II SA/Ke 757/20
WyrokWSA w Kielcach2021-03-25
Skład orzekający: Beata Ziomek, Jacek Kuza, Krzysztof Armański
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji architektoniczno-budowlanej, wydając pozwolenie na budowę, ma obowiązek rozstrzygać kwestie sporne dotyczące przebiegu granic działek sąsiednich lub badać ewentualną samowolę budowlaną w zakresie instalacji kanalizacyjnej?Ratio decidendi
Organ administracji architektoniczno-budowlanej, wydając pozwolenie na budowę, jest zobowiązany jedynie do sprawdzenia zgodności projektu budowlanego z przepisami, w tym z decyzją o warunkach zabudowy, oraz kompletności projektu i posiadania wymaganych dokumentów. Kwestie sporne dotyczące granic działek lub ewentualnej samowoli budowlanej należą do kompetencji innych organów (np. organów nadzoru budowlanego lub w postępowaniu rozgraniczeniowym) i nie mogą stanowić podstawy do odmowy wydania pozwolenia na budowę, jeśli projekt spełnia wymogi formalne.Stan faktyczny
Skarżący J. B., współwłaściciel działki sąsiedniej, kwestionował decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta o pozwoleniu na budowę budynku mieszkalnego. Zarzuty skarżącego dotyczyły m.in. spornego przebiegu granicy działek, wykonania studzienki kanalizacyjnej w warunkach samowoli budowlanej oraz braku możliwości wglądu w akta sprawy. Sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym z uwagi na stan epidemii.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Ziomek (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Jacek Kuza, Sędzia WSA Krzysztof Armański, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 25 marca 2021 r. sprawy ze skargi J. B. na decyzję Wojewody z dnia 18 czerwca 2020 r., znak: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę.
II SA/Ke 757/20
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 18 czerwca 2020 r., znak: [...], Wojewoda , po rozpatrzeniu odwołania J. B., utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia 20 lutego 2020 r., znak: [...], zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą E. i A. B. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z instalacjami wewnętrznymi: wody, kanalizacji sanitarnej, elektryczną i c.o. na działce nr ewid. 70, obręb 0001 w K. przy ul. K.
W uzasadnieniu organ II instancji przedstawił następujący stan faktyczny i prawny sprawy.
Wnioskodawcy E. i A. B. wystąpili o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę ww. budynku załączając do wniosku m.in. oświadczenie o prawie dysponowania działką nr 70 na cele budowlane, projekt budowlany wraz z projektem zagospodarowania działki, decyzję Prezydenta Miasta z dnia 9 marca 2011 r., nr [...], o warunkach zabudowy wydaną na rzecz B. K., decyzję Prezydenta Miasta z dnia 17 października 2018 r., nr [...], o przeniesieniu decyzji z dnia 9 marca 2011 r. o warunkach zabudowy na rzecz E. i A. B., decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 30 czerwca 2011 r., znak: [...], utrzymującą w mocy decyzję z dnia 9 marca 2011 r., decyzję Prezydenta Miasta z dnia 8 stycznia 2020 r., nr [...], zatwierdzającą projekt rozbiórki i udzielającej pozwolenia na rozbiórkę.
Po rozpatrzeniu powyższego wniosku organ I instancji wydał opisaną na wstępie decyzję z dnia 20 lutego 2020 r. W odwołaniu J. B., współwłaściciel działki nr 72, podniósł, że inwestorzy nie uzyskali zgody właścicieli działek sąsiednich na realizację planowanej inwestycji, a znajdująca się na działce nr 70 studnia kanalizacyjna została wykonana w warunkach samowoli budowlanej. W dodatkowym piśmie wskazał na brak możliwości wglądu w akta w Wydziale Urbanistyki i Architektury UM , brak rozrysowania umiejscowienia spornej studzienki, nieprawidłowy przebieg wyrysowanego wyjścia ściekowego z budynku, pomijającego linie granicy działki.
