II SA/Ke 355/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Kuza (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Dorota Chobian, Asesor WSA Agnieszka Banach, Protokolant Starszy inspektor sądowy Katarzyna Tuz-Stando, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 września 2017r. sprawy ze skargi T. Ł. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia oddala skargę. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej postanowieniem z [...], po rozpatrzeniu wniosku T.Ł. o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Naczelnika Urzędu Celnego z [...], w przedmiocie kary porządkowej, na podstawie art. 162 § 1 oraz art. 163 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. t. jedn. z 2017 r., poz. 201), odmówił przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia. W uzasadnieniu organ podał, że Naczelnik Urzędu Celnego postanowieniem z [...] nałożył na T.Ł. karę porządkową w wysokości: 1.500 zł. w związku z bezzasadnym brakiem odpowiedzi na wezwanie z 4 sierpnia 2016 r. Postanowienie to zostało uznane za doręczone z upływem 23 września 2016 r. na podstawie art. 150 § 2 Ordynacji podatkowej. Zażalenie na powyższe postanowienie strona wniosła 23 stycznia 2017 r. Wraz z zażaleniem złożyła również wniosek o przywrócenie terminu do jego wniesienia. We wniosku tym podniosła, że zaskarżone postanowienie zostało skierowane na adres: T.Ł., [...] Sp. z o.o. ul. [...], pod którym nie zostało podjęte z uwagi na wygaśnięcie 3 sierpnia 2016 r. mandatu T.Ł. jako Prezesa Zarządu Spółki na mocy uchwały Zgromadzenia Wspólników spółki. Przesyłkę uznano za doręczoną w dniu 24 września 2016 r. z zastosowaniem fikcji doręczenia. W konsekwencji strona nie miała możliwości zapoznania się z postanowieniem nakładającym karę porządkową. Dalej we wniosku podano, że 28 listopada 2016 r. strona uzyskała informację o toczącym się przeciwko niej postępowaniu egzekucyjnym w przedmiocie kary porządkowej nałożonej przez Naczelnika Urzędu Celnego, wszczętym upomnieniem z [...]. W dniu 21 grudnia 2016 r. do Urzędu Celnego zostało skierowane pełnomocnictwo do zastępstwa i reprezentowania strony w postępowaniu w sprawie kary porządkowej, które wpłynęło do organu 30 grudnia 2016 r. Strona skarżąca w dniu 4 stycznia 2016 r. w drodze substytucji procesowej zapoznała się z aktami sprawy, a zatem dopiero w tej dacie właściwie podjęła informację, co do wydania postanowienia w przedmiocie kary porządkowej. Dalej organ zacytował treść art. 162 Ordynacji podatkowej i zwrócił uwagę na przesłankę sprowadzającą się do złożenia przez zainteresowanego wniosku o przywrócenie terminu w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Datą początkową biegu terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu jest dzień, w którym strona powzięła wiadomość o uchybieniu terminu. Organ zaznaczył, że wniosek o przywrócenie terminu został złożony przez skarżącego z uchybieniem terminu 7 dni. Dodał, że okoliczności towarzyszące powzięciu przez stronę informacji o uchybieniu terminu powinny wskazywać, że miała ona co najmniej obiektywną możliwość pozyskania wiedzy o fakcie wydania aktu administracyjnego. Organ podatkowy uznał, że termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu należy liczyć od 28 listopada 2016 r., bowiem w tym dniu stronie skutecznie doręczono upomnienie wystawione w związku z postanowieniem Naczelnika Urzędu Celnego z [...]. Zatem przyczyna uchybienia terminowi do wniesienia zażalenia, uzasadniająca złożenie wniosku o jego przywrócenie, ustała z chwilą doręczenia stronie upomnienia. W tym dniu strona powzięła wiedzę o toczącym się postępowaniu egzekucyjnym, a w konsekwencji miała co najmniej obiektywną możliwość pozyskania informacji o fakcie wydania aktu administracyjnego będącego podstawą prowadzonej egzekucji, którego to aktu w terminie nie zaskarżyła. Organ powołał się w tym zakresie na pogląd wyrażony w sprawie I SA/Gd 281/16. W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skardze na powyższe postanowienie, domagając się jego uchylenia, T.