, wyrok NSA w Warszawie z dnia 11.01.2011r., sygn. akt I OSK 365/10). Decyzja kierująca J. T. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji stała się ostateczna, po uprawomocnieniu wyroku WSA w Kielcach z dnia 14.01.2016r. sygn. akt II SA/Ke 825/15, tj. z dniem 04.03.2016r. Niesporne jest, iż J. T. do momentu wydania zaskarżonej decyzji nie przystąpił do kontrolnego sprawdzenia kwalifikacji w ramach posiadanych uprawnień. Nie wystąpił także do organu I instancji o sporządzenie numeru profilu kandydata oraz nie ustalił terminu egzaminu w zakresie posiadanych uprawnień. Tak więc Starosta zasadnie cofnął J. T. uprawnienia do kierowania pojazdami kat. B, gdyż nie wykonał ciążącego na nim obowiązku poddania się egzaminowi. Odnosząc się do zarzutu strony dotyczącego braku podstaw do orzekania w jego sprawie, ze względu na brak wiedzy o rozpatrzeniu skarg kasacyjnych od wyroków WSA w Kielcach z dnia 13 i 14 stycznia 2016r. Kolegium wyjaśniło, iż jest on bezpodstawny. Postanowieniami z dnia 20.05.2016r. i 31.03.2016r. WSA w Kielcach odrzucił skargi kasacyjne J. T.. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach wniósł J. T., zarzucając decyzji organu odwoławczego błędną interpretację prawa i naruszenie: - art. 105 § 1, art. 106 § 1, art. 7 K.p.a., art. 199 § 1 ust. 2, art. 379, art. 424/1 § 1 K.p.c., ponieważ organ nie zwrócił uwagi na fakt, że zaskarżono wyrok Sądu Rejonowego; - art. 105 § 1, art. 106 § 1 K.p.a., art. 424/1 § 1 K.p.c. z uwagi na wniesienie skarg kasacyjnych od wyroków WSA w Kielcach o sygn. akt: II SA/Ke 823/15, Il SA/Ke 822/15, II SA/Ke 824/15, II SA/Ke 825/15; - art. 62 K.p.a. Zdaniem skarżącego decyzje nigdy się nie uprawomocniły, a w związku z tym "całość wznowionego postępowania jest bezpodstawna do chwili zakończenia postępowania przed innymi organami państwowymi". W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1, art. 2 i art. 3 ustawy z dnia 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r., poz. 1369), zwanej dalej "P.p.s.a.", wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania jeżeli miało lub mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 P.p.s.a.). Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się naruszeń prawa skutkujących koniecznością jego uchylenia lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 i 2 P.p.s.a.). Materialnoprawną podstawę wydania zaskarżonej decyzji w przedmiocie cofnięcia skarżącemu uprawnienia do kierowania pojazdami silnikowymi stanowił art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. a) cytowanej wyżej ustawy Prawo o ruchu drogowym (zwanej dalej w skrócie P.r.d.).Stosownie do tego przepisu starosta wydaje decyzję o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym w razie niepoddania się sprawdzeniu kwalifikacji w trybie określonym w art. 114 ust. 1 pkt 1. Zgodnie zaś z art. 114 ust. 1 pkt 1 cytowanej wyżej ustawy, kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji podlega osoba posiadająca uprawnienie do kierowania pojazdem, skierowana decyzją starosty na wniosek komendanta wojewódzkiego Policji, w razie przekroczenia 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1. W sprawie niniejszej nie budzi wątpliwości, że w związku z przekroczeniem limitu 24 punktów, Komendant Wojewódzki Policji w dniu 24.02.2015r.wystapił do Starosty o sprawdzenie kwalifikacji skarżącego, w związku z przekroczeniem przez kierującego 24 punktów karnych. W uzasadnieniu wniosku Komendant wskazał trzy przypadki naruszenia przepisów ruchu drogowego w okresie od 08.10.2013r.do 07.04.2014r., za co skarżący otrzymał łącznie 30 punktów karnych. Decyzją z dnia 20.04.2015r. Starosta skierował skarżącego, na podstawie art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b) ustawy P.r.d., na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w zakresie prawa jazdy kat. B. Powyższa decyzja została utrzymana w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z 03.08.2015r., od której wywiedziona przez stronę skarga została oddalona prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 14.01.2016.r, sygn. akt II SA/Ke 825/15 (wyrok prawomocny od 04.03.2016r.). Ponieważ skarżący nie poddał się kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji, organ miał obowiązek wydać decyzję na podstawie art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. a) ustawy P.r.d. Zastosowanie sankcji w postaci cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami nie zależy od uznania organu, lecz jest jego obowiązkiem. Wbrew zarzutom skargi, decyzja w przedmiocie skierowania skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji jest nie tylko ostateczna w administracyjnym toku instancji ( art. 16 § 1 K.p.a.), ale i prawomocna ( art. 269 K.p.a.) z uwagi na oddalenie skargi J. T. prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 14.01.2016.r, sygn. akt II SA/Ke 825/15. Podkreślić należy, że decyzja ostateczna korzysta z domniemania legalności i prawidłowości, a to oznacza, że w sprawie niniejszej powinna być respektowana przez samego skarżącego, ale także przez organy prowadzące postępowanie w sprawie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdem. W świetle powyższego, skoro z prawidłowych ustaleń organów wynika, że skarżący w wymaganym trybie został skierowany na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji i nie dopełnił tego obowiązku, to nie może budzić wątpliwości, że w realiach rozpoznawanej sprawy zostały spełnione przesłanki przewidziane w art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. a) ustawy P.r.d. Skoro zatem podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę - Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 151 P.p.s.a. o czym orzeczono w pkt I sentencji wyroku. O wynagrodzeniu pełnomocnika z urzędu orzeczono w pkt II sentencji wyroku na podstawie art. 250 ustawy P.p.s.a. w związku z § 4 ust. 1 i 3 i § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2016 r., poz. 1714 ).