Organ odwoławczy na podstawie projektu budowlanego ustalił, że planowany budynek usytuowany jest w całości na działce nr 70, ścianą południowo-zachodnią w odległości 4,04 m od granicy z działką nr 66/2, ścianą północno-wschodnią bez okien i drzwi w odległości 1,50 m od granicy z działką nr 72, ścianą południowo-wschodnią w odległości 33,60 m od granicy terenu inwestycji oznaczonej na załączniku graficznym literami D-C za zachowaną 6,0 m nieprzekraczalną linią zabudowy, ścianą północno-zachodnią w odległości 28,37 m od granicy jezdni ul. K. z nieprzekraczalną linią zabudowy dla ścian budynków, wyznaczoną istniejącym budynkiem mieszkalnym w odległości 8,60 m od krawędzi jezdni ul. K .
Zdaniem organu odwoławczego Prezydent Miasta wywiązał się z obowiązku nałożonego w art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane ("Pb"), usytuowanie planowanego budynku spełnia warunki określone w § 12 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie ("warunków technicznych"). Projekt budowlany jest kompletny, posiada wymagane opinie, uzgodnienia, pozwolenia, sprawdzenia, informacje i zaświadczenia przedłożone przez inwestora: informację dotyczącą bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, analizę zacienienia. Inwestor wywiązał się z obowiązku określonego w art. 32 ust. 4 Pb.
Organ wskazał, że o możliwości realizacji przedmiotowej inwestycji przesądziły ustalenia decyzji o warunkach zabudowy. Stwierdził, że planowany budynek nie powoduje ograniczeń określonych w § 13 i § 60 warunków technicznych. Działka J. B. znajduje się od strony północnowschodniej planowanej inwestycji, jest działką niezabudowaną w miejscu występowania zacienienia, co oznacza, że przepisy § 13 i § 60 warunków technicznych nie mają tu zastosowania; nie można ich odnosić do przyszłego, niepewnego i bliżej nieokreślonego zamierzenia budowlanego na działce nr 72. Obszar zacienienia działki nr 72 jest niewielki i nie spowoduje problemów z dalsza zabudową działki nr 72. Nowo projektowany budynek nie powoduje ograniczeń w dostępie światła dziennego w pomieszczeniach przeznaczonych na stały pobyt ludzi.
Zgodnie ze stanowiskiem organu, sprawy przebiegu granic rozstrzygane są w postępowaniu rozgraniczeniowym. Kopia mapy do celów projektowych wpisana pod nr. [...] w dniu 20 sierpnia 2019 r., uzyskana z zasobu geodezyjnego i kartograficznego Prezydenta Miasta wskazuje na prawidłowo zachowane odległości od granic działek sąsiednich. Odnosząc się do kwestii przyłączy kanalizacyjnych organ wyjaśnił, że ścieki sanitarne z projektowanego budynku będą odprowadzane przebudowanym przyłączem DN160PVCSN8 do istniejącej studzienki kanalizacji sanitarnej zaznaczonej na rysunku PZD na stronie 5 projektu budowlanego.
W skardze do tut. Sądu J. B. podniósł, że poprzedni właściciel działki nr 70 wybudował dom równolegle do ulicy i aby umożliwić wjazd poprzedni właściciel działki nr 72 przesunął czasowo słupki graniczne. Na mocy decyzji Prezydenta Miasta nr [...] ww. dom przeznaczony jest do rozbiórki. Uprawniony geodeta I. W. poinformował skarżącego o kilkudziesięciocentymetrowej rozbieżności między zabudową rozgraniczającą a przebiegiem granicy na mapie na niekorzyść skarżącego. W rozgraniczeniu przeszkadza zaś przebudowana w stosunku do okazywanych projektów studnia kanalizacyjna przypominająca małe szambo z odsuniętą od granicy pokrywą. W części przysypanej ziemią koliduje w nieznanym zakresie z linią rozdzielającą.