Ł. zarzucił naruszenie art. 162 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej poprzez błędne przyjęcie, iż złożenie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia nastąpiło po upływie 7 dni od momentu ustania przyczyny uchybienia terminowi, podczas gdy skarżący dopiero w dniu 4 stycznia 2017 r. zapoznał się z aktami sprawy, a wniosek o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia wraz z zażaleniem wniósł 11 stycznia 2017 r., a więc z zachowaniem terminu. W uzasadnieniu skargi jej autor podał, że Naczelnik Urzędu Celnego pismem z 5 sierpnia 2016 r. (doręczonym w dniu 8 sierpnia 2016 roku na adres T.Ł. [...] spółka z o.o. ul. [...]) wezwał T.Ł. do udzielenia w terminie 5 dni pisemnych wyjaśnień w związku z pełnieniem przez niego funkcji Prezesa Zarządu spółki [...] sp. z o.o. Postanowieniem z [...] (uznanym za doręczone 24 września 2016 roku) Naczelnik Urzędu Celnego nałożył na T.Ł. karę porządkową w wysokości 1.500,00 zł, w związku z niezastosowaniem się do wezwania z 5 sierpnia 2016 r. Skarżący zaznaczył, że od 3 sierpnia 2016 r. - a więc również w momencie skierowania do niego wezwania do udzielenia informacji - nie pełnił funkcji prezesa Spółki, w związku z czym wykonanie przez niego obowiązku wskazanego w wezwaniu, było w zakreślonym przez organ czasie niemożliwe. Z kolei 28 listopada 2016 r. zostało mu doręczone upomnienie dotyczące postępowania egzekucyjnego kary pieniężnej nałożonej w związku z bezzasadnym nieudzieleniem informacji objętych wezwaniem z 5 sierpnia 2016 r. Z aktami zapoznał się w drodze substytucji procesowej 4 stycznia 2017 r., a zatem dopiero w tej dacie właściwie podjął informację co do wydania postanowienia w przedmiocie nałożenia kary porządkowej. Zdaniem skarżącego w zaskarżanym postanowieniu organ błędnie przyjął za moment ustania przyczyny uchybienia terminowi do wniesienia zażalenia datę doręczenia upomnienia - 28 listopada 2016 r., podczas gdy doktryna wprost stoi na stanowisku, że "Odbiór upomnienia o zapłatę podatku nie świadczy sam przez się, że strona dowiedziała się o wydaniu decyzji określającej wysokość podatku. Data odbioru upomnienia nie może być w tym przypadku uznana za dzień ustania przyczyny uchybienia terminowi do wniesienia odwołania" (tak wyrok NSA z 16 czerwca 2009 r., I FSK 373/08). W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Przedmiotem oceny Sądu w niniejszej sprawie było postanowienie odmawiające skarżącemu przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie w przedmiocie nałożenia kary porządkowej, z powodu braku spełnienia przesłanki określonej w art. 162 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 201). Zgodnie z art. 162 § 1 ww. ustawy w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Według natomiast art. 162 § 2 Op, podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Jednocześnie z wniesieniem podania należy dopełnić czynności, dla której był określony termin. Skarżący uważa, że o tym, że uchybił terminowi do wniesienia odwołania dowiedział się dopiero 4 stycznia 2017 r., to jest w dniu kiedy jego pełnomocnik zapoznał się z aktami sprawy, w tym również podjął informację o wydaniu postanowienia w przedmiocie nałożenia kary porządkowej. Podkreślić przy tym należy, że skarżący nie zaprzecza, (co wynika zarówno z wniosku o przywrócenie terminu jak i ze skargi), że 28 listopada 2017 r., uzyskał informację o toczącym się przeciwko niemu postępowaniu egzekucyjnym w przedmiocie kary porządkowej, niemniej jednak uważa, że dopiero 4 stycznia 2017 r., po zapoznaniu się z aktami sprawy podjął on właściwe informacje, co do wydania postanowienia w przedmiocie nałożenia kary porządkowej. Z kolei w opinii organu skarżący o tym, że uchybił terminowi, miał obiektywną możliwość dowiedzenia się już 28 listopada 2016 r., gdyż w tym dniu doręczono mu upomnienie wystawione w związku z postanowieniem z 2 września 2016 r. o nałożeniu kary pieniężnej. Z takim poglądem organu należy się zgodzić. Ze znajdującego się bowiem w aktach administracyjnych upomnienia z [...], skutecznie doręczonego skarżącemu 28 listopada 2016 r., wprost wynika, że na skarżącego został nałożony obowiązek uiszczenia należności pieniężnej w wysokości 1500 zł, a podstawą prawną jego nałożenia była decyzja z [...] w przedmiocie kary porządkowej. Skoro więc w upomnieniu tym powołano decyzję w przedmiocie kary porządkowej wraz z datą jej wydania, to przyjąć należy, że skarżący miał co najmniej obiektywną możliwość pozyskania wiedzy o fakcie wydania aktu administracyjnego (dacie jego wydania), którego nie zaskarżył w terminie. W tym względzie Sąd w składzie rozpoznającym sprawę, w pełni podziela stanowisko, że dzień ustania przyczyny uchybienia terminowi, od którego liczy się 7-dniowy termin, w którym należy wnieść podanie o przywrócenie terminu w rozumieniu art. 162 § 2 Ordynacji podatkowej, przypada na moment powzięcia informacji o wydaniu aktu. Nie może to być, jak sugeruje strona, data, w której podatnik zapoznał się z treścią decyzji, gdyż o dacie, od której należy liczyć ww. termin decydowałby wówczas sam podatnik, a nie przepis prawa (por. np. wyroki NSA z 20.10.2010 r., II FSK 1090/09 oraz z 8.03.2017 r., I FSK 1473/15 dostępne CBOSA). W tej sytuacji, skoro strona o przyczynie uchybienia terminowi dowiedziała się, jak słusznie przyjął organ już w dniu 28 listopada 2016 r., to 7-dniowy termin do złożenia podania o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia upłynął 5 grudnia 2016 r., a w konsekwencji podanie złożone 11 stycznia 2017 r. zostało wniesione z uchybieniem terminu wskazanego w art. 162 § 2 Ordynacji podatkowej. Nie ma wpływu na wynik niniejszej sprawy fakt, że postanowienie w przedmiocie nałożenia kary porządkowej nie zostało podjęte przez T.Ł. z uwagi na wygaśnięcie 3 sierpnia 2016 r., jego mandatu jako Prezesa Zarządu Spółki, na mocy uchwały Zgromadzenia Wspólników Spółki. Jak wynika bowiem z akt administracyjnych informacja o tej okoliczności została umieszczona w bazie Krajowego Rejestru Sądowego dopiero w dniu 19 października 2016 r. Także sam skarżący nie poinformował o tym wcześniej organu. Tym samy organ nie mając wiedzy o powyższych faktach, nie miał możliwości nałożenia kary pieniężnej na inną osobę. Ponadto wezwanie z 4 sierpnia 2017 r., adresowane na: T.Ł. – Prezes Zarządu "..." spółka z o.o. ul. [...], skarżący odebrał 8 sierpnia 2017 r., mimo że nie pełnił już wówczas funkcji prezesa, tym bardziej więc organ miał podstawy, aby karę porządkową nałożyć na niego. Odnośnie powołanego w skardze wyroku NSA z 16 czerwca 2009 r., sygn. akt. I FSK 373/08, to stwierdzić należy, że został on wydany w innych okolicznościach faktycznych, gdyż w tamtej sprawie upomnienie zostało doręczone osobie nieuprawnionej, a ponadto z treści upomnienia w żadnym przypadku nie wynikał w sposób jednoznaczny fakt wydania decyzji, co spowodowało brak wiedzy strony o wydaniu aktu administracyjnego, od którego przysługuje środek zaskarżenia. Tymczasem w niniejszej sprawie upomnienie zostało doręczone właściwej osobie, a ponadto z jego treści jednoznacznie wynikało, że została wydana decyzji w przedmiocie kary pieniężnej. Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art.151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.) oddalił skargę.