Dalej skarżący wyjaśnił, że w roku 2011 zapadła decyzja o budowie kanalizacji w ulicy. Wtedy inwestorzy zdecydowali się na budowę drugiego budynku również przysuniętego do granicy, którego wspólna instalacja wodno-kanalizacyjna miała przebiegać pod dotychczasowym wjazdem z rurami pionowymi odpowietrzającymi usytuowanymi do 1 m od granicy. Myjnia samochodowa, którą planowali wtedy wybudować ma większe wymagania w zakresie instalacji wodno-kanalizacyjnych, dlatego w fazie wykonawczej budowy kanalizacji miejskiej podmieniono opisane wcześniej odpowietrzenie na znacznie większe.
W skardze podniesiono ponadto, że na podstawie decyzji o warunkach zabudowy z dnia 9 marca 2011 r. zaprojektowano przebudowę istniejącego domu. Następnie, w związku ze skanalizowaniem ulicy – myjnię samochodową. Natomiast w roku 2018 ponownie mający powstać w miejsce myjni budynek mieszkalny z rozbiórką istniejącego budynku i wykorzystaniem wykonanych już instalacji. W roku 2020 uznano, że budowa myjni samochodowej nie została rozpoczęta i wydano nowe pozwolenie na tę samą lokalizację. Zdaniem skarżącego, projekt budowlany to połączenie budynku wraz z instalacjami w jedną całość i jedno nie może być rozpatrywane w oderwaniu. W niniejszej sprawie cała instalacja wodno-kanalizacyjna została zaadoptowana do projektowanej wcześniej budowy, na co wykonano nieujęte na mapach i w planach przeróbki. Studzienka odpowietrzająca koliduje zaś z linią rozgraniczającą. W takich warunkach nie można przeprowadzić postępowania rozgraniczającego, tym bardziej, że planowana jest nowa budowa.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
W piśmie z dnia 19 października 2020 r. skarżący wniósł o przeprowadzanie rozprawy. Ponadto wyjaśnił, że po decyzji Kolegium z 2011 roku w czasie budowy przyłączy kanalizacji do zbiorczej samowolnie rozbudowano instalację sanitarną na działce nr 70. Zniszczono równocześnie jego instalację.
Zarządzeniem z dnia 23 listopada 2020 r. sprawa została skierowana do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym, w związku z odwołaniem rozpraw w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Kielcach na podstawie § 1 pkt 1 i 2 w zw. z § 3 zarządzenia nr 39 Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 października 2020 r., mając na uwadze, że terytorium Rzeczypospolitej Polskiej objęte zostało obszarem czerwonym, o którym mowa w § 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 października 2020 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii (Dz.U. poz. 1758 ze zm.), co powoduje, że przeprowadzenie rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących. Strony zostały poinformowane o możliwości przedstawienia na piśmie stanowiska w sprawie.
Uczestniczka D. B. w piśmie z dnia 1 grudnia 2020 r. oświadczyła, że nie sprzeciwia się planowanej inwestycji.
Skarżący w piśmie z dnia 21 grudnia 2020 r. podniósł, że zaskarżone pozwolenie na budowę oparte jest na decyzji Kolegium z 2011 roku wydanej z naruszeniem przepisów. Decyzja ta nie podlegała zaskarżeniu, co być może wynika z faktu, że urzędy nie pozwalają na lokalizację w odległości 1,5 m do zarządzanych terenów, wymagają 3 m. Inwestor doprowadził budowę do stanu 0. Geodeta I. W. nie może przeprowadzić rozgraniczenia między działkami nr 70 i 72, ponieważ budynek przesłaniający wjazd ma być rozebrany w nieustalonym dokładnie terminie. W obszarze przesłaniania nowego budynku na działce nr 72 znajduje się lokalizacja stacji produkującej prąd elektryczny, której realizację z uwagi na porę zimową i pandemię po uzgodnieniach ustalono na marzec 2021. Skarżący negatywnie odniósł się do perspektywy rozpoznania sprawy na posiedzeniu niejawnym, skoro istnieje możliwość przeprowadzenia rozprawy online.
Zarządzeniem z dnia 15 stycznia 2021 r. skarżący został zobowiązany do wskazania przyczyn, dla których nie może zająć stanowiska w sprawie na piśmie. W odpowiedzi, w piśmie z dnia 12 lutego 2021 r. skarżący zgłosił wniosek o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego na okoliczność, czy przerobienie instalacji kanalizacyjnej w porównaniu do okazywanego projektu związanego z pozwoleniem na budowę nie wskazuje na inny niż mieszkaniowy cel budynku. Dodatkowo wniósł o ustalenie różnicy w wycenie wartości jego zabudowanej działki nr 71 przed i po zakończeniu budowy. Podobnie dla działki nr 70. Wyjaśnił, że obok miejsca, gdzie planuje zainstalować panele słoneczne budynek będzie wyższy o przynajmniej 1 m. Lokalizacja budynku w odległości 1,5 m od granicy obniża wartość działki sąsiedniej. Jednocześnie poprzez przesunięcie budynku w stronę działki skarżącego inwestor na działce nr 70 o szerokości 14,2 m otrzymuje czterometrową przestrzeń od strony słonecznej, znacznie podnoszącą jej wartość. Inwestor w miejscu projektowanego budynku planował budowę myjni samochodowej i w fazie realizacji instalacji zbiorczej przerobił własną instalację sanitarną. Projektowany budynek ze względu na znaczną długość mógłby pełnić podwójną funkcję będąc niewykończony. W związku z brakiem konkretnej daty rozbiórki istniejącego budynku, który powoduje artefakt graniczny, skarżący nie odtworzy granicy. Na koniec skarżący stwierdził, że wyznaczenie terminu rozprawy po ustaniu zagrożenia epidemicznego nie stoi w sprzeczności z interesem społecznym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznał skargę na posiedzeniu niejawnym, wobec spełnienia warunków wynikających z art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r., poz. 374 ze zm.).
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), zwanej dalej "Ppsa", wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 Ppsa).
Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się w nim naruszeń prawa skutkujących koniecznością jego uchylenia lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 i 2 Ppsa).
Na wstępie podkreślić należy, że granice postępowania w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę wyznacza przepis art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2019 r. poz. 1186 ze zm.), dalej "Pb". Przepis ten stanowi, że przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza:
1) zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko;
2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi;
3) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, oraz zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7;
4) wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia - zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7;
W razie spełnienia wymagań określonych w art. 35 ust. 1 Pb oraz złożenia oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (art. 32 ust. 4 pkt 2), właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę (art. 35 ust. 4). Przepis art. 35 ust. 4 Pb nie dopuszcza jakiejkolwiek uznaniowości w sprawie wydania pozwolenia na budowę, ani możliwości uzależnienia wydania tego pozwolenia od spełniania dalszych warunków. W postępowaniu w przedmiocie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę organ nie sprawdza więc, czy inwestor rzeczywiście zrealizuje obiekt budowlany, którego projekt przedstawił do zatwierdzenia, a jedynie dokonuje oceny, czy przedłożony projekt spełnia wymogi, o których mowa w art. 35 ust. 1 Pb. Ewentualne odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego stanowić będą podstawę do wszczęcia przez organy nadzoru budowlanego postępowania w trybie art. 50-51 Pb. Obowiązkiem inwestora jest bowiem zrealizować planowany obiekt zgodnie z warunkami pozwolenia na budowę, w tym w sposób nieodbiegający w sposób istotny od zatwierdzonego projektu budowlanego.
Na podstawie treści skargi i pism uzupełniających nie sposób stwierdzić, jakich konkretnie naruszeń prawa dopuściły się organy administracji architektoniczno-budowlanej zatwierdzając przedmiotowy projekt budowlany i udzielając inwestorom pozwolenia na budowę. Skarżący podnosi kilka okoliczności, które jego zdaniem świadczą o tym, że pozwolenie na budowę nie powinno być udzielone, nie wskazuje jednak żadnego przepisu prawa, jaki miałby być naruszony w związku z zaistnieniem tych okoliczności. Takich przepisów nie dostrzegł również Sąd w rozpoznawanej sprawie.
Z treści skargi wynika po pierwsze, że jej autor kwestionuje przebieg granicy między nieruchomością inwestorów (działką nr 70), a jego nieruchomością (działką nr 72, której jest współwłaścicielem). W tym kontekście podkreślić należy, że zgodnie z art. 32 ust. 4 pkt 2 Pb, inwestor ubiegając się o pozwolenie na budowę zobowiązany jest jedynie do złożenia oświadczenia, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Okoliczność, że jedna ze stron postępowania kwestionuje granice działki, na której zaprojektowano obiekt budowlany, nie może mieć wpływu na postępowanie administracyjne w przedmiocie pozwolenia na budowę. Organ administracyjny rozpatrujący sprawę o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę nie rozstrzyga kwestii przebiegu granic. Elementem projektu budowlanego stanowiącego podstawę wydania decyzji o pozwoleniu na budowę, jest projekt zagospodarowania terenu sporządzony na mapie geodezyjnej do celów projektowych, przygotowanej przez uprawnionego geodetę i przyjętej do zasobu geodezyjno-kartograficznego, nie zaś urzędowe potwierdzenie przebiegu granic na niej zaznaczonych. W postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę dokumentem, na którym organ opiera swoje rozstrzygnięcie, jest oświadczenie inwestora o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Miarodajne są nadto dane z ksiąg wieczystych oraz dokumentacja obrazująca usytuowanie granic, mapy przyjęte do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Powyższe dokumenty urzędowe, zgodnie z treścią art. 76 § 1 Kpa korzystają z domniemania prawdziwości (autentyczności) oraz domniemania zgodności z prawdą tego, co zostało w nich urzędowo zaświadczone. W szczególności, rozstrzygnięcie sprawy w postępowaniu rozgraniczeniowym nie jest rozstrzygnięciem zagadnienia wstępnego, o którym mowa w art. 97 § 1 pkt 4 Kpa, w postępowaniu o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę, ponieważ z uwagi na wymóg złożenia jedynie oświadczenia, o którym mowa w art. 32 ust. 4 pkt 2 uPb, kwestia tego zagadnienia w sprawie w ogóle nie występuje (por. wyrok NSA z dnia 24 stycznia 2012 r., sygn. II OSK 2102/10).
Poza sporem w niniejszej sprawie jest, że projekt zagospodarowania działki został sporządzony na kopii aktualnej mapy do celów projektowych, a operat techniczny przyjęto do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego prowadzonego przez Prezydenta Miasta w dniu 20 sierpnia 2019 r. i zaewidencjonowano pod nr. [...]. Z załączników graficznych do projektu budowlanego nie wynika zaś aby projektowana inwestycja naruszała granice działek.
W kontekście obowiązku sprawdzenia wynikającego z art. 35 ust. 1 Pb, wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 21 sierpnia 2008 r., sygn. II OSK 940/07, wskazując, że w wyniku zmiany art. 35 Pb przez art. 1 pkt 28 lit. b ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 80, poz. 718), która weszła w życie z dniem 11 lipca 2003 r., do ustawy Prawo budowlane wprowadzono zasadę wyłącznej odpowiedzialności za projekt architektoniczno-budowlany projektanta oraz osoby sprawdzającej. Uprawnienia kontrolne organu administracji architektoniczno-budowlanej, który prowadzi postępowanie w sprawie o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę, ewentualnie o wydanie decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego, zostały ograniczone wyłącznie do kompetencji obejmującej sprawdzenie zgodności projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, względnie decyzji o warunkach zabudowy, a także wymaganiami ochrony środowiska. Podobne stanowisko NSA zajął w wyroku z dnia 9 lipca 2015 r., sygn. II OSK 3002/13.
W świetle powyższego, obowiązkiem organu było dokonanie oceny zgodności zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, co w sprawie niniejszej organy obu instancji uczyniły. W ocenie Sądu zakres sprawdzenia był wystarczający do wydania zaskarżonej decyzji. W rozpoznawanej sprawie organ architektoniczno-budowlany prawidłowo ocenił zgodność projektowanej inwestycji z ustaleniami decyzji Prezydenta Miasta z dnia 9 marca 2011 r., nr [...], o warunkach zabudowy, utrzymanej w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją ostateczną z dnia 30 czerwca 2011 r., znak: [...]. Zgodność ta wynika jednoznacznie z porównania uwarunkowań zawartych w decyzji o warunkach zabudowy z założeniami projektowymi i zagospodarowania działki (s. 10 projektu budowlanego). Obie decyzje funkcjonują w obrocie prawnym, a twierdzenie skarżącego o braku możliwości zaskarżenia decyzji Kolegium jest niezrozumiałe. W pouczeniu zawartym w tej decyzji wyraźnie wskazano, że strony mogą wnieść skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach.
Z uwagi na szerokość działki pod inwestycję (mniej niż 16 m) dopuszczalne było zaprojektowanie budynku ścianą bez okien i drzwi w odległości 1,5 m od granicy działki nr 72, stosownie do § 12 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2019 r., poz. 1065). Przedmiotowy projekt budowlany jest kompletny w rozumieniu art. 35 ust. 1 pkt 3 Pb. Posiada niezbędne oświadczenia oraz informację dotyczącą bezpieczeństwa i ochrony zdrowia. Zawiera analizę zacienienia (s. 6 projektu budowlanego), z której wynika, że projektowany budynek będzie oddziaływał na działkę nr 72 powodując częściowe jej zacienianie, jednak ze względu na równoległy kierunek ustawienia kalenicy w stosunku do granicy działki obszar zacieniania będzie niewielki i nie spowoduje w przyszłości problemów z zabudową działki sąsiedniej. Nie stwierdzono ograniczeń w dostępie do światła dziennego w pomieszczeniach przeznaczonych na pobyt ludzi. Istotnie, jak wynika z mapy do celów projektowych, w obszarze objętym zacienieniem nie znajdują się żadne pomieszczenia przeznaczone na pobyt ludzi.
W orzecznictwie sądów administracyjnych prezentowane jest różne, czasami krańcowo odmienne, stanowisko w kwestii obowiązku analizy nasłonecznienia i przesłaniania obiektów mogących potencjalnie powstać w przyszłości na sąsiednich działkach budowlanych. Wyrażany jest pogląd o braku potrzeby uwzględniania wymogów wynikających z tzw. linijki słońca (analizy przesłaniania i nasłoneczniania; por. wyrok NSA z 9 maja 2017 r. sygn. II OSK 2183/15). Wskazuje się na obowiązek sporządzenia i uwzględnienia tzw. linijki słońca względem działki niezabudowanej, jednakże tylko wówczas gdy inwestycja dotyczy obiektu przesłaniającego o wysokości powyżej 35 m (por. wyrok NSA z 24 lutego 2015 r. sygn. II OSK 1772/13). Konstruuje się obowiązek przygotowania linijki słońca także w przypadku budynków niższych niż 35 m (por. wyrok NSA z 28 lutego 2017 r. sygn. II OSK 1629/15). Łączy się obowiązek sporządzania i uwzględnienia tzw. linijki słońca, gdy względem niezbudowanej działki budowlanej sąsiadującej z planowaną inwestycją poziom sprecyzowania zamierzeń w przedmiocie ich zagospodarowania jest zaawansowany (daleko posunięty; por. wyrok NSA z 17 kwietnia 2014 r. sygn. II OSK 2816/12). Nakazuje się wreszcie zawsze badać linijkę słońca, jeżeli sąsiednia działka jest działką budowlaną (por. wyrok WSA w Warszawie z 25 lutego 2004 r. sygn. IV SA/Wa 3042/02).
Sąd w niniejszej sprawie prezentuje pogląd, że jakkolwiek z przepisów prawa wprost nie można wywieść bezwzględnego obowiązku analizy tych warunków technicznych projektowanej zabudowy, to jednak ze względu na treść art. 5 ust. 1 pkt 9 Pb należy stosować zasadę proporcjonalności i niewyczerpywania przez jedną inwestycję możliwości zabudowy na działkach sąsiednich. W związku z tym zlokalizowanie obiektu budowlanego na działce inwestycyjnej powinno nastąpić przy wyważeniu interesów inwestora i właścicieli działek sąsiednich. Tych ostatnich w kontekście możliwej i dopuszczalnej prawnie lokalizacji przyszłej zabudowy na sąsiedniej nieruchomości. W rozpoznawanej sprawie takiej analizy dokonano, a z analizy zacienienia wynika, że dotyczyć będzie ono niewielkiej części działki nr 72, wzdłuż wschodniej ściany projektowanego budynku. Brak jest zatem podstaw, już choćby z uwagi na nieprecyzyjność obowiązku analizy działki niezabudowanej (wywodzonego z orzecznictwa), do kwestionowania decyzji jako wadliwej.
Kwestia ewentualnej samowolnej rozbudowy instalacji sanitarnej nie leży w kompetencji organów architektoniczno-budowlanych rozpatrujących wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę. Organy te mają za zadanie sprawdzić, czy spełnione zostały warunki z art. 35 ust. 1 Pb. Do oceny, czy dany podmiot dopuścił się samowoli budowlanej powołane są organy nadzoru budowanego (art. 84 ust. 1 pkt 1 Pb).
Odnosząc się do wniosku skarżącego o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego na okoliczność, czy przerobienie instalacji kanalizacyjnej w porównaniu do okazywanego projektu budowlanego nie wskazuje na inny niż mieszkaniowy cel budynku, wyjaśnić należy, że stosownie do treści art. 106 § 3 Ppsa sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić tylko dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Sąd administracyjny nie może więc dopuścić dowodu z opinii biegłego a jedynie dowód z dokumentu i to tylko wyjątkowo, ponieważ co do zasady postępowanie dowodowe przeprowadzają organy administracji. Nadto, jak już wyżej wskazano, w postępowaniu w przedmiocie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę organ nie sprawdza, czy inwestor rzeczywiście zrealizuje obiekt budowlany, którego projekt przedstawił do zatwierdzenia, a jedynie dokonuje oceny, czy przedłożony projekt spełnia wymogi, o których mowa w art. 35 ust. 1 Pb.
Odnosząc się natomiast do kwestii ewentualnego spadku wartości nieruchomości skarżącego, wyjaśnić trzeba, że działania organów administracji architektoniczno-budowlanej w sprawie o udzielenie na budowę regulują przepisy ustawy Prawo budowlane oraz rozporządzenia wykonawcze do tej ustawy, a także ustawa Kodeks postępowania administracyjnego, i zgodnie z tymi przepisami rozstrzygnięto niniejszą sprawę. W związku z powyższym zarzuty dotyczące spadku wartości nieruchomości nie mogą być uznane za ograniczenie w możliwości zainwestowania działek, gdy posadowienie spornego obiektu jest zgodne z obowiązującymi przepisami.
W świetle powyższego, wobec spełnienia wymagań określonych w art. 35 ust. 1 oraz art. 32 ust. 4 w zw. z art. 35 ust. 4 Pb organ nie mógł odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. W konsekwencji, ponieważ podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w wyroku na podstawie art. 151 Ